هوش مصنوعی ۴ قهرمان اروپا را پیش‌بینی کرد؛ سیتی جای آرسنال را می‌گیرد، رئال بارسا را؟

گزارشی که امروز جمعه ۱۳ شهریور منتشر شده، چهار قهرمان احتمالی فصل فوتبال اروپا را معرفی می‌کند.

بر اساس این پیش‌بینی، منچسترسیتی قهرمان لیگ برتر انگلیس، رئال مادرید قهرمان لالیگا، اینتر قهرمان سری A و بایرن مونیخ قهرمان بوندسلیگا خواهد شد.

اما یک ابهام مهم وجود دارد.

در گزارش منتشرشده فقط از عبارت عمومی «هوش مصنوعی» استفاده شده و مشخص نیست مدل مورد استفاده ChatGPT، Gemini، Claude، یک الگوریتم اختصاصی آماری یا سامانه دیگری بوده است. همچنین هیچ درصد احتمالی یا توضیحی درباره متغیرهای مورد استفاده منتشر نشده است.

این مسئله مهم است، زیرا هر پیش‌بینی‌ای که توسط هوش مصنوعی تولید شود الزاماً «مدل آماری» نیست.

برای مثال برخی مدل‌های واقعی فوتبال هزاران بار فصل را شبیه‌سازی می‌کنند و قدرت تیم، نتایج اخیر و احتمالات بازار را وارد محاسبات می‌کنند. FootyPulse پیش از شروع فصل لیگ برتر با انجام ۱۰ هزار شبیه‌سازی، منچسترسیتی را بالاتر از رقبا قرار داده بود.

پس انتخاب سیتی در یک مدل داده‌محور کاملاً قابل تصور است؛ اما درباره پیش‌بینی منتشرشده امروز جزئیات کافی برای ارزیابی روش وجود ندارد.

منچسترسیتی قهرمان انگلیس؛ پیش‌بینی‌ای که علیه آرسنال است

جنجالی‌ترین انتخاب احتمالاً لیگ برتر انگلیس است.

آرسنال در فصل ۲۶-۲۰۲۵ پس از ۲۲ سال انتظار قهرمان لیگ برتر شد. تساوی منچسترسیتی مقابل بورنموث در ماه مه عملاً قهرمانی تیم میکل آرتتا را قطعی کرد.

بنابراین هوش مصنوعی در واقع پیش‌بینی کرده آرسنال تنها یک فصل بعد تاج خود را از دست خواهد داد.

نکته جالب اینکه بازار فعلی کاملاً با این انتخاب همراه نیست.

بررسی‌های منتشرشده در شروع فصل جدید، آرسنال را به دلیل ثبات بیشتر کادر فنی و حفظ استخوان‌بندی تیم قهرمان، اندکی بالاتر از منچسترسیتی قرار داده‌اند. سیتی پس از پایان دوران طولانی پپ گواردیولا وارد عصر تازه‌ای با انزو مارسکا شده و تغییرات مهمی در ترکیب داشته است.

اما نتیجه دو هفته نخست به سود پیش‌بینی هوش مصنوعی است.

منچسترسیتی هر دو مسابقه خود را برده، شش گل زده و با شش امتیاز و تفاضل مثبت چهار صدرنشین لیگ برتر است. آرسنال نیز هر دو بازی را برده و شش امتیازی است اما به دلیل گل زده کمتر در رده دوم قرار دارد.

در نتیجه رقابت مورد انتظار فصل از همین ابتدا شکل گرفته است: آرسنال مدافع عنوان قهرمانی، سیتی صدرنشین فعلی و تیمی که هوش مصنوعی جام را برایش کنار گذاشته است.

چرا انتخاب منچسترسیتی آن‌قدر عجیب هم نیست؟

سیتی با وجود ناکامی در فصل گذشته هنوز یکی از عمیق‌ترین ترکیب‌های لیگ را در اختیار دارد.

ارلینگ هالند همچنان مهم‌ترین سلاح هجومی تیم است و باشگاه پس از خروج برخی ستاره‌های باتجربه، سرمایه‌گذاری سنگینی روی نسل جدید انجام داده است.

