پشت پرده ریختوپاش پرسپولیس در نقلوانتقالات؛ سود اقتصادی تغییر مسیر از اسکوچیچ به تارتار
پرسپولیس پس از بررسی گزینههای مختلف، در نهایت مهدی تارتار را بهعنوان سرمربی جدید انتخاب کرد؛ انتخابی که باشگاه بهصورت رسمی اعلام کرد و تارتار پس از جدایی توافقی از گلگهر، هدایت سرخپوشان را برعهده گرفت.
اما پشت این انتخاب، فقط بحث تاکتیک، شناخت لیگ و سابقه پرسپولیسی بودن تارتار نبود. تفاوت هزینه میان یک سرمربی خارجی دلاری و یک سرمربی داخلی، برای باشگاهی که باید همزمان چند خرید مهم انجام دهد، عددی تعیینکننده است. پرسپولیس با انتخاب تارتار عملاً بخشی از فشار مالی نیمکت را کم کرد و این کاهش هزینه حالا به تقویت ترکیب منتقل شده است.
بانک شهر چه نقشی در این معادله دارد؟
بر اساس گزارشها، بانک شهر بهعنوان حامی مالی پرسپولیس با این ایده موافقت کرده که اختلاف بودجه میان قرارداد اسکوچیچ و تارتار در مسیر نقلوانتقالات هزینه شود. این موضوع باعث شده مدیران باشگاه با دست بازتری وارد بازار شوند و علاوه بر خریدهای قطعی، همچنان چند گزینه دیگر را دنبال کنند.
این تصمیم از نگاه مدیریتی قابل توجه است؛ چون باشگاه بهجای آنکه صرفهجویی در کادر فنی را فقط به کاهش هزینه تبدیل کند، آن را به بودجهای برای افزایش کیفیت ترکیب اختصاص داده است. در فوتبال ایران که بسیاری از باشگاهها با محدودیت نقدینگی، قراردادهای سنگین و تعهدات انباشته روبهرو هستند، چنین جابهجایی بودجهای میتواند مسیر نقلوانتقالات را کاملاً تغییر دهد.
جدول اثر تغییر سرمربی بر بودجه پرسپولیس
| محور تصمیم | وضعیت با اسکوچیچ | وضعیت با تارتار |
|---|---|---|
| نوع هزینه سرمربی | دلاری و سنگین | |
| فشار روی بودجه باشگاه | بالا | |
| انعطاف نقلوانتقالاتی | محدودتر | |
| امکان جذب بازیکن گرانقیمت | دشوارتر | |
| نتیجه انتخاب تارتار | آزاد شدن بخشی از بودجه و انتقال آن به بازار بازیکن |
چرا پرسپولیس در بازار تابستانی فعالتر شد؟
پرسپولیس پس از انتخاب تارتار با سرعت بیشتری وارد بازار شد و چند خرید لیگ برتری را نهایی کرد. ورزش سه گزارش داده سرخپوشان پیش از جذب ابوالفضل جلالی، مهدی تیکدری، مجید عیدی و پوریا شهرآبادی را به خدمت گرفته بودند و با اضافه شدن جلالی، چهارمین خرید تابستانی خود را هم ثبت کردند.
این حجم از تحرک نقلوانتقالاتی بدون پشتوانه مالی دشوار بود. اگر پرسپولیس بخش قابل توجهی از بودجه خود را صرف قرارداد یک سرمربی خارجی میکرد، احتمالاً برای جذب چند بازیکن لیگ برتری، پرداخت رضایتنامه یا رقابت با پیشنهادهای سنگین دیگر باشگاهها آزادی عمل کمتری داشت.
تارتار فقط ارزانتر نبود؛ قابل کنترلتر هم بود
یکی از نکات مهم در انتخاب مربی داخلی، فقط رقم قرارداد نیست. سرمربی داخلی معمولاً از نظر پرداخت، مالیات، تعهدات ارزی، بندهای فسخ و هزینههای جانبی فشار کمتری نسبت به گزینه خارجی ایجاد میکند. در مورد اسکوچیچ، مسئله اصلی دلاری بودن قرارداد و ریسک نوسان ارز بود؛ ریسکی که میتوانست هزینه واقعی قرارداد را در طول فصل افزایش دهد.
