ورزشگاه آزادی تا دیماه قفل شد؟ خانهبهدوشی دوباره استقلال و پرسپولیس
تصاویر و گزارشهای منتشرشده در ۲۳ تیر نشان میدهد چمن قبلی ورزشگاه آزادی جمعآوری شده و عملیات برداشت زیرسازی تا عمق حدود ۴۰ سانتیمتر ادامه دارد. قرار است پس از تخلیه کامل بستر قدیمی، زمین پاکسازی و ضدعفونی شود و سپس مراحل اصلی زیرسازی، اصلاح سامانه آبیاری و اجرای چمن جدید آغاز شود.
این عملیات بسیار فراتر از تعویض ظاهری سطح سبز زمین است. کیفیت یک زمین فوتبال حرفهای به لایههای خاک، زهکشی، شیببندی، آبیاری، نوع بذر و نحوه نگهداری وابسته است. هر نقص در این مراحل میتواند پس از چند مسابقه به نشست زمین، جمعشدن آب، کندهشدن چمن یا ناهمواری سطح منجر شود.
تازهترین گزارشها میگویند کارشناسان، اواخر شهریور را زمان مناسبتری برای کاشت دانستهاند. با احتساب دوره لازم برای جوانهزنی، تثبیت و رشد ریشه، دیماه بهعنوان نخستین بازه احتمالی بهرهبرداری مطرح شده است. این زمانبندی فعلاً یک برآورد فنی و رسانهای است و نباید آن را تاریخ رسمی افتتاح ورزشگاه دانست.
جدول زمانی احتمالی بازگشت ورزشگاه آزادی
| مرحله پروژه | زمان یا وضعیت اعلامشده |
|---|---|
| جمعآوری چمن و بستر قبلی | آغاز شده و در حال اجراست |
| برداشت زیرسازی | تا عمق حدود ۴۰ سانتیمتر |
| پاکسازی و ضدعفونی زمین | پس از تخلیه بستر قدیمی |
| زمان احتمالی کاشت | اواخر شهریور ۱۴۰۵ |
| دوره پیشنهادی تثبیت چمن | چند ماه پس از کاشت |
| نخستین زمان احتمالی استفاده | دیماه ۱۴۰۵ یا بعد از آن |
| تاریخ رسمی نخستین مسابقه | هنوز اعلام نشده است |
چرا نباید چمن آزادی زودتر مورد استفاده قرار گیرد؟
مهمترین نگرانی مدیران پروژه، تکرار اتفاقی است که برای چمن ورزشگاه یادگار امام تبریز رخ داد. چمن تازه آن ورزشگاه حدود ۳۰ روز پس از اجرا برای مسابقه آماده شد؛ درحالیکه ریشهها هنوز استقرار و بلوغ کافی نداشتند. فشار تمرین و مسابقه به جوانههای تازه آسیب زد و شرایط را برای زردی، کندهشدن بخشهایی از سطح و گسترش قارچ فراهم کرد.
یکی از کارشناسان دانشگاه تبریز در بررسی آن پروژه گفته بود چمن برای بازکشت و تثبیت، دستکم به یک دوره سهماهه نیاز دارد و شرایط زمستانی حتی میتواند این بازه را به پنج ماه افزایش دهد. بررسیهای فنی همچنین نشان داد بهرهبرداری زودهنگام اجازه نداده بود ریشهها به اندازه کافی توسعه پیدا کنند.
به همین دلیل، اصرار برای برگزاری سریع مسابقه در آزادی میتواند یک صرفهجویی کوتاهمدت را به خسارتی طولانیمدت تبدیل کند. اگر زمین پیش از رسیدن ریشهها به استحکام لازم زیر فشار مسابقات استقلال، پرسپولیس و تیم ملی قرار گیرد، احتمال تخریب سطح و نیاز به ترمیم دوباره افزایش خواهد یافت.
