ادعای جنجالی لاهوتی درباره حوادث ملوان و تراکتور؛ درخواست ورود نهادهای امنیتی و هشدار درباره تنشهای قومیتی
اتفاقات ورزشگاه سیروس قایقران بندرانزلی در روز یکشنبه ۲۶ مهر ۱۴۰۵ همچنان یکی از مهمترین موضوعات فوتبال ایران است. مسابقهای که قرار بود در چارچوب هفته نهم لیگ برتر میان ملوان و تراکتور برگزار شود، به دلیل تنشهای ایجادشده روی سکوها و خودداری بازیکنان تیم مهمان از شروع مسابقه، برگزار نشد.
یک روز پس از این اتفاق، مهرداد لاهوتی، نماینده مردم لنگرود، در گفتوگو با خبرگزاری تسنیم به حواشی این مسابقه واکنش نشان داد.
او با انتقاد از ورود موضوعات سیاسی و قومیتی به فضای ورزش، تأکید کرد که اخلاق و احترام متقابل باید مبنای برگزاری مسابقات باشد.
لاهوتی همچنین خواستار برخورد بدون ملاحظه وزارت ورزش و جوانان و فدراسیون فوتبال با افراد یا مجموعههایی شد که تخلف آنها در جریان این حوادث اثبات میشود.
از نگاه این نماینده مجلس، برخورد با اتفاقات ورزشگاه انزلی نباید به صدور چند بیانیه یا محکومیت لفظی محدود بماند، بلکه لازم است تصمیماتی اتخاذ شود که مانع تکرار چنین رویدادهایی در آینده باشد.
ادعای احتمال دخالت موساد در اتفاقات ورزشگاه انزلی؛ چه چیزی تأیید شده است؟
بحثبرانگیزترین بخش اظهارات لاهوتی، طرح احتمال دخالت عوامل سازمانیافته یا سرویسهای اطلاعاتی خارجی در شکلگیری تنشهای ورزشگاه بندرانزلی است.
او با اشاره به احتمال تلاش برخی جریانها برای تشدید اختلافات قومیتی، از نهادهای اطلاعاتی و امنیتی خواست موضوع را با حساسیت بیشتری بررسی کنند.
این نماینده مجلس احتمال داده است که برخی رفتارهای تحریکآمیز ممکن است با حمایت یا هدایت سرویسهایی مانند موساد انجام شده باشد.
بااینحال، تا زمان تنظیم این گزارش در دوشنبه ۲۷ مهر ۱۴۰۵، هیچ سند عمومی یا گزارش رسمی تأییدشدهای که ارتباط حوادث ورزشگاه انزلی با موساد یا یک عملیات سازمانیافته خارجی را اثبات کند، منتشر نشده است.
بنابراین این موضوع در حال حاضر صرفاً یک احتمال مطرحشده از سوی لاهوتی است و نباید بهعنوان علت قطعی اتفاقات معرفی شود.
از منظر حقوقی نیز تعیین نقش احتمالی عوامل سازماندهنده مستلزم بررسی مدارک، تصاویر، شهادت افراد و مستندات قابل استناد است.
تفکیک میان رفتار خودجوش برخی تماشاگران و اقدام سازمانیافته اهمیت زیادی دارد؛ زیرا مسئولیت حقوقی و شیوه رسیدگی به این دو موضوع میتواند متفاوت باشد.
ماجرای لغو بازی ملوان و تراکتور چه بود؟
مسابقه ملوان و تراکتور در حالی قرار بود عصر یکشنبه برگزار شود که پیش از آغاز بازی، شعارهای توهینآمیز و تنشهایی روی سکوهای ورزشگاه گزارش شد.
بازیکنان تراکتور پس از ورود به زمین و در اعتراض به شعارهای مطرحشده، به رختکن بازگشتند و مسابقه آغاز نشد.
گزارشهای منتشرشده نشان میدهد تلاشهایی برای برگزاری دیدار انجام شد، اما این اقدامات در نهایت نتیجه نداد.
پس از لغو مسابقه، کمیته انضباطی فدراسیون فوتبال از سازمان لیگ خواست گزارشهای مربوط به این دیدار را در سریعترین زمان ممکن ارسال کند تا درباره سرنوشت مسابقه تصمیمگیری شود.
