لغو بازی ملوان و تراکتور؛ چند مسابقه لیگ برتر بدون برگزاری ۳ بر صفر شد؟ مرور ۴ پرونده جنجالی فوتبال ایران
دیدار تیمهای ملوان بندرانزلی و تراکتور تبریز قرار بود ساعت ۱۷ یکشنبه ۲۶ مهر در چارچوب هفته نهم لیگ برتر آغاز شود.
بااینحال، پیش از شروع مسابقه، شعارهای توهینآمیز گروهی از تماشاگران در ورزشگاه باعث شکلگیری اعتراض از سوی بازیکنان و مسئولان تراکتور شد.
باشگاه تراکتور برخی شعارها را قومیتی و نژادپرستانه توصیف کرد و بازیکنان این تیم از ادامه حضور در زمین خودداری کردند.
در جریان این اتفاقات، جواد نکونام و مازیار زارع، سرمربیان دو تیم، همراه با مسئولان مسابقه برای حل مشکل گفتوگو کردند. زارع نیز برای آرام کردن جو ورزشگاه به سمت سکوها رفت؛ اما تلاشها نتیجه نداد.
در نهایت، پس از حدود ۴۰ دقیقه بلاتکلیفی، مسابقه بدون به صدا درآمدن سوت آغاز لغو شد.
نتیجه بازی ملوان و تراکتور چه میشود؟
پس از لغو مسابقه، اختلافنظر درباره مسئولیت اتفاقات به یکی از مهمترین موضوعات فوتبال ایران تبدیل شده است.
محمدرضا زنوزی، مالک تراکتور، اعلام کرده که اگر نتیجه دیدار سه بر صفر به ضرر تیمش اعلام شود، احتمال کنارهگیری تراکتور از لیگ برتر وجود دارد.
از سوی دیگر، موضوع عدم حضور تیم مهمان برای آغاز مسابقه و مسئولیت میزبان در تأمین امنیت ورزشگاه، دو محور مهم پرونده هستند.
محمدرضا کشوریفرد، دبیر سازمان لیگ، اعلام کرده که سوت آغاز مسابقه زده نشده و تعیین تکلیف آن به بررسی گزارش رسمی داور و مسئول برگزاری بستگی دارد.
کمیته انضباطی نیز درخواست ارسال فوری گزارشهای مسابقه را مطرح کرده است.
تا زمان بررسی گزارشهای منتشرشده در سهشنبه ۲۸ مهر، رأی رسمی نهایی و تأییدشدهای درباره نتیجه این مسابقه یافت نشد. بنابراین اعلام پیروزی سه بر صفر برای هر یک از دو تیم، در حال حاضر زودهنگام است.
پرسپولیس و سپاهان؛ مسابقهای که با رأی انضباطی ۳ بر صفر شد
یکی از مشهورترین نمونههای برگزار نشدن مسابقه در لیگ برتر، دیدار سپاهان و پرسپولیس در چهارم اسفند ۱۳۹۸ است.
این مسابقه در فصل نوزدهم لیگ برتر برگزار نشد؛ زمانی که شیوع ویروس کرونا باعث شده بود مسئولان بهداشتی بر برگزاری مسابقات بدون حضور تماشاگران تأکید کنند.
سپاهان درباره شرایط برگزاری و حضور هواداران اعتراض داشت و در نهایت مسابقه در زمان مقرر انجام نشد.
کمیته انضباطی پس از بررسی گزارشها، سپاهان را سه بر صفر بازنده اعلام کرد.
این رأی با اعتراض باشگاه اصفهانی روبهرو شد، اما کمیته استیناف نیز در هشتم اردیبهشت ۱۳۹۹ نتیجه سه بر صفر به سود پرسپولیس را تأیید کرد.
نکته مهم این است که این مسابقه به دلیل تخلف تماشاگران نیمهتمام نماند؛ بلکه اختلاف بر سر شرایط برگزاری در دوران کرونا و حاضر نشدن تیم در زمین، علت اصلی صدور حکم بود.
