شوک حقوقی به پرسپولیس؛ شکایت از بیرانوند و تراکتور در CAS مختومه شد

طبق اطلاعات منتشرشده، پرسپولیس باید هزینه دادرسی مربوط به اعتراض خود را حداکثر تا ۱۵ ژوئیه پرداخت می‌کرد، اما این مبلغ با پنج روز تأخیر واریز شد. رئیس بخش مربوط در دادگاه حکمیت ورزش نیز پرداخت دیرهنگام را نپذیرفت و دستور پایان رسیدگی به این اعتراض را صادر کرد. خبر مختومه‌شدن پرونده به نقل از دو منبع رسمی منتشر شده، اما تا زمان تنظیم این گزارش، اطلاعیه عمومی جداگانه‌ای از سوی CAS درباره این پرونده در دسترس قرار نگرفته است.

این تصمیم یک شکست شکلی و اداری برای پرسپولیس است؛ به این معنا که دادگاه وارد بررسی ماهیت ادعاهای این باشگاه درباره فسخ قرارداد و نقش احتمالی تراکتور نشده و پرونده صرفاً به دلیل رعایت‌نشدن تشریفات مالی پایان یافته است.

چرا پرداخت پنج روز دیرتر باعث بسته‌شدن پرونده شد؟

مقررات دادگاه حکمیت ورزش درباره پرداخت هزینه‌های دادرسی سخت‌گیرانه است. براساس ماده R64.2 آیین رسیدگی CAS، دادگاه مبلغ، شیوه و مهلت پرداخت هزینه علی‌الحساب داوری را تعیین می‌کند. اگر کل مبلغ در مهلت مشخص‌شده پرداخت نشود، درخواست یا اعتراض پس‌گرفته‌شده تلقی می‌شود و دادگاه رسیدگی را خاتمه می‌دهد.

این مقررات همچنین اجازه می‌دهد یکی از طرفین، سهم پرداخت‌نشده طرف دیگر را تأمین کند؛ اما در نهایت باید کل هزینه پیش از پایان مهلت به حساب اختصاصی همان پرونده برسد. هر پرونده حساب مالی جداگانه‌ای دارد و پرداخت انجام‌شده برای پرونده‌ای دیگر نیز به‌طور خودکار قابل انتقال نیست.

پیش‌تر نیز درباره نحوه پرداخت هزینه پرونده بیرانوند ابهام‌هایی مطرح شده بود. هوشنگ نصیرزاده، از اعضای تیم حقوقی این دروازه‌بان، مدعی شده بود مبلغی که پرسپولیس قصد داشت برای این پرونده استفاده کند، ابتدا بابت پرونده دیگری نزد CAS واریز شده و باشگاه خواستار انتقال آن شده است. باشگاه پرسپولیس در آن زمان اعلام کرده بود اقدامات لازم را انجام داده، اما اکنون گزارش تأخیر پنج‌روزه نشان می‌دهد مسئله پرداخت هزینه تا آخرین مرحله برای سرخ‌پوشان چالش‌برانگیز باقی مانده بود.

مختومه‌شدن با رد ماهوی تفاوت دارد

استفاده از عبارت «رد شکایت» ممکن است این تصور را ایجاد کند که CAS ادعای پرسپولیس را بررسی و بی‌اساس تشخیص داده است. براساس اطلاعات فعلی، چنین نتیجه‌ای دقیق نیست.

پرونده پرسپولیس به دلیل پرداخت‌نشدن به‌موقع هزینه دادرسی مختومه شده است. بنابراین، دادگاه درباره اینکه فسخ بیرانوند موجه بوده یا تراکتور در جدایی او نقش غیرقانونی داشته، حکمی به سود یکی از طرفین صادر نکرده است.

این تفاوت برای تحلیل حقوقی پرونده اهمیت زیادی دارد. پایان شکلی رسیدگی، بیرانوند و تراکتور را در ماهیت دعوا تبرئه نمی‌کند؛ همان‌طور که ادعاهای پرسپولیس را نیز از نظر ماهوی نادرست اعلام نمی‌کند. تنها نتیجه قطعی این است که درخواست مستقل پرسپولیس دیگر در همان پرونده بررسی نخواهد شد.

