اینفانتینو کوتاه نمی‌آید؛ نامزدی دوباره برای ریاست فیفا قطعی شد / جنگ قدرت تا انتخابات ۲۰۲۷

فیفا روز یکشنبه به‌صورت رسمی آب پاکی را روی دست کسانی ریخت که احتمال می‌دادند فشارهای هفته‌های اخیر باعث عقب‌نشینی جانی اینفانتینو از انتخابات بعدی شود.

سخنگوی فیفا در واکنش به پرسش‌ها درباره آینده رئیس این نهاد اعلام کرد که تصمیم او تغییر نکرده و برای انتخابات ریاست در سال ۲۰۲۷ نامزد خواهد شد. رویترز نیز امروز این موضع را تأیید کرده است.

اصل تصمیم البته تازه نیست. اینفانتینو در کنگره هفتادوششم فیفا در ونکوور، که اول مه ۲۰۲۶ برگزار شد، شخصاً به ۲۱۱ فدراسیون عضو اعلام کرد برای انتخاب مجدد نامزد خواهد شد. بنابراین برخلاف برخی گزارش‌ها که از «اعلام در ماه آوریل» صحبت می‌کنند، صفحه رسمی فیفا این اعلام عمومی را در کنگره اول مه ثبت کرده است.

انتخابات ریاست فیفا چه زمانی برگزار می‌شود؟

انتخابات بعدی ریاست فیفا در پنجشنبه ۱۸ مارس ۲۰۲۷ در رباط مراکش برگزار خواهد شد.

فیفا رسماً اعلام کرده هفتادوهفتمین کنگره این نهاد، یک کنگره انتخاباتی خواهد بود و رئیس دوره ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۱ در همان نشست مشخص می‌شود.

نامزدهای احتمالی نیز تا ۱۸ نوامبر ۲۰۲۶ فرصت دارند وارد رقابت شوند. در حال حاضر اینفانتینو تنها فردی است که نامزدی خود را رسماً اعلام کرده است.

هر یک از ۲۱۱ فدراسیون عضو فیفا در انتخابات یک رأی دارند و رئیس بر مبنای آرای معتبر اعضای حاضر در رأی‌گیری انتخاب می‌شود. بنابراین تعبیر ساده «نیاز به ۱۰۶ رأی از ۲۱۱ کشور» همیشه از نظر حقوقی دقیق نیست، زیرا اکثریت بر اساس آرای معتبر محاسبه می‌شود؛ هرچند در صورت حضور و رأی دادن همه اعضا، این عدد عملاً همان اکثریت ۲۱۱ رأی خواهد بود.

چرا جایگاه اینفانتینو ناگهان متزلزل شد؟

تا چند هفته قبل، انتخابات ۲۰۲۷ بیشتر شبیه رقابتی بدون رقیب برای اینفانتینو به نظر می‌رسید.

اما همه‌چیز با طرحی به نام FIFA Forward Enterprise یا FFE تغییر کرد.

ایده فیفا این بود که یک شرکت تجاری جدید ایجاد کند و حقوق تجاری مسابقات بزرگ این نهاد، از جمله حق پخش، اسپانسرینگ، بلیت‌فروشی، لایسنس و بخش‌هایی از عملیات مسابقات را در آن تجمیع کند.

بر اساس طرح اولیه، قرار بود تا ۲۰ درصد این مجموعه به سرمایه‌گذاران خصوصی واگذار شود. ارزش کل شرکت حدود ۲۰ میلیارد دلار برآورد شده بود و سرمایه‌گذاران می‌توانستند برای سهم ۲۰ درصدی حدود ۴.۲ میلیارد دلار وارد پروژه کنند.

از نگاه اینفانتینو، این پروژه راهی برای افزایش چشمگیر منابع فوتبال در کشورهای کم‌درآمد بود.

فیفا ادعا می‌کرد در صورت اجرای طرح، بودجه FIFA Forward برای هر فدراسیون در چرخه ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۰ از هشت میلیون دلار به ۲۰ میلیون دلار افزایش می‌یابد و اعضا حتی می‌توانند با استفاده از برنامه مکمل Fast Forward در مجموع تا ۴۰ میلیون دلار دریافت کنند.

اما مخالفان، موضوع را کاملاً متفاوت دیدند.

