ترامپ وسط عکس قهرمانی اسپانیا؛ چرا رئیس‌جمهور آمریکا سکوی جام جهانی را ترک نکرد؟

پس از پیروزی یک بر صفر اسپانیا مقابل آرژانتین در فینال جام جهانی ۲۰۲۶، دونالد ترامپ و جانی اینفانتینو برای اهدای مدال‌ها و جام قهرمانی روی سکو رفتند. حضور رئیس کشور میزبان در مرحله اهدای جام، به‌خودی‌خود اتفاق عجیبی نبود؛ سران کشورهای میزبان معمولاً در بخش رسمی مراسم حضور دارند و جام را به کاپیتان تیم قهرمان تحویل می‌دهند.

اتفاق بحث‌برانگیز پس از تحویل جام رخ داد. خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش کرد که ترامپ پس از اهدای جام، مستقیماً کنار بازیکنان اسپانیا باقی ماند و هنگام بالا بردن جام و پریدن بازیکنان در جشن قهرمانی نیز در کنار آنها دیده شد. تصاویر AP نیز ترامپ را زیر بارش کاغذهای طلایی و در مجاورت تیم قهرمان نشان می‌دهند.

رویترز روایت اندکی متفاوت ارائه داده است. این خبرگزاری نوشته ترامپ پیش از بالا بردن جام روی سکو ماند، اما درست زمانی که رودری آماده بلند کردن جام بود، از او خواسته شد به کناره سکو برود. به بیان دیگر، اصل ماندن طولانی‌تر از معمول تأیید می‌شود، اما درباره اینکه او دقیقاً در مرکز لحظه بالا رفتن جام بوده یا چند قدم به کنار رفته، زاویه تصاویر و روایت رسانه‌ها متفاوت است.

آیا اینفانتینو از ترامپ خواست پایین برود؟

فیلم‌ها و عکس‌های مراسم نشان می‌دهد اینفانتینو با اشاره دست و حرکت بدن تلاش کرد ترامپ را از مرکز تجمع بازیکنان دور کند. برخی رسانه‌ها این صحنه را به‌عنوان دعوت رئیس‌جمهور آمریکا برای ترک سکو توصیف کردند و نوشتند ترامپ تنها پس از دخالت مستقیم اینفانتینو کمی کنار رفت.

با این حال، جمله «اصرارهای اینفانتینو هم فایده‌ای نداشت» اندکی قطعی‌تر از شواهد موجود است. آنچه می‌توان با اطمینان گفت این است که اینفانتینو به ترامپ علامت داد محل خود را تغییر دهد و ترامپ برخلاف دیگر مقام‌ها، برای مدتی طولانی در قاب جشن باقی ماند. نمی‌توان بدون شنیدن گفت‌وگوی میان آنها با قطعیت گفت اینفانتینو چند بار از او خواسته سکو را ترک کند یا ترامپ آگاهانه از اجرای درخواست او خودداری کرده است.

گزارش گلف‌نیوز نیز می‌گوید اینفانتینو ظاهراً به ترامپ علامت داد کنار برود، اما رئیس‌جمهور آمریکا همچنان نزدیک بازیکنان ماند و در عکس‌های نخستین لحظات قهرمانی حضور پیدا کرد.

ترامپ واقعاً عکس قهرمانی اسپانیا را خراب کرد؟

از نظر فنی، عکس‌های متعددی از جشن اسپانیا ثبت شده است و بازیکنان بعداً بدون حضور ترامپ نیز با جام عکس گرفتند. بنابراین نمی‌توان گفت تمام تصاویر تاریخی قهرمانی از بین رفت یا امکان ثبت عکس تیمی وجود نداشت.

اما نخستین تصویر بالا بردن جام، مهم‌ترین قاب مراسم قهرمانی است؛ تصویری که در خبرگزاری‌ها، پوسترها، مستندها و آرشیو تاریخی مسابقات بارها استفاده می‌شود. حضور یک سیاستمدار در کنار بازیکنان هنگام ثبت این قاب، تمرکز بصری و نمادین را از تیم قهرمان می‌گیرد. به همین دلیل، رسانه‌هایی از تعابیری مانند «دزدیدن مرکز توجه» یا «ورود به عکس قهرمانی» استفاده کردند.

از این منظر، انتقاد کاربران اسپانیایی و هواداران فوتبال قابل درک است. جشن قهرمانی باید متعلق به بازیکنان، کادر فنی و هوادارانی باشد که برای رسیدن به آن لحظه تلاش کرده‌اند. وظیفه مقام‌های سیاسی در چنین مراسمی معمولاً به تحویل مدال و جام محدود می‌شود و سپس جایگاه اصلی به تیم برنده واگذار می‌شود.

با این حال، عبارت «خودشیفته» یک قضاوت شخصی یا سیاسی است، نه یک واقعیت قابل اثبات پزشکی. می‌توان رفتار ترامپ را خودمحورانه، نامتعارف یا جلب‌کننده توجه توصیف کرد، اما تشخیص روان‌شناختی درباره شخصیت او از روی یک صحنه ورزشی دقیق نیست.

تکرار ماجرای فینال جام باشگاه‌های جهان

جنجال فینال جام جهانی از آن جهت بزرگ‌تر شد که اتفاق مشابهی یک سال قبل نیز در همان ورزشگاه رخ داده بود. پس از قهرمانی چلسی مقابل پاری‌سن‌ژرمن در فینال جام باشگاه‌های جهان ۲۰۲۵، ترامپ همراه اینفانتینو جام را به بازیکنان تحویل داد، اما برخلاف رئیس فیفا از قاب خارج نشد و هنگام بالا بردن جام توسط ریس جیمز کنار تیم چلسی باقی ماند.