پرسپولیس دقیقاً چه چیزی را از دست داد؟

پرسپولیس در اعتراض خود به دنبال گرفتن نتیجه‌ای فراتر از رأی داخلی بود. این باشگاه می‌خواست غرامت بیشتری دریافت کند، مجازات مضاعفی برای بیرانوند در نظر گرفته شود و باشگاه تراکتور نیز به دلیل ادعای تحریک یا اغوای بازیکن، با محرومیت از ثبت قرارداد در پنجره نقل‌وانتقالات مواجه شود.

کمیته استیناف فدراسیون فوتبال پیش‌تر ادعای پرسپولیس درباره تحریک بازیکن از سوی تراکتور را نپذیرفته بود. این کمیته اعلام کرد میان ثبت فسخ بیرانوند و انعقاد قرارداد او با تراکتور بیش از یک ماه فاصله وجود داشته و شرایط موجود برای اثبات سوءنیت یا تحریک بازیکن کافی نیست؛ در نتیجه، درخواست محرومیت تراکتور از دو پنجره نقل‌وانتقالاتی رد شد.

اکنون با مختومه‌شدن اعتراض پرسپولیس، این باشگاه دیگر نمی‌تواند از طریق همان پرونده در CAS برای بسته‌شدن پنجره تراکتور یا افزایش مجازات بیرانوند تلاش کند.

این اتفاق، البته به معنای ازدست‌رفتن خودکار غرامت تعیین‌شده در ایران نیست. رأی داخلی تا زمانی که در پرونده جداگانه بیرانوند لغو یا اصلاح نشود، همچنان مبنای حقوقی موجود است. پرسپولیس در رسیدگی باقی‌مانده می‌تواند از رأی فدراسیون دفاع کند، اما دیگر اعتراض مستقلی برای افزایش محکومیت‌ها ندارد.

حکم فعلی بیرانوند چیست؟

کمیته استیناف فدراسیون فوتبال در مرداد ۱۴۰۴، فسخ یک‌طرفه قرارداد علیرضا بیرانوند با پرسپولیس را غیرموجه تشخیص داد. این کمیته اعلام کرد بازیکن بدون رعایت کامل تشریفات مقرر، از جمله اخطار کتبی و اعطای مهلت لازم، قرارداد خود را فسخ کرده است.

براساس رأی رسمی، بیرانوند و باشگاه تراکتور به‌صورت تضامنی به پرداخت ۲۷۴ میلیارد و ۳۷۵ میلیون ریال، معادل حدود ۲۷ میلیارد و ۴۳۷ میلیون تومان، به پرسپولیس محکوم شدند. رقم غرامت با محاسبه میانگین مبلغ باقی‌مانده قرارداد بیرانوند با پرسپولیس و مبلغ قرارداد جدید او با تراکتور تعیین شد.

بیرانوند همچنین به چهار ماه محرومیت از حضور در مسابقات رسمی باشگاهی و ملی محکوم شد. کمیته وضعیت در مرحله نخست اجرای این محرومیت را برای یک سال معلق کرده بود، اما کمیته استیناف تعلیق را برداشت و مجازات را قطعی اعلام کرد.

CAS پس از طرح اعتراض بیرانوند، اجرای محرومیت را به‌طور موقت متوقف کرد. این دستور موقت باعث شد دروازه‌بان تراکتور تا زمان تعیین تکلیف نهایی پرونده امکان بازی داشته باشد؛ اما توقف اجرا با لغو حکم متفاوت است.

کدام پرونده همچنان در CAS باز است؟

در حال حاضر، پرونده‌ای که باقی مانده، اعتراض علیرضا بیرانوند به رأی کمیته استیناف فدراسیون فوتبال است. در این رسیدگی، فدراسیون فوتبال و باشگاه پرسپولیس در جایگاه طرف‌های مقابل بازیکن قرار دارند و تیم حقوقی مرتبط با تراکتور و هوشنگ نصیرزاده از پرونده بیرانوند دفاع می‌کنند.

