شکست آمریکا مقابل بلژیک؛ نتیجه‌ای که فیفا را از بحران بالوگان نجات داد؟

فولارین بالوگان در بازی قبلی آمریکا کارت قرمز گرفته بود و طبق روال معمول، باید دست‌کم یک جلسه محروم می‌شد. اما فیفا پیش از دیدار آمریکا و بلژیک اعلام کرد محرومیت او تعلیق شده و این بازیکن می‌تواند در مرحله یک‌هشتم نهایی بازی کند. خبرگزاری آسوشیتدپرس این تصمیم را اقدامی «فوق‌العاده» توصیف کرد که با تحسین ترامپ و انتقاد گسترده در فوتبال اروپا همراه شد.

نکته مهم این بود که فیفا کارت قرمز بالوگان را لغو نکرد؛ بلکه اجرای محرومیت او را بر اساس ماده ۲۷ آیین‌نامه انضباطی خود به مدت یک سال تعلیق کرد. گاردین نیز گزارش داده فیفا در دفاع از تصمیم خود گفت محرومیت خودکار بالوگان لغو نشده، بلکه تحت یک دوره آزمایشی قرار گرفته است.

تماس ترامپ با اینفانتینو؛ نقطه انفجار بحران

آنچه این پرونده را از یک تصمیم انضباطی بحث‌برانگیز به یک بحران سیاسی تبدیل کرد، افشای تماس ترامپ با اینفانتینو بود. طبق گزارش رویترز، ترامپ با رئیس فیفا تماس گرفته و خواستار بازبینی اخراج بالوگان شده بود. فیفا مدعی شد ارکان قضایی این نهاد مستقل عمل می‌کنند، اما همین همزمانی کافی بود تا شائبه دخالت سیاسی در روند انضباطی جام جهانی تقویت شود.

برای منتقدان، مسئله فقط بازی کردن یا نکردن یک مهاجم نبود؛ پرسش اصلی این بود که آیا تیم میزبان می‌تواند به پشتوانه رابطه سیاسی رئیس‌جمهور خود با رئیس فیفا، امتیازی بگیرد که سایر تیم‌ها از آن محروم‌اند؟

جدول خلاصه پرونده بالوگان

چرا اروپا علیه فیفا ایستاد؟

واکنش اروپا سریع و تند بود. گاردین گزارش داده یوفا تصمیم فیفا را تهدیدی برای اعتبار مسابقات دانست و فیفا نیز در پاسخ، یوفا را به دورویی متهم کرد؛ زیرا به گفته فیفا، تعلیق یا تغییر مجازات کارت قرمز در رقابت‌های اروپایی نیز سابقه دارد.

اما منتقدان اروپایی می‌گویند اینجا مسئله فقط تفسیر حقوقی ماده ۲۷ نیست. تفاوت اصلی در بستر سیاسی تصمیم است؛ درست زمانی که رئیس‌جمهور کشور میزبان شخصاً با رئیس فیفا تماس گرفته و سپس همان بازیکن اجازه بازی پیدا کرده است. این ترکیب، هر توضیح حقوقی را زیر سایه سوءظن قرار می‌دهد.

بلژیک بهترین پاسخ را در زمین داد

اگر آمریکا با حضور بالوگان از بلژیک عبور می‌کرد، بحران فیفا وارد مرحله‌ای خطرناک‌تر می‌شد. هر گل، پاس گل یا حتی حرکت مؤثر بالوگان می‌توانست به سندی علیه فیفا تبدیل شود. اما شکست سنگین ۴ بر یک آمریکا مقابل بلژیک، بخشی از فشار فوری را از روی دوش اینفانتینو برداشت. نشریه People گزارش داده بلژیک پس از پیروزی، با کنایه به ترامپ و تصمیم فیفا، در شبکه‌های اجتماعی و شادی بازیکنان خود این ماجرا را دست انداخت.

این نتیجه البته اصل بحران را پاک نکرد. بلژیک فقط مانع از آن شد که تصمیم فیفا مستقیماً نتیجه جام جهانی را تغییر دهد. اما سؤال درباره استقلال فیفا همچنان باقی ماند.

اینفانتینو و رابطه پرهزینه با ترامپ

پرونده بالوگان فقط به یک تصمیم انضباطی محدود نیست؛ این بحران روی زمینه‌ای شکل گرفت که از قبل حساس بود. رابطه نزدیک اینفانتینو با ترامپ مدت‌هاست زیر ذره‌بین قرار دارد. حضورهای مشترک، نمادسازی‌های سیاسی، نقش ترامپ در کارگروه جام جهانی و نمایش جام‌ها در دفتر بیضی باعث شده منتقدان بگویند فیفا بیش از اندازه به سیاست آمریکا نزدیک شده است. آسوشیتدپرس گزارش داده گروهی از قانونگذاران اروپایی پس از ماجرای بالوگان خواستار بررسی رفتار اینفانتینو و احتمال نقض بی‌طرفی سیاسی در ورزش شده‌اند.

