واکنش جنجالی رئیس سازمان لیگ بسکتبال به واژگونی اتوبوس آکادمی سحر؛ مسئول حادثه کیست؟ | علیپور: شاید فدراسیون هم مقصر باشد
میثم علیپور، رئیس سازمان لیگ بسکتبال، روز چهارشنبه ۲۰ آبان ۱۴۰۵ در واکنش به انتقادهای مطرحشده درباره واژگونی اتوبوس تیم آکادمی سحر، توضیحاتی درباره نحوه برگزاری مسابقه و برنامه سفر اعضای تیم ارائه کرد.
او تأکید کرد که سازمان لیگ مسئول تعیین زمان حرکت، وسیله نقلیه و محل اسکان تیمها نیست و این تصمیمها از سوی مدیران و سرپرستان باشگاهها گرفته میشود.
به گفته علیپور، مسابقه آکادمی سحر روز جمعه برگزار شد، اما تیم پس از لغو بلیت بازگشت در روز شنبه، ناچار شد برنامه سفر خود را تغییر دهد و شبانه حرکت کند.
رئیس سازمان لیگ همچنین اعلام کرد که شرایط آبوهوایی هنگام برگزاری مسابقه عادی بوده و هشدار رسمی مؤثری برای لغو آن وجود نداشته است.
این توضیحات در حالی مطرح شده که برخی خانوادهها و اعضای تیم نسبت به تصمیم سفر زمینی و زمان حرکت اعتراض کردهاند.
با این حال، باید میان مسئولیت برنامهریزی سفر و مسئولیت حقوقی وقوع تصادف تفاوت قائل شد. اینکه باشگاه وسیله نقلیه را انتخاب کرده، بهتنهایی علت حادثه یا میزان مسئولیت هر فرد را مشخص نمیکند.
جزئیات واژگونی اتوبوس بسکتبال دختران؛ حادثه در مسیر آبادان به تهران
حادثه اتوبوس آکادمی سحر بامداد یکشنبه ۱۷ آبان ۱۴۰۵ در مسیر بازگشت این تیم از آبادان به تهران رخ داد.
بازیکنان و اعضای کادر فنی پس از دیدار با پالایش نفت آبادان، در مسیر حرکت به تهران بودند که اتوبوس حامل آنها در محور عبدالخان به شوش واژگون شد.
براساس اعلام مجتبی لشگری، سخنگوی سازمان اورژانس کشور، حادثه ساعت ۱:۱۰ بامداد رخ داد و ۱۸ نفر، شامل ۱۴ زن و چهار مرد، مصدوم شدند.
پس از اعلام حادثه، شش دستگاه آمبولانس و یک خودروی امدادی هلالاحمر برای امدادرسانی اعزام شدند و مجروحان به بیمارستانهای شوش و اهواز انتقال یافتند.
این سانحه بار دیگر موضوع ایمنی سفرهای بینشهری تیمهای ورزشی، بهویژه در مسابقات زنان و ردههای پایه، را به یکی از مطالبات مهم جامعه ورزش تبدیل کرده است.
لغو بلیت قطار و سفر شبانه؛ چرا آکادمی سحر با اتوبوس برگشت؟
یکی از بخشهای بحثبرانگیز ماجرا، تغییر وسیله نقلیه تیم آکادمی سحر است.
سحر آغنده، سرمربی تیم، پیشتر توضیح داده بود که اعضای تیم برای بازگشت از آبادان به تهران بلیت قطار تهیه کرده بودند، اما پس از لغو سفر ریلی، ناچار به استفاده از اتوبوس شدند.
به گفته او، شرایط جوی و مشکلات مسیر ریلی در تغییر برنامه بازگشت نقش داشته است.
آغنده همچنین مدعی شده بود که پیش از اعزام تیم، نگرانیهایی درباره وضعیت هوا وجود داشت، اما احتمال جریمه و شکست فنی در صورت انصراف از مسابقه، بر تصمیم باشگاه تأثیر گذاشته بود.
در مقابل، علیپور تأکید دارد که روز برگزاری مسابقه هوا مساعد بوده و زمان سانحه با زمان مسابقه تفاوت داشته است.
این دو روایت الزاماً در همه بخشها متناقض نیستند؛ زیرا شرایط آبوهوایی زمان مسابقه میتواند با شرایط مسیر بازگشت در دو روز بعد متفاوت باشد.
