قیمت سیمان امروز ۱ مهر ۱۴۰۵؛ بازار ثابت ماند اما فشار انرژی وارد فاز تازه شد

نرخ‌های عمده چهار برند پرمصرف بازار در نخستین روز پاییز به این ترتیب است:

این ارقام عملاً ادامه همان سطوحی است که در آخرین روز شهریور نیز در بازار ثبت شده بود؛ در ۳۱ شهریور نیز تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۴۵ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان قیمت داشتند.

به این ترتیب، بازار مهر را بدون موج تازه افزایش قیمت آغاز کرده است.

یک ماه ثبات؛ فقط سیمان ساوه ارزان‌تر شد

مقایسه قیمت‌های امروز با ابتدای شهریور نکته مهم‌تری را نشان می‌دهد.

در اول شهریور، سیمان تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان معامله می‌شد؛ دقیقاً همان نرخ‌هایی که امروز نیز دیده می‌شود. تنها تغییر قابل توجه مربوط به سیمان ساوه است که آن زمان حدود ۲۵۷ هزار تومان گزارش شده بود و حالا به ۲۴۵ هزار تومان رسیده است.

یعنی با وجود یک ماه پرتنش برای انرژی، نرخ سه برند شاخص عملاً ثابت مانده و ساوه نیز حدود ۱۲ هزار تومان کاهش داشته است.

این رفتار با بسیاری از بازارهای دیگر مصالح ساختمانی متفاوت است؛ بازارهایی که طی همین دوره تحت تأثیر نرخ ارز، هزینه حمل و مواد اولیه نوسانات بیشتری تجربه کردند.

چرا با این همه فشار هزینه، سیمان گران نشده است؟

مهم‌ترین پاسخ را باید در سمت عرضه جست‌وجو کرد.

علی‌اکبر الوندیان، دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان، هفته گذشته اعلام کرد محدودیت برق باعث شده تولید کلینکر با افت جدی روبه‌رو شود، اما کارخانه‌ها برای جلوگیری از کمبود سیمان در بازار از ذخایر کلینکر استفاده کرده‌اند. او همچنین گفته بخشی از برق مورد نیاز صنایع از بورس انرژی و با نرخ آزاد خریداری شده تا تولید و عرضه ادامه پیدا کند.

همین موضوع توضیح می‌دهد چرا قیمت مصرف‌کننده هنوز واکنش بزرگی نشان نداده است.

در واقع بخشی از فشار هزینه فعلاً داخل کارخانه جذب شده یا با استفاده از موجودی انبار جبران شده است. تا زمانی که ذخایر و عرضه منظم باقی بماند، بازار می‌تواند ظاهر آرام خود را حفظ کند.

کاهش ۳۷ درصدی تولید کلینکر؛ زنگ خطری که نباید نادیده گرفت

داده‌های تولید اما تصویر آرامی ندارند.

دبیر انجمن سیمان اعلام کرده تولید کلینکر فقط در تیرماه امسال ۳۷ درصد کاهش داشته است. در گزارش مربوط به این کاهش آمده که کارخانه‌ها با افت شدید تامین برق مواجه بودند و برای پاسخ به نیاز بازار از ذخایر خود استفاده کردند.

کلینکر ماده اصلی تولید سیمان است و کاهش تولید آن معمولاً با فاصله زمانی اثر خود را نشان می‌دهد.

یعنی ممکن است بازار امروز کمبود نداشته باشد، اما اگر تولید کلینکر برای چند ماه پایین بماند و موجودی انبارها کاهش پیدا کند، فشار روی عرضه سیمان در ماه‌های بعد افزایش خواهد یافت.

به همین دلیل ثبات امروز را نباید با برطرف شدن مشکل صنعت اشتباه گرفت.

گاز مورد نیاز ۲۸ میلیون مترمکعب؛ تحویل کمتر از ۵ میلیون

ریسک مهر و پاییز فقط برق نیست.

الوندیان در ۲۴ شهریور گفته بود صنعت سیمان روزانه حدود ۲۸ میلیون مترمکعب گاز نیاز دارد، اما حجم گاز تحویلی به کارخانه‌ها به کمتر از ۵ میلیون مترمکعب در روز رسیده است.

این فاصله بسیار بزرگ، یکی از مهم‌ترین تهدیدهای ماه‌های آینده است.

با کاهش دما معمولاً اولویت تامین گاز به سمت بخش خانگی حرکت می‌کند و صنایع انرژی‌بر با محدودیت بیشتری مواجه می‌شوند. صنعت سیمان نیز به دلیل مصرف بالای سوخت در کوره‌ها، از اولین صنایعی است که به تغییرات تامین گاز حساس می‌شود.

در چنین شرایطی ممکن است محدودیت برق تابستان جای خود را به محدودیت گاز پاییز و زمستان بدهد.

مهر و آبان؛ ماه‌های حیاتی برای ذخیره کلینکر

فعالان صنعت پیش‌تر تاکید کرده بودند شهریور، مهر و آبان فرصت مهمی برای افزایش تولید و بازسازی ذخایر کلینکر قبل از ورود به فصل سرد است.

