ایران بدون تیم سپک‌تاکرا در ناگویا، اما با سه نماینده در قلب مسابقات؛ از ژوری تا داوری

بر اساس اعلام روابط عمومی کمیته ملی المپیک، سهراب آزاد، علی فولادی و ملیحه شاهوردی سه نماینده ایرانی حاضر در ساختار برگزاری مسابقات سپک‌تاکرای بیستمین دوره بازی‌های آسیایی هستند.

آزاد به عنوان عضو هیأت ژوری، فولادی در کمیته اجرایی و شاهوردی به عنوان داور در جریان مسابقات فعالیت می‌کنند. خبر دعوت این سه نفر پیش از آغاز بازی‌ها نیز منتشر شده بود و گزارش‌ها از دعوت آنها توسط ساختار آسیایی سپک‌تاکرا حکایت داشت.

این ترکیب از یک جهت قابل توجه است؛ ایران نه فقط یک داور، بلکه در سه سطح متفاوت فنی، نظارتی و اجرایی نماینده دارد.

در چنین رویدادهایی، حضور در هیأت ژوری با نظارت بر اجرای ضوابط فنی و موضوعات مربوط به مسابقه ارتباط دارد، داور مستقیماً در اجرای رقابت نقش ایفا می‌کند و عضویت در کمیته اجرایی نیز به فرایند عملیاتی برگزاری مسابقات مربوط می‌شود.

به بیان دیگر، حضور ایران صرفاً به یک صندلی تشریفاتی محدود نشده است.

تیم ایران نیست، اما نمایندگان ایرانی مسابقات را برگزار می‌کنند

نکته متفاوت ماجرا این است که تیم ملی سپک‌تاکرای ایران در ناگویا حضور ندارد.

پیش از آغاز بازی‌ها نیز مسئولان این رشته در ایران از اعزام نشدن تیم سپک‌تاکرا به بازی‌های آسیایی خبر داده و نسبت به این تصمیم انتقاد کرده بودند.

بنابراین در حالی که ورزشکار ایرانی در این رشته برای مدال رقابت نمی‌کند، سه نیروی ایرانی در خود ساختار مسابقات فعالیت دارند.

از منظر توسعه یک رشته، این دو موضوع کاملاً یکسان نیستند. حضور تیم ملی به عملکرد ورزشی و نتیجه در میدان مربوط است، اما حضور داور، عضو ژوری یا مسئول اجرایی نشان‌دهنده حفظ ارتباط فنی با نهادهای قاره‌ای و بین‌المللی آن رشته است.

برای سپک‌تاکرای ایران که در سال‌های اخیر به دنبال گسترش جایگاه خود بوده، باقی ماندن نیروهای تخصصی در چنین سطوحی می‌تواند اهمیت بلندمدت داشته باشد.

سپک‌تاکرا؛ ورزش ویژه جنوب شرق آسیا در ناگویا

سپک‌تاکرا از نظر جغرافیای ورزشی آسیا رشته‌ای متفاوت محسوب می‌شود.

کمیته برگزاری بازی‌های آسیایی آیچی–ناگویا این رشته را در میان ورزش‌هایی قرار داده که نماینده یکی از مناطق پنج‌گانه آسیا هستند. سپک‌تاکرا به عنوان ورزش منتخب جنوب شرق آسیا در این بخش قرار گرفته؛ همان‌طور که کوراش نماینده آسیای مرکزی، ووشو نماینده شرق آسیا، کبدی نماینده جنوب آسیا و جوجیتسو نماینده غرب آسیاست.

خاستگاه تاریخی سپک‌تاکرا نیز به کشورهای جنوب شرق آسیا بازمی‌گردد و برگزارکنندگان ناگویا قدمت آن را تا قرن نهم میلادی دنبال کرده‌اند.

ماهیت رشته شبیه والیبال است، اما بازیکنان به جای دست از پا، ران و سر برای عبور دادن توپ از روی تور استفاده می‌کنند. همین ویژگی باعث شده مسابقات این رشته ترکیبی از مهارت، انعطاف، پرش و حرکات آکروباتیک باشد.

شش مدال در برنامه سپک‌تاکرای ناگویا

برنامه این دوره نیز تنوع قابل توجهی دارد.

در بخش مردان سه ماده Regu، Quadrant و Team Regu برگزار می‌شود. در بخش زنان نیز مسابقات در سه ماده Double، Quadrant و Team Regu برنامه‌ریزی شده است.

این تنوع به معنای برگزاری مسابقات متعدد در طول نزدیک به دو هفته است و طبیعتاً ساختار اجرایی گسترده‌ای از داوران، ژوری‌ها و نیروهای مسابقه نیاز دارد.

به همین دلیل حضور سه ایرانی در این ساختار، آن هم در سه بخش متفاوت، از نظر میزان مشارکت فنی قابل توجه است.

مسابقات سپک‌تاکرا کجا برگزار می‌شود؟

تمام مسابقات این رشته در Nagoya City Mizuho Park Gymnasium برگزار می‌شود؛ سالنی در مجموعه میزوهو پارک و در نزدیکی رودخانه یامازاکی در شهر ناگویا.

