قیمت دام زنده امروز ۱ مهر ۱۴۰۵؛ گوسفند ۷۲۲ هزار تومان ماند / پاییز بازار گوشت را ارزان می‌کند؟

بازار دام زنده مهرماه را درست از همان نقطه‌ای آغاز کرده که شهریور را به پایان رساند. نرخ‌های اعلام‌شده در آخرین روز شهریور نشان می‌داد قیمت گوسفند و گوساله نسبت به روز قبل تغییری نکرده و همین الگو در ابتدای مهر نیز ادامه یافته است. بر اساس آخرین داده‌های منتشرشده از اتحادیه سراسری صنعت دامپروران، قم همچنان بالاترین نرخ گوسفند و تهران بالاترین نرخ گوساله را دارد.

این ثبات اما نباید به عنوان ارزانی بازار تعبیر شود. قیمت‌ها در نیمه نخست شهریور پایین‌تر بودند و جهش اصلی در روزهای ۲۲ و ۲۳ شهریور رخ داد. از آن زمان بازار در سطح جدید تثبیت شده و به‌رغم نبود رشد تازه، بخش عمده افزایش قبلی هنوز حفظ شده است.

قیمت گوسفند زنده امروز ۱ مهر ۱۴۰۵

در بازار گوسفند زنده، قم با کیلویی ۷۲۲ هزار و ۵۰۰ تومان همچنان بالاترین نرخ اعلامی را دارد.

در سمت دیگر بازار، یزد با کیلویی ۷۱۰ هزار تومان پایین‌ترین قیمت را ثبت کرده است. اختلاف کف و سقف قیمت گوسفند تنها ۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان است؛ یعنی دامنه قیمتی استان‌های مورد بررسی کمتر از دو درصد با یکدیگر فاصله دارد.

این فاصله محدود نشان می‌دهد بازار دام سبک در هفته اخیر تا حد زیادی به یک سطح قیمتی مشترک رسیده است.

برای مقایسه، در ۹ شهریور بیشترین قیمت گوسفند زنده در برخی استان‌ها حدود ۶۳۵ هزار تومان بود. اکنون سقف ۷۲۲ هزار و ۵۰۰ تومانی تقریباً ۸۷ هزار تومان بالاتر است؛ رشدی نزدیک به ۱۴ درصد ظرف کمتر از یک ماه.

بنابراین توقف افزایش قیمت در چند روز اخیر خبر مثبتی برای بازار محسوب می‌شود، اما هنوز افزایش شهریور جبران نشده است.

قیمت گوساله امروز؛ تهران همچنان در صدر

در بازار دام سنگین نیز شرایط تقریباً مشابه است.

بالاترین قیمت گوساله زنده در تهران با کیلویی ۷۱۵ هزار تومان گزارش شده و قم و یزد با حدود ۶۶۵ هزار تومان در پایین‌ترین سطح قرار دارند.

برخلاف گوسفند، دامنه قیمتی گوساله گسترده‌تر است؛ اختلاف ۵۰ هزار تومانی میان کف و سقف نشان می‌دهد عوامل منطقه‌ای در بازار دام سنگین نقش پررنگ‌تری دارند.

وزن دام، نژاد، سن، نوع تغذیه، هزینه حمل‌ونقل و میزان عرضه در کشتارگاه‌های هر منطقه می‌تواند باعث چنین اختلافی شود.

در ۹ شهریور بیشترین نرخ گوساله حدود ۶۱۰ هزار تومان اعلام شده بود. مقایسه این عدد با سقف ۷۱۵ هزار تومانی فعلی، از رشدی بیش از ۱۷ درصدی حکایت دارد.

قیمت دام از چه زمانی جهش کرد؟

بررسی روند بازار نشان می‌دهد تغییر مهم در ۲۲ شهریور اتفاق افتاد.

در آن روز قیمت گوسفند قم به ۷۲۲ هزار و ۵۰۰ تومان و قیمت گوساله تهران به ۷۱۵ هزار تومان رسید؛ سطوحی که از آن زمان تاکنون تقریباً بدون تغییر تکرار شده‌اند.

در ۲۳ شهریور نیز همین قیمت‌ها ثبت شد و گزارش‌های روزهای ۲۴، ۳۰ و ۳۱ شهریور نیز تغییر خاصی در سقف و کف بازار نشان ندادند.

بنابراین بازار در حال حاضر بیش از آنکه در یک روند صعودی روزانه باشد، وارد مرحله تثبیت پس از جهش شده است.

همین الگو در پیش‌بینی مهر اهمیت زیادی دارد؛ اگر عرضه دام افزایش یابد، احتمال شکسته شدن این سقف‌ها به سمت پایین بیشتر می‌شود. اما اگر هزینه نهاده یا سایر هزینه‌های تولید بالا برود، بازار می‌تواند همین کانال‌ها را برای مدت بیشتری حفظ کند.

خبر مهم پاییز؛ چهار میلیون رأس دام سبک وارد بازار می‌شود

مهم‌ترین عامل سمت عرضه در هفته‌های آینده، افزایش تعداد دام آماده کشتار است.

منصور پوریان، رئیس شورای تأمین دام کشور، اعلام کرده در فصل پاییز حدود چهار میلیون رأس دام سبک کشتار و وارد بازار خواهد شد. برآورد مطرح‌شده نشان می‌دهد این میزان می‌تواند حدود ۱۶۰ هزار تن گوشت تولید کند.

افزایش عرضه از نظر تئوریک می‌تواند دو اثر داشته باشد: نخست جلوگیری از جهش تازه قیمت دام و دوم ایجاد فشار کاهشی محدود در بازار گوشت.

