آرامش در بازار گوشت قرمز؛ کاهش قیمت‌ها با وفور عرضه داخلی و وارداتی

بازار گوشت قرمز پس از هفته‌هایی پرنوسان، این روزها نشانه‌های روشنی از آرامش و تعادل را بروز داده است؛ آرامشی که نه حاصل یک عامل مقطعی، بلکه نتیجه هم‌زمان افزایش عرضه داخلی دام، تداوم واردات گوشت منجمد و گرم و کاهش فشار تقاضا در برخی وزن‌ها و اقلام مصرفی است. ارزیابی‌های فعالان این حوزه نشان می‌دهد که شرایط فعلی بازار، از منظر حجم تأمین و سطح قیمت‌ها، در مقایسه با ماه‌های گذشته در وضعیت بهتری قرار دارد و زمینه برای کاهش بیشتر قیمت در بازار مصرف نیز فراهم شده است.

وضعیت بازار گوشت قرمز و نشانه‌های ثبات قیمتی

منصور پوریان رئیس شورای تأمین دام، با تشریح آخرین تحولات بازار، تأکید دارد که بازار گوشت قرمز پس از مدتی، شرایط بسیار مطلوبی را تجربه می‌کند. به گفته او، در بخش اقلام وارداتی، کاهش و تعدیل قیمت به‌وضوح قابل مشاهده است و این روند به‌ویژه در گوشت‌های منجمد نمود بیشتری دارد. گوشت‌های منجمد وارداتی به دلیل کیفیت مناسب، وزن‌های استاندارد و دسترسی گسترده، رقابت مؤثری در بازار ایجاد کرده‌اند و همین رقابت عامل مهمی در کاهش قیمت‌ها بوده است.

کاهش قیمت در سطح عمده‌فروشی یکی از شاخص‌های اصلی این آرامش است. پوریان معتقد است که این کاهش باید به‌صورت طبیعی در بازار مصرف نیز منعکس شود، چرا که فاصله میان قیمت عمده و خرده در شرایط وفور عرضه توجیهی ندارد. داده‌های موجود نشان می‌دهد که این انتقال قیمتی با کمی تأخیر در حال وقوع است و انتظار می‌رود در روزهای آینده برای مصرف‌کنندگان ملموس‌تر شود.

نقش گوشت منجمد وارداتی در تنظیم بازار

یکی از مهم‌ترین عوامل تعادل فعلی بازار، نقش‌آفرینی گوشت منجمد وارداتی است. بر اساس اعلام رئیس شورای تأمین دام، گوشت منجمد گوسفندی در سطح عمده‌فروشی عمدتاً در محدوده قیمتی ۷۲۰ هزار تومان عرضه می‌شود که بخش قابل توجهی از آن مربوط به واردات از هند است. در کنار آن، گوشت‌های منجمد برزیلی نیز با قیمت‌هایی تا حدود ۸۳۰ هزار تومان در بازار حضور دارند.

این تنوع مبادی وارداتی سبب شده است که بازار از وابستگی به یک منبع خاص فاصله بگیرد و قدرت چانه‌زنی واردکنندگان و توزیع‌کنندگان افزایش یابد. از سوی دیگر، تمایل بخشی از مصرف‌کنندگان به استفاده از گوشت منجمد در روزهای اخیر بیشتر شده و همین تغییر الگوی تقاضا، فشار قیمتی بر گوشت گرم را نیز کاهش داده است. استمرار این روند می‌تواند به تثبیت قیمت‌ها در سطوح پایین‌تر منجر شود.

افزایش حجم تأمین و تأثیر ترخیص کالا از گمرکات

پوریان دلیل اصلی کاهش قیمت‌ها را افزایش محسوس حجم تأمین می‌داند. به گفته او، مقادیر قابل توجهی از محموله‌های گوشت همچنان در گمرکات استان‌ها قرار دارد که با ترخیص و ورود آن‌ها به بازار، عرضه بیش از پیش تقویت خواهد شد. این موضوع به‌ویژه برای اقلام پرمصرف اهمیت دارد، چرا که هر افزایش در عرضه این گروه از کالاها، اثر مستقیم و سریع‌تری بر قیمت بازار خواهد داشت.

در روزهای گذشته، گرایش بازار به سمت گوشت منجمد بیشتر شده و همین مسئله باعث شده است که بخشی از تقاضای گوشت گرم به این سمت منتقل شود. ترکیب افزایش واردات، ترخیص کالاها و تغییر رفتار مصرف‌کننده، مجموعه‌ای از عوامل را شکل داده که نتیجه آن کاهش قیمت در عمده‌فروشی و چشم‌انداز کاهش در بازار مصرف است.

افزایش عرضه دام داخلی و رکورد در میادین

در کنار واردات، بازار داخلی دام نیز نقش تعیین‌کننده‌ای در وضعیت کنونی دارد. رئیس شورای تأمین دام با اشاره به آمار عرضه داخلی اعلام کرده است که حدود چهار میلیون و ۶۰۰ هزار رأس دام سبک و ۲۶۵ هزار رأس دام سنگین کشتاری آماده عرضه بوده‌اند. این آمار شامل بره‌های نر کشتاری با وزن‌های بالا و گوساله‌های بالای ۶۰۰ کیلوگرم است و با احتساب سایر اقلام مانند بز، بزغاله و نیم‌گوشت بره، حجم عرضه حتی از این ارقام نیز فراتر می‌رود.