وعدههای قبلی درباره افتتاح آزادی چه شد؟
ابهام اصلی فقط مدت اجرای چمن نیست، بلکه تغییر پیاپی زمانهای اعلامشده برای بهرهبرداری است. مدیرعامل شرکت توسعه و نگهداری اماکن ورزشی در اسفند ۱۴۰۴ گفته بود چمن هیبریدی اجرا میشود و ورزشگاه پیش از آغاز فصل جدید در اختیار استقلال و پرسپولیس قرار خواهد گرفت. در آن مقطع، اواخر تیر بهعنوان زمان بهرهبرداری مطرح شده بود.
در اول تیر ۱۴۰۵ نیز محمدعلی ثابتقدم اعلام کرد عملیات چمن آغاز شده و ورزشگاه تا پایان تابستان بهصورت محدود مورد استفاده قرار میگیرد. او در همان گفتوگو گفته بود کاشت چمن تا شروع لیگ تمام خواهد شد و از امکان آغاز مسابقات در ورزشگاه سخن گفت.
اکنون که بستر چمن در نیمه دوم تیر بهطور کامل جمعآوری شده و زمان مناسب کاشت اواخر شهریور اعلام میشود، تحقق وعده بهرهبرداری در پایان تابستان بسیار دور از ذهن به نظر میرسد. این تناقض نشان میدهد برنامه اجرایی پروژه یا تغییر کرده یا برآوردهای قبلی بدون لحاظکردن تمام مراحل فنی اعلام شدهاند.
آیا آزادی واقعاً تا دیماه تعطیل است؟
عبارت «آزادی تا دیماه در دسترس نیست» در چند رسانه منتشر شده، اما هنوز بیانیه رسمی تازهای از وزارت ورزش یا شرکت توسعه درباره تأیید قطعی این تاریخ در دسترس نیست. به همین دلیل، دقیقترین تعبیر این است که بر اساس برآورد فعلی، آزادی حداقل تا دیماه شانس کمی برای میزبانی دارد.
حتی رسیدن به دیماه نیز تضمینی نیست. کیفیت زیرسازی، زمان تحویل بذر یا تجهیزات، وضعیت آبوهوا، سرعت جوانهزنی و نتیجه آزمایشهای فنی میتواند زمان بهرهبرداری را جلو یا عقب ببرد. پس از آمادهشدن ظاهری زمین نیز سازمان لیگ باید کیفیت چمن، نور، ایمنی سکوها، ورودیها و دیگر الزامات برگزاری مسابقه را بررسی کند.
بنابراین پایان کاشت چمن با روز بازگشایی ورزشگاه یکسان نیست. پروژه زمانی تمام شده تلقی میشود که زمین تحمل مسابقه رسمی را داشته باشد و مجوزهای لازم صادر شود.
شهر قدس آماده میزبانی از استقلال و پرسپولیس است؟
ورزشگاه شهدای شهر قدس جدیترین گزینه جایگزین برای دیدارهای ابتدایی استقلال و پرسپولیس محسوب میشود. مدیر این ورزشگاه اعلام کرده است زمین چمن، رختکنها، سکوها و پارکینگ آمادهاند. بخشهایی مانند فضای اداری، جایگاه خبرنگاران و VIP که در جریان درگیریهای اخیر آسیب دیده بودند نیز در حال ترمیم هستند. بااینحال، هنوز ابلاغ رسمی برای میزبانی مسابقات لیگ به مدیریت این ورزشگاه ارسال نشده است.
ورزشگاه پاس نیز در گزارشهای رسانهای بهعنوان یکی دیگر از گزینهها مطرح شده، اما میزبانی استقلال و پرسپولیس در آن قطعی نیست. انتخاب نهایی به برنامه سازمان لیگ، ظرفیت موردنیاز، الزامات امنیتی، کیفیت نور، امکان استقرار VAR و تعداد مسابقاتی بستگی دارد که قرار است در تهران برگزار شوند.
