فولاد ایرانیان
پاسخ تند قالیباف به جی‌دی ونس؛ «چرا این حرف‌ها را به ترامپ نمی‌گویی؟» | اختلاف در واشنگتن بر سر جنگ ایران
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، روز پنجشنبه ۱۴ آبان ۱۴۰۵ با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، به اظهارات جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، درباره پیامدهای جنگ با ایران واکنش نشان داد. قالیباف با تشبیه رفتار واشنگتن به قماربازی که با وجود شکست‌های پیاپی حاضر به ترک میز نیست، از ونس پرسید چرا نگرانی‌های خود را مستقیماً با دونالد ترامپ مطرح نمی‌کند. این واکنش پس از آن منتشر شد که ونس، جنگ با ایران را عامل اصلی شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا دانست. هم‌زمان گزارش‌هایی درباره بررسی گزینه‌های نظامی تازه در دولت ترامپ منتشر شده که به بحث درباره اختلاف‌نظر مقام‌های آمریکایی و آینده تنش‌های تهران و واشنگتن دامن زده است.
۱۹:۱۰ - ۱۴ آبان ۱۴۰۵
وانانیوز|
محمدباقر قالیباف روز پنجشنبه ۱۴ آبان ۱۴۰۵، برابر با پنجم نوامبر ۲۰۲۶، در واکنش به پیام جی‌دی ونس در شبکه اجتماعی ایکس، از رویکرد دولت آمریکا در قبال ایران انتقاد کرد.
رئیس مجلس در پیام خود، رفتار واشنگتن را به قماربازی تشبیه کرد که پس از شکست‌های مکرر، همچنان حاضر نیست از ادامه بازی دست بکشد.
او همچنین مدعی شد دولت ترامپ در حالی از پیامدهای جنگ با ایران سخن می‌گوید که برای مرحله دیگری از درگیری نظامی آماده می‌شود.
قالیباف با استفاده از عبارت «اول اسرائیل»، سیاست خارجی واشنگتن را از منظر اولویت داشتن منافع اسرائیل بر منافع آمریکا مورد انتقاد قرار داد و در پایان، از ونس خواست دیدگاه‌های خود را با رئیس‌جمهور آمریکا در میان بگذارد.
اصل پیام قالیباف و ارتباط آن با اظهارات معاون ترامپ، علاوه بر خبرگزاری‌های ایرانی، در گزارش خبرگزاری رویترز و رسانه پاکستانی داون نیز تأیید شده است.
اهمیت این واکنش در آن است که قالیباف به‌جای پاسخ به یک تهدید مستقیم نظامی، از اختلاف آشکار در ارزیابی مقام‌های آمریکایی درباره هزینه‌های جنگ استفاده کرده و پرسش خود را متوجه رابطه ونس و ترامپ ساخته است.
جی‌دی ونس درباره جنگ ایران چه گفت؟
ریشه واکنش قالیباف به پیامی بازمی‌گردد که جی‌دی ونس روز چهارشنبه چهارم نوامبر ۲۰۲۶، پس از مشخص شدن نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، منتشر کرد.
معاون رئیس‌جمهور آمریکا در این پیام، شکست جمهوری‌خواهان را با پیامدهای سیاسی و اقتصادی جنگ ایران مرتبط دانست.
ونس در توضیح موضع خود گفت:
«دلیل شکست ما جنگ بود.»
او همچنین تأکید کرد جمهوری‌خواهان باید درباره هزینه‌های سیاسی جنگ و نارضایتی رأی‌دهندگان گفت‌وگویی صریح داشته باشند.
به گزارش رویترز، ونس از توصیه قبلی برای پایان دادن به درگیری نیز دفاع کرد و آن را تصمیمی درست از منظر سیاسی دانست.
این موضع در شرایطی مطرح شد که دونالد ترامپ همچنان از تصمیم خود برای آغاز عملیات نظامی علیه ایران دفاع می‌کند.
بنابراین، سخنان ونس صرفاً انتقادی انتخاباتی نبود، بلکه تفاوتی مهم در نحوه ارزیابی هزینه‌ها و دستاوردهای جنگ را آشکار کرد.
چهار خواسته رأی‌دهندگان آمریکایی از نگاه ونس
یکی از بخش‌های مهم پیام معاون رئیس‌جمهور آمریکا به نتایج نظرسنجی مورد استناد او اختصاص داشت.
ونس گفت یک تحلیلگر انتخاباتی مورد اعتمادش با گروهی از رأی‌دهندگانی که در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۴ از جمهوری‌خواهان حمایت کرده بودند، گفت‌وگو کرده است.
بر اساس روایت ونس، چهار مطالبه اصلی این افراد عبارت بودند از:
-
پایان دادن به جنگ با ایران
-
تمرکز بیشتر بر هزینه‌های زندگی و تورم
-
در اولویت قرار دادن منافع آمریکا
-
بازنگری در رابطه ایالات متحده با اسرائیل
ونس این موارد را از عوامل مهم کاهش حمایت از جمهوری‌خواهان دانست.
البته این چهار موضوع بر اساس نظرسنجی نقل‌شده توسط ونس مطرح شده‌اند و نباید آن‌ها را بدون اطلاعات دقیق درباره نمونه آماری، نتیجه یک نظرسنجی ملی و نماینده تمام رأی‌دهندگان آمریکا دانست.
با این حال، مطرح شدن چنین موضوعاتی از سوی معاون رئیس‌جمهور نشان می‌دهد هزینه‌های اقتصادی و سیاسی جنگ، به بخشی از مباحث داخلی حزب جمهوری‌خواه تبدیل شده است.
شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا
انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا روز سه‌شنبه سوم نوامبر ۲۰۲۶ برگزار شد و نتیجه آن با تغییر مهمی در ترکیب کنگره همراه بود.
دموکرات‌ها موفق شدند کنترل مجلس نمایندگان و مجلس سنا را به دست آورند؛ اتفاقی که موقعیت سیاسی دولت ترامپ را برای ادامه دوره ریاست‌جمهوری دشوارتر می‌کند.
خبرگزاری رویترز گزارش داده است که جنگ ایران، افزایش هزینه‌های زندگی و نارضایتی از عملکرد دولت از موضوعات اثرگذار بر رفتار رأی‌دهندگان بوده‌اند.
البته نمی‌توان تمام نتیجه انتخابات را تنها به جنگ نسبت داد. وضعیت اقتصادی ایالت‌ها، شرایط نامزدهای محلی و دیگر مسائل داخلی نیز در رأی مردم نقش دارند.
اعضای جدید کنگره از سوم ژانویه ۲۰۲۷ کار خود را آغاز می‌کنند. به این ترتیب، پیامدهای نهادی نتیجه انتخابات با آغاز دوره جدید کنگره آشکارتر خواهد شد.
آیا میان ترامپ و ونس اختلاف‌نظر وجود دارد؟
اظهارات ونس درباره جنگ ایران، تفاوتی آشکار با موضع عمومی رئیس‌جمهور آمریکا دارد.
دونالد ترامپ در واکنش به نتایج انتخابات پذیرفت جنگ ایران بر عملکرد جمهوری‌خواهان تأثیر داشته، اما همچنان از تصمیم خود برای آغاز درگیری دفاع کرد.
او در گفت‌وگو با وال‌استریت ژورنال تأکید کرد که تصمیمش درست بوده و در شرایط مشابه دوباره همان مسیر را انتخاب می‌کرد.
به گزارش رویترز، ترامپ همچنین در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره سخنان ونس گفت که دیدگاه او را درک می‌کند، اما بار دیگر از عملیات نظامی با این استدلال دفاع کرد که مانع دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای شده است.
این اظهارات دو نگاه متفاوت را نشان می‌دهد: ترامپ بر توجیه امنیتی تصمیم خود تأکید دارد، در حالی که ونس هزینه‌های سیاسی و انتخاباتی آن را برجسته می‌کند.
با وجود این، تفاوت دیدگاه لزوماً به معنای قطع همکاری سیاسی یا اختلاف غیرقابل حل میان رئیس‌جمهور و معاون او نیست.
منظور قالیباف از «اول اسرائیل» چیست؟
یکی از بحث‌برانگیزترین بخش‌های پیام قالیباف، استفاده از عبارت «اول اسرائیل» بود.
این عبارت در تقابل با شعار «اول آمریکا» قرار می‌گیرد؛ شعاری که از محورهای شناخته‌شده گفتمان سیاسی ترامپ بوده است.
قالیباف با استفاده از این تعبیر، ادعا کرده است که سیاست واشنگتن در قبال جنگ ایران بیش از اندازه تحت تأثیر اولویت‌های اسرائیل قرار دارد.
این ادعا با یکی از موضوعاتی ارتباط پیدا می‌کند که ونس نیز در پیام انتخاباتی خود مطرح کرد: ضرورت بازنگری در روابط آمریکا و اسرائیل.
البته میان انتقاد از رابطه دو کشور و اثبات اینکه یک دولت منافع کشور دیگری را بر منافع داخلی ترجیح داده، تفاوت وجود دارد.
دولت ترامپ عملیات نظامی علیه ایران را با استدلال‌های امنیتی توجیه کرده است. منتقدان جنگ در آمریکا نیز درباره هزینه‌های اقتصادی، خطر گسترش درگیری و تأثیر آن بر منافع ملی این کشور پرسش‌هایی مطرح می‌کنند.
به این ترتیب، بحث درباره رابطه واشنگتن و تل‌آویو به یکی از محورهای اختلاف بر سر سیاست خارجی آمریکا تبدیل شده است.
آیا آمریکا در حال آماده شدن برای مرحله جدید جنگ است؟
قالیباف در پیام خود مدعی شده است که ترامپ برای مرحله بعدی جنگ آماده می‌شود.
این ادعا در شرایطی مطرح شده که گزارش‌هایی از بررسی گزینه‌های نظامی تازه در واشنگتن منتشر شده است.
رویترز روز چهارم نوامبر گزارش داد که ترامپ اخیراً درباره گزینه‌های ازسرگیری عملیات نظامی علیه ایران توجیه شده است.
این خبرگزاری به نقل از منابع آگاه نوشت که مقام‌های آمریکایی همچنان احتمال حملات جدید را بررسی می‌کنند.
در مقابل، تلاش‌های میانجی‌گران برای جلوگیری از ازسرگیری درگیری‌ها نیز ادامه دارد و اختلافات طرفین درباره موضوعات هسته‌ای همچنان حل‌نشده باقی مانده است.
بنابراین، بررسی گزینه‌های نظامی با صدور دستور قطعی برای آغاز حمله تفاوت دارد.
تا زمان اعلام تصمیم رسمی یا مشاهده اقدامات اجرایی تأییدشده، نمی‌توان وقوع مرحله جدید جنگ را قطعی دانست.
این مسئله برای تحلیل واکنش قالیباف اهمیت دارد؛ زیرا بخش مربوط به آماده شدن جنگ، بیانگر ارزیابی و هشدار سیاسی رئیس مجلس ایران است، نه اعلام یک تصمیم اثبات‌شده از سوی کاخ سفید.
پیامدهای تنش تازه تهران و واشنگتن برای اقتصاد و دیپلماسی
اختلاف‌نظر درباره آینده جنگ ایران تنها به سیاست داخلی آمریکا محدود نمی‌شود.
تداوم تنش‌ها می‌تواند بر بازارهای انرژی، حمل‌ونقل دریایی، تجارت منطقه‌ای و انتظارات سرمایه‌گذاران تأثیر بگذارد.
در مقابل، انتشار اخبار معتبر درباره پیشرفت مذاکرات می‌تواند بخشی از نااطمینانی‌های موجود را کاهش دهد.
از منظر دیپلماتیک نیز سخنان ونس ممکن است نشان‌دهنده تمایل بخشی از دولت آمریکا به ارزیابی دوباره هزینه‌های ادامه درگیری باشد.
با این حال، تصمیم‌گیری نهایی درباره سیاست خارجی و گزینه‌های نظامی دولت آمریکا همچنان به مجموعه‌ای از اختیارات رئیس‌جمهور، فرایندهای قانونی و تصمیم‌های نهادهای مرتبط وابسته است.
در این میان، نقش کنگره جدید نیز از منظر نظارت، بودجه و تصمیم‌های قانونی قابل توجه خواهد بود.
جمع‌بندی؛ پرسش قالیباف خطاب به ونس چه پیامی داشت؟
واکنش محمدباقر قالیباف به جی‌دی ونس را باید در چارچوب تحولات پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و بحث‌های تازه درباره آینده جنگ ایران بررسی کرد.
ونس جنگ را عامل اصلی شکست جمهوری‌خواهان دانسته و از ضرورت توجه به خواسته‌های رأی‌دهندگان ناراضی سخن گفته است.
در مقابل، ترامپ با وجود پذیرش بخشی از هزینه‌های سیاسی جنگ، همچنان از تصمیم خود دفاع می‌کند.
قالیباف نیز با اشاره به همین تفاوت، از معاون رئیس‌جمهور آمریکا پرسیده است که چرا انتقادهای خود را مستقیماً با ترامپ مطرح نمی‌کند.
نکته اصلی این رویارویی لفظی آن است که اختلاف بر سر هزینه‌ها و آینده جنگ ایران اکنون به یکی از موضوعات آشکار در فضای سیاسی آمریکا تبدیل شده است.
با این حال، هنوز مشخص نیست این اختلاف دیدگاه‌ها چه تأثیری بر تصمیم‌های اجرایی واشنگتن خواهد گذاشت.
سرنوشت تنش‌های ایران و آمریکا در روزهای آینده بیش از هر چیز به تصمیم‌های رسمی دولت‌ها، روند میانجی‌گری و احتمال توافق دیپلماتیک یا تشدید دوباره درگیری‌ها وابسته خواهد بود.
لینک کپی شد
ارسال نظر
جدیدترین اخبار
روی خط
پربحث