در عین حال تغییر مربی یک ریسک مهم محسوب می‌شود.

گواردیولا طی یک دهه شش قهرمانی لیگ برتر برای سیتی به دست آورد و خروج او ساختار باشگاه را وارد مرحله جدیدی کرده است. بنابراین اینکه تیم مارسکا بتواند بلافاصله در اولین فصل قهرمان شود، پیش‌بینی محافظه‌کارانه‌ای نیست.

با این همه شروع دو برد از دو بازی نشان می‌دهد سیتی حداقل در هفته‌های نخست آسیبی جدی از این تغییر ندیده است.

رئال مادرید قهرمان اسپانیا؛ هوش مصنوعی خلاف بازار حرکت کرد

انتخاب رئال مادرید حتی جذاب‌تر است.

بارسلونا نه‌تنها مدافع عنوان قهرمانی لالیگاست، بلکه فصل گذشته با ۹۴ امتیاز قهرمان شد و هشت امتیاز بیشتر از رئال مادرید به دست آورد.

بارسا در فصل جدید هم عالی شروع کرده است.

پس از سه مسابقه، تیم هانسی فلیک سه پیروزی، ۱۲ گل زده و فقط دو گل خورده دارد و با ۹ امتیاز صدرنشین است. رئال مادرید نیز هر سه بازی را برده و ۱۰ گل زده، اما با تفاضل گل کمتر در رده دوم قرار گرفته است.

یعنی رقابت فعلاً کاملاً شانه‌به‌شانه است.

نکته جذاب‌تر اینکه بازارهای پیش‌بینی هم برخلاف هوش مصنوعی، بارسلونا را شانس اول می‌دانند. در یکی از تازه‌ترین ارزیابی‌ها بارسا با ضریب ۴ به ۵ شانس نخست قهرمانی و رئال با ضریب ۱۱ به ۱۰ تیم دوم معرفی شده است.

پس اگر رئال قهرمان شود، هوش مصنوعی فقط نتیجه لیگ را درست پیش‌بینی نکرده؛ بلکه علیه مدافع قهرمانی و اجماع فعلی بازار موفق شده است.

بازگشت مورینیو؛ برگ برنده رئال برای پس گرفتن جام؟

یک متغیر بزرگ در مادرید تغییر کرده است: ژوزه مورینیو.

مربی پرتغالی پس از سال‌ها دوباره روی نیمکت رئال قرار گرفته و وظیفه اصلی‌اش پایان دادن به سلطه دو فصل اخیر بارسلونا در لالیگاست.

شروع کار هم امیدوارکننده بوده؛ سه برد از سه مسابقه، ۱۰ گل زده و دو گل خورده.

اما فصل لالیگا مسابقه‌ای ۳۸ هفته‌ای است و بارسلونا نیز با سه برد و ۱۲ گل شروع کرده است. بنابراین از این چهار پیش‌بینی، شاید نبرد رئال و بارسا نزدیک‌ترین دوئل باشد.

اینتر قهرمان سری A؛ اینجا هوش مصنوعی تنها نیست

در ایتالیا انتخاب اینتر بسیار محافظه‌کارانه‌تر است.

نراتزوری قهرمان فصل گذشته سری A است و در فصل جدید نیز دو مسابقه ابتدایی خود را برده است. اینتر با شش امتیاز و تفاضل مثبت چهار در جایگاه دوم قرار دارد؛ رم نیز با شش امتیاز و تفاضل بهتر صدرنشین است.

بازار قهرمانی هم تقریباً همان حرف هوش مصنوعی را می‌زند.

در ارزیابی‌های تازه، اینتر با اختلاف شانس نخست قهرمانی سری A است؛ پس از آن یوونتوس، رم و میلان قرار می‌گیرند.

در واقع اگر قرار باشد از میان چهار انتخاب فقط یکی را «پیش‌بینی مورد اجماع» بنامیم، اینتر یکی از گزینه‌های اصلی است.

