راز غیبت محمدجواد حسیننژاد از تیم امید؛ قوانین فیفا کاپیتان ایران را از ناگویا گرفت
فهرست نهایی تیم فوتبال امید ایران برای حضور در بازیهای آسیایی ۲۰۲۶ با ۲۳ بازیکن اعلام شده، اما در میان نامهای انتخابشده خبری از محمدجواد حسیننژاد نیست.
در این فهرست بازیکنانی مانند امین حزباوی، امیرمحمد رزاقینیا، قاسم لطیفی، اسماعیل قلیزاده، سعید سحرخیزان، رضا غندیپور و امیرحسین حسینزاده دیده میشوند، اما حسیننژاد در کنار چند بازیکن دیگر از جمله آرشا شکوری یکی از غایبان مهم تیم است.
این غیبت زمانی عجیبتر میشود که حسیننژاد در برنامههای قبلی تیم امید حضور داشته و حتی در نخستین فهرست حسین عبدی نیز دعوت شده بود. او در آخرین تورنمنت رسمی امیدها نیز بازوبند کاپیتانی ایران را در اختیار داشت و از نظر جایگاه فنی، حذف نامش با یک خط خوردن معمولی قابل توضیح نیست.
واقعیت هم همین است؛ دلیل اصلی در خارج از زمین فوتبال قرار دارد.
چرا باشگاه حسیننژاد مجبور به آزاد کردن او نیست؟
مسابقات فوتبال مردان بازیهای آسیایی ۲۰۲۶ پیش از افتتاح رسمی بازیها آغاز میشود. طبق برنامه فعلی، رقابت فوتبال مردان از نیمه سپتامبر شروع خواهد شد و ایران در گروه B با چین، امارات و کره شمالی همگروه است. سایت رسمی بازیهای آسیایی نیز این گروهبندی را تأیید کرده است.
برنامه منتشرشده برای گروه ایران نشان میدهد شاگردان حسین عبدی ابتدا ۱۶ سپتامبر برابر امارات قرار میگیرند و سپس در روزهای ۲۰ و ۲۳ سپتامبر با چین و کره شمالی بازی خواهند کرد.
مشکل از همینجا شروع میشود.
تقویم بینالمللی مردان فیفا از سال ۲۰۲۶ شامل یک پنجره ۱۶ روزه در اواخر سپتامبر و اوایل اکتبر است. در خارج از پنجرههای رسمی، باشگاهها الزام عمومی برای تحویل بازیکنان خود به تیمهای ملی ندارند. مقررات وضعیت و انتقال بازیکنان فیفا نیز صراحتاً اعلام میکند آزادسازی بازیکن خارج از پنجره بینالمللی یا رقابتهای نهایی تعیینشده، اجباری نیست.
بازیهای آسیایی نیز در بخش فوتبال مردان یک تورنمنت تیم ملی بزرگسالان تحت تقویم اجباری فیفا محسوب نمیشود. همین مسئله کار ایران برای در اختیار گرفتن لژیونرهایی مانند حسیننژاد را پیچیده کرده است.
مکاتبه شد، حسیننژاد هم میخواست بیاید؛ اما باشگاه دست بالا را داشت
طبق پیگیریهای منتشرشده، فدراسیون فوتبال برای در اختیار گرفتن حسیننژاد مکاتبات لازم را انجام داده و خود بازیکن نیز تمایل زیادی برای همراهی تیم امید در ناگویا داشته است.
اما رضایت بازیکن به تنهایی کافی نیست.
حسیننژاد بازیکن تحت قرارداد یک باشگاه خارجی است و تا زمانی که قوانین فیفا باشگاه را به آزادسازی او ملزم نکند، تصمیم نهایی در اختیار باشگاه خواهد بود. گزارش منتشرشده درباره این پرونده نیز تأکید میکند دلیل اصلی کنار ماندن او همین مسئله بوده و ارتباطی با نارضایتی حسین عبدی از عملکرد فنی بازیکن ندارد.
این مسئله پیشتر نیز خودش را نشان داده بود. حسیننژاد در یکی از اردوهای تیم امید در ماههای گذشته به دلیل مسابقات باشگاهی دینامو ماخاچقلعه نتوانست به ایران بیاید و با هماهنگی کادر فنی از اردوی ملی دور ماند.