آنچه برای بررسی دقیقتر اهمیت دارد، زمان صدور هشدارهای هواشناسی، علت رسمی لغو قطار، شرایط جاده و دلایل انتخاب ساعت حرکت اتوبوس است.
آیا سازمان لیگ باید مسابقه آکادمی سحر را لغو میکرد؟
یکی از مهمترین پرسشها درباره این حادثه، نقش سازمان لیگ در بررسی هشدارهای هواشناسی و تصمیمگیری برای برگزاری مسابقه است.
علیپور در دفاع از عملکرد سازمان لیگ تأکید کرده که هشدارهای رسمی هواشناسی، بهویژه هشدارهای نارنجی و قرمز، همواره در برنامهریزی مسابقات مورد توجه قرار میگیرند.
او مدعی شده در سالهای گذشته مسابقات متعددی به همین دلیل لغو شدهاند و مستندات مربوط به آنها نیز موجود است.
با این حال، از نظر مدیریت ایمنی، تنها شرایط جوی زمان مسابقه اهمیت ندارد. شرایط رفتوآمد تیمها، امکان بازگشت ایمن و احتمال اختلال در شبکه حملونقل نیز میتوانند در تصمیمگیری مؤثر باشند.
البته این موضوع به معنای آن نیست که سازمان لیگ الزام قانونی داشته مسابقه را لغو کند. تعیین چنین مسئولیتی نیازمند بررسی آییننامه مسابقات، هشدارهای رسمی همان روز و اختیارات نهاد برگزارکننده است.
همچنین برای تأیید ادعای نبود هشدار در روز جمعه، باید آرشیو رسمی سازمان هواشناسی بررسی شود. در منابع بررسیشده، سند مستقلی که تمام هشدارهای مرتبط با مسیر سفر تیم را پوشش دهد، در دسترس نبود.
مقصر واژگونی اتوبوس آکادمی سحر چه کسی است؟
رئیس سازمان لیگ بسکتبال در بخش دیگری از اظهارات خود تأکید کرده که نمیتوان پیش از بررسی همه جوانب، یک فرد را مسئول حادثه دانست.
به گفته علیپور، برخی اعضای خانواده بازیکنان باشگاه را بابت انتخاب اتوبوس مقصر میدانند و در مقابل، مسئولان آکادمی سحر به عملکرد مجموعه حملونقل و راننده اشاره کردهاند.
او همچنین احتمال خوابآلودگی راننده را در توضیحات خود مطرح کرد، اما این موضوع هنوز در منابع بررسیشده بهعنوان علت قطعی اعلامشده از سوی مرجع کارشناسی تصادفات تأیید نشده است.
برای مشخص شدن علت حادثه، بررسی وضعیت فنی اتوبوس، ساعت کار و استراحت راننده، شرایط جاده، سرعت وسیله نقلیه و گزارش کارشناسان تصادفات ضروری است.
از سوی دیگر، تعیین مسئولیت احتمالی باشگاه یا سایر نهادها، موضوعی جدا از تشخیص علت مستقیم واژگونی است.
ممکن است یک حادثه حاصل مجموعهای از عوامل باشد، اما شناسایی این عوامل باید بر پایه مدارک و گزارشهای رسمی صورت گیرد، نه صرفاً اظهارنظر رسانهای.
آخرین وضعیت پریا مهرمند؛ نگرانی درباره درمان بسکتبالیست نوجوان
مهمترین نگرانی پس از واژگونی اتوبوس آکادمی سحر، وضعیت پریا مهرمند است؛ بازیکن نوجوانی که از ناحیه پا دچار آسیبدیدگی شدید شد.
این ورزشکار ابتدا در خوزستان تحت اقدامات درمانی قرار گرفت و سپس روز سهشنبه ۱۹ آبان برای ادامه درمان تخصصی به تهران منتقل شد.
سهراب کیهانی، عضو شورای درمان فدراسیون پزشکی ورزشی و پزشک معالج مهرمند، روز چهارشنبه ۲۰ آبان اعلام کرد که انجام جراحی عروق در خوزستان به برقراری جریان خون در پای آسیبدیده کمک کرده است.
با این حال، او تأکید کرد که ۲۴ تا ۴۸ ساعت پس از بررسیهای اخیر برای تعیین مراحل بعدی درمان اهمیت زیادی دارد.
به گفته کیهانی، درمان مهرمند ممکن است فرآیندی پیچیده و چندماهه باشد.