در مقابل، قرارداد تارتار برای پرسپولیس قابل پیشبینیتر است. این موضوع برای باشگاهی که باید بودجه خود را میان سرمربی، کادر فنی، خرید بازیکن، تمدید قراردادها و تسویه بدهیها تقسیم کند، اهمیت زیادی دارد.
از اسکوچیچ تا تارتار؛ چرا مسیر عوض شد؟
پرسپولیس ابتدا به گزینههایی مانند دراگان اسکوچیچ فکر میکرد؛ مربیای با سابقه هدایت تیم ملی ایران و تجربه در فوتبال ایران. اما گزارشها نشان میداد رقم مورد انتظار او برای حضور در پرسپولیس سنگین بوده و همین مسئله روند مذاکرات را دشوار کرده است. فرارو نیز در گزارشی از تغییر مسیر پرسپولیس از اسکوچیچ به تارتار و نقش بانک شهر در این تصمیم نوشته بود.
در نهایت، انتخاب تارتار برای مدیران باشگاه دو مزیت همزمان داشت: از یک طرف مربیای ایرانی، آشنا با لیگ و پرسپولیس را روی نیمکت مینشاند؛ از طرف دیگر، منابع مالی بیشتری برای تقویت ترکیب باقی میگذاشت.
سود اقتصادی یا ریسک فنی؟
صرفهجویی در هزینه سرمربی در ظاهر تصمیمی منطقی است، اما فقط زمانی موفق تلقی میشود که در زمین فوتبال هم نتیجه بدهد. اگر پرسپولیس با تارتار و خریدهای جدید به مسیر قهرمانی برگردد، این تصمیم بهعنوان یک انتخاب هوشمندانه مالی و فنی ثبت خواهد شد. اما اگر نتایج ضعیف باشد، همین صرفهجویی میتواند به نقطه حمله منتقدان تبدیل شود.
پرسپولیس با انتخاب تارتار از یک مربی خارجی گرانقیمت عبور کرد؛ اما حالا انتظارات از تیم پایینتر نیامده است. هواداران همچنان جام میخواهند و مدیران باشگاه باید نشان دهند بودجه آزادشده واقعاً به افزایش کیفیت تیم منجر شده است.
نقلوانتقالات پرسپولیس؛ خرج هدفمند یا ریختوپاش؟
گزارش خبرورزشی از این زاویه به موضوع نگاه کرده که دلیل اصلی ریختوپاش پرسپولیس در تابستان، آزاد شدن بودجه ناشی از تفاوت قرارداد اسکوچیچ و تارتار است. با این حال، واژه «ریختوپاش» زمانی دقیق است که هزینهها بدون برنامه انجام شود. اگر خریدها بر اساس نیازهای فنی تارتار و با مدیریت مالی روشن انجام شده باشند، این خرجها را میتوان سرمایهگذاری برای بازسازی تیم دانست.
پرسپولیس در فصل جدید فقط به دنبال خرید نامهای بزرگ نیست؛ باشگاه همزمان پروژه جوانگرایی، کاهش میانگین سنی و تغییر ساختار ترکیب را هم دنبال میکند. ورزش سه نوشته تارتار در برنامه خود به بانک شهر و باشگاه پرسپولیس اعلام کرده مأموریت پوستاندازی تیم را انجام خواهد داد.
چرا خریدهای گرانقیمت هنوز در دستور کار است؟
وقتی بخشی از بودجه کادر فنی آزاد میشود، باشگاه میتواند برای بازیکنان گرانتر هم وارد مذاکره شود. این موضوع مخصوصاً در بازار ایران اهمیت دارد؛ جایی که جذب بازیکن داخلی شاخص، گاهی به رقابت سنگین مالی میان باشگاهها تبدیل میشود.
