قیمت میوه امروز ۹ مرداد ۱۴۰۵؛ میوه‌های تابستانی ۲۰ درصد ارزان شدند

قیمت‌های اعلام‌شده از سوی اتحادیه بارفروشان مربوط به عرضه عمده در میدان مرکزی است. نرخ نهایی در میوه‌فروشی‌های سطح شهر با توجه به کیفیت، هزینه حمل، ضایعات، اجاره فروشگاه و حاشیه سود خرده‌فروش متفاوت خواهد بود.

در گروه صیفی‌جات، گوجه‌فرنگی و پیاز همچنان جزو اقلام ارزان‌تر هستند. بیشترین نرخ به لیموترش سنگی تعلق دارد که قیمت آن در بالاترین سطح کیفی به کیلویی ۴۵۰ هزار تومان می‌رسد. اختلاف زیاد میان لیموترش میناب و نوع سنگی نیز نشان می‌دهد نوع محصول، اندازه، آب‌دار بودن و کیفیت ظاهری در قیمت‌گذاری اثر قابل‌توجهی دارد.

جدول قیمت میوه‌های تابستانی

بر اساس این فهرست، انجیر سیاه با نرخ ۳۵۰ تا ۴۰۰ هزار تومان گران‌ترین میوه اعلام‌شده است. پس از آن، زردآلو، هلو انجیری و گیلاس تک‌دانه در صورت عرضه با کیفیت ممتاز ممکن است تا کیلویی ۳۰۰ هزار تومان قیمت داشته باشند. نرخ آلبالو نیز به محدوده ۱۵۰ تا ۲۰۰ هزار تومان رسیده است.

ارزان‌ترین میوه‌های این بخش، انگور عسگری و انگور یاقوتی هستند. افزایش برداشت انگور در مناطق مختلف می‌تواند عرضه این محصول را در هفته‌های آینده بیشتر کند، اما ماندگاری پایین برخی ارقام و هزینه حمل محصول حساس ممکن است قیمت خرده‌فروشی را بالاتر از نرخ میدان نگه دارد.

قیمت هندوانه، طالبی و خربزه

هندوانه، طالبی و خربزه همچنان ارزان‌ترین میوه‌های فهرست تابستانی هستند. عرضه حجیم، وزن بالای محصول و قرارگرفتن در فصل برداشت از مهم‌ترین عوامل پایین‌تر بودن قیمت این گروه است. در نرخ‌نامه بازارهای میوه و تره‌بار تهران نیز هندوانه با قیمت‌هایی پایین‌تر از بیشتر میوه‌های تابستانی عرضه می‌شود، هرچند قیمت دقیق در مراکز مختلف یکسان نیست.

آیا میوه واقعاً ۲۰ درصد ارزان شده است؟

اکبر یاوری اعلام کرده قیمت میوه نسبت به هفته گذشته حدود ۲۰ درصد کاهش یافته است. این رقم احتمالاً بیانگر میانگین تغییرات در مجموعه‌ای از محصولات است و به این معنا نیست که قیمت تمام میوه‌ها دقیقاً یک‌پنجم کاهش یافته باشد. برخی اقلام ممکن است کاهش بیشتری داشته باشند، درحالی‌که قیمت گروهی دیگر ثابت مانده یا به دلیل محدودیت عرضه، همچنان بالا باشد.

به‌کاربردن عبارت‌هایی مانند «سقوط آزاد قیمت میوه» برای چنین وضعیتی اغراق‌آمیز است. نرخ زردآلو، هلو، گیلاس و انجیر هنوز در سطوح بالایی قرار دارد و گزارش‌های هفته گذشته نیز نشان می‌داد میانگین قیمت میوه نسبت به دوره مشابه سال قبل همچنان بسیار بیشتر است. برای نمونه، دامنه قیمت بسیاری از میوه‌های تابستانی در بازار عمده از حدود ۱۰۰ هزار تومان آغاز شده و برای اقلام ممتاز تا چند صد هزار تومان ادامه داشته است.

بنابراین کاهش هفتگی ۲۰ درصدی را باید نشانه فروکش‌کردن التهاب کوتاه‌مدت دانست؛ نه بازگشت کامل قیمت‌ها به سطوح متناسب با قدرت خرید مصرف‌کننده.

چرا قیمت میوه کاهش پیدا کرد؟

افزایش ورود محصولات تابستانی به میدان مرکزی مهم‌ترین عامل کاهش قیمت است. با رسیدن برداشت باغ‌های مناطق مختلف، مقدار بیشتری هلو، شلیل، آلو، انگور و سایر محصولات وارد شبکه توزیع می‌شود. میوه کالایی فسادپذیر است و هنگامی که عرضه روزانه بالا می‌رود، فروشندگان نمی‌توانند محصول را برای مدت طولانی نگهداری کنند؛ در نتیجه برای جلوگیری از ضایعات ناچار به تعدیل قیمت می‌شوند.

توزیع روزانه ۲۰ تا ۲۲ هزار تن میوه و صیفی نیز نشان می‌دهد بازار از نظر حجم کالا با کمبود عمومی روبه‌رو نیست. این میزان البته کل مصرف کشور نیست و به فعالیت میدان مرکزی تهران مربوط می‌شود؛ مرکزی که بخش بزرگی از نیاز تهران و بخشی از توزیع سایر مناطق را تأمین می‌کند.