بنابراین پرونده سپاهان و پرسپولیس را نباید مستقیماً در گروه بازیهای لغوشده به دلیل درگیری یا شعارهای تماشاگران قرار داد.
صنعت نفت و هوادار؛ یک اشتباه تاریخی درباره فصل برگزاری
دیدار صنعت نفت آبادان و هوادار نیز از پروندههای مهم مسابقات برگزارنشده فوتبال ایران است.
اما برخلاف آنچه گاهی در مرور تاریخ لیگ برتر عنوان میشود، این مسابقه مربوط به فصل نوزدهم نبود.
بازی صنعت نفت و هوادار در هفته سیام فصل بیستویکم لیگ برتر، یعنی سال ۱۴۰۱، برگزار نشد.
قرار بود مسابقه روز ۱۲ خرداد ۱۴۰۱ برگزار شود، اما به دلیل شرایط شهر آبادان، محل برگزاری به مسجدسلیمان تغییر کرد.
باشگاه هوادار نسبت به شرایط و نحوه هماهنگی برای انتقال مسابقه اعتراض داشت و در نهایت در محل جدید مسابقه حاضر نشد.
کمیته انضباطی پس از بررسی مدارک دو باشگاه، هوادار را مسئول برگزار نشدن مسابقه تشخیص داد و نتیجه را سه بر صفر به سود صنعت نفت اعلام کرد.
باشگاه هوادار نیز اعلام کرد نسبت به این تصمیم اعتراض خواهد کرد.
این پرونده نشان میدهد اختلافهای اجرایی نیز میتوانند نتیجه مسابقه را تغییر دهند؛ حتی اگر هیچ اتفاقی روی سکوها رخ نداده باشد.
نساجی و تراکتور؛ لغو بازی به دلیل صادر نشدن مجوز ورزشگاه
یکی دیگر از مسابقات خبرساز لیگ برتر، دیدار نساجی مازندران و تراکتور تبریز در فصل ۱۴۰۰–۱۴۰۱ بود.
این مسابقه قرار بود ۱۰ خرداد ۱۴۰۱ برگزار شود، اما مشکلات مربوط به اخذ مجوز شورای تأمین برای ورزشگاه، مانع برگزاری آن شد.
کمیته انضباطی با بررسی گزارشهای رسمی، مسئولیت فراهم کردن شرایط قانونی مسابقه را متوجه باشگاه میزبان دانست.
در نهایت، نساجی سه بر صفر بازنده اعلام شد و تراکتور بدون انجام مسابقه سه امتیاز گرفت.
اهمیت این پرونده در آن است که با وجود تلاش باشگاه میزبان برای حل مشکل، مسئولیت قانونی برگزاری مسابقه همچنان مورد توجه کمیته انضباطی قرار گرفت.
این نمونه نیز در دسته مشکلات اجرایی و ورزشگاهی جای میگیرد، نه لغو ناشی از رفتار هواداران.
تراکتور و پرسپولیس؛ مسابقهای که در دقیقه ۷۱ نیمهتمام ماند
برای بررسی دقیق تأثیر رفتار تماشاگران بر نتیجه مسابقات لیگ برتر، دیدار تراکتور و پرسپولیس در ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۱ نمونه مهمتری است.
این مسابقه برخلاف سه پرونده قبلی آغاز شد و تا دقیقه ۷۱ ادامه پیدا کرد.
اما پرتاب اشیا، استفاده از لیزر، شعارهای توهینآمیز و مشکلات امنیتی باعث شد ادامه بازی امکانپذیر نباشد.
در رأی کمیته انضباطی، مسئولیت حفظ امنیت ورزشگاه بر عهده باشگاه میزبان شناخته شد و نتیجه مسابقه سه بر صفر به سود پرسپولیس اعلام شد.
باشگاه تراکتور علاوه بر شکست انضباطی، به جریمه نقدی و مجازات مرتبط با حضور تماشاگران محکوم شد.
در همان پرونده، برای برخی بازیکنان نیز به دلیل رفتارشان مجازاتهای جداگانه در نظر گرفته شد.
این مسابقه از نظر ارتباط میان تخلفات تماشاگران و نیمهتمام ماندن بازی، نمونهای مهم در تاریخ لیگ برتر محسوب میشود.
بااینحال، تفاوت اصلی آن با دیدار ملوان و تراکتور در این است که مسابقه سال ۱۴۰۱ آغاز شده بود، اما مسابقه مهر ۱۴۰۵ حتی وارد جریان رسمی بازی نشد.
جدول مسابقات جنجالی لیگ برتر که نتیجه آنها خارج از زمین تعیین شد
|
مسابقه |
تاریخ |
علت اصلی |
تصمیم انضباطی |
|---|---|---|---|
|
سپاهان – پرسپولیس |
۴ اسفند ۱۳۹۸ |
اختلاف بر سر شرایط برگزاری در دوران کرونا |
۳–۰ به سود پرسپولیس |
|
تراکتور – پرسپولیس |
۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۱ |
ناتمام ماندن مسابقه پس از حوادث تماشاگران |
۳–۰ به سود پرسپولیس |
|
نساجی – تراکتور |
۱۰ خرداد ۱۴۰۱ |
مشکل مجوز ورزشگاه |
۳–۰ به سود تراکتور |
|
صنعت نفت – هوادار |
۱۲ خرداد ۱۴۰۱ |
اختلاف درباره انتقال محل مسابقه |
۳–۰ به سود صنعت نفت |
|
ملوان – تراکتور |
۲۶ مهر ۱۴۰۵ |
شعارهای تماشاگران و خودداری تیم مهمان از آغاز مسابقه |
در انتظار تعیین تکلیف |
جدول شامل پنج پرونده مستند و منتخب است و آمار جامع تمام مسابقات برگزارنشده لیگ برتر محسوب نمیشود.
چند بازی لیگ برتر به دلیل تخلف تماشاگران لغو شده است؟
پاسخ دقیق به این پرسش نیازمند بررسی آرشیو کامل مسابقات و رأیهای انضباطی از نخستین دوره لیگ برتر تاکنون است.
بررسی نمونههای مستند نشان میدهد باید سه وضعیت را از یکدیگر جدا کرد: مسابقهای که اصلاً آغاز نشده، مسابقهای که پس از شروع نیمهتمام مانده و مسابقهای که برگزار شده اما بعداً نتیجه یا مجازات انضباطی آن تغییر کرده است.
در چهار پرونده تاریخی جدول، تنها مسابقه تراکتور و پرسپولیس در اردیبهشت ۱۴۰۱ بهطور مشخص به دلیل حوادث تماشاگران پس از شروع بازی نیمهتمام ماند.
در پرونده تازه ملوان و تراکتور نیز رفتار تماشاگران از عوامل شکلگیری بحران بوده، اما وضعیت حقوقی تصمیم به آغاز نکردن مسابقه هنوز تعیین تکلیف نشده است.
بنابراین نمیتوان بر اساس همین نمونهها، عددی را بهعنوان تعداد قطعی تمام مسابقات لغوشده به علت تخلف هواداران در تاریخ لیگ برتر اعلام کرد.
چهار پرونده دارای حکم سه بر صفر در این گزارش، نمونههای تأییدشده هستند؛ نه کل مسابقات لغوشده فوتبال ایران.
کمیته انضباطی چگونه درباره مسابقات برگزارنشده تصمیم میگیرد؟
در مقررات انضباطی فوتبال، مسئولیت باشگاهها در برگزاری مسابقه و تأمین امنیت اهمیت ویژهای دارد.
در رأی مربوط به تراکتور و پرسپولیس در سال ۱۴۰۱، کمیته انضباطی با استناد به مقررات، باشگاه میزبان را مسئول فراهم کردن شرایط امنیتی و کنترل رفتار تماشاگران شناخت.
در پروندههای نساجی و صنعت نفت نیز موضوع مسئولیت برگزاری مسابقه و رعایت الزامات اجرایی مبنای تصمیمگیری قرار گرفت.
بااینحال، نتیجه همه پروندهها الزاماً یکسان نیست.
کمیته انضباطی باید گزارش داور، ناظر، مسئول برگزاری، مستندات تصویری و دفاعیات باشگاهها را بررسی کند.
در پرونده ملوان و تراکتور، تعیین اینکه شعارهای تماشاگران چه تأثیری بر امکان برگزاری مسابقه داشتهاند و تصمیم تیم مهمان برای ترک زمین از نظر مقررات چگونه ارزیابی میشود، اهمیت اساسی دارد.
به همین دلیل، مقایسه پرونده جدید با یک رأی تاریخی بدون توجه به تفاوت شرایط، برای پیشبینی نتیجه نهایی کافی نیست.
چرا لغو یک مسابقه میتواند جدول لیگ برتر را تغییر دهد؟
در شرایطی که تیمهای لیگ برتری برای کسب سهمیه آسیایی، قهرمانی یا فرار از سقوط رقابت میکنند، تعیین نتیجه یک مسابقه با حکم انضباطی میتواند تأثیر مهمی بر جدول داشته باشد.
اگر یک تیم سه بر صفر بازنده اعلام شود، علاوه بر از دست دادن امتیازات احتمالی مسابقه، تفاضل گل آن نیز تحت تأثیر قرار میگیرد.
از سوی دیگر، تصمیم به برگزاری مجدد مسابقه میتواند برنامه زمانی تیمها را تغییر دهد و هزینههای جدیدی برای باشگاهها ایجاد کند.
لغو مسابقات همچنین به هوادارانی آسیب میزند که برای حضور در ورزشگاه، سفر و تهیه بلیت هزینه کردهاند.
در نتیجه، رسیدگی سریع، مستند و شفاف به پروندههای انضباطی برای حفظ اعتبار مسابقات اهمیت زیادی دارد.
جمعبندی؛ پرونده ملوان و تراکتور به کدام سرنوشت دچار میشود؟
لغو دیدار ملوان و تراکتور در ۲۶ مهر ۱۴۰۵ یادآور مجموعهای از پروندههای جنجالی فوتبال ایران است که در آنها نتیجه مسابقه خارج از زمین مشخص شده است.
از مسابقه سپاهان و پرسپولیس در دوران کرونا تا دیدارهای صنعت نفت و هوادار و نساجی و تراکتور در سال ۱۴۰۱، عوامل اجرایی و اختلافهای مربوط به برگزاری مسابقات بارها به صدور حکم سه بر صفر منجر شدهاند.
در مقابل، دیدار نیمهتمام تراکتور و پرسپولیس در سال ۱۴۰۱ نمونه مشخصی از تأثیر تخلفات تماشاگران بر توقف مسابقه است.
اما پرونده ملوان و تراکتور همچنان تفاوت مهمی دارد: مسابقه هرگز آغاز نشد و کمیته انضباطی باید هم وضعیت سکوها و هم مسئولیت تصمیم تیم مهمان برای حاضر نشدن در بازی را بررسی کند.
تا زمان انتشار رأی رسمی، نمیتوان پیروزی هیچیک از دو تیم یا برگزاری مجدد مسابقه را قطعی دانست.
این پرونده بار دیگر نشان داده که مدیریت امنیت ورزشگاه، مقابله با شعارهای توهینآمیز و اجرای یکسان مقررات، تنها موضوعاتی انضباطی نیستند؛ بلکه مستقیماً بر اعتبار و نتایج لیگ برتر فوتبال ایران تأثیر میگذارند.