بنابراین غیبت او در ناگویا را باید ادامه همان چالش قدیمی میان برنامه تیم امید و باشگاههای صاحب بازیکن دانست؛ مسئلهای که این بار به حذف کامل یکی از ستارههای تیم از فهرست نهایی منجر شده است.
یک فرصت عجیب در مرحله حذفی که از بین رفت
نکته جالب پرونده حسیننژاد این است که اگر ایران از مرحله گروهی عبور کند، زمان برگزاری مرحله حذفی به پنجره بینالمللی فیفا نزدیکتر و وارد همان بازه میشود.
طبق برنامه مسابقات، مرحله گروهی فوتبال مردان تا ۲۳ سپتامبر ادامه دارد و مرحله حذفی از ۲۵ سپتامبر آغاز میشود.
به همین دلیل از نظر زمانبندی امکان این وجود داشت که شرایط آزادسازی حسیننژاد برای بخش پایانی رقابتها متفاوت شود. گزارش امروز نیز تأکید کرده است که امکان اضافه شدن او در مرحله حذفی مطرح بوده است.
اما یک مانع نهایی وجود دارد: نام حسیننژاد در فهرست نهایی ثبت نشده است.
یعنی حتی اگر ایران به مرحله حذفی برسد و باشگاه او نیز در آن مقطع اجازه حضورش را صادر کند، تیم امید نمیتواند به سادگی نام یک بازیکن جدید را به لیست نهایی اضافه کند.
همین مسئله باعث شده است حسین عبدی ناچار باشد مسابقات را از ابتدا تا انتها بدون کاپیتان سابق خود برنامهریزی کند.
تیم امید ایران بدون حسیننژاد در گروهی سخت
غیبت یک هافبک خلاق در شرایطی اتفاق افتاده که ایران در گروه سادهای قرار ندارد.
چین میزبان جام ملتهای زیر ۲۳ سال ۲۰۲۶ بوده و فوتبال پایه این کشور در سالهای اخیر سرمایهگذاری گستردهای داشته است. امارات نیز یکی از تیمهای منظم غرب آسیا در ردههای پایه محسوب میشود و کره شمالی هم همواره حریفی ناشناخته و فیزیکی برای تیمهای ایرانی بوده است.
طبق قرعه رسمی، ایران در گروه B کنار چین، امارات و کره شمالی قرار گرفته و تنها دو تیم نخست گروه به مرحله حذفی راه خواهند یافت.
در چنین شرایطی نبود بازیکنی با تجربه حسیننژاد میتواند از نظر کنترل بازی و انتقال توپ تأثیرگذار باشد.
او برخلاف بسیاری از نفرات تیم امید، سابقه حضور در تیم ملی بزرگسالان را نیز دارد و دو فصل بازی در لیگ روسیه تجربهای در اختیارش گذاشته که در یک تورنمنت فشرده آسیایی میتوانست برای تیم عبدی بسیار ارزشمند باشد.
حسیننژاد همزمان در آستانه یک انتقال مهم اروپایی
غیبت در ناگویا درست زمانی اتفاق افتاده که آینده باشگاهی حسیننژاد نیز به یکی از سوژههای مهم نقلوانتقالات تبدیل شده است.
این هافبک ۲۳ ساله پس از دو فصل حضور در دینامو ماخاچقلعه روسیه مورد توجه ریوآوه پرتغال قرار گرفته است. رسانههای پرتغالی از پیشنهادی در حدود ۱.۴ میلیون یورو برای خرید این بازیکن خبر دادهاند.
حسیننژاد فصل گذشته در ۳۶ مسابقه برای دینامو به میدان رفت و چهار گل و یک پاس گل ثبت کرد. او که فوتبال حرفهای خود را از سپاهان آغاز کرد، در صورت نهایی شدن انتقال به ریوآوه وارد مرحله تازهای از دوران اروپایی خود خواهد شد.
نشانههای جدایی از روسیه نیز افزایش یافته است. نام حسیننژاد در دو مسابقه متوالی اخیر دینامو دیده نشد و گزارشهای ایران از تصمیم او برای جدایی خبر دادهاند. قرارداد این بازیکن یک سال دیگر اعتبار دارد و همین مسئله باعث شده دینامو برای انتقال قطعی او به دنبال دریافت رضایتنامه باشد.