فروش بخشی از جام جهانی؛ خط قرمز مخالفان اینفانتینو

انتقاد اصلی این بود که فیفا با وارد کردن سرمایه‌گذاران خصوصی به ساختار تجاری مهم‌ترین مسابقات فوتبال جهان، بخشی از کنترل اقتصادی جام جهانی را در معرض منافع سرمایه‌گذاران قرار می‌دهد.

یوفا واکنشی بسیار تند نشان داد و طرح را تهدیدی برای مدل حکمرانی فوتبال دانست. در ادامه، کنفدراسیون فوتبال آسیا، یوفا و کونکاکاف نیز در یک نامه مشترک به نحوه مدیریت اینفانتینو حمله کردند.

سه کنفدراسیون در این نامه خواستار بررسی مستقل روند شکل‌گیری پروژه شدند و مدعی شدند اینفانتینو اعتماد میان نهادهای فوتبال را خدشه‌دار کرده و تصمیم‌گیری جمعی را نادیده گرفته است.

نکته مهم این است که مخالفت‌ها صرفاً به یک بحث مالی محدود نماند و خیلی سریع به مسئله مدیریت و تمرکز قدرت در فیفا تبدیل شد.

اینفانتینو مجبور شد طرح ۴.۲ میلیارد دلاری را کنار بگذارد

فشارها آن‌قدر افزایش یافت که پروژه عملاً تنها چند روز دوام آورد.

اینفانتینو روز ۳۱ جولای ۲۰۲۶ اعلام کرد FIFA Forward Enterprise در شکل پیشنهادی خود ادامه پیدا نخواهد کرد. فیفا پذیرفت اختلاف ایجادشده پیرامون پروژه به حدی رسیده که ادامه آن دیگر در راستای هدف اولیه نیست.

این عقب‌نشینی اما بحران را تمام نکرد.

مخالفان گفتند مسئله فقط لغو طرح نیست، بلکه باید مشخص شود پروژه چگونه طراحی شده، چه کسانی در مذاکرات حضور داشته‌اند و چرا کنفدراسیون‌ها و اعضای مختلف احساس کرده‌اند در فرآیند تصمیم‌گیری کنار گذاشته شده‌اند.

حتی جاش کوشنر، بنیان‌گذار Thrive Capital و یکی از چهره‌های اصلی سرمایه‌گذاری احتمالی در طرح، بعداً گفت اگر از پیامدهای سیاسی و اختلافات گسترده پیرامون پروژه اطلاع داشت، احتمالاً وارد آن نمی‌شد.

یوفا، AFC و کونکاکاف مقابل رئیس فیفا

برای اینفانتینو، جدی‌ترین مسئله سیاسی این است که سه کنفدراسیون از شش کنفدراسیون قاره‌ای فیفا اکنون به منتقدان جدی او تبدیل شده‌اند.

یوفا، AFC و کونکاکاف در نامه مشترک خود خواهان مدیریت شفاف‌تر و بررسی مستقل اتفاقات پیرامون FFE شدند.

در هفته‌های بعد حتی برخی فدراسیون‌های ملی نیز حمایت خود را از اینفانتینو پس گرفتند. رویترز گزارش کرده که مقاماتی در فوتبال اروپا، از جمله برخی اعضای ارشد ساختار فیفا، درباره مسائل مربوط به شفافیت و شیوه اداره سازمان ابراز نگرانی کرده‌اند.

تنش میان فیفا و یوفا نیز اکنون از سطح نامه و بیانیه فراتر رفته است. یوفا برای دسترسی به اسناد مرتبط با پرونده FFE اقدام حقوقی کرده، در حالی که فیفا آن را بخشی از یک «کارزار تخریبی» علیه خود و رئیسش توصیف کرده است.

بنابراین انتخابات ۲۰۲۷ دیگر صرفاً رقابت بر سر یک کرسی نیست؛ به میدان اختلاف درباره مدل اداره فوتبال جهان تبدیل شده است.

آیا اینفانتینو هنوز شانس اول انتخابات است؟

با وجود تمام این مخالفت‌ها، کنار گذاشتن اینفانتینو از معادلات انتخاباتی بسیار زود است.

او همچنان حمایت قدرتمندی در آفریقا و آمریکای جنوبی دارد. گزارش‌های رویترز نشان می‌دهد کنفدراسیون فوتبال آفریقا و بخش بزرگی از اعضای کونمبول فعلاً در اردوگاه حامیان او باقی مانده‌اند.