مشکل اصلی برای رئیس فیفا این است که او سال‌ها تلاش کرده با رهبران سیاسی و اقتصادی جهان رابطه‌ای نزدیک بسازد، اما چنین روابطی در لحظه بحران می‌تواند به نقطه ضعف تبدیل شود. بالوگان نمونه روشن همین خطر بود.

فیفا از بحران‌های قبلی هم عبور کرده بود

این نخستین بار نیست که فیفا و اینفانتینو با انتقادهای سنگین روبه‌رو می‌شوند. در سال‌های اخیر، سیاست‌های بلیت‌فروشی، گسترش مسابقات، میزبانی‌های بحث‌برانگیز و تصمیمات سیاسی فیفا بارها مورد اعتراض قرار گرفته است. آسوشیتدپرس گزارش داده قیمت بلیت‌های جام جهانی ۲۰۲۶ به‌شدت افزایش یافته و حتی برخی صندلی‌های فینال با قیمت‌های بسیار بالا عرضه شده‌اند؛ موضوعی که انتقاد هواداران را برانگیخت.

با این حال، اینفانتینو همچنان پایگاه قدرت خود را حفظ کرده است. خود فیفا اعلام کرده او در کنگره ۲۰۲۶ گفته برای انتخابات ریاست فیفا در سال ۲۰۲۷ دوباره نامزد خواهد شد. کنفدراسیون فوتبال آفریقا نیز اعلام کرده اعضای آن به‌صورت یکپارچه از نامزدی دوباره اینفانتینو برای دوره ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۱ حمایت می‌کنند.

مسئله اصلی؛ سلامت رقابت‌ها

در فوتبال، زمین مسابقه آخرین حریم اعتماد است. هوادار ممکن است قیمت بلیت، برنامه‌ریزی، تبلیغات یا تصمیمات مدیریتی فیفا را نقد کند، اما تا زمانی که باور داشته باشد نتیجه در زمین تعیین می‌شود، پیوندش با مسابقه حفظ می‌شود. پرونده بالوگان دقیقاً همین نقطه را تهدید کرد.

وقتی یک بازیکن پس از کارت قرمز، با وجود فشار سیاسی آشکار، اجازه بازی پیدا می‌کند، حتی اگر تصمیم از نظر حقوقی قابل دفاع باشد، از نظر افکار عمومی آسیب‌زاست. فیفا می‌تواند به ماده ۲۷ استناد کند، اما نمی‌تواند نادیده بگیرد که اعتماد عمومی فقط با متن آیین‌نامه ساخته نمی‌شود؛ با شفافیت، ثبات و برابری در اجرای قوانین ساخته می‌شود.

شکست آمریکا، نجات موقت فیفا

شکست آمریکا برابر بلژیک به اینفانتینو فرصت داد تا از بدترین سناریو فرار کند. اگر تیم میزبان پیروز می‌شد و بالوگان در آن نقش مستقیم داشت، بحران نه‌تنها ورزشی، بلکه سیاسی‌تر و حقوقی‌تر می‌شد. حتی بحث شکایت به دادگاه حکمیت ورزش می‌توانست جدی‌تر شود.

اما حالا فیفا می‌تواند امیدوار باشد که مسابقات بعدی، ستاره‌ها و درام‌های فوتبالی توجه رسانه‌ها را از این پرونده دور کنند. با این حال، «فراموش شدن خبری» با «ترمیم اعتبار» یکی نیست. پرونده بالوگان یک زخم روی تصویر جام جهانی ۲۰۲۶ باقی گذاشت.

جمع‌بندی

پیروزی بلژیک مقابل آمریکا شاید از نظر ورزشی فقط حذف یک میزبان از جام جهانی بود، اما از نظر سیاسی برای فیفا نتیجه‌ای حیاتی محسوب شد. تصمیم جنجالی برای تعلیق محرومیت فولارین بالوگان، آن هم پس از تماس ترامپ با اینفانتینو، فیفا را در معرض اتهام دخالت سیاسی و تبعیض در اجرای قوانین قرار داد.

فیفا می‌گوید کمیته‌های قضایی‌اش مستقل‌اند و تصمیم بالوگان بر پایه آیین‌نامه گرفته شده است. منتقدان اما می‌گویند استقلال نهادی فقط در بیانیه ثابت نمی‌شود؛ باید در رفتار، شفافیت و فاصله گرفتن از قدرت سیاسی دیده شود. شکست آمریکا آتش بحران را کم کرد، اما خاکستر آن هنوز روی جام جهانی مانده است.