ثبات قیمت دام زنده در بازار کشور؛ گوسفند و گوساله در مسیر آرامش نسبی+ جدول

بازار دام زنده در روزهای اخیر تصویری از ثبات و آرامش نسبی را به نمایش گذاشته است؛ وضعیتی که در شرایط پرنوسان اقتصاد ایران، برای فعالان صنعت دامپروری و مصرف‌کنندگان نهایی اهمیت ویژه‌ای دارد. بر اساس آمارهای رسمی منتشرشده از سوی اتحادیه سراسری صنعت دامپروران همگام کشور، نرخ دام زنده تا لحظه تنظیم این گزارش تغییری نداشته و قیمت‌ها در اغلب استان‌ها در یک بازه مشخص تثبیت شده است. این ثبات قیمتی در حالی رخ داده که بازار گوشت قرمز همواره یکی از حساس‌ترین بخش‌های سبد مصرفی خانوارها به شمار می‌رود و کوچک‌ترین نوسان در آن، بازتاب گسترده‌ای در جامعه دارد.

تصویر کلی قیمت دام زنده در کشور

بررسی داده‌های ارائه‌شده نشان می‌دهد میانگین قیمت گوسفند زنده در سطح کشور به ۵۶۱ هزار تومان رسیده و میانگین قیمت گوساله نیز ۵۴۱ هزار تومان اعلام شده است. این ارقام بیانگر آن است که بازار دام در مقایسه با ماه‌های پرتنش گذشته، به تعادلی نسبی دست یافته و فاصله قیمتی میان استان‌ها نیز در یک دامنه قابل پیش‌بینی قرار دارد. فعالان بازار معتقدند تداوم این وضعیت می‌تواند به ثبات بیشتر در بازار گوشت قرمز منجر شود، به‌ویژه آنکه دام زنده اصلی‌ترین مؤلفه تعیین‌کننده قیمت گوشت محسوب می‌شود.

در چنین شرایطی، دامداران با احتیاط بیشتری اقدام به عرضه دام می‌کنند و از سوی دیگر، خریداران عمده نیز با اطمینان بالاتری وارد معاملات می‌شوند. ثبات قیمت دام زنده به‌طور معمول نشانه‌ای از تعادل نسبی میان عرضه و تقاضاست؛ تعادلی که اگرچه شکننده است، اما می‌تواند پایه‌ای برای برنامه‌ریزی بلندمدت‌تر در صنعت دامپروری باشد.

تهران در صدر قیمت گوسفند زنده

بر اساس آمار اتحادیه دامپروران، بیشترین قیمت ثبت‌شده برای گوسفند زنده متعلق به استان تهران است؛ جایی که نرخ هر رأس گوسفند به ۵۹۰ هزار تومان رسیده است. این موضوع چندان دور از انتظار نیست، چرا که تهران به‌عنوان بزرگ‌ترین بازار مصرف کشور، همواره قیمت‌های بالاتری را نسبت به بسیاری از استان‌ها تجربه می‌کند. تمرکز جمعیت، هزینه‌های بالاتر حمل‌ونقل، نگهداری و عرضه، و همچنین نقش واسطه‌ها از جمله عواملی هستند که قیمت دام زنده در پایتخت را افزایش می‌دهند.

در مقابل، کمترین قیمت گوسفند زنده با بهای ۵۲۵ هزار تومان در استان فارس ثبت شده است. اختلاف میان نرخ تهران و فارس نشان می‌دهد که شرایط اقلیمی، هزینه‌های تولید و دسترسی به نهاده‌های دامی چگونه می‌تواند بر قیمت نهایی دام تأثیر بگذارد. استان فارس به دلیل سابقه طولانی در دامپروری و برخورداری از ظرفیت‌های بومی، توانسته است قیمت‌های پایین‌تری را حفظ کند؛ موضوعی که برای مصرف‌کنندگان محلی و حتی خریداران عمده جذابیت دارد.

وضعیت قیمت گوساله و شکاف استانی

در بخش گوساله نیز الگوی مشابهی دیده می‌شود. قیمت گوساله در تهران به ۵۹۰ هزار تومان رسیده که بالاترین نرخ ثبت‌شده در کشور به شمار می‌آید. این رقم نشان می‌دهد که بازار دام سنگین نیز در پایتخت تحت تأثیر همان عوامل ساختاری بازار گوسفند قرار دارد. هزینه بالای تأمین خوراک دام، نگهداری و حمل‌ونقل، در کنار تقاضای متمرکز، موجب شده قیمت گوساله در تهران در سطح بالاتری تثبیت شود.

در نقطه مقابل، کمترین نرخ گوساله با بهای ۴۹۰ هزار تومان در استان‌های چهارمحال و بختیاری و خراسان رضوی گزارش شده است. این اختلاف قیمتی قابل توجه، بار دیگر اهمیت مزیت‌های منطقه‌ای در صنعت دامپروری را برجسته می‌کند. دسترسی بهتر به مراتع، هزینه کمتر نهاده‌ها و ساختار سنتی‌تر دامداری در این استان‌ها باعث شده قیمت تمام‌شده تولید گوساله پایین‌تر باشد و در نتیجه، نرخ عرضه نیز کاهش یابد.