ساموئل اتوئو، رئیس فدراسیون فوتبال کامرون، حتی علناً از فدراسیون‌های آفریقایی خواسته است از اینفانتینو حمایت کنند و افزایش سرمایه‌گذاری فیفا در فوتبال کشورهای کمتر برخوردار را یکی از نقاط قوت دوران ریاست او دانسته است.

این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ زیرا در انتخابات فیفا وزن رأی انگلیس، برزیل، کامرون یا یک کشور کوچک اقیانوسیه دقیقاً برابر است: هر فدراسیون یک رأی.

همین ساختار تاریخی باعث می‌شود حمایت گسترده کشورهای کوچک‌تر، برای هر نامزد ریاست فیفا تعیین‌کننده باشد.

رقیب اینفانتینو چه کسی خواهد بود؟

تا امروز هیچ رقیبی رسماً اعلام نامزدی نکرده است.

الکساندر چفرین، رئیس یوفا و یکی از سرسخت‌ترین منتقدان اینفانتینو، گفته خودش قصد حضور در رقابت ریاست فیفا را ندارد؛ اما احتمال معرفی یک نامزد جایگزین را رد نکرده است.

یکی از نام‌هایی که در محافل فوتبال مطرح شده ویکتور مونتاگلیانی، رئیس کونکاکاف و نایب‌رئیس فیفاست. با این حال تا زمانی که نامزدی رسمی ثبت نشود، او را نمی‌توان رقیب قطعی اینفانتینو دانست.

مهلت ۱۸ نوامبر در این زمینه بسیار تعیین‌کننده خواهد بود.

اگر مخالفان اینفانتینو بتوانند روی یک نامزد واحد توافق کنند، انتخابات مارس می‌تواند به نخستین چالش انتخاباتی واقعی او در سال‌های اخیر تبدیل شود. اگر آنها پراکنده بمانند یا اصلاً رقیبی معرفی نکنند، رئیس فعلی فیفا باوجود تمام بحران‌ها ممکن است بار دیگر بدون رقابت جدی انتخاب شود.

اینفانتینو تا ۲۰۳۱ در فیفا می‌ماند؟

اینفانتینو نخستین بار در فوریه ۲۰۱۶ پس از بحران بزرگ دوران سپ بلاتر رئیس فیفا شد و سپس در سال‌های ۲۰۱۹ و ۲۰۲۳ دوباره انتخاب شد.

در صورت پیروزی در انتخابات مارس ۲۰۲۷، دوره بعدی او تا سال ۲۰۳۱ ادامه خواهد یافت و منابع بین‌المللی از آن به‌عنوان چهارمین و آخرین دوره ریاستش یاد می‌کنند.

بنابراین انتخاباتی که در رباط برگزار می‌شود، احتمالاً آخرین تلاش اینفانتینو برای تمدید دوران حضورش در رأس فوتبال جهان خواهد بود.

انتخابات ۲۰۲۷؛ رأی اعتماد به اینفانتینو یا رأی درباره آینده فیفا؟

آنچه انتخابات پیش رو را متفاوت می‌کند، فقط شخصیت جانی اینفانتینو نیست.

اعضای فیفا در مارس آینده عملاً درباره دو مدل متفاوت تصمیم خواهند گرفت: ادامه مسیری که در آن افزایش درآمد، توسعه مسابقات و توزیع پول بیشتر میان فدراسیون‌ها در مرکز سیاست‌های فیفا قرار دارد، یا حرکت به سمت مدلی که منتقدان آن را جمعی‌تر و محدودکننده‌تر برای اختیارات رئیس می‌دانند.

اینفانتینو نیز مشخصاً قصد دارد بخش مهمی از کارزار انتخاباتی خود را روی افزایش سرمایه‌گذاری در کشورهای کم‌برخوردار بنا کند؛ نقطه‌ای که می‌تواند حمایت فدراسیون‌های آفریقایی، آسیایی و کوچک‌تر را برای او حفظ کند.

از سوی دیگر، منتقدان هنوز باید مهم‌ترین بخش کار خود را انجام دهند: پیدا کردن نامزدی که بتواند مخالفت پراکنده با اینفانتینو را به یک ائتلاف انتخاباتی واقعی تبدیل کند.