پرسپولیس با خریدهایی مانند ابوالفضل جلالی، مهدی تیکدری، مجید عیدی و پوریا شهرآبادی نشان داده قصد دارد سریع و فعال عمل کند. اما طبق گزارشها، پروژه نقلوانتقالاتی سرخها هنوز تمام نشده و چند خرید دیگر هم در دستور کار قرار دارد.
نقش تارتار در انتخاب بازیکنان
یکی از دلایل فعال شدن پرسپولیس در بازار، شناخت تارتار از برخی بازیکنان لیگ برتری است. او فصل گذشته در گلگهر کار کرده و طبیعی است که بازیکنانی را که از نظر فنی، بدنی و رفتاری میشناسد، به باشگاه معرفی کند. خرید چند بازیکن مرتبط با گلگهر نیز همین مسیر را نشان میدهد.
این موضوع هم مزیت دارد و هم ریسک. مزیت آن است که سرمربی از بازیکنان مورد نظر شناخت مستقیم دارد و زمان هماهنگی کاهش پیدا میکند. ریسک آن است که پرسپولیس بیش از حد به دایره آشنایان سرمربی وابسته شود و از گزینههای بهتر بازار غافل بماند.
خطر پنهان؛ هزینه بازیکن به جای هزینه مربی
پرسپولیس با کاهش هزینه نیمکت، منابع بیشتری برای خرید بازیکن پیدا کرده است؛ اما این منابع باید دقیق مدیریت شود. اگر باشگاه صرفاً پول آزادشده را به قراردادهای سنگین بازیکنان تبدیل کند، ممکن است در پایان فصل دوباره با تعهدات مالی بزرگ و سخت روبهرو شود.
در واقع، صرفهجویی واقعی زمانی اتفاق میافتد که پرسپولیس هم بازیکنان مورد نیاز را جذب کند و هم ساختار قراردادها را کنترلشده نگه دارد. هزینه کمتر سرمربی نباید بهانهای برای افزایش بیحساب قرارداد بازیکنان شود.
این تصمیم برای هواداران چه معنایی دارد؟
برای هواداران پرسپولیس، انتخاب تارتار در ابتدا شاید به اندازه حضور یک مربی خارجی جذاب نبود، اما اگر همین تصمیم باعث جذب چند بازیکن مؤثر و ساخت تیمی کاملتر شود، نگاهها میتواند تغییر کند. هوادار در نهایت نتیجه میخواهد؛ اگر تیم بهتر بسته شود و فصل با جام تمام شود، انتخاب اقتصادی تارتار هم توجیه فنی پیدا میکند.
اما اگر تیم با وجود خریدهای پرهزینه نتیجه نگیرد، سؤال اصلی این خواهد بود که آیا باشگاه به جای انتخاب مربی گرانتر، منابع را درست خرج کرده یا فقط هزینه را از نیمکت به زمین منتقل کرده است.
جمعبندی؛ سود اقتصادی پرسپولیس باید در زمین ثابت شود
تغییر مسیر پرسپولیس از دراگان اسکوچیچ به مهدی تارتار، فقط یک تصمیم مربیگری نبود؛ این انتخاب منابع مالی تازهای برای بازار نقلوانتقالات آزاد کرد و دست مدیران باشگاه را برای جذب بازیکنان جدید بازتر گذاشت. طبق گزارشها، بانک شهر نیز با اختصاص اختلاف مبلغ قرارداد اسکوچیچ و تارتار به خرید بازیکن موافقت کرده و همین موضوع به پرسپولیس اجازه داده در تابستان فعالتر و پرهزینهتر عمل کند.
حالا پرسش اصلی این است که این سود اقتصادی به موفقیت ورزشی تبدیل میشود یا نه. پرسپولیس با تارتار هزینه نیمکت را پایین آورد، اما سطح توقعات پایین نیامده است. اگر خریدهای تابستانی جواب بدهند و تیم دوباره به مسیر قهرمانی برگردد، این تصمیم میتواند یکی از مهمترین انتخابهای مدیریتی فصل باشد؛ اما اگر نتیجه ندهد، صرفهجویی امروز به یکی از بحثبرانگیزترین پروندههای فردای باشگاه تبدیل خواهد شد.