البته تبدیل این ظرفیت به کاهش واقعی قیمت به نحوه توزیع، هزینه کشتار و حمل و همچنین میزان تقاضای مصرف‌کننده بستگی دارد.

اگر دام به اندازه کافی عرضه شود اما هزینه سایر حلقه‌های زنجیره بالا بماند، اثر آن ممکن است بیشتر به «ثبات قیمت» محدود شود تا کاهش محسوس.

آیا قیمت گوشت قرمز اول مهر کاهش یافت؟

فعلاً خیر.

گزارش بازار گوشت قرمز در اول مهر نشان می‌دهد قیمت انواع گوشت گوسفندی و گوساله نسبت به روز قبل بدون تغییر مانده و عرضه نیز بدون اختلال ادامه دارد.

این یعنی ثبات دام زنده هنوز به کاهش نرخ در ویترین قصابی‌ها تبدیل نشده است.

چنین تأخیری طبیعی است؛ زیرا قیمت گوشت نهایی تنها از نرخ دام زنده تشکیل نمی‌شود. هزینه کشتارگاه، افت وزن لاشه، حمل سردخانه‌ای، بسته‌بندی، اجاره واحد صنفی و حاشیه سود توزیع نیز در قیمت مصرف‌کننده اثر دارند.

برای مقایسه، در پایان مرداد ران کامل ممتاز گوسفندی حدود دو میلیون و ۹۰ هزار تومان و ران پاک‌کرده گوساله حدود یک میلیون و ۶۰۰ هزار تومان قیمت داشت.

در اواخر شهریور نیز برخی گزارش‌های بازار قیمت ران گوسفندی را بالاتر از دو میلیون و ۲۰۰ هزار تومان ثبت کرده بودند؛ بنابراین فشار افزایش دام زنده در ماه گذشته بخشی از خود را به بازار گوشت منتقل کرده است.

چرا عرضه زیاد هنوز قیمت را پایین نیاورده است؟

یک دلیل مهم به ساختار هزینه تولید برمی‌گردد.

دامدار فقط با قیمت فروش دام مواجه نیست؛ خوراک، علوفه، مکمل، دارو، واکسن، حمل‌ونقل و دستمزد نیز بخش مهمی از هزینه پرورش را تشکیل می‌دهند.

از طرف دیگر، قیمت دام در استان‌های مختلف لزوماً منعکس‌کننده هزینه واقعی تولید همه دامداران نیست. برخی دامداران به مراتع و علوفه داخلی دسترسی بیشتری دارند و برخی دیگر وابستگی بالاتری به نهاده‌های خریداری‌شده دارند.

همین تفاوت باعث می‌شود فشار هزینه در دام سبک و دام سنگین یکسان نباشد.

در عین حال پوریان پیش‌تر گفته بود عرضه روزانه دام سبک و سنگین در حجم مناسبی ادامه دارد و با ورود به پاییز، افزایش جمعیت دامی ناشی از فصل زایش نیز می‌تواند وضعیت عرضه را تقویت کند.

پیش‌بینی قیمت دام زنده در مهر ۱۴۰۵

سه سناریو برای بازار مهر قابل تصور است.

سناریوی نخست و محتاطانه‌تر، ادامه ثبات در کانال فعلی است. اگر چهار میلیون رأس دام سبک به شکل تدریجی وارد بازار شود و شوک تازه‌ای به نهاده‌ها وارد نشود، احتمال دارد سقف ۷۲۲ هزار تومان برای گوسفند و ۷۱۵ هزار تومان برای گوساله حفظ شود یا به آرامی عقب‌نشینی کند.

سناریوی دوم، کاهش محدود قیمت است. افزایش محسوس عرضه در برخی استان‌ها می‌تواند دامداران و فروشندگان را برای فروش سریع‌تر تحت فشار قرار دهد و قیمت دام سبک را از سقف فعلی پایین بیاورد.

اما سناریوی سوم نیز همچنان وجود دارد: اگر هزینه خوراک، حمل‌ونقل یا سایر نهاده‌ها افزایش یابد، اثر عرضه بیشتر خنثی می‌شود و بازار در همین سطح بالا باقی خواهد ماند.

در شرایط فعلی، داده‌ها بیشتر از ثبات یا اصلاح محدود حمایت می‌کنند تا یک جهش تازه.

بازار دام مهر را آرام آغاز کرد؛ اما هنوز گران است

نتیجه معاملات اول مهر روشن است: بازار دام از موج صعودی نیمه دوم شهریور فاصله گرفته، اما هنوز کاهش معناداری ثبت نکرده است.

گوسفند در محدوده ۷۱۰ تا ۷۲۲ هزار و ۵۰۰ تومان و گوساله در محدوده تقریبی ۶۶۵ تا ۷۱۵ هزار تومان قرار دارد و این ارقام چند روز متوالی تکرار شده‌اند.

در مقابل، ورود حدود چهار میلیون رأس دام سبک در پاییز مهم‌ترین سیگنال امیدبخش برای بازار است. اگر این عرضه طبق برنامه انجام شود، احتمال جهش شدید قیمت در کوتاه‌مدت کاهش پیدا می‌کند.

بنابراین نخستین پیام بازار دام در مهر ۱۴۰۵ «ثبات در سطح بالا» است؛ نه گرانی تازه و نه ارزانی محسوس. مسیر بعدی بیش از هر چیز به حجم واقعی عرضه پاییزی، هزینه نهاده‌ها و سرعت انتقال کاهش احتمالی قیمت دام به بازار گوشت بستگی خواهد داشت.