با این حال، تا دوم شهریور ۱۴۰۵ انتقال به ریوآوه هنوز رسمی نشده و بنابراین نمیتوان حسیننژاد را بازیکن قطعی باشگاه پرتغالی معرفی کرد.
انتقال به ریوآوه میتوانست شرایط را تغییر دهد؟
در نگاه اول ممکن است این سؤال مطرح شود که اگر انتقال حسیننژاد سریعتر نهایی میشد، آیا ریوآوه او را برای بازیهای آسیایی آزاد میکرد؟
پاسخ قطعی وجود ندارد.
مشکل اصلی همچنان مقررات آزادسازی است و انتقال از یک باشگاه روسی به یک باشگاه پرتغالی، الزام قانونی تازهای برای تحویل بازیکن در خارج از زمان مقرر ایجاد نمیکند. باشگاه جدید میتوانست داوطلبانه با درخواست ایران موافقت کند، اما تضمینی برای چنین تصمیمی وجود نداشت.
علاوه بر این، بازیکنی که تازه به یک تیم اروپایی میپیوندد معمولاً برای تطبیق با تمرینات، شناخت همتیمیها و رقابت برای رسیدن به ترکیب اصلی به زمان نیاز دارد. ریوآوه نیز فصل جدید لیگ پرتغال را آغاز کرده و طبیعی است که در صورت جذب بازیکن جدید، تمایل داشته باشد او را هرچه سریعتر در اختیار کادر فنی قرار دهد.
حسین عبدی و چالشی فراتر از انتخاب فنی
پرونده حسیننژاد فقط ماجرای غیبت یک بازیکن نیست؛ نمونهای از یکی از بزرگترین مشکلات تیمهای پایه ایران است.
حسین عبدی میتواند بهترین بازیکنان زیر ۲۳ سال را انتخاب کند، اما وقتی بخشی از آنها لژیونر هستند یا مسابقات لیگ و باشگاهی همزمان با اردوها و تورنمنتهای تیم امید برگزار میشود، داشتن نام بازیکن در فهرست اولیه به معنی در اختیار داشتن قطعی او نیست.
حتی در فهرست فعلی ایران نیز مبین دهقان از الوحده امارات و رضا غندیپور از شبابالاهلی به عنوان لژیونر حضور دارند؛ یعنی کادر فنی در مواردی توانسته هماهنگی لازم را انجام دهد، اما درباره حسیننژاد چنین توافقی حاصل نشده است.
این وضعیت نشان میدهد تیم امید علاوه بر آمادهسازی تاکتیکی، با یک مسابقه دائمی پشت میز مذاکره نیز روبهرو است.
کاپیتان ایران بدون خط خوردن فنی، ناگویا را از دست داد
غیبت محمدجواد حسیننژاد شاید در نگاه اول یکی از عجیبترین تصمیمهای فهرست حسین عبدی باشد، اما اطلاعات موجود تصویر متفاوتی ارائه میدهد.
بازیکنی که در آخرین حضور رسمی خود برای امیدهای ایران کاپیتان بوده، نه به دلیل افت فنی و نه به دلیل کنار گذاشته شدن از برنامههای سرمربی، بلکه به دلیل محدودیت آزادسازی از سوی باشگاه خارجی از فهرست نهایی بیرون مانده است.
ایران از ۱۶ سپتامبر وارد مرحله گروهی میشود و برابر امارات، چین و کره شمالی قرار خواهد گرفت. اگر تیم عبدی از این گروه عبور کند، مرحله حذفی در زمانی برگزار میشود که شرایط تقویم بینالمللی مساعدتر است؛ اما دیگر برای حسیننژاد دیر خواهد بود، چون نام او از ابتدا در لیست ۲۳ نفره ثبت نشده است.
حالا یکی از بااستعدادترین هافبکهای نسل جدید فوتبال ایران باید به جای ناگویا، روی آینده باشگاهی خود و انتقال احتمالی از روسیه به پرتغال تمرکز کند؛ در حالی که تیم امید برای رسیدن به مدال بازیهای آسیایی باید بدون بازیکنی وارد میدان شود که قرار بود یکی از رهبران اصلی آن باشد.