وب‌سایت رسمی بازی‌ها این سالن را میزبان اختصاصی سپک‌تاکرا معرفی کرده است. رقابت‌ها از ۲۰ سپتامبر آغاز شده‌اند و برنامه جلسات مسابقه تا ۳ اکتبر ادامه دارد.

میزوهو پارک یکی از کانون‌های اصلی بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ است. مراسم افتتاحیه بازی‌ها نیز در ورزشگاه اصلی همین مجموعه برگزار شد و بیستمین دوره بازی‌های آسیایی از ۱۹ سپتامبر با حضور ۴۵ کشور و منطقه رسماً آغاز شد.

بر اساس برنامه اولیه مجموعه، سالن سپک‌تاکرا ظرفیتی در حدود ۱۲۰۰ تماشاگر دارد.

حضور داور ایرانی چه اهمیتی دارد؟

داوری در بازی‌های آسیایی صرفاً به معنای داشتن سابقه داخلی نیست.

نهادهای قاره‌ای معمولاً نیروهایی را انتخاب می‌کنند که سابقه و صلاحیت لازم در چارچوب مسابقات بین‌المللی داشته باشند. پیش از مسابقات نیز سهراب آزاد به عنوان داور بین‌المللی سپک‌تاکرا و از چهره‌های فعال این رشته در ساختار آسیایی معرفی شده بود.

در ناگویا اما مسئولیت او در سطح هیأت ژوری تعریف شده و ملیحه شاهوردی وظیفه داوری مسابقات را بر عهده گرفته است.

برای رشته‌هایی که ایران در آنها جزو قدرت‌های سنتی آسیا نیست، تربیت و حفظ نیروهای داوری و مدیریتی بین‌المللی می‌تواند یکی از راه‌های تثبیت جایگاه در ساختار قاره‌ای باشد.

این حضور همچنین امکان ارتباط مستقیم‌تر با تغییرات قوانین، استانداردهای اجرایی و شیوه برگزاری رقابت‌های بزرگ را فراهم می‌کند.

علی فولادی؛ حضور ایران در بخش اجرایی

حضور علی فولادی در کمیته اجرایی وجه دیگری از مشارکت ایران را نشان می‌دهد.

مسابقات بازی‌های آسیایی از نظر اجرایی بسیار پیچیده‌تر از تورنمنت‌های معمول هستند. زمان‌بندی مسابقات، مدیریت تیم‌ها، تجهیزات، هماهنگی داوران و اجرای الزامات فدراسیون آسیایی همگی باید در چهارچوبی دقیق انجام شوند.

قرار گرفتن یک نیروی ایرانی در این بخش، تجربه‌ای متفاوت از حضور صرف در جایگاه ورزشکار یا مربی ایجاد می‌کند.

در بلندمدت، چنین تجربه‌هایی می‌تواند برای برگزاری مسابقات بین‌المللی در داخل کشور، آموزش نیروهای اجرایی و تعامل با کنفدراسیون‌های قاره‌ای نیز ارزشمند باشد.

ناگویا فقط مسابقه ورزشکاران نیست

در نگاه عمومی، حضور یک کشور در بازی‌های آسیایی معمولاً با تعداد ورزشکاران و مدال‌ها سنجیده می‌شود، اما بخش دیگری از رویداد در پشت صحنه اتفاق می‌افتد.

داوران، ناظران فنی، اعضای هیأت‌های ژوری، پزشکان و مدیران اجرایی نیز بخشی از شبکه ورزشی قاره هستند.

ایران در آیچی–ناگویا با کاروانی ۳۰۸ نفره از ورزشکاران حضور دارد؛ ۲۱۴ مرد و ۹۴ زن در فهرست نهایی کاروان ثبت شده‌اند.

سه نماینده سپک‌تاکرا جزو مدال‌آوران این فهرست نیستند، اما حضور آنها نمونه‌ای از نقش دیگری است که یک کشور می‌تواند در بزرگ‌ترین رویداد ورزشی قاره ایفا کند.

فرصت از دست رفته تیم ملی و فرصتی که در ساختار باقی ماند

طبیعتاً برای سپک‌تاکرای ایران، حضور تیم ملی در میدان می‌توانست اهمیت بیشتری داشته باشد؛ هم از نظر تجربه ورزشکاران و هم برای سنجش فاصله با قدرت‌های اصلی این رشته.

اما وقتی اعزام تیم انجام نشده، حضور سه نیروی تخصصی دست‌کم مانع از قطع کامل ارتباط ایران با مسابقات این دوره شده است.

سهراب آزاد در هیأت ژوری، علی فولادی در کمیته اجرایی و ملیحه شاهوردی در داوری، سه شکل متفاوت از حضور ایران در سپک‌تاکرای ناگویا را نمایندگی می‌کنند. ایران این بار برای مدال این رشته نمی‌جنگد، اما در تصمیم‌گیری، اجرا و قضاوت مسابقات سهم دارد.

برای رشته‌ای که همچنان در ایران در مسیر توسعه قرار دارد، شاید مهم‌ترین نتیجه این حضور انتقال تجربه باشد؛ تجربه‌ای که اگر به آموزش داوران، توسعه مسابقات داخلی و بازگشت تیم ایران به دوره‌های آینده بازی‌های آسیایی متصل شود، ارزش آن فراتر از یک حضور اجرایی چندروزه در ناگویا خواهد بود.