بایرن مونیخ؛ آسان‌ترین پیش‌بینی هوش مصنوعی؟

و سرانجام بوندسلیگا.

همان‌طور که در خبر اولیه نیز با کنایه اشاره شده، انتخاب بایرن مونیخ کار بسیار دشواری به نظر نمی‌رسد.

بایرن فصل گذشته قهرمان آلمان شد و کمپین تاریخی خود را با پیروزی ۵ بر یک مقابل کلن تمام کرد.

فصل جدید نیز دقیقاً با همین نتیجه آغاز شد: بایرن ۵ - اشتوتگارت یک.

در نتیجه تیم وینسنت کمپانی پس از هفته نخست با تفاضل مثبت چهار در صدر جدول بوندسلیگا ایستاده است.

منابع رسمی خود بوندسلیگا نیز پیش از شروع فصل بایرن را «تیمی که باید شکست داد» توصیف کرده‌اند. آنها فصل گذشته با اختلاف زیادی قهرمان شدند و حالا برای سومین قهرمانی متوالی خود در دوران کمپانی تلاش می‌کنند.

بنابراین از چهار انتخاب هوش مصنوعی، بایرن کم‌ریسک‌ترین است.

چهار پیش‌بینی؛ کدام یکی بیشترین شانس درست شدن دارد؟

اگر فقط بر اساس اطلاعات فعلی قضاوت کنیم، چهار انتخاب وزن یکسانی ندارند.

بایرن مونیخ مدافع عنوان قهرمانی، صدرنشین فعلی و شانس بسیار بزرگ بازار آلمان است.

اینتر نیز قهرمان ایتالیا بوده، فصل را با دو برد شروع کرده و در بازارهای قهرمانی شانس اول محسوب می‌شود.

اما منچسترسیتی و رئال مادرید انتخاب‌های پرریسک‌تر هستند.

سیتی باید جام را از آرسنالی بگیرد که فصل گذشته پس از ۲۲ سال دوباره قهرمان انگلیس شده و هنوز شانس نخست بعضی بازارهاست.

رئال هم باید بارسلونایی را کنار بزند که دو فصل متوالی قهرمان اسپانیا شده و شروع فصل جدیدش سه برد و ۱۲ گل در سه مسابقه بوده است.

یک هشدار درباره «پیش‌بینی هوش مصنوعی»

عبارت «هوش مصنوعی پیش‌بینی کرد» به‌تنهایی اطلاعات چندانی به ما نمی‌دهد.

برای ارزیابی جدی یک پیش‌بینی باید بدانیم مدل از چه داده‌هایی استفاده کرده، مصدومیت‌ها و نقل‌وانتقالات را چگونه محاسبه کرده، قدرت رقبا را با چه شاخصی سنجیده و چند بار فصل را شبیه‌سازی کرده است.

یک پاسخ ساده تولیدشده توسط مدل زبانی با سوپرکامپیوتری که ۱۰ هزار یا ۱۰۰ هزار شبیه‌سازی انجام می‌دهد یک چیز نیست.

در گزارش منتشرشده امروز چنین جزئیاتی ارائه نشده است؛ پس بهتر است چهار تیم «انتخاب‌های یک پیش‌بینی منتسب به هوش مصنوعی» نامیده شوند، نه نتایج قطعی یک مدل علمی.

با این حال فصل فقط چند هفته جلو رفته و فعلاً خروجی مورد بحث بد هم به نظر نمی‌رسد: منچسترسیتی صدرنشین انگلیس است، رئال هر سه مسابقه خود را برده، اینتر دو برد از دو بازی دارد و بایرن فصل را با پنج گل آغاز کرده است.

حالا جذابیت ماجرا در این است که ببینیم تا ماه مه ۲۰۲۷ چند جام از چهار جام واقعاً به تیم‌هایی می‌رسد که هوش مصنوعی انتخاب کرده؛ اگر هر چهار پیش‌بینی درست از آب دربیاید، انتخاب رئال به جای بارسا و سیتی به جای آرسنال همان دو پیش‌بینی‌ای خواهند بود که ارزش این فهرست را چند برابر می‌کنند.