براساس گزارش منتشرشده، این پرونده در انتظار جلسه رسیدگی آنلاین است و نتیجه آن مشخص خواهد کرد که محرومیت چهارماهه و محکومیت مالی بیرانوند و تراکتور پابرجا می‌ماند، کاهش پیدا می‌کند یا به‌طور کامل لغو می‌شود. تاریخ دقیق جلسه و زمان صدور رأی نهایی هنوز به‌صورت عمومی اعلام نشده است.

CAS در رسیدگی استینافی اختیار دارد هم مسائل حقوقی و هم واقعیت‌های پرونده را دوباره بررسی کند. طبق مقررات این دادگاه، هیئت داوری می‌تواند رأی مورد اعتراض را تأیید کند، تصمیم جدیدی جایگزین آن سازد یا پرونده را برای رسیدگی مجدد به مرجع قبلی بازگرداند.

سه سناریو برای آینده بیرانوند

سناریوی نخست، تأیید کامل رأی داخلی است. در این حالت، پس از پایان اثر دستور موقت CAS، محرومیت چهارماهه بیرانوند اجرا می‌شود و مسئولیت تضامنی او و تراکتور برای پرداخت غرامت نیز پابرجا خواهد ماند.

سناریوی دوم، پذیرش کامل اعتراض بیرانوند است. اگر داوران فسخ قرارداد را موجه بدانند، امکان لغو محرومیت و محکومیت مالی وجود دارد. چنین رأیی بزرگ‌ترین پیروزی حقوقی برای بیرانوند و تراکتور خواهد بود.

سناریوی سوم، رأی میانه است. CAS ممکن است اصل غیرموجه‌بودن فسخ را تأیید کند، اما مبلغ غرامت یا مجازات ورزشی را تغییر دهد. همچنین امکان دارد بخش مالی و بخش محرومیت نتیجه‌های متفاوتی داشته باشند.

به همین دلیل، مختومه‌شدن شکایت پرسپولیس نباید با پایان کل پرونده اشتباه گرفته شود. مهم‌ترین بخش دعوا، یعنی اعتراض بازیکن به حکم چهارماه محرومیت و غرامت بیش از ۲۷ میلیارد تومانی، همچنان باز است.

یک اشتباه مدیریتی با پیامدهای بزرگ

تأخیر در پرداخت هزینه دادرسی، صرف‌نظر از نتیجه‌ای که پرسپولیس می‌توانست در ماهیت پرونده بگیرد، یک خطای مهم اداری و حقوقی محسوب می‌شود. باشگاهی که برای دریافت غرامت بیشتر و اعمال محرومیت نقل‌وانتقالاتی علیه رقیب خود به CAS رفته، اکنون بدون بررسی ادعاهایش از ادامه پرونده کنار گذاشته شده است.

در دعاوی بین‌المللی ورزشی، رعایت مهلت‌ها به‌اندازه قدرت استدلال حقوقی اهمیت دارد. حتی بهترین لایحه و کامل‌ترین اسناد نیز زمانی بررسی می‌شوند که هزینه‌ها، درخواست‌ها و مکاتبات در زمان مقرر ثبت شده باشند.

اکنون پرسپولیس باید تمام تمرکز خود را روی دفاع از رأی کمیته استیناف در پرونده بیرانوند قرار دهد. تراکتور نیز امیدوار است با اثبات موجه‌بودن فسخ یا وجود ایراد در رأی داخلی، محرومیت دروازه‌بان ملی‌پوش خود را به‌طور کامل لغو کند.

پرونده‌ای که با فسخ قرارداد در خرداد ۱۴۰۳ آغاز شد، هنوز پس از بیش از دو سال به پایان نرسیده است. فقط یک شاخه از دعوا بسته شده و سرنوشت نهایی بیرانوند همچنان در لوزان تعیین خواهد شد.