این گزارشها میتوانند شامل توضیحات داور، ناظر، مسئولان اجرایی و مستندات مربوط به رفتار تماشاگران باشند.
بررسی دقیق این اطلاعات اهمیت زیادی دارد، زیرا مشخص شدن مسئولیت برگزار نشدن مسابقه میتواند بر نوع حکم انضباطی تأثیر بگذارد.
واکنش باشگاه تراکتور؛ مطالبه برخورد با شعارهای نژادپرستانه
باشگاه تراکتور روز دوشنبه ۲۷ مهر با انتشار بیانیهای رسمی، حوادث ورزشگاه انزلی را محکوم کرد و خواستار رسیدگی جدی فدراسیون فوتبال شد.
در این بیانیه، باشگاه تراکتور مدعی شده که بازیکنان و هواداران این تیم در سالهای گذشته نیز بارها هدف توهینهای قومیتی قرار گرفتهاند.
تراکتور همچنین اعلام کرده که تصمیم به حضور نیافتن در مسابقه، در اعتراض به شرایط ایجادشده و برای دفاع از کرامت بازیکنان و هواداران اتخاذ شده است.
این باشگاه خواستار اجرای مقررات مرتبط با مقابله با رفتارهای تبعیضآمیز و اعلام شفاف نتیجه رسیدگی شده است.
بااینحال، بررسی قانونی خودداری از آغاز مسابقه، موضوعی مستقل از ارزیابی رفتار تماشاگران است و باید در چارچوب مقررات مربوط انجام شود.
موضع باشگاه ملوان؛ مخالفت با توهین و تأکید بر اجرای یکسان قانون
در سوی مقابل، اشکان پوررشید، مالک باشگاه ملوان بندرانزلی، نسبت به اظهارات مطرحشده درباره هواداران این تیم واکنش نشان داده است.
او ضمن تأکید بر مخالفت با رفتارهای توهینآمیز، خواستار بررسی کامل و بیطرفانه اتفاقات مسابقه شد.
پوررشید معتقد است رفتار نادرست تعدادی از تماشاگران نباید به تمام هواداران ملوان یا مردم انزلی نسبت داده شود.
او همچنین تأکید کرده که مسئولیت تصمیم به برگزار نکردن مسابقه باید مطابق گزارشهای رسمی و مقررات بررسی شود و نفوذ اشخاص نباید جایگزین قانون شود.
این موضع با بخش دیگری از اظهارات لاهوتی درباره فرهنگ میهماننوازی مردم گیلان همخوانی دارد.
در عین حال، نکته مهم آن است که دفاع از اعتبار یک باشگاه یا جامعه محلی نباید مانع رسیدگی به تخلفات احتمالی افراد شود.
همانطور که رفتار چند تماشاگر را نمیتوان به یک شهر یا قوم تعمیم داد، تخلف احتمالی یک فرد نیز باید بر اساس شواهد مربوط به همان شخص بررسی شود.
آیا ملوان یا تراکتور با شکست سه بر صفر روبهرو میشوند؟
یکی از مهمترین پرسشهای هواداران، سرنوشت مسابقهای است که هرگز آغاز نشد.
در مقررات فوتبال، میان لغو مسابقه به دلیل شرایط خارج از کنترل تیمها، رفتار تبعیضآمیز تماشاگران و خودداری یک تیم از حضور در میدان تفاوت وجود دارد.
فیفا در مقررات انضباطی خود برای مقابله با رفتارهای تبعیضآمیز سازوکار مشخصی پیشبینی کرده است.
بر اساس توضیحات رسمی فیفا، در مواردی که مسابقه به دلیل رفتارهای تبعیضآمیز و پس از طی فرایند قانونی سهمرحلهای توسط داور ناتمام اعلام شود، امکان اعمال شکست انضباطی برای تیم مسئول وجود دارد.
اما در پرونده ملوان و تراکتور، مسابقه پیش از سوت آغاز متوقف شده است.
بنابراین کمیته انضباطی باید روشن کند که تصمیم به برگزار نشدن مسابقه تحت چه شرایطی اتخاذ شده و مسئولیت قانونی آن برعهده کدام طرف است.
احتمال صدور شکست انضباطی، برگزاری مجدد مسابقه یا اعمال مجازاتهای دیگر بدون بررسی گزارشها قابل تأیید نیست.