کاهش تقاضای مؤثر نیز می‌تواند در افت قیمت نقش داشته باشد. بالا بودن قیمت بسیاری از میوه‌ها باعث می‌شود خانوارها مقدار کمتری خریداری کنند یا به سراغ هندوانه، خربزه و اقلام ارزان‌تر بروند. در چنین شرایطی، ممکن است کالا در بازار فراوان باشد، اما بخشی از این فراوانی ناشی از کاهش توان خرید مردم باشد.

چرا قیمت مغازه با میدان مرکزی متفاوت است؟

نرخ‌های جدول، قیمت عمده‌فروشی هستند و مصرف‌کننده الزاماً نمی‌تواند محصول را با همین ارقام از میوه‌فروشی محله خریداری کند. محصول پس از خروج از میدان مرکزی باید حمل، تخلیه، مرتب و در فروشگاه نگهداری شود. بخشی از میوه نیز در جریان حمل یا ماندن در مغازه آسیب می‌بیند و به ضایعات تبدیل می‌شود.

فعالان بخش باغبانی گفته‌اند حاشیه متعارف عرضه در خرده‌فروشی باید حداکثر حدود ۳۵ درصد بالاتر از نرخ خرید باشد؛ رقمی که هزینه‌های توزیع و ضایعات را نیز پوشش می‌دهد. بااین‌حال، ضعف نظارت ممکن است باعث شود برخی فروشگاه‌ها محصولات را با فاصله‌ای بیشتر از قیمت میدان عرضه کنند.

حتی اعمال ۳۵ درصد روی کمترین نرخ خیار رسمی، قیمت آن را از ۷۰ هزار تومان به حدود ۹۴ هزار و ۵۰۰ تومان می‌رساند. همین محاسبه روی هلو ۱۵۰ هزار تومانی، نرخ خرده‌فروشی نزدیک به ۲۰۲ هزار و ۵۰۰ تومان را ایجاد می‌کند. البته کیفیت محصول خریداری‌شده و هزینه واقعی فروشگاه باید در مقایسه لحاظ شود.

اختلاف قیمت‌های میدان مرکزی و میادین شهرداری

نباید میدان مرکزی عمده‌فروشی را با بازارهای میوه و تره‌بار شهرداری یکی دانست. میدان مرکزی محل اصلی معامله عمده میان بارفروشان و خرده‌فروشان است، اما میادین شهرداری محصول را مستقیماً با نرخ‌نامه مصوب به مصرف‌کنندگان عرضه می‌کنند.

در نرخ‌های ثبت‌شده روز ۹ مرداد برای بازارهای میوه و تره‌بار تهران، خیار رسمی ۳۸ هزار تومان، خیار گلخانه‌ای ۴۵ هزار تومان، موز ۲۲۰ هزار تومان، لیموترش مینابی ۱۵۰ هزار تومان و هندوانه حدود ۲۰ هزار تومان قیمت‌گذاری شده است. تفاوت بعضی از این ارقام با دامنه اعلامی اتحادیه می‌تواند از کیفیت، درجه محصول، شیوه تأمین و زمان به‌روزرسانی نرخ‌ها ناشی شود.

به همین دلیل، برای انتشار قیمت روز باید در عنوان و جدول مشخص شود نرخ مربوط به «عمده‌فروشی میدان مرکزی»، «میادین شهرداری» یا «خرده‌فروشی سطح شهر» است. ترکیب این سه بازار می‌تواند مخاطب را درباره قیمت واقعی گمراه کند.

پیش‌بینی قیمت میوه در روزهای آینده

رئیس اتحادیه بارفروشان پیش‌بینی کرده است با توجه به وضعیت عرضه و تقاضا، بازار در کوتاه‌مدت نوسان شدیدی نداشته باشد. ورود مستمر محصولات تابستانی می‌تواند از جهش قیمت جلوگیری کند و حتی برای برخی اقلام پرعرضه، کاهش بیشتری ایجاد کند.

بااین‌حال، گرمای شدید، کاهش برداشت، هزینه حمل‌ونقل، ضایعات و تغییر میزان عرضه از استان‌ها می‌تواند مسیر قیمت یک محصول خاص را تغییر دهد. میوه‌هایی مانند انجیر، گیلاس و زردآلو به دلیل فسادپذیری بالا ممکن است در فاصله کوتاهی با نوسان روبه‌رو شوند.

بازار میوه اکنون با کمبود کالا مواجه نیست و کاهش ۲۰ درصدی هفتگی خبر مثبتی برای مصرف‌کنندگان محسوب می‌شود؛ اما قیمت‌های فعلی نشان می‌دهد مسیر بازگشت میوه به سبد عادی بسیاری از خانوارها هنوز کامل نشده است. معیار اصلی موفقیت بازار فقط فراوانی محصول در میدان نیست؛ فاصله منطقی نرخ عمده‌فروشی تا مغازه و امکان خرید مردم نیز باید در ارزیابی‌ها دیده شود.