قیمت برنج ایرانی امروز ۳۱ مرداد ۱۴۰۵؛ کشت دوم ۶ میلیون شد، هاشمی و فجر کیلویی چند؟

بازار برنج در پایان مرداد وارد مرحله‌ای شده که مقایسه قیمت قبل از خرید بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا کرده است. گزارش‌های بازار در هفته‌های اخیر نیز از فاصله محسوس میان نرخ بنکداری و قیمت نهایی محصولات بسته‌بندی‌شده حکایت دارند. در اوایل مرداد، قیمت عمده برخی برنج‌های ایرانی بسته به نوع و کیفیت حدود ۱۸۰ تا ۴۴۰ هزار تومان برای هر کیلو اعلام می‌شد، اما بسته‌های ممتاز و برنددار در خرده‌فروشی حتی به محدوده ۵۶۰ تا ۶۰۰ هزار تومان برای هر کیلو می‌رسیدند.

این فاصله توضیح می‌دهد چرا ممکن است یک برنج هاشمی در بازار عمده کیلویی ۴۳۰ تا ۴۴۰ هزار تومان قیمت داشته باشد، اما همان گروه محصول پس از سورت، بسته‌بندی و عرضه با یک برند شناخته‌شده، بیش از ۵۰۰ هزار تومان به دست مشتری برسد.

قیمت برنج ایرانی امروز ۳۱ مرداد ۱۴۰۵

براساس نرخ‌های اعلام‌شده برای بازار، قیمت پنج محصول مورد بررسی به این ترتیب است:

گران‌ترین و ارزان‌ترین کیسه این جدول یک میلیون و ۳۲۰ هزار تومان اختلاف دارند. برنج کشت دوم سورنا نسبت به شیرودی پرچم‌دار حدود ۲۸ درصد گران‌تر است.

اگر یک خانوار از هر پنج محصول یک کیسه ۱۰ کیلویی خریداری کند، مجموع هزینه به ۲۶ میلیون و ۱۷۹ هزار تومان می‌رسد؛ یعنی متوسط قیمت این سبد حدود ۵۲۳ هزار و ۵۸۰ تومان برای هر کیلو است.

برنج کشت دوم فریدونکنار چرا ۶ میلیون تومان شده است؟

کشت دوم فریدونکنار معمولاً در گروه محصولات گران‌تر بازار قرار می‌گیرد. محدودتر بودن تولید، برداشت دوم از زمین‌های شمال و شهرت این محصول در عطر و کیفیت پخت باعث شده خریداران حاضر باشند برای نمونه‌های ممتاز آن قیمت بیشتری پرداخت کنند.

نرخ ۶ میلیون تومانی اعلام‌شده برای کیسه ۱۰ کیلویی سورنا معادل کیلویی ۶۰۰ هزار تومان است. یک عرضه خرده‌فروشی تازه در هفته جاری نیز برنج عطری کشت دوم فریدونکنار را در بسته ۱۰ کیلویی حدود ۵ میلیون و ۹۵۰ هزار تومان قیمت‌گذاری کرده است؛ رقمی بسیار نزدیک به نرخ ۶ میلیون تومانی مورد بررسی.

بنابراین سطح قیمتی ۵.۹ تا ۶ میلیون تومان برای برخی نمونه‌های کشت دوم فعلاً در بازار مشاهده می‌شود.

هاشمی ممتاز طبیعت روی ۵ میلیون و ۷۹۹ هزار تومان

برنج هاشمی ممتاز طبیعت با قیمت ۵ میلیون و ۷۹۹ هزار تومان برای هر ۱۰ کیلو، دومین محصول گران جدول است.

جالب اینکه همین رقم در گزارش قیمت بازار در ۱۱ مرداد ۱۴۰۵ نیز برای کیسه ۱۰ کیلویی هاشمی ممتاز طبیعت ثبت شده بود. در همان مقطع، برخی انواع دیگر هاشمی ممتاز حدود ۵.۶ تا ۵.۹۸۹ میلیون تومان قیمت داشتند.

به این ترتیب، اگر نرخ ۵ میلیون و ۷۹۹ هزار تومانی فعلی مبنا قرار گیرد، این محصول در حدود سه هفته اخیر افزایش محسوسی نداشته است.