دلایل ثبات قیمت دام زنده در مقطع فعلی

تحلیلگران بازار دام معتقدند چند عامل اصلی در ثبات کنونی قیمت دام زنده نقش داشته است. نخست، تعادل نسبی میان عرضه و تقاضا در بازار است. در ماه‌های اخیر، نه افزایش ناگهانی تقاضا رخ داده و نه کاهش چشمگیر عرضه؛ موضوعی که به تثبیت قیمت‌ها کمک کرده است. دوم، سیاست‌های کنترلی و نظارتی در حوزه توزیع و حمل‌ونقل دام زنده تا حدی مانع از شکل‌گیری شوک‌های قیمتی شده است.

از سوی دیگر، دامداران نیز با توجه به تجربه نوسانات شدید گذشته، محتاطانه‌تر عمل می‌کنند و از عرضه هیجانی دام خودداری دارند. این رفتار منطقی باعث شده بازار از فشار فروش ناگهانی یا کمبود مصنوعی در امان بماند. ثبات نرخ نهاده‌های دامی در مقطع فعلی نیز عامل مهم دیگری است که به آرامش بازار کمک کرده و مانع از افزایش هزینه‌های تولید شده است.

پیامدهای ثبات قیمت برای بازار گوشت

ثبات قیمت دام زنده به‌طور مستقیم بر بازار گوشت قرمز اثرگذار است. زمانی که قیمت دام در یک بازه مشخص ثابت می‌ماند، قصابان و فعالان زنجیره توزیع نیز با اطمینان بیشتری قیمت‌گذاری می‌کنند. این موضوع می‌تواند از شوک‌های ناگهانی قیمتی برای مصرف‌کنندگان جلوگیری کند و تا حدی قدرت پیش‌بینی‌پذیری بازار را افزایش دهد.

هرچند ثبات قیمت دام لزوما به معنای کاهش قیمت گوشت نیست، اما دست‌کم مانع از جهش‌های غیرمنتظره می‌شود. در شرایطی که خانوارها با فشارهای اقتصادی متعددی روبه‌رو هستند، همین ثبات نسبی می‌تواند نقش مهمی در مدیریت هزینه‌های سبد غذایی ایفا کند. از نگاه کارشناسان، اگر این وضعیت در ماه‌های آینده نیز ادامه یابد، بازار گوشت قرمز می‌تواند وارد دوره‌ای از آرامش پایدارتر شود.

چشم‌انداز کوتاه‌مدت بازار دام

با توجه به داده‌های موجود، پیش‌بینی می‌شود در کوتاه‌مدت تغییر محسوسی در قیمت دام زنده رخ ندهد؛ مگر آنکه متغیرهای بیرونی مانند افزایش ناگهانی هزینه نهاده‌ها یا تغییرات سیاستی، معادلات بازار را بر هم بزند. دامداران امیدوارند با تداوم ثبات فعلی، بتوانند برنامه‌ریزی دقیق‌تری برای تولید و عرضه داشته باشند و از زیان‌های ناشی از نوسانات شدید در امان بمانند.

در عین حال، کارشناسان هشدار می‌دهند که بازار دام همچنان حساس است و هرگونه اختلال در زنجیره تأمین می‌تواند به‌سرعت به افزایش قیمت‌ها منجر شود. از این رو، حفظ تعادل فعلی نیازمند مدیریت هوشمندانه، نظارت مستمر و حمایت هدفمند از تولیدکنندگان است.

جمع‌بندی

مجموع آمارهای منتشرشده نشان می‌دهد بازار دام زنده کشور در حال حاضر در وضعیت ثبات نسبی قرار دارد. میانگین قیمت گوسفند و گوساله در سطح کشور بدون تغییر باقی مانده و اختلاف قیمت میان استان‌ها، اگرچه قابل توجه است، اما در چارچوبی قابل تحلیل و پیش‌بینی قرار دارد. تهران همچنان بالاترین نرخ‌ها را به خود اختصاص داده و استان‌هایی مانند فارس، چهارمحال و بختیاری و خراسان رضوی در پایین‌ترین سطوح قیمتی قرار دارند. تداوم این وضعیت می‌تواند به آرامش بیشتر بازار گوشت قرمز کمک کند، مشروط بر آنکه تعادل عرضه و تقاضا حفظ شود و سیاست‌های حمایتی به‌درستی اجرا شود.

اخبار مرتبط

• قیمت دام زنده امروز سه‌شنبه ۲۱ بهمن ۱۴۰۴
• قیمت دام زنده امروز یکشنبه ۱۹ بهمن ۱۴۰۴