چرا برخورد با شعارهای قومیتی برای آینده لیگ برتر اهمیت دارد؟
حوادث ورزشگاه انزلی بار دیگر موضوع رفتارهای تبعیضآمیز در فوتبال ایران را در مرکز توجه قرار داده است.
فوتبال به دلیل گستردگی مخاطبان، میتواند زمینهای برای تقویت ارتباط میان مردم مناطق مختلف کشور باشد؛ اما رفتارهای توهینآمیز بر مبنای زبان یا هویت قومی ممکن است به روابط میان هواداران آسیب برساند.
فدراسیون جهانی فوتبال نیز در اصلاحات مقررات انضباطی سال ۲۰۲۵ بر برخورد جدیتر با نژادپرستی، شناسایی عوامل رفتارهای تبعیضآمیز و اقدامات پیشگیرانه تأکید کرده است.
از منظر مدیریت ورزشی، برخورد مؤثر باید چند ویژگی داشته باشد: اجرای یکسان مقررات، مستند بودن تخلفات، رعایت حقوق طرفین و تناسب مجازات با رفتار ارتکابی.
همچنین آموزش هواداران، کنترل مناسب سکوها و ایجاد سازوکار واکنش سریع هنگام بروز شعارهای تبعیضآمیز میتواند از گسترش تنش جلوگیری کند.
برخورد قاطع زمانی اثرگذاری بیشتری خواهد داشت که به رفتار مشخص متخلفان معطوف باشد و موجب برچسبزنی به گروههای قومی یا مجموعه بزرگی از هواداران نشود.
نقش وزارت ورزش و فدراسیون فوتبال در مدیریت بحران ملوان و تراکتور
لاهوتی در اظهارات خود، مسئولیت رسیدگی به حوادث ورزشگاه انزلی را متوجه وزارت ورزش و جوانان و فدراسیون فوتبال دانسته است.
از منظر اجرایی، رسیدگی به این پرونده چند بخش متفاوت دارد.
بررسی تخلفات احتمالی تماشاگران و مسئولیت باشگاهها در صلاحیت مراجع انضباطی فوتبال است. در مقابل، اگر شواهدی از ارتکاب جرایم یا سازماندهی غیرقانونی به دست آید، مراجع قانونی ذیصلاح میتوانند مطابق اختیارات خود موضوع را بررسی کنند.
این تفکیک اهمیت دارد؛ زیرا صرف مطرح شدن یک احتمال امنیتی نباید جایگزین روند قانونی رسیدگی به تخلفات فوتبالی شود.
همچنین لازم است تصمیم نهایی به شکلی مستدل اعلام شود تا روشن باشد هر مجازات بر اساس کدام تخلف و چه مدارکی صادر شده است.
جمعبندی؛ پرونده ملوان و تراکتور در انتظار تصمیمی مهم
اظهارات مهرداد لاهوتی درباره حوادث ورزشگاه سیروس قایقران، ابعاد تازهای به پرونده برگزارنشدن دیدار ملوان و تراکتور داده است.
نماینده مردم لنگرود خواستار برخورد بازدارنده با عوامل ایجاد تنش شده و احتمال سازمانیافته بودن بخشی از اتفاقات را نیز مطرح کرده است.
بااینحال، ادعای احتمال دخالت عوامل خارجی همچنان فاقد شواهد عمومی تأییدشده است و درباره صحت آن نمیتوان قضاوت قطعی کرد.
در همین حال، باشگاه تراکتور خواستار برخورد با رفتارهای تبعیضآمیز شده و باشگاه ملوان نیز بر رعایت حقوق قانونی خود و رسیدگی بیطرفانه تأکید دارد.
تا شامگاه دوشنبه ۲۷ مهر ۱۴۰۵، حکم نهایی کمیته انضباطی درباره نتیجه دیدار ملوان و تراکتور اعلام نشده است.
اکنون مهمترین مسئولیت فدراسیون فوتبال، رسیدگی شفاف به اتفاقات و تفکیک مسئولیت اشخاص و باشگاههاست.
نتیجه این پرونده تنها تکلیف سه امتیاز یک مسابقه را مشخص نمیکند؛ بلکه میتواند به معیاری برای سنجش نحوه برخورد فوتبال ایران با شعارهای قومیتی، رعایت حقوق هواداران و اجرای یکسان مقررات در مسابقات آینده تبدیل شود.