نوسان آرام اما پیوسته قیمت گوشت قرمز در بازار+ جدول
بازار گوشت قرمز در روزهای پایانی سال، بار دیگر به کانون توجه افکار عمومی و تحلیلگران اقتصادی تبدیل شده است. بررسیهای میدانی حاکی از آن است که برخلاف مقاطع جهشی گذشته، افزایش قیمتها این بار نه به صورت ناگهانی بلکه با شیبی ملایم و پیوسته رخ داده است؛ روندی که در ظاهر آرام به نظر میرسد اما در عمل، فشار مستمری را بر سبد مصرفی خانوار وارد میکند. این وضعیت در حالی رقم خورده که مقامات مسئول بارها از نبود بحران در ذخایر دام و تداوم عرضه سخن گفتهاند، اما واقعیت بازار حکایت دیگری را بازتاب میدهد.
در شرایطی که هزینههای تولید دام از نهادههای دامی گرفته تا حملونقل و انرژی افزایش یافته، این پرسش اساسی مطرح است که چرا سازوکارهای کنترلی و سیاستهای تنظیم بازار نتوانستهاند مانع از انتقال این فشار هزینهای به قیمت نهایی گوشت شوند. به نظر میرسد شکاف میان آمارهای رسمی و تجربه روزمره مصرفکنندگان، بیش از هر زمان دیگری خود را نشان میدهد.
حرکت خزنده قیمت گوشت قرمز در بازار
نوسانات اخیر قیمت گوشت گوسفندی و گوساله، هرچند محدود اما پیوسته بوده است. فعالان بازار معتقدند این نوع افزایش تدریجی، خطرناکتر از شوکهای مقطعی است، زیرا به مرور به عنوان «قیمت جدید» در ذهن بازار تثبیت میشود. اکنون تمرکز تحلیلگران بر این نکته است که آیا این سطوح قیمتی، سقف جدید شاخص قیمت گوشت در ماههای آینده خواهد بود یا صرفاً مرحلهای گذرا پیش از جهشهای بعدی.
بازار گوشت قرمز در حال حاضر در وضعیتی قرار دارد که نه نشانهای از کاهش محسوس قیمت دیده میشود و نه محرکی قوی برای افزایش ناگهانی. این تعادل شکننده، بیش از هر چیز حاصل بلاتکلیفی سیاستهای حمایتی و نبود مداخله مؤثر در سمت هزینههای تولید است.
فاصله روایت رسمی با واقعیت بازار
مقامات مرتبط با بخش کشاورزی و تنظیم بازار، بارها بر کفایت ذخایر و نبود کمبود دام تأکید کردهاند. با این حال، قیمتها مسیر صعودی خود را ادامه دادهاند. این تناقض نشان میدهد که مسئله اصلی بازار گوشت قرمز، نه صرفاً میزان عرضه، بلکه ساختار هزینه و شبکه توزیع است.
افزایش قیمت نهادههای دامی، هزینههای دامپزشکی، دستمزد نیروی کار و هزینه حملونقل، همگی به صورت زنجیرهای بر قیمت تمامشده گوشت اثر گذاشتهاند. در چنین شرایطی، کنترل دستوری قیمت بدون اصلاح این مؤلفهها، عملاً کارایی خود را از دست داده و تنها به کاهش انگیزه تولیدکننده یا اختلال در عرضه منجر میشود.
کانال قیمتی جدید و نگرانی مصرفکنندگان
بازار اکنون در کانال قیمتی جدیدی تثبیت شده که برای بسیاری از خانوارها نگرانکننده است. دادههای میدانی از بازار گوشت نشان میدهد قیمتها به سطوحی رسیدهاند که مصرف گوشت قرمز را به کالایی لوکس برای بخشی از جامعه تبدیل کرده است. این وضعیت بهویژه در آستانه پایان سال، فشار روانی و اقتصادی مضاعفی را بر مصرفکنندگان تحمیل میکند.
تحلیلگران معتقدند در غیاب مداخله قاطع تنظیم بازار برای کاهش هزینههای تولید یا حمایت هدفمند از مصرفکننده، احتمال بازگشت قیمتها به سطوح پایینتر در کوتاهمدت ضعیف است. در نتیجه، بازار فعلاً در همین کانال قیمتی جدید به حرکت خود ادامه خواهد داد.