بنابراین، هرگونه اظهارنظر قطعی درباره نتیجه نهایی درمان یا زمان بازگشت او به بسکتبال زودهنگام است.
غلامرضا نوروزی، رئیس فدراسیون پزشکی ورزشی، نیز اعلام کرده که رسیدگی به وضعیت این بازیکن در اولویت قرار گرفته و اقدامات تخصصی در تهران ادامه دارد.
انتقاد بازیکنان از رسیدگی پزشکی؛ پاسخ رئیس سازمان لیگ چیست؟
بخش دیگری از اظهارات علیپور به انتقاد برخی اعضای تیم درباره نحوه رسیدگی پس از حادثه اختصاص داشت.
برخی بازیکنان مدعی شدهاند که حمایت کافی برای بازگشت آنها به تهران انجام نشده و خانوادهها ناچار شدهاند بخشی از هماهنگیها یا هزینهها را شخصاً بر عهده بگیرند.
علیپور در پاسخ اعلام کرد که پس از حادثه، مصدومان به مراکز درمانی انتقال یافتند و افراد دارای جراحات شدیدتر در اولویت رسیدگی قرار گرفتند.
او همچنین گفت رئیس فدراسیون بسکتبال برای تهیه بلیت بازگشت بازیکنان اعلام آمادگی کرده بود.
این اظهارات در حالی مطرح شده که خبرگزاری صداوسیما در ۱۸ آبان از بازگشت ۱۰ نفر از مصدومان سانحه به تهران خبر داده بود.
با این حال، اولویتبندی خدمات پزشکی بر اساس شدت جراحات با تأمین حمایتهای رفاهی، اطلاعرسانی به خانوادهها و پرداخت هزینه سفر بازگشت تفاوت دارد.
ممکن است رسیدگی اورژانسی به یک مصدوم شدید ضروریتر باشد، اما این موضوع نیاز دیگر آسیبدیدگان به خدمات حمایتی را از بین نمیبرد.
برای ارزیابی دقیق عملکرد مسئولان، باید مشخص شود چه خدماتی ارائه شده، هزینهها چگونه پرداخت شده و کدام درخواستهای خانوادهها بیپاسخ مانده است.
وضعیت سحر آغنده و خانوادهاش؛ فشارهای چندجانبه بر سرمربی آکادمی سحر
میثم علیپور در بخش دیگری از گفتوگوی خود به وضعیت سحر آغنده، سرمربی آکادمی سحر، اشاره کرد.
او با یادآوری مصدومیت آغنده و اعضای خانوادهاش در حادثه، خواستار برخورد همدلانهتر با این مربی شد.
براساس گزارشهای منتشرشده، همسر آغنده از ناحیه لگن دچار آسیبدیدگی شده و فرزند او نیز به دلیل مشکلات ناشی از ضربه به قفسه سینه تحت مراقبت پزشکی قرار گرفته است.
رئیس سازمان لیگ معتقد است فشارهای جسمانی، نگرانیهای خانوادگی و انتقادهای رسانهای میتوانند شرایط دشواری برای سرمربی آکادمی سحر ایجاد کنند.
با این حال، رعایت حال آسیبدیدگان و پرهیز از قضاوت شتابزده نباید مانع بررسی تصمیمهای مدیریتی پیش از سفر شود.
رسیدگی منصفانه زمانی امکانپذیر است که هم فرصت ارائه توضیحات برای مسئولان باشگاه فراهم باشد و هم پرسشهای خانوادهها و بازیکنان بهصورت دقیق بررسی شود.
اعتراف مهم رئیس سازمان لیگ؛ آیا فدراسیون بسکتبال هم مسئولیت دارد؟
یکی از مهمترین بخشهای سخنان علیپور، اشاره او به احتمال وجود سهمی از مسئولیت در مجموعه فدراسیون بسکتبال بود.
او با وجود تأکید بر اینکه برنامه سفر بر عهده باشگاههاست، احتمال وجود کاستی در عملکرد فدراسیون را منتفی ندانست.
این موضعگیری از آن جهت اهمیت دارد که بحث ایمنی تیمهای ورزشی را از یک قرارداد حملونقل فراتر میبرد.
فدراسیونها و سازمانهای لیگ ممکن است مستقیماً اتوبوس یا بلیت تهیه نکنند، اما میتوانند در چارچوب اختیارات خود استانداردهایی برای سفر تیمها تدوین کنند.
