برکناری یا تغییر صندلی؟ هدایت ممبینی چند ساعت بعد از خروج، مشاور مهدی تاج شد

صبح دوشنبه خبر مهمی از ساختمان فدراسیون فوتبال منتشر شد. با حکم مهدی تاج، حامد مومنی به عنوان سرپرست دبیرکلی فدراسیون فوتبال منصوب شد و به این ترتیب دوران هدایت ممبینی در یکی از مهم‌ترین پست‌های اجرایی فوتبال ایران به پایان رسید.

چند ساعت بعد اما مشخص شد این جدایی به معنای خروج ممبینی از فدراسیون نیست.

فدراسیون فوتبال در اطلاعیه‌ای دیگر اعلام کرد مهدی تاج، هدایت ممبینی را به عنوان مشاور رئیس فدراسیون فوتبال منصوب کرده است. خبرگزاری تسنیم نیز به نقل از سایت فدراسیون این انتصاب را تأیید کرد.

به این ترتیب، مدیری که صبح از یکی از بالاترین سمت‌های اجرایی کنار گذاشته شده بود، بعدازظهر همان روز حکمی تازه از همان رئیس دریافت کرد.

همین فاصله زمانی کوتاه، این تغییر را از یک انتصاب عادی مدیریتی متفاوت می‌کند.

دبیرکلی با مشاوره یک تفاوت اساسی دارد

ممکن است در ظاهر هر دو عنوان به حضور در ساختار فدراسیون منتهی شوند، اما از نظر مسئولیت مدیریتی تفاوت بزرگی میان «دبیرکل» و «مشاور رئیس» وجود دارد.

بر اساس اساسنامه فدراسیون فوتبال، دبیرکل مسئول ارشد امور اجرایی فدراسیون محسوب می‌شود. اجرای تصمیم‌های مجمع و هیئت‌رئیسه، مدیریت ساختار اجرایی، مکاتبات، ارتباط با اعضا و سازمان‌های داخلی و خارجی و بخش قابل توجهی از گردش اداری فدراسیون از جمله حوزه‌هایی است که مستقیماً به دبیرکل مربوط می‌شود.

بنابراین کنار رفتن ممبینی از دبیرکلی از نظر اداری اتفاق کوچکی نیست.

در سمت جدید، او دیگر مسئول مستقیم اداره امور اجرایی فدراسیون نیست. عنوان «مشاور رئیس» نیز در اطلاعیه منتشرشده با شرح وظایف مشخصی همراه نشده است؛ در نتیجه فعلاً معلوم نیست ممبینی دقیقاً در چه حوزه‌ای به مهدی تاج مشاوره خواهد داد و میزان تأثیر او در تصمیم‌های فدراسیون چقدر خواهد بود.

به زبان ساده، ممبینی از فدراسیون نرفته، اما از مرکز مسئولیت اجرایی فاصله گرفته است.

پایان نزدیک به چهار سال دبیرکلی ممبینی

هدایت ممبینی در ۱۵ آذر ۱۴۰۱ به عنوان دبیرکل فدراسیون فوتبال معرفی شده بود. مراسم معارفه او با حضور مهدی تاج، مهدی محمدنبی و مدیران فدراسیون برگزار شد و تاج در آن مقطع از توانایی ممبینی برای انجام اقدامات مثبت در ساختار فدراسیون سخن گفته بود.

حالا در شهریور ۱۴۰۵، دوره دبیرکلی او پس از نزدیک به سه سال و ۹ ماه به پایان رسیده است.

زمان این تغییر نیز قابل توجه است؛ چرا که طی هفته‌های اخیر، نام ممبینی بیش از هر زمان دیگری با یکی از بحث‌برانگیزترین پرونده‌های مدیریتی فدراسیون فوتبال گره خورده بود: ماجرای سهمیه ایران در لیگ قهرمانان آسیا ۲.

پرونده گل‌گهر و چادرملو؛ حاشیه‌ای که به ممبینی رسید

داستان سهمیه آسیایی از جایی پیچیده شد که فدراسیون برای مشخص کردن نماینده ایران تصمیم به برگزاری یک تورنمنت سه‌جانبه گرفت و در نهایت چادرملو برنده آن شد.

اما مشخص شد پیش از پایان این فرآیند، نام گل‌گهر سیرجان به عنوان نماینده ایران برای AFC ارسال شده است.

فدراسیون فوتبال روز ۶ مرداد در بیانیه‌ای رسمی توضیح داد که فهرست تیم‌ها در ۱۰ خرداد برای کنفدراسیون فوتبال آسیا ارسال شده و نام تیم حاضر در مسابقات بدون عبارت «TBC» یا همان «در انتظار تأیید» ثبت شده بود. فدراسیون همچنین تصریح کرد اگر اعضای هیئت‌رئیسه پیش از پایان مهلت AFC از اعلام نام گل‌گهر اطلاع داشتند، برای تغییر نامه اولیه اقدام می‌کردند.

در همان مقطع، رسانه‌هایی از جمله تسنیم مسئولیت این اتفاق را متوجه دبیرکل دانستند و گزارش کردند ممبینی پیش از برگزاری تورنمنت سه‌جانبه، گل‌گهر را به AFC معرفی کرده بود.

فدراسیون بعداً چندین نامه برای اصلاح وضعیت ارسال کرد، اما در نهایت AFC گل‌گهر را در سیدبندی رسمی لیگ قهرمانان آسیا ۲ قرار داد و عملاً تلاش برای تغییر نماینده ایران به نتیجه نرسید.

آیا ممبینی به خاطر پرونده سهمیه آسیا برکنار شد؟

اینجا یک نکته مهم وجود دارد.

فدراسیون فوتبال در اطلاعیه رسمی امروز علت کنار رفتن هدایت ممبینی را اعلام نکرده است. در خبر انتصاب حامد مومنی فقط اعلام شده که او با حکم مهدی تاج سرپرست دبیرکلی شده و توضیح رسمی درباره چرایی پایان همکاری ممبینی در این سمت ارائه نشده است.

بنابراین نمی‌توان با قطعیت گفت پرونده گل‌گهر و چادرملو علت مستقیم برکناری بوده است.

اما از سوی دیگر، نمی‌توان زمان‌بندی دو اتفاق را هم نادیده گرفت. طی دو ماه گذشته فشار رسانه‌ای زیادی درباره این پرونده متوجه دبیرخانه فدراسیون و شخص ممبینی بود و حتی خود فدراسیون نیز در بیانیه‌اش از تشکیل کمیته ویژه برای بررسی ماجرا خبر داده بود.

به همین دلیل، پرونده سهمیه آسیایی حداقل مهم‌ترین زمینه مدیریتی پیش از تغییر دبیرکل محسوب می‌شود؛ حتی اگر فدراسیون هنوز رابطه مستقیم میان این دو اتفاق را رسماً تأیید نکرده باشد.

حامد مومنی کیست؟

حالا مسئولیت دبیرخانه به حامد مومنی سپرده شده؛ مدیری که سال‌ها در ساختار فدراسیون فوتبال حضور داشته است.

طبق معرفی رسمی فدراسیون، مومنی پیش از ورود به فدراسیون در سال ۱۳۸۶ در رسانه‌های ورزشی فعالیت می‌کرد و دارای کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی است.

او همچنین دوره مطالعات پیشرفته مدیریت فوتبال دانشگاه لوزان، دوره تخصصی مدیریت فوتبال یوفا، دوره مدیریت و حکمرانی سازمان‌های ورزشی فیفا و دوره رهبری و مدیریت فوتبال AFC را پشت سر گذاشته است.

مومنی از سال ۱۳۹۱ نیز به عنوان ناظر بین‌المللی AFC و فیفا فعالیت داشته و در رویدادهایی مانند فینال جام جهانی فوتسال ۲۰۲۱ لیتوانی و مسابقات فوتبال المپیک ۲۰۲۴ پاریس مسئولیت اجرایی داشته است.

در حکم فعلی البته عنوان او «سرپرست دبیرکلی» است؛ بنابراین باید دید این سرپرستی در ادامه به انتصاب دائمی تبدیل خواهد شد یا فدراسیون برای دبیرکلی تصمیم دیگری می‌گیرد.

چرا حکم مشاوره ممبینی سؤال‌برانگیز شد؟

اگر تصمیم امروز صرفاً بر مبنای تغییر ساختار اجرایی باشد، حفظ تجربه یک مدیر قدیمی در قالب مشاور قابل توضیح است. ممبینی سال‌ها در فوتبال ایران، داوری و مدیریت فدراسیون حضور داشته و از سازوکارهای داخلی و بین‌المللی فوتبال شناخت دارد.

اما مشکل اصلی، نبود توضیح است.

اگر عملکرد دبیرکل پیشین رضایت‌بخش بوده، چرا دقیقاً در این مقطع از مسئولیت اجرایی کنار گذاشته شد؟ اگر ایرادهایی در عملکرد او وجود داشته، چرا چند ساعت بعد حکم مشاوره رئیس فدراسیون را دریافت کرده است؟ و اگر هدف تنها کاهش مسئولیت اجرایی بوده، فدراسیون می‌تواند با توضیح صریح درباره این تصمیم، جلوی شکل‌گیری ابهامات بیشتر را بگیرد.

همین پرسش‌هاست که خبر امروز را جذاب‌تر از یک تغییر معمول مدیریتی کرده است.

ممبینی برکنار شد، اما از حلقه تاج خارج نشد

خروج هدایت ممبینی از دبیرکلی بدون شک یک تغییر مهم در مدیریت فوتبال ایران است؛ پستی که تقریباً تمام امور اجرایی فدراسیون از کانال آن عبور می‌کند، حالا به حامد مومنی سپرده شده است.

اما حکم دوم مهدی تاج نشان داد که برکناری از دبیرکلی به معنای پایان همکاری با ممبینی نیست.

او صبح ۹ شهریور دبیرکل سابق شد و تنها چند ساعت بعد به عنوان مشاور رئیس فدراسیون حکم گرفت.

از این جهت شاید دقیق‌ترین توصیف برای اتفاق امروز این باشد: هدایت ممبینی از فدراسیون فوتبال کنار نرفت؛ فقط صندلی‌اش عوض شد.

حالا مهم‌ترین سؤال این است که آیا این جابه‌جایی پایان حاشیه‌های مدیریتی ماه‌های اخیر خواهد بود یا انتصاب سریع ممبینی به عنوان مشاور مهدی تاج، پرسش‌های تازه‌ای درباره نحوه تصمیم‌گیری در فدراسیون فوتبال ایجاد خواهد کرد.