تغییر الگوی مصرف و پیامدهای میانمدت
ادامه روند فعلی، پیامدهایی فراتر از کاهش قدرت خرید دارد. بسیاری از خانوارها به سمت خرید گوشت منجمد یا جایگزینی پروتئینهای ارزانتر سوق پیدا کردهاند. کاهش مصرف گوشت قرمز تازه، اگرچه در کوتاهمدت فشار تقاضا را کاهش میدهد، اما در میانمدت میتواند بازار سنتی دامپروری را با چالش جدی مواجه کند.
انباشت دام، کاهش نقدینگی دامداران و افت انگیزه برای تولید پایدار، از جمله سناریوهایی است که در صورت تداوم کاهش تقاضا محتمل خواهد بود. این چرخه معیوب، در نهایت میتواند به کاهش عرضه و جهشهای قیمتی شدیدتر در آینده منجر شود؛ وضعیتی که هم به ضرر تولیدکننده و هم مصرفکننده خواهد بود.
آخرین قیمت گوشت گوساله در بازار
بر اساس آخرین نرخهای اعلامشده در بازار گوشت، قیمت هر کیلوگرم ران گوساله به ۱ میلیون و ۶۹۵ هزار تومان رسیده است. این رقم نشان میدهد گوشت گوساله که زمانی گزینهای نسبتاً مقرونبهصرفهتر نسبت به گوشت گوسفندی محسوب میشد، اکنون فاصله چندانی با آن ندارد.
راسته گوساله نیز به ازای هر کیلوگرم با قیمت ۲ میلیون تومان در بازار عرضه میشود؛ قیمتی که آن را در ردیف اقلام پرهزینه سبد غذایی قرار داده است. همچنین گوشت مخلوط گوساله با قیمت هر کیلوگرم ۱ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان به فروش میرسد که برای بسیاری از مصرفکنندگان، آخرین گزینه پیش از حذف کامل گوشت قرمز از سفره است.
قیمت گوشت گوسفندی و فشار مضاعف بر تقاضا
در بازار گوشت گوسفندی نیز روند افزایشی مشابهی مشاهده میشود. هر کیلوگرم ماهیچه گوسفندی و سردست بدون گردن گوسفندی با قیمت ۱ میلیون و ۸۹۵ هزار تومان قیمتگذاری شدهاند. این سطح قیمت، مصرف این بخشهای پرطرفدار را بهشدت محدود کرده و تقاضا را به سمت قطعات ارزانتر سوق داده است.
در همین حال، گوشت آبگوشتی گوسفندی به عنوان یکی از گزینههای اقتصادیتر، با قیمت هر کیلوگرم ۱ میلیون و ۳۳۰ هزار تومان در دسترس مصرفکنندگان قرار دارد. با این حال، حتی این قیمت نیز برای بسیاری از خانوارها سنگین تلقی میشود و نشاندهنده عمق فشار تورمی در بازار گوشت است.
نقش تنظیم بازار در مهار یا تشدید نوسانات
کارشناسان اقتصادی بر این باورند که تنظیم بازار گوشت قرمز، بیش از آنکه نیازمند اقدامات مقطعی باشد، به سیاستهای پایدار و ساختاری احتیاج دارد. حمایت هدفمند از تولیدکننده، تأمین نهادههای دامی با قیمت مناسب و شفافسازی شبکه توزیع، از جمله اقداماتی است که میتواند مانع از سرایت مستقیم هزینهها به مصرفکننده شود.
در مقابل، بیتوجهی به این عوامل و تمرکز صرف بر قیمت نهایی، تنها به تعمیق رکود مصرف و افزایش نارضایتی اجتماعی منجر خواهد شد. تجربه سالهای گذشته نشان داده است که بازار گوشت بهشدت حساس و واکنشپذیر است و هر تصمیم نادرست میتواند اثرات بلندمدتی بر جای بگذارد.
جمعبندی
بازار گوشت قرمز در شرایطی قرار دارد که افزایش آرام اما پیوسته قیمتها، آن را وارد کانال جدیدی کرده است. در حالی که مسئولان از نبود بحران در عرضه سخن میگویند، واقعیت بازار نشان میدهد فشار هزینههای تولید عملاً به مصرفکننده منتقل شده و الگوی مصرف در حال تغییر است. اگر مداخلهای مؤثر برای کاهش هزینههای تولید و حمایت همزمان از مصرفکننده صورت نگیرد، تداوم این وضعیت میتواند به کاهش تقاضا، انباشت دام و در نهایت بیثباتی بیشتر بازار منجر شود. آینده بازار گوشت قرمز، بیش از هر زمان دیگری به تصمیمهای امروز سیاستگذاران گره خورده است.