بنابراین حضور او در قاب اسپانیا را نمی‌توان صرفاً یک اشتباه لحظه‌ای دانست. این رفتار حداقل برای دومین بار در یک مراسم بزرگ فیفا تکرار شد و همین تکرار، برداشت منتقدان را تقویت کرد که ترامپ علاقه دارد خود را بخشی از تصویر پیروزی تیم قهرمان نشان دهد.

حتی پیش از فینال ۲۰۲۶ نیز گزارش‌هایی منتشر شده بود که فیفا ممکن است پروتکل معمول را تغییر دهد و به ترامپ اجازه دهد مدت بیشتری روی سکوی قهرمانی بماند. این موضوع پرسش‌هایی را درباره میزان استقلال فیفا و نزدیکی اینفانتینو به رئیس‌جمهور آمریکا مطرح کرده بود.

واکنش تماشاگران به حضور ترامپ

ورود ترامپ و اینفانتینو به زمین برای مراسم اهدای جام با صدای اعتراض و هو کردن بخشی از تماشاگران همراه شد. رویترز گزارش داد که هنگام ورود این دو مقام، صدای هو از سکوها شنیده شد؛ هرچند با آغاز اهدای مدال‌ها شدت واکنش تماشاگران کاهش یافت.

این واکنش فقط به ماندن ترامپ روی سکو مربوط نبود. حضور پررنگ او در طول جام جهانی، روابط نزدیکش با اینفانتینو و دخالت علنی او در پرونده کارت قرمز مهاجم تیم ملی آمریکا پیش‌تر نیز انتقادهایی درباره سیاسی شدن مسابقات ایجاد کرده بود.

از طرف دیگر، ترامپ پس از مسابقه تلاش کرد موفقیت جام جهانی را یک دستاورد برای آمریکا معرفی کند و حتی درباره میزبانی دوباره این کشور سخن گفت. این رویکرد باعث شد برخی منتقدان ماندن او کنار تیم اسپانیا را نه یک رفتار تشریفاتی، بلکه بخشی از تلاش برای تصاحب نمادین موفقیت تورنمنت بدانند.

نقش اینفانتینو در شکل‌گیری صحنه جنجالی

بخشی از مسئولیت این صحنه متوجه فیفاست. اینفانتینو از قبل اعلام کرده بود ترامپ در اهدای جام مشارکت خواهد کرد و حضور او روی سکو تصمیمی برنامه‌ریزی‌شده بود. در چنین مراسم بزرگی، مسیر ورود و خروج مقام‌ها، محل ایستادن افراد و زمان ترک سکو از قبل توسط تیم تشریفات تعیین می‌شود.

اگر فیفا نمی‌خواست یک سیاستمدار در قاب اصلی قهرمانی دیده شود، باید خروج او پیش از بالا رفتن جام را به‌صورت روشن و غیرقابل تفسیر مدیریت می‌کرد. تلاش دیرهنگام اینفانتینو برای هدایت ترامپ به کنار، نشان داد یا پروتکل به‌درستی اجرا نشده یا رئیس فیفا قدرت و تمایل کافی برای کنترل موقعیت را نداشته است.

اینفانتینو طی سال‌های اخیر به دلیل رابطه نزدیک با ترامپ و تمجیدهای مکرر از او مورد انتقاد قرار گرفته است. بنابراین صحنه فینال برای منتقدان فقط یک اشتباه تشریفاتی نبود؛ بلکه نشانه‌ای از نفوذ سیاست بر مهم‌ترین سازمان فوتبال جهان تلقی شد.

قهرمانی اسپانیا زیر سایه یک قاب سیاسی

اسپانیا با گل دقیقه ۱۰۶ فران تورس، آرژانتین را پس از وقت اضافه شکست داد و برای دومین بار قهرمان جهان شد. این باید مهم‌ترین روایت شب نیوجرسی می‌بود؛ قهرمانی نسلی که پس از فتح یورو، بار دیگر بر فوتبال جهان مسلط شد.

اما صبح روز بعد، بخشی از تیترهای رسانه‌ها نه درباره رودری، لامین یامال یا گل تعیین‌کننده تورس، بلکه درباره ترامپ و محل ایستادن او بود. این دقیقاً همان خطری است که حضور بیش از اندازه سیاستمداران در مراسم ورزشی ایجاد می‌کند: قهرمانان واقعی از مرکز روایت کنار می‌روند و فردی که نقشی در نتیجه مسابقه نداشته، به سوژه اصلی تبدیل می‌شود.

بنابراین انتقاد از رفتار ترامپ مبنای قابل دفاعی دارد. او پس از انجام وظیفه تشریفاتی خود باید سکو را ترک می‌کرد و اجازه می‌داد بازیکنان اسپانیا لحظه تاریخی‌شان را بدون حضور مقام‌های سیاسی ثبت کنند. با این حال، روایت دقیق بهتر است از اغراق فاصله بگیرد: ترامپ تمام جشن یا تمام عکس‌های قهرمانی را نابود نکرد، اما با باقی ماندن غیرمعمول خود، مهم‌ترین قاب اولیه قهرمانی اسپانیا را به تصویری سیاسی و جنجالی تبدیل کرد.

آن شب اسپانیا جام جهانی را برد؛ اما ترامپ کاری کرد که خودش نیز در مرکز یکی از ماندگارترین عکس‌های قهرمانی قرار بگیرد.