البته ثبات یک برند را نمی‌توان به کل بازار هاشمی تعمیم داد. گزارش اتحادیه بنکداران در اوایل مرداد حاکی از آن بود که هاشمی در بازار عمده پس از رسیدن به حدود کیلویی ۵۱۰ هزار تومان، به محدوده ۴۳۰ تا ۴۴۰ هزار تومان عقب‌نشینی کرده بود.

این تفاوت بار دیگر نشان می‌دهد قیمت بسته‌بندی‌شده برندهای ممتاز الزاماً هم‌جهت و هم‌اندازه نرخ فله‌ای تغییر نمی‌کند.

چرا هاشمی مهمان‌نواز از فجر ماه‌رخ ارزان‌تر است؟

در نگاه اول ممکن است عجیب باشد که هاشمی فوق اعلاء مهمان‌نواز کیلویی ۴۷۰ هزار تومان قیمت داشته باشد، اما فجر ممتاز ماه‌رخ به کیلویی ۵۰۰ هزار تومان برسد.

معمولاً ارقام هاشمی و طارم در گروه گران‌تر بازار قرار دارند و ارقام پرمحصول مانند فجر و شیرودی گزینه‌های اقتصادی‌تری محسوب می‌شوند. گزارش‌های بازار مرداد نیز به‌طور کلی همین الگو را تأیید می‌کنند؛ برنج‌های فجر، ندا و شیرودی معمولاً پایین‌تر از هاشمی، طارم و کشت دوم قیمت‌گذاری می‌شوند.

اما این یک قاعده بدون استثنا نیست.

برند، کیفیت سورت، میزان شکستگی، تاریخ بسته‌بندی، منطقه کشت و حتی تخفیف فروشگاه می‌تواند باعث شود یک فجر ممتاز برنددار از یک هاشمی عرضه‌شده با شرایط متفاوت گران‌تر باشد.

پس خریدار نباید صرفاً از روی نام رقم نتیجه بگیرد که یک محصول حتماً باید گران‌تر یا ارزان‌تر باشد.

شیرودی ۴ میلیون و ۶۸۰ هزار تومانی؛ گزینه اقتصادی این فهرست

برنج شیرودی تالش پرچم‌دار در نرخ‌های فعلی با قیمت ۴ میلیون و ۶۸۰ هزار تومان برای ۱۰ کیلو عرضه می‌شود؛ یعنی کیلویی ۴۶۸ هزار تومان.

این محصول در اوایل تیر با نرخ حدود ۴ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان برای کیسه ۱۰ کیلویی در برخی گزارش‌های بازار دیده شده بود.

اگر این دو قیمت را قابل مقایسه بدانیم، نرخ فعلی حدود ۱۲۰ هزار تومان یا نزدیک ۲.۵ درصد کمتر است.

شیرودی از ارقام پرمحصول است و به همین علت معمولاً نسبت به برخی انواع هاشمی و کشت دوم قیمت پایین‌تری دارد. همین ویژگی آن را برای خانوارهایی که به دنبال برنج ایرانی با هزینه کمتر هستند به یکی از گزینه‌های قابل بررسی تبدیل کرده است.

چرا یک برنج در دو فروشگاه دو قیمت کاملاً متفاوت دارد؟

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های بازار فعلی، پراکندگی قیمت است.

گزارش‌های مرداد نشان داده‌اند در حالی که نرخ عمده‌فروشی برخی برنج‌های ایرانی حدود ۲۹۰ تا ۴۶۰ هزار تومان اعلام می‌شد، محصولات بسته‌بندی‌شده مشابه در فروشگاه‌های آنلاین می‌توانستند با قیمت‌های بسیار بالاتری عرضه شوند.

چند عامل این اختلاف را توضیح می‌دهد: کیفیت سورت و درصد دانه شکسته، منطقه و زمان برداشت، کشت اول یا دوم، هزینه بسته‌بندی، حمل، انبارداری، اعتبار برند، حاشیه سود فروشگاه و حتی زمان خرید موجودی توسط فروشنده.

برای مثال، فروