جمله عجیب تارتار به بازیکنان پرسپولیس قبل از خواب؛ «من در دربی اشتباه نمیکنم»
روایت منتشرشده از اردوی پرسپولیس نشان میدهد تارتار شب گذشته هنگام شام، بهصورت جداگانه به بازیکنان سر زده و از آنها خواسته قبل از خواب جمله «من در دربی اشتباه نمیکنم» را تکرار کنند. او این توصیه را نه در یک جلسه رسمی تاکتیکی، بلکه در فضایی متفاوت و به شکل فردی منتقل کرده است؛ روشی که بیش از جنبه فنی، هدف روانی دارد.
در فوتبال حرفهای تکرار جملات کوتاه و مشخص میتواند به عنوان نوعی «کلید ذهنی» عمل کند؛ یعنی بازیکن هنگام قرار گرفتن زیر فشار، به جای درگیر شدن با حجم بالایی از دستورها، روی یک اصل ساده متمرکز بماند.
برای تارتار، آن اصل در دربی امروز «کم کردن اشتباه» است.
این انتخاب اتفاقی نیست. دربی معمولاً مسابقهای است که فرصتهای گلزنی زیادی تولید نمیکند و یک پاس اشتباه، دفع ناقص یا تصمیم عجولانه میتواند نتیجه ۹۰ دقیقه را تغییر دهد. به همین دلیل مربیان در چنین مسابقاتی گاهی بیش از آنکه درباره خلق موقعیت صحبت کنند، روی جلوگیری از هدیه دادن موقعیت به حریف تمرکز میکنند.
اشتباه دقیقه ۹۰ در تبریز هنوز فراموش نشده است
بهترین نمونه برای فهم نگرانی تارتار، شکست پرسپولیس مقابل تراکتور است.
دیدار هفته سوم در تبریز تا دقیقه ۹۰ بدون گل دنبال میشد و پرسپولیس در آستانه گرفتن یک امتیاز از صدرنشین قرار داشت، اما دانیال ایری در دفع توپ مرتکب اشتباهی جدی شد و تومیسلاو اشترکالی از همان فرصت استفاده کرد تا تراکتور یک بر صفر برنده شود. تسنیم نیز در گزارش مسابقه، گل برتری تراکتور را مستقیماً حاصل اشتباه بازیکن تعویضی پرسپولیس توصیف کرده است.
آن صحنه برای تارتار یک نمونه کلاسیک از چیزی است که نباید در دربی تکرار شود.
تیمی ممکن است ۸۹ دقیقه ساختار مناسبی داشته باشد، فضای زیادی به مهاجم حریف ندهد و حتی از نظر تاکتیکی بازی را کنترل کند، اما یک تصمیم اشتباه همه چیز را از بین ببرد.
در دربی، هزینه چنین اشتباهی حتی بیشتر است؛ چون فرصتی برای جبران ممکن است اصلاً ایجاد نشود.
گل استقلال خوزستان هم از یک اشتباه آمد
پرسپولیس در هفته دوم استقلال خوزستان را با نتیجه پرگل ۴ بر یک شکست داد، اما همان تکگل حریف نیز نکتهای دارد که با پیام شب گذشته تارتار مرتبط است.
گل استقلال خوزستان در آن مسابقه به عنوان گلبهخودی پیام نیازمند ثبت شد. البته پرسپولیس آن روز آنقدر برتری داشت که این اتفاق تأثیری روی نتیجه نهایی نگذاشت و شاگردان تارتار با چهار گل برنده شدند.
اما دربی احتمالاً چنین حاشیه امنی به هیچکدام از دو تیم نمیدهد.
اگر پرسپولیس برابر استقلال یک گل روی اشتباه فردی دریافت کند، هیچ تضمینی وجود ندارد که بتواند مانند مسابقه استقلال خوزستان سه گل دیگر بزند و مشکل را جبران کند.
به همین دلیل، جمله ساده تارتار را میتوان نتیجه مستقیم تجربه چهار هفته نخست دانست.
پرسپولیس با بهترین خط حمله به دربی رسیده است
نکته جالب اینجاست که تارتار از نظر تهاجمی نگرانی بزرگی ندارد.
پرسپولیس تا پایان هفته چهارم ۹ گل زده و گلزنترین تیم لیگ بوده است. سرخها در آخرین مسابقه پیش از دربی نیز ملوان را سه بر صفر شکست دادند؛ محمد پاپی با گلبهخودی، تیوی بیفوما و علی علیپور گلهای آن مسابقه را به ثمر رساندند.
پرسپولیس با سه پیروزی و یک شکست و ۹ امتیاز به شهرآورد رسیده است. این یعنی تیم تارتار نشان داده برای رسیدن به گل ابزار کافی دارد.
در مقابل استقلال داستان کاملاً متفاوتی دارد: آبیها چهار مسابقه نخست را بدون گل خورده پشت سر گذاشتهاند، ۱۰ امتیاز دارند و با هفت گل زده وارد دربی میشوند.
بنابراین روی کاغذ، مهمترین تقابل دربی میتواند میان بهترین حمله پرسپولیس و خط دفاعی بدون گل خورده استقلال باشد.
در چنین مسابقهای اشتباه فردی حتی مهمتر میشود.
تارتار خودش فشار دربی را تجربه کرده است
پیام شب گذشته از طرف مربیای آمده که فضای دربی را فقط از روی نیمکت یا تلویزیون نمیشناسد.
تارتار در دوران بازی پیراهن پرسپولیس را پوشیده و تجربه حضور در شهرآورد را دارد. خودش سالها قبل گفته بود در نخستین دربی چنان تحت تأثیر فضای مسابقه قرار گرفته که «گیج» بوده است.
آمارهای منتشرشده نشان میدهد تارتار در لباس پرسپولیس سه بار در دربی به میدان رفته و در این سه مسابقه شکست نخورده؛ حاصل کار او یک برد و دو تساوی بوده است. او همچنین یکی از بازیکنان حاضر در دربی جنجالی سال ۱۳۷۹ بود.
همین تجربه توضیح میدهد چرا سرمربی سرخها روی کنترل ذهنی بازیکنان تأکید دارد.
بازیکنی که برای نخستین بار وارد دربی میشود، ممکن است در چند دقیقه اول تحت تأثیر هیجان، صدای سکوها و اهمیت مسابقه تصمیمهایی بگیرد که در یک بازی عادی نمیگیرد. پاس عجولانه، تکل بیمورد، اعتراض به داور یا خروج از موقعیت تاکتیکی، همگی میتوانند حاصل همین فشار باشند.
تارتار در آخرین تمرین هم دستش را رو نکرد
احتیاط سرمربی پرسپولیس فقط به پیامهای روانی محدود نشده است.
در آخرین تمرین پیش از سفر به اصفهان، تارتار تیمش را با دو آرایش متفاوت ۴-۴-۲ و ۴-۳-۳ تمرین داده و ترکیب اصلی را مشخص نکرده است. این مسئله نشان میدهد او احتمالاً برای شرایط مختلف مسابقه برنامه دارد و نمیخواهد استقلال پیش از شروع بازی به تصویر کاملی از نقشه پرسپولیس برسد.
پرسپولیس با توجه به توان هجومی خود میتواند برای فشار آوردن به استقلال جلو بکشد، اما این همان نقطهای است که احتمال اشتباه در انتقال دفاعی بیشتر میشود.
اگر سرخها توپ را در مناطق خطرناک از دست بدهند، استقلال میتواند از فضای پشت هافبکها استفاده کند. بنابراین «اشتباه نکنید» فقط به مدافعان و دروازهبان مربوط نیست؛ از مهاجم تا هافبک دفاعی، تصمیم با توپ همه بازیکنان اهمیت دارد.
یک امتیاز اختلاف؛ اشتباه میتواند جدول را هم تغییر دهد
دربی ۱۰۷ در شرایطی برگزار میشود که استقلال با ۱۰ امتیاز و پرسپولیس با ۹ امتیاز فقط یک امتیاز اختلاف دارند. توقف تراکتور در قزوین نیز یک فرصت تازه در بالای جدول ایجاد کرده و استقلال در صورت پیروزی میتواند به صدر برسد.
برای پرسپولیس نیز سه امتیاز شهرآورد به معنای عبور از استقلال و نزدیکشدن بیشتر به صدر جدول خواهد بود.
پس تارتار فقط درباره یک بازی حیثیتی صحبت نمیکند؛ یک اشتباه ممکن است علاوه بر شکست مقابل رقیب سنتی، موقعیت تیم را در کورس صدر نیز تغییر دهد.
دربی ۱۰۷ طبق برنامه با تماشاگر برگزار میشود
دیدار استقلال و پرسپولیس امروز چهارشنبه ۱۱ شهریور ۱۴۰۵ از ساعت ۱۹:۳۰ در ورزشگاه نقش جهان اصفهان برگزار خواهد شد. موعود بنیادیفرد داور مسابقه است.
صبح امروز و پس از مطرحشدن شایعاتی درباره احتمال تغییر شرایط مسابقه، در جلسه هماهنگی تأکید شد که دربی مطابق برنامه و با حضور تماشاگران برگزار میشود.
پس همه چیز برای یکی از متفاوتترین دربیهای سالهای اخیر مهیاست؛ شهرآوردی کیلومترها دور از تهران که هر دو سرمربی برای نخستین بار در قامت نفر اول نیمکت آن را تجربه میکنند.
یک جمله کوتاه که میتواند سرنوشت دربی را تعیین کند
مهدی تارتار میتوانست شب قبل از مسابقه درباره تاکتیک، داوری، هواداران یا حساسیت دربی حرف بزند، اما یک موضوع را انتخاب کرد: اشتباه نکنید.
دلیلش را میتوان در همین فصل پیدا کرد. پرسپولیس مقابل تراکتور با یک اشتباه دیرهنگام شکست خورد؛ برابر استقلال خوزستان نیز گل دریافتیاش حاصل اشتباه و گلبهخودی بود. در مقابل، وقتی سرخها در مسابقه ملوان خطای تعیینکنندهای مرتکب نشدند، سه گل زدند و بدون گل خورده زمین را ترک کردند.
امشب اما رقیب استقلال است؛ تیمی که چهار هفته دروازهاش باز نشده و احتمالاً برای هر اشتباه پرسپولیس برنامه خواهد داشت.
به همین دلیل شاید مهمترین نبرد تارتار پیش از سوت آغاز مسابقه نه مقابل سهراب بختیاریزاده، بلکه در ذهن بازیکنان خودش باشد.
«من در دربی اشتباه نمیکنم.»
اگر پرسپولیسیها بتوانند این جمله را از هتل تا زمین نقش جهان همراه خود ببرند، نقشه تارتار شانس موفقیت خواهد داشت؛ اما کافی است یک اشتباه شبیه دقیقه ۹۰ تبریز تکرار شود تا همان جمله کوتاه، بعد از دربی معنایی کاملاً متفاوت پیدا کند.
بازیکنان پرسپولیس در فرودگاه تهران پیش از عزیمت به اصفهان برای دربی ۱۰۷