الوندیان در ابتدای شهریور گفته بود کارخانه‌ها امیدوار بودند با کاهش دمای هوا، محدودیت برق کمتر شود تا بتوانند ظرفیت تولید را بالا ببرند؛ زیرا با ورود به مهر و آبان، مسئله تامین سوخت دوباره جدی می‌شود.

اما اگر کاهش محدودیت برق همزمان با محدودیت گاز رخ دهد، کارخانه‌ها فرصت کافی برای افزایش ذخایر پیدا نمی‌کنند.

همین نقطه می‌تواند تفاوت میان ثبات بازار امروز و بازار پرنوسان زمستان باشد.

بورس کالا همچنان عرضه بزرگ سیمان دارد

یکی دیگر از دلایل آرامش بازار، حجم بالای معاملات سیمان در بورس کالاست.

در هفته منتهی به ۲۷ شهریور، ۴ هزار و ۹۵۶ خریدار از ۳۰ استان کشور بیش از یک میلیون و ۲۱۵ هزار تن سیمان از بورس کالا خریداری کردند. تهران با حدود ۱۱۸ هزار تن، اصفهان با ۹۵ هزار تن و خراسان رضوی با بیش از ۷۶ هزار تن در صدر خرید قرار داشتند.

این آمار نشان می‌دهد جریان رسمی عرضه همچنان فعال است و بازار با توقف گسترده توزیع مواجه نشده است.

بنابراین در شرایط فعلی، عبارت «کمبود سیمان» برای کل بازار تصویر دقیقی ارائه نمی‌دهد؛ آنچه بیشتر دیده می‌شود، افزایش هزینه تولید در کنار حفظ عرضه است.

چرا صوفیان همچنان گران‌ترین گزینه این فهرست است؟

در میان چهار برند بررسی‌شده، سیمان صوفیان با نرخ ۲۸۹ هزار تومان همچنان بالاترین قیمت را دارد.

فاصله صوفیان با سیمان ساوه که ارزان‌ترین گزینه این فهرست است، به ۴۴ هزار تومان در هر پاکت می‌رسد. این اختلاف فقط به قیمت پایه کارخانه مربوط نیست و عوامل مختلفی مانند هزینه حمل، محل مصرف، شبکه توزیع و شرایط منطقه‌ای نیز بر نرخ نهایی اثر می‌گذارند. همین فاصله ۴۴ هزار تومانی در گزارش‌های پایان شهریور نیز ثبت شده بود.

در بازار سیمان، فاصله جغرافیایی کارخانه تا پروژه ساختمانی گاهی به اندازه نرخ پایه اهمیت دارد.

به همین دلیل یک برند ممکن است در یک استان گران‌تر و در منطقه‌ای دیگر رقابتی‌تر باشد.

پیش‌بینی قیمت سیمان در مهر ۱۴۰۵

سناریوی کوتاه‌مدت بازار همچنان بیشتر به سمت ثبات همراه با نوسان محدود متمایل است.

تا زمانی که عرضه بورس کالا ادامه داشته باشد، ذخایر کلینکر پاسخگوی تولید باشند و تقاضای ساخت‌وساز جهش نکند، احتمال افزایش ناگهانی و سراسری قیمت پایین‌تر است.

اما این سناریو سه ریسک مهم دارد: کاهش بیشتر ذخایر کلینکر، تشدید محدودیت گاز و افزایش هزینه برق و حمل‌ونقل.

اگر یکی از این عوامل فشار بیشتری ایجاد کند، بازار ممکن است ابتدا در برخی کارخانه‌ها و مناطق با افزایش قیمت مواجه شود و سپس اثر آن به بازار گسترده‌تر منتقل شود.

در مقابل، اگر محدودیت برق کاهش پیدا کند و کارخانه‌ها در مهر بتوانند تولید کلینکر را بالا ببرند، ثبات فعلی می‌تواند برای مدت بیشتری ادامه داشته باشد.

ثبات قیمت، اما نه آرامش کامل صنعت

شروع مهر برای خریداران سیمان خبر بدی ندارد؛ قیمت‌ها نسبت به پایان شهریور تغییر نکرده‌اند و در گزارش‌های روزهای اخیر کمبود گسترده‌ای مشاهده نشده است.

تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۴۵ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان؛ این چهار نرخ نشان می‌دهند بازار هنوز وارد موج جدید گرانی نشده است.

اما در پشت تابلوی ثابت قیمت‌ها، صنعت با واقعیت متفاوتی روبه‌روست: کاهش ۳۷ درصدی تولید کلینکر، خرید برق گران‌تر، استفاده از ذخایر و افت شدید گاز تحویلی.

بنابراین مهم‌ترین نکته بازار سیمان در اول مهر این نیست که قیمت امروز افزایش نیافته؛ بلکه این است که ثبات فعلی تا چه زمانی می‌تواند در برابر فشار انرژی دوام بیاورد. اگر تولیدکنندگان در مهر و آبان فرصت بازسازی ذخایر کلینکر را پیدا کنند، بازار می‌تواند آرام بماند؛ در غیر این صورت، ریسک افزایش قیمت در ماه‌های سرد دوباره پررنگ خواهد شد.