در نتیجه، عنوانکردن شهر قدس یا پاس بهعنوان خانه قطعی سرخابیها زودهنگام است. در شرایط فعلی، شهر قدس آمادگی خود را اعلام کرده، اما تصمیم نهایی باید از سوی سازمان لیگ و نهادهای مربوط گرفته شود.
خانهبهدوشی چه هزینهای برای سرخابیها دارد؟
استقلال و پرسپولیس در ورزشگاه آزادی میتوانند از ظرفیت تماشاگر بیشتر، فضای آشناتر و امکانات گستردهتری برای برگزاری مسابقات بزرگ استفاده کنند. انتقال بازیها به ورزشگاههای کوچکتر احتمالاً تعداد بلیتهای قابل فروش و در نتیجه درآمد روز مسابقه را کاهش میدهد.
این تغییر میتواند بر کیفیت میزبانی نیز اثر بگذارد. ورزشگاهی که باید علاوه بر مسابقات سرخابیها، پذیرای تیمهای دیگری باشد، به فاصله کافی میان بازیها برای نگهداری چمن نیاز دارد. استفاده فشرده از شهدای شهر قدس ممکن است همان مشکلی را ایجاد کند که مدیران اکنون برای جلوگیری از آن، افتتاح آزادی را به تعویق میاندازند.
از نظر فنی نیز عادتکردن به ابعاد، جنس چمن، نور و فضای یک زمین جدید زمان میبرد. البته میزان دقیق اثر میزبانی جایگزین بر نتایج دو تیم قابل اندازهگیری قطعی نیست، اما تداوم بلاتکلیفی میتواند برنامه تمرین و امور اجرایی باشگاهها را دشوارتر کند.
تعویض چمن آزادی به مجلس کشیده شد
همزمان با تخریب کامل چمن، سخنگوی فراکسیون ورزش مجلس درباره ضرورت این اقدام پرسشهایی مطرح کرده است. او گفته در صورت قابل استفادهبودن چمن قبلی و نبود ضرورت کارشناسی برای تعویض، موضوع هزینهکرد منابع عمومی باید بررسی شود. این اظهارات هنوز به معنای اثبات تخلف یا غیرضروریبودن عملیات نیست، اما نشان میدهد مدیران پروژه باید دلایل فنی و مالی تصمیم خود را شفاف منتشر کنند.
چمن پیشین ورزشگاه بیش از دو دهه مورد استفاده قرار گرفته بود و مدیران شرکت توسعه پیشتر فرسودگی و ضرورت تغییر آن را مطرح کرده بودند. بااینحال، انتشار گزارش کارشناسی، مشخصات پیمانکار، نوع چمن، مبلغ قرارداد و برنامه نگهداری میتواند به ابهامها پایان دهد.
جمعبندی؛ بازگشت آزادی به زمستان موکول میشود؟
با جمعآوری کامل چمن و برداشت زیرسازی تا عمق ۴۰ سانتیمتر، برگزاری مسابقه در آزادی در هفتهها و ماههای ابتدایی لیگ بیستوششم عملاً دور از انتظار است. برآورد فعلی، کاشت چمن در اواخر شهریور و بهرهبرداری احتمالی از دیماه به بعد است؛ زمانی که به چمن فرصت میدهد برخلاف پروژه یادگار امام، پیش از استقرار کامل زیر فشار مسابقه قرار نگیرد.
بااینحال، دیماه هنوز تاریخ رسمی بازگشایی نیست. وزارت ورزش و شرکت توسعه باید برنامهای روشن شامل تاریخ پایان زیرسازی، زمان کاشت، دوره تثبیت، آزمایش نهایی و نخستین مسابقه منتشر کنند.
تا آن زمان، استقلال و پرسپولیس باید خود را برای ادامه میزبانی در ورزشگاههای جایگزین آماده کنند. شهر قدس آمادگی اولیه خود را اعلام کرده، اما مقصد نهایی سرخابیها هنوز به تصمیم رسمی سازمان لیگ وابسته است.