برای مثال، الزام به استفاده از شرکتهای حملونقل مجاز، بررسی بیمه مسافران، تعیین برنامه جایگزین هنگام لغو سفر و ایجاد سازوکار امدادرسانی اضطراری میتواند بخشی از نظام پیشگیری باشد.
البته مشخص شدن اینکه فدراسیون بسکتبال در حادثه مشخص آکادمی سحر تعهدی را نقض کرده یا خیر، نیازمند بررسی مقررات جاری است.
عیادت وزیر ورزش از پریا مهرمند؛ پیگیری درمان تا چه زمانی ادامه دارد؟
در ادامه پیگیریهای رسمی، احمد دنیامالی، وزیر ورزش و جوانان، روز چهارشنبه ۲۰ آبان با حضور در بیمارستان نیکان تهران از پریا مهرمند عیادت کرد.
در این دیدار، غلامرضا نوروزی و پزشک معالج بازیکن نیز حضور داشتند و توضیحاتی درباره اقدامات درمانی ارائه کردند.
وزیر ورزش بر ضرورت استمرار رسیدگی به این ورزشکار و فراهم شدن امکانات لازم برای درمان او تأکید کرد.
با این حال، حمایت از مصدومان نباید تنها به روزهای نخست پس از حادثه محدود شود.
در آسیبهای شدید، ممکن است بازتوانی، مراقبتهای تخصصی و حمایتهای روانی و مالی برای مدت طولانی ادامه داشته باشد.
به همین دلیل، روشن شدن تعهدات بیمهای و برنامه حمایت از مصدومان در ماههای آینده اهمیت زیادی خواهد داشت.
حادثه آکادمی سحر چه هشداری برای ورزش ایران دارد؟
واژگونی اتوبوس تیم بسکتبال زنان آکادمی سحر نشان داد که ایمنی ورزشکاران تنها به شرایط سالن مسابقه و امکانات تمرینی وابسته نیست.
سفرهای بینشهری، اقامت، انتخاب وسیله نقلیه و مدیریت شرایط اضطراری نیز بخشی از فعالیت حرفهای باشگاهها محسوب میشوند.
در مسابقات ردههای پایه، موضوع اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ زیرا بسیاری از ورزشکاران نوجوان هستند و خانوادهها انتظار دارند باشگاهها برنامه مشخصی برای حفظ امنیت فرزندانشان داشته باشند.
از سوی دیگر، محدودیت مالی باشگاههای کوچکتر میتواند انتخاب وسیله سفر را دشوار کند، اما این محدودیت نباید به معنای کنار گذاشتن استانداردهای ضروری ایمنی باشد.
بررسی جامع این حادثه میتواند زمینه تدوین دستورالعملهای روشنتر برای سفر تیمها و پیشگیری از تکرار اتفاقات مشابه را فراهم کند.
جمعبندی؛ مسئولیت حادثه آکادمی سحر هنوز روشن نیست
اظهارات میثم علیپور درباره واژگونی اتوبوس آکادمی سحر، چند موضوع مهم را در کانون توجه قرار داده است: زمان برگزاری مسابقه، لغو سفر ریلی، تصمیم برای حرکت شبانه، نحوه امدادرسانی و مسئولیت نهادهای ورزشی.
رئیس سازمان لیگ تأکید دارد که برنامهریزی سفر تیمها بر عهده باشگاههاست، اما همزمان احتمال وجود کاستی در عملکرد فدراسیون را نیز رد نکرده است.
در مقابل، برخی خانوادهها و اعضای تیم خواستار پاسخگویی درباره شرایط سفر و نحوه حمایت پس از حادثه هستند.
آنچه اکنون اهمیت دارد، پرهیز از تعیین مقصر پیش از تکمیل تحقیقات و در عین حال، جلوگیری از بلاتکلیف ماندن مسئولیتهاست.
بررسی کارشناسی علت واژگونی، انتشار نتایج قابل استناد، رسیدگی کامل به مصدومان و اصلاح ضوابط سفر تیمهای ورزشی میتواند به روشن شدن ابعاد این حادثه کمک کند.
برای جامعه بسکتبال ایران نیز مهمترین اولویت، بهبودی پریا مهرمند و دیگر آسیبدیدگان است؛ در کنار آن، پاسخگویی دقیق مسئولان میتواند زمینه جلوگیری از وقوع حوادث مشابه در آینده را فراهم سازد.