در آستانه عید نوروز، میزان عرضه در میادین دام به سطحی بی‌سابقه رسیده است. این وفور عرضه موجب شده که از ابتدای هفته جاری، قیمت لاشه کاهش یابد و پیش‌بینی می‌شود که اثر این کاهش به‌زودی در بازار مصرف نیز نمایان شود. همچنین زایش‌های پاییزه باعث افزایش عرضه بره‌های ریز شده و در مقابل، بره‌های سنگین‌وزن حتی با قیمت‌های زیر ۵۰۰ هزار تومان نیز با کاهش تقاضا مواجه هستند. این عدم توازن در تقاضا خود عاملی برای تعدیل قیمت‌ها محسوب می‌شود.

کاهش قیمت دام زنده و پیامدهای آن برای بازار

تحولات بازار دام زنده یکی دیگر از نشانه‌های آرامش فعلی است. پوریان اعلام کرده است که قیمت دام زنده به‌صورت نقد برای بره‌های زیر ۳۰ تا ۳۵ کیلوگرم در حدود ۵۰۰ هزار تومان و برای بره‌های بالای ۵۰ کیلوگرم در محدوده ۴۶۵ تا ۴۷۰ هزار تومان معامله می‌شود. قیمت گوساله نیز تقریباً در همین سطوح قرار دارد.

بر اساس مقایسه با دو هفته گذشته، قیمت دام زنده حدود ۸۰ هزار تومان کاهش یافته است. علت اصلی این افت قیمت، عرضه گسترده دام در میادین و افزایش حجم کشتار عنوان شده است. با نزدیک شدن به روزهای پایانی سال، روند کشتار شدت بیشتری می‌گیرد و هم‌زمان تأمین از منابع وارداتی نیز ادامه دارد. حاصل این شرایط، بازاری پرعرضه است که به‌طور طبیعی اجازه جهش قیمتی را نمی‌دهد.

هند؛ مبدأ نخست واردات گوشت قرمز

در حوزه واردات، هند همچنان به‌عنوان مبدأ نخست واردات گوشت منجمد شناخته می‌شود. پس از آن، پاکستان جایگاه دوم را دارد و واردات گوشت گوساله نیز از این دو کشور در حجم بالا انجام می‌شود. علاوه بر این، واردات از روسیه به‌صورت کشتار روز ادامه دارد و مغولستان نیز سهمی در تأمین گوشت مورد نیاز بازار دارد. برزیل و برخی کشورهای دیگر نیز در سبد وارداتی حضور دارند و به تنوع منابع کمک می‌کنند.

پوریان با اشاره به آخرین استعلام‌ها اعلام کرده است که حدود ۵۷ هزار تن گوشت در مرحله ترخیص قرار دارد. ورود این حجم از کالا به بازار، نقش مهمی در تعادل عرضه و تقاضا ایفا خواهد کرد و می‌تواند به کاهش بیشتر قیمت‌ها منجر شود. این آمار نشان می‌دهد که سیاست تأمین از مسیر واردات همچنان فعال است و بازار از نظر موجودی در وضعیت مناسبی قرار دارد.

قیمت مورد انتظار گوشت در بازار مصرف

از نگاه رئیس شورای تأمین دام، قیمت منطقی و مورد انتظار برای مصرف‌کننده مشخص است. بر این اساس، گوشت منجمد باید در محدوده ۶۵۰ تا ۸۰۰ هزار تومان و گوشت گرم در بازه ۸۰۰ هزار تا یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان به دست مصرف‌کننده برسد. بررسی قیمت‌های فعلی در سازمان میادین نشان می‌دهد که عرضه‌ها در همین حدود انجام می‌شود و با استمرار توزیع و کشتار، بازار به این اهداف نزدیک‌تر خواهد شد.

پوریان همچنین تأکید کرده است که واکنش‌های اخیر بازار ارتباطی با موضوع مذاکرات یا اخبار سیاسی ندارد. به گفته او، برخی تصور می‌کنند خبری در راه است و به همین دلیل قصد افزایش قیمت دارند، اما واقعیت‌های عرضه و میزان تأمین نشان می‌دهد که بازار از ثبات و وفور برخوردار است و زمینه‌ای برای افزایش غیرمنطقی قیمت وجود ندارد.

جمع‌بندی

مجموع داده‌ها و اظهارات مسئولان صنفی نشان می‌دهد که بازار گوشت قرمز در مقطع کنونی در وضعیت متعادل‌تری نسبت به هفته‌ها و ماه‌های گذشته قرار دارد. افزایش عرضه دام داخلی، کاهش قیمت دام زنده، ورود گسترده گوشت منجمد وارداتی و تداوم ترخیص کالا از گمرکات، همگی در کنار هم به کاهش قیمت و آرامش بازار منجر شده‌اند. اگر روند فعلی تأمین و توزیع بدون وقفه ادامه یابد، انتظار می‌رود که این ثبات در روزهای پایانی سال تقویت شود و آثار آن به‌صورت ملموس‌تری در سبد خرید خانوارها نمایان شود.