فولاد ایرانیان
تصمیم جنجالی گوگل برای مدارس؛ یا هوش مصنوعی را بپذیرید یا جست‌وجوی گوگل را از دست بدهید!
گوگل با اعلام سیاست جدیدی برای استفاده از هوش مصنوعی در مدارس، موجی از انتقادها را در آمریکا به راه انداخته است. براساس تصمیم این غول فناوری، مدارس می‌توانند دسترسی دانش‌آموزان به ابزارهایی مانند جمنای را غیرفعال کنند، اما اگر بخواهند موتور جست‌وجوی گوگل را بدون قابلیت‌های هوش مصنوعی در اختیار آنها بگذارند، چنین گزینه‌ای نخواهند داشت. این تصمیم که سوم نوامبر ۲۰۲۶، برابر با ۱۲ آبان ۱۴۰۵ اعلام شد، پرسش‌های تازه‌ای درباره انحصار گوگل، استقلال نظام آموزشی و تأثیر هوش مصنوعی بر یادگیری کودکان ایجاد کرده است. در حالی که گوگل از افزایش اختیار مدیران مدارس سخن می‌گوید، منتقدان معتقدند این شرکت با استفاده از جایگاه قدرتمند خود در بازار جست‌وجو، مدارس را به پذیرش هوش مصنوعی سوق می‌دهد.
۲۳:۳۸ - ۱۳ آبان ۱۴۰۵
وانانیوز|
گوگل روز سه‌شنبه سوم نوامبر ۲۰۲۶ از تغییر سیاست دسترسی دانش‌آموزان مقاطع ابتدایی و متوسطه به محصولات هوش مصنوعی خود خبر داد.
براساس اعلام کریس فیلیپس، معاون و مدیرکل بخش آموزش گوگل، دسترسی حساب‌های آموزشی دانش‌آموزان K-12 به سرویس‌هایی مانند جمنای، جمنای نوت‌بوک، جمنای در کلاس درس و موتور جست‌وجوی گوگل به‌صورت پیش‌فرض غیرفعال خواهد شد.
در این ساختار، مدیران مدارس باید سرویس‌های مورد نیاز را به‌صورت جداگانه فعال کنند.
اما نکته بحث‌برانگیز این است که فعال‌سازی Google Search به معنای پذیرش قابلیت‌های هوش مصنوعی ادغام‌شده در آن نیز خواهد بود.
به بیان ساده، مدرسه می‌تواند جمنای را غیرفعال و جست‌وجوی گوگل را فعال کند؛ اما نمی‌تواند نسخه‌ای کاملاً بدون هوش مصنوعی از موتور جست‌وجوی گوگل را در اختیار دانش‌آموزان قرار دهد.
این تفاوت اهمیت زیادی دارد؛ زیرا برخلاف برداشت اولیه، استفاده از چت‌بات مستقل جمنای برای دسترسی به جست‌وجوی گوگل الزامی نیست، اما قابلیت‌های هوش مصنوعی داخل خود موتور جست‌وجو از آن جداشدنی نیستند.
نکته دیگر اینکه این محدودیت مربوط به حساب‌های آموزشی تحت مدیریت مدارس است و به معنای مسدود شدن عمومی Google Search برای تمام کاربران یا قطع دسترسی اینترنت مدارس نیست.
چرا گوگل جست‌وجو را از هوش مصنوعی جدا نمی‌کند؟
گوگل علت تصمیم خود را ادغام عمیق قابلیت‌های هوش مصنوعی با موتور جست‌وجو عنوان کرده است.
کریس فیلیپس در توضیح این سیاست گفته است که جست‌وجو و هوش مصنوعی اکنون به‌گونه‌ای در یکدیگر ادغام شده‌اند که ارائه نسخه‌ای بدون قابلیت‌های هوش مصنوعی برای مدارس در سیاست جدید پیش‌بینی نشده است.
این مسئله به‌ویژه درباره دو قابلیت AI Overviews و AI Mode اهمیت دارد.
قابلیت نخست می‌تواند خلاصه‌ای تولیدشده توسط هوش مصنوعی را در بالای نتایج جست‌وجو نمایش دهد. قابلیت دوم نیز امکان تعامل گفت‌وگومحور با موتور جست‌وجو را فراهم می‌کند.
با گسترش این امکانات، جست‌وجوی اینترنتی به‌تدریج از نمایش صرف فهرست وب‌سایت‌ها فاصله گرفته و به محیطی برای تولید و تحلیل پاسخ تبدیل شده است.
با این حال، منتقدان می‌پرسند چرا مدارس نباید اختیار داشته باشند نسخه سنتی جست‌وجو را بدون پاسخ‌های تولیدشده توسط هوش مصنوعی انتخاب کنند.
واکنش تند لینا خان؛ آیا گوگل از انحصار خود سوءاستفاده می‌کند؟
تصمیم جدید گوگل با واکنش انتقادی چهره‌های شناخته‌شده حوزه سیاست‌گذاری فناوری مواجه شده است.
لینا خان، رئیس پیشین کمیسیون تجارت فدرال آمریکا، این سیاست را نمونه‌ای از استفاده گوگل از موقعیت مسلط خود در بازار جست‌وجو برای تحت فشار قرار دادن مدارس توصیف کرده است.
از دیدگاه خان، وابستگی گسترده نظام آموزشی به محصولات گوگل، قدرت انتخاب مدارس را محدود می‌کند.
برنی سندرز، سناتور آمریکایی، نیز تصمیم گوگل را به‌شدت مورد انتقاد قرار داده است.
در مقابل، گوگل تأکید دارد که تغییر سیاست‌ها با هدف پاسخ به خواسته معلمان، والدین و مدیران مدارس انجام شده و اختیار بیشتری برای مدیریت ابزارهای آموزشی فراهم می‌کند.
این اختلاف دیدگاه نشان می‌دهد موضوع فقط درباره یک قابلیت نرم‌افزاری نیست؛ بلکه به پرسشی بزرگ‌تر درباره قدرت شرکت‌های فناوری در تصمیم‌گیری‌های آموزشی مربوط می‌شود.
نفوذ گوگل در مدارس آمریکا؛ ۱۵۰ میلیون کاربر کلاس‌روم
یکی از دلایل حساسیت این تصمیم، جایگاه گسترده گوگل در بازار فناوری آموزشی است.
براساس آمار اعلام‌شده این شرکت، حدود ۱۵۰ میلیون دانش‌آموز و معلم در سراسر جهان از Google Classroom استفاده می‌کنند.
علاوه بر این، بسیاری از مدارس آمریکا از کروم‌بوک‌ها، سرویس‌های گوگل و ابزارهای مرتبط با Workspace for Education بهره می‌برند.
این وابستگی باعث می‌شود تغییر یک سیاست نرم‌افزاری بتواند بر فعالیت تعداد زیادی از معلمان و دانش‌آموزان اثر بگذارد.
برای مدارسی که سال‌ها برنامه‌های آموزشی و زیرساخت دیجیتال خود را بر پایه محصولات گوگل طراحی کرده‌اند، تغییر موتور جست‌وجو یا جایگزینی نرم‌افزارها ممکن است با هزینه‌های اجرایی و آموزشی همراه باشد.
به همین دلیل، منتقدان معتقدند اختیار انتخاب فناوری آموزشی زمانی معنا دارد که مدارس بتوانند بدون از دست دادن خدمات ضروری، درباره استفاده یا عدم استفاده از هوش مصنوعی تصمیم بگیرند.
قابلیت یادگیری هدایت‌شده گوگل چیست؟
هم‌زمان با تغییر سیاست دسترسی، گوگل از توسعه قابلیت آموزشی Guided Learning یا «یادگیری هدایت‌شده» خبر داده است.
هدف این قابلیت آن است که دانش‌آموزان به‌جای دریافت فوری پاسخ تکالیف، در فرایند حل مسئله مشارکت کنند.
برای مثال، اگر دانش‌آموز مسئله‌ای از درس فیزیک را در موتور جست‌وجو وارد کند، سامانه می‌تواند با ارائه پرسش‌های مرحله‌ای و توضیحات آموزشی، او را در یافتن راه‌حل راهنمایی کند.
گوگل اعلام کرده آزمایش این قابلیت در موتور جست‌وجو از نوامبر ۲۰۲۶ در تعدادی از مدارس منتخب آمریکا آغاز می‌شود.
در مقابل، قابلیت یادگیری هدایت‌شده در Google Classroom از سوم نوامبر به‌صورت جهانی در دسترس قرار گرفته است. این ابزار می‌تواند با محتوای درسی معلم هماهنگ شود و اطلاعاتی درباره میزان پیشرفت دانش‌آموزان در اختیار او قرار دهد.
گوگل امیدوار است چنین امکاناتی نگرانی درباره استفاده دانش‌آموزان از هوش مصنوعی برای انجام مستقیم تکالیف را کاهش دهد.
آیا هوش مصنوعی قدرت یادگیری دانش‌آموزان را کاهش می‌دهد؟
یکی از مهم‌ترین نگرانی‌های نظام آموزشی، تأثیر استفاده مداوم از هوش مصنوعی بر مهارت تفکر انتقادی و حل مسئله است.
ابزارهای هوش مصنوعی می‌توانند در توضیح مفاهیم دشوار، شخصی‌سازی آموزش و کمک به دانش‌آموزان دارای نیازهای متفاوت مفید باشند.
در مقابل، استفاده نامناسب از این ابزارها ممکن است دانش‌آموز را به دریافت پاسخ آماده وابسته کند.
براساس گزارشی که نشریه Education Week منتشر کرده، آزمایش مؤسسه Common Sense Media نشان داده بود ابزار AI Mode گوگل توانسته برای تمام ۱۸۰ تکلیف مورد بررسی، پاسخ کامل ارائه کند.
این نتیجه نگرانی‌هایی درباره احتمال دور زدن فرایند یادگیری ایجاد کرده است؛ هرچند چنین آزمایشی به‌تنهایی اثبات نمی‌کند که استفاده از هوش مصنوعی در همه شرایط به یادگیری آسیب می‌زند.
از این منظر، مسئله اصلی صرفاً حضور هوش مصنوعی در کلاس درس نیست، بلکه نحوه طراحی، نظارت و استفاده از آن اهمیت دارد.
مخالفت مدارس نیویورک و لس‌آنجلس با هوش مصنوعی گوگل
بخشی از مناطق آموزشی آمریکا پیش از تصمیم جدید گوگل نیز محدودیت‌هایی برای استفاده دانش‌آموزان از هوش مصنوعی مولد ایجاد کرده بودند.
مدارس دولتی نیویورک استفاده دانش‌آموزان تا پایه هشتم از ابزارهای هوش مصنوعی را محدود کرده‌اند.
منطقه آموزشی لس‌آنجلس نیز یک دوره توقف یک‌ساله برای استفاده از هوش مصنوعی مولد در دستگاه‌های تحت مدیریت خود در نظر گرفته است.
این اقدامات با هدف بررسی ایمنی، پیامدهای آموزشی و تدوین دستورالعمل‌های مناسب انجام شده‌اند.
سیاست جدید گوگل می‌تواند این مناطق را با انتخاب دشواری مواجه کند؛ زیرا ادامه ممنوعیت کامل هوش مصنوعی در حساب‌های آموزشی، امکان استفاده از Google Search را نیز محدود خواهد کرد.
سیاست جدید گوگل از چه زمانی اجرا می‌شود؟
یکی از نکات مهم، تفاوت زمان اعلام سیاست با موعد اجرای آن است.
گوگل این تغییرات را سوم نوامبر ۲۰۲۶ اعلام کرده، اما اجرای تنظیمات جدید دسترسی برای حساب‌های دانش‌آموزی قرار است از اوایل سال ۲۰۲۷ آغاز شود.
جزئیات اجرایی نیز در ماه‌های آینده به مدارس اطلاع‌رسانی خواهد شد.
بنابراین، نباید تصور کرد که تمام مدارس مخالف هوش مصنوعی از تاریخ اعلام خبر، بلافاصله دسترسی خود به موتور جست‌وجو را از دست داده‌اند.
آینده هوش مصنوعی در مدارس؛ اختیار با معلمان است یا شرکت‌های فناوری؟
تصمیم گوگل می‌تواند زمینه بحث گسترده‌تری درباره جایگاه هوش مصنوعی در نظام آموزشی فراهم کند.
از یک طرف، استفاده هدفمند از این فناوری ظرفیت افزایش دسترسی به آموزش شخصی‌سازی‌شده و ارائه بازخورد فوری را دارد.
از طرف دیگر، وابستگی بیش از اندازه مدارس به یک شرکت فناوری می‌تواند استقلال تصمیم‌گیری آموزشی را با چالش مواجه کند.
در چنین شرایطی، آموزش سواد هوش مصنوعی، ارزیابی مستقل ابزارها، حفاظت از اطلاعات دانش‌آموزان و فراهم کردن گزینه‌های جایگزین اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
همچنین لازم است مدارس بتوانند براساس سن دانش‌آموزان، نوع درس و اهداف آموزشی، محدودیت‌های متناسبی اعمال کنند.
جمع‌بندی؛ تصمیم گوگل آغاز یک مناقشه بزرگ آموزشی است
تصمیم جدید گوگل نشان می‌دهد ادغام هوش مصنوعی با خدمات دیجیتال، به مرحله‌ای رسیده که حتی مدیریت استفاده از موتور جست‌وجو در مدارس نیز به موضوعی بحث‌برانگیز تبدیل شده است.
گوگل می‌گوید با غیرفعال کردن پیش‌فرض ابزارهای خود و ارائه تنظیمات جداگانه، اختیار بیشتری به مدیران مدارس می‌دهد.
اما منتقدان تأکید دارند که وقتی مدرسه نمی‌تواند جست‌وجوی گوگل را بدون قابلیت‌های هوش مصنوعی انتخاب کند، آزادی تصمیم‌گیری آن همچنان محدود است.
در نهایت، پرسش اساسی این نیست که آیا هوش مصنوعی باید وارد مدارس شود یا خیر؛ بلکه این است که چه کسی باید درباره میزان و نحوه استفاده از آن تصمیم بگیرد.
با آغاز اجرای سیاست جدید در سال ۲۰۲۷، نحوه واکنش مدارس، نهادهای نظارتی و خانواده‌ها مشخص خواهد کرد که آیا گوگل به سمت ارائه کنترل‌های انعطاف‌پذیرتر حرکت می‌کند یا اختلاف بر سر استقلال نظام آموزشی و قدرت شرکت‌های بزرگ فناوری عمیق‌تر خواهد شد.
لینک کپی شد
ارسال نظر
جدیدترین اخبار
روی خط
پربحث
