رونمایی از توپ جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷؛ «خُزامی» با رنگ بنفش به استقبال ستارههای آسیا میرود+ عکس
AFC روز سهشنبه ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، همزمان با آغاز شمارش معکوس ۱۰۰ روزه تا شروع جام ملتهای آسیا، از توپ رسمی این رقابتها رونمایی کرد.
این توپ که توسط شرکت Kelme طراحی و تولید شده، نام KHUZAMA را بر خود دارد. کنفدراسیون فوتبال آسیا در معرفی رسمی توپ توضیح داده که نام و هویت بصری آن از گونهای اسطوخودوس وحشی الهام گرفته شده که در بخشهایی از عربستان رشد میکند و در زمان گلدهی، چشمانداز بیابانی را با رنگ بنفش تغییر میدهد.
انتخاب چنین نامی اتفاقی نیست. برگزارکنندگان جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ تلاش کردهاند عناصر بصری تورنمنت تا حد امکان با ویژگیهای فرهنگی و طبیعی کشور میزبان پیوند داشته باشد؛ درست همان رویکردی که در دورههای اخیر مسابقات بزرگ بینالمللی برای طراحی لوگو، نماد، توپ و سایر عناصر هویتی تورنمنتها دیده میشود.
چرا نام توپ «خُزامی» انتخاب شد؟
خُزامی در زبان عربی به اسطوخودوس اشاره دارد؛ گیاهی معطر با گلهای بنفش که در مناطق مختلف عربستان دیده میشود.
AFC در توضیح فلسفه طراحی توپ رسمی نوشته است که «خُزامی» به مقاومت و رویش در محیط سخت معروف است و شکوفایی همزمان آن میتواند منظره مناطق خشک را به شکلی چشمگیر تغییر دهد. همین تصویر، نقطه آغاز طراحی توپ جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ بوده است.
این انتخاب از یک منظر دیگر نیز قابل توجه است. عربستان در سالهای اخیر تلاش کرده در کنار زیرساختهای مدرن ورزشی، عناصر بومی و فرهنگی خود را نیز در میزبانی رویدادهای بزرگ برجسته کند. در نتیجه خُزامی تنها نام یک گل روی توپ فوتبال نیست؛ بلکه به بخشی از روایت هویتی میزبان تبدیل شده است.
رنگ بنفش توپ جام ملتهای آسیا چه معنایی دارد؟
مهمترین ویژگی ظاهری توپ رسمی، حضور پررنگ طیفهای بنفش در طراحی آن است.
بر اساس توضیحات رسمی AFC، این رنگ دو ریشه اصلی دارد. نخست، رنگ طبیعی گلهای اسطوخودوس وحشی و دوم، ارتباط رنگ بنفش با آیین استقبال از مهمانان در عربستان.
کنفدراسیون فوتبال آسیا بهطور مشخص اعلام کرده که رنگ بنفش خُزامی بازتاب «رنگ تشریفاتی سنتی برای استقبال از مهمانان محترم» است و به همین دلیل قرار است نمادی از مهماننوازی سعودیها برای تیمهای ملی، بازیکنان، مسئولان و هواداران حاضر در مسابقات باشد.
به این ترتیب توپ رسمی جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ تلاش میکند در یک طراحی واحد، سه مفهوم طبیعت، فرهنگ و فوتبال را کنار هم قرار دهد.
Kelme دوباره توپ جام ملتهای آسیا را تولید کرد
خُزامی محصول همکاری AFC با شرکت اسپانیایی Kelme است.
این برند پیشتر نیز در جام ملتهای آسیا قطر ۲۰۲۳ مسئول تولید توپ رسمی مسابقات بود. Kelme و کنفدراسیون فوتبال آسیا در نوامبر ۲۰۲۴ قرارداد همکاری خود را برای چهار سال دیگر و تا سال ۲۰۲۹ تمدید کردند؛ قراردادی که تأمین توپ رسمی چند مسابقه مهم ملی و باشگاهی AFC از جمله جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ را نیز شامل میشود.در دوره قطر، توپ Vortex AC23 مورد استفاده قرار گرفت و حالا «خُزامی» قرار است جانشین آن در مهمترین تورنمنت ملی فوتبال آسیا شود.
این تداوم همکاری باعث شده Kelme به یکی از مهمترین شرکای فنی کنفدراسیون فوتبال آسیا در سالهای اخیر تبدیل شود.
جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ چه زمانی برگزار میشود؟
نوزدهمین دوره جام ملتهای آسیا از ۷ ژانویه تا ۵ فوریه ۲۰۲۷ برگزار میشود.
سه شهر ریاض، جده و الخبر میزبان مسابقات خواهند بود و این نخستین دورهای است که عربستان سعودی میزبانی جام ملتهای آسیا را تجربه میکند. AFC در سال ۲۰۲۳ رسماً میزبانی این رقابتها را به عربستان واگذار کرد.
در ریاض پنج ورزشگاه میزبان مسابقات خواهند بود و بازیها علاوه بر پایتخت، در ورزشگاههای شهرهای جده و الخبر نیز برگزار میشوند.
AFC همچنین امروز اعلام کرد که آمادهسازی مسابقات از مرحله برنامهریزی وارد فاز عملیاتی کامل شده است؛ نشانهای که نشان میدهد رونمایی از توپ رسمی فقط یک حرکت تبلیغاتی نیست و بخش مهمی از مرحله پایانی آمادهسازی میزبان را تشکیل میدهد.
گروه ایران در جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷
برای هواداران ایرانی، رونمایی از خُزامی معنای دیگری هم دارد؛ زیرا کمتر از چهار ماه تا شروع مسابقاتی باقی مانده که تیم ملی ایران یکی از حاضران آن خواهد بود.
بر اساس قرعهکشی رسمی، ایران در گروه C قرار گرفته و باید با سوریه، قرقیزستان و چین رقابت کند. برنامه رسمی مسابقات نشان میدهد دیدارهای این گروه در ورزشگاههای ریاض برگزار خواهد شد.
ایران یکی از پرافتخارترین تیمهای تاریخ جام ملتهای آسیاست و با سه قهرمانی متوالی در سالهای ۱۹۶۸، ۱۹۷۲ و ۱۹۷۶ وارد مسابقات عربستان میشود، هرچند فاصله قهرمانی آخر تا دوره ۲۰۲۷ بیش از نیم قرن خواهد بود.
بنابراین خُزامی در ماههای آینده توپی خواهد بود که تمرینات، بازیهای دوستانه و در نهایت مسابقات رسمی تیم ملی ایران با آن گره خواهد خورد.
نخستین جام ملتهای آسیا در عربستان
میزبانی ۲۰۲۷ اهمیت تاریخی ویژهای برای فوتبال عربستان دارد.
اگرچه تیم ملی این کشور سه بار در سالهای ۱۹۸۴، ۱۹۸۸ و ۱۹۹۶ قهرمان جام ملتها شده، سعودیها تا امروز میزبان این تورنمنت نبودهاند. AFC در فوریه ۲۰۲۳ به طور رسمی عربستان را به عنوان میزبان دوره ۲۰۲۷ انتخاب کرد.
از همان زمان پروژههای مختلفی برای آمادهسازی ورزشگاهها، زیرساختهای حملونقل، کمپهای تیمها و برنامههای اجرایی مسابقات آغاز شد.
حالا در فاصله ۱۰۰ روز تا شروع جام، رونمایی از توپ رسمی را میتوان یکی از آخرین قطعات پازل هویت بصری این مسابقات دانست.
خُزامی؛ فراتر از یک توپ فوتبال
توپ رسمی هر تورنمنت بزرگ معمولاً بعد از پایان مسابقات به یکی از نمادهای ماندگار همان دوره تبدیل میشود.
از این منظر، AFC و میزبان عربستان تلاش کردهاند خُزامی تنها یک وسیله فنی برای بازی نباشد، بلکه داستانی مشخص پشت آن قرار داشته باشد. نام برگرفته از اسطوخودوس، رنگ بنفش، اشاره به شکوفایی بیابان و مفهوم مهماننوازی، همه با همین هدف کنار هم قرار گرفتهاند.
اتفاقی که از امروز آغاز شده، طی ۱۰۰ روز آینده بیشتر در تبلیغات و فضای رسانهای مسابقات دیده خواهد شد و از هفتم ژانویه، این توپ در مرکز مهمترین رقابت فوتبالی قاره قرار میگیرد.
جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ حالا یک نماد تازه دارد؛ توپ بنفش «خُزامی» که قرار است از مرحله گروهی تا فینال پنجم فوریه در زمینهای عربستان بچرخد و شاید در نهایت با یکی از تاریخیترین گلهای فوتبال آسیا به یاد آورده شود.

دلیل انتخاب نام «خُزامی»
«خُزامی» یا همان اسطوخودوس نام گیاهی است که در بخشهایی از طبیعت عربستان رشد میکند و گلهای آن معمولاً به رنگ بنفش دیده میشوند. این گیاه بهویژه در مناطق شمالی کشور و استان الجوف شناخته شده است؛ جایی که در فصل زمستان بخشهایی از دشتها با رویش خُزامی پوشیده میشود.
این گیاه در مناطق دیگری مانند صحرای «الدهناء» در شرق ریاض و برخی مناطق سنگی نیز یافت میشود. از ویژگیهای مهم آن، عطر و گلهای شاخص آن است که باعث شده خُزامی علاوه بر ارزش طبیعی، در فرهنگ و زندگی اجتماعی عربستان نیز جایگاه ویژهای پیدا کند.
اهمیت خُزامی در عربستان به حدی است که در استان الجوف، این گیاه به بخشی از هویت فرهنگی منطقه تبدیل شده است. وزارت فرهنگ عربستان در سال ۲۰۲۳ نخستین دوره جشنواره «سرزمین خُزامی» را در شهرهای سکاکا و دومةالجندل برگزار کرد؛ رویدادی که هدف آن معرفی میراث فرهنگی و تاریخی الجوف و برجسته کردن خُزامی بهعنوان یکی از ویژگیهای هویتی این منطقه عنوان شده است.

رنگ بنفش برای توپ جام ملتها
یکی از مهمترین ویژگیهای بصری توپ خُزامی، استفاده از رنگ بنفش است؛ رنگی که ارتباط مستقیمی با گلهای این گیاه دارد اما در فرهنگ بصری عربستان معنای گستردهتری نیز پیدا کرده است. بر اساس منابع رسمی سعودی، زمانی که خُزامی در فصل بهار در بخشهایی از بیابانهای عربستان شکوفا میشود، چشمانداز مناطق خشک کشور به رنگ بنفش درمیآید؛ تصویری که با مفاهیمی مانند رشد، شکوفایی و پیشرفت پیوند خورده است.
رنگ اسطوخودوسی همچنین در برخی نمادهای رسمی عربستان مورد استفاده قرار گرفته و حتی بهعنوان یکی از رنگهای مرتبط با مفهوم رشد مورد نظر در چارچوب چشمانداز ۲۰۳۰ عربستان معرفی شده است. این رنگ در فرهنگ رسمی کشور با مفاهیمی مانند سخاوت و بخشندگی نیز ارتباط پیدا کرده است.

بنفش؛ نماد مهماننوازی
AFC در معرفی رسمی توپ تاکید کرده که رنگ بنفش غالب در طراحی خُزامی، علاوه بر ارتباط با گلهای این گیاه، از رنگ آیینی مورد استفاده برای استقبال رسمی از مهمانان در عربستان الهام گرفته است. به همین دلیل، این رنگ قرار است مفهوم مهماننوازی کشور میزبان را نیز منتقل کند؛ پیامی که تیمهای ملی، بازیکنان، مسئولان و هواداران حاضر در جام ملتهای آسیا را مخاطب قرار میدهد.
در واقع، طراحی توپ تلاش کرده میان سه عنصر ارتباط برقرار کند؛ طبیعت عربستان، فرهنگ این کشور و میزبانی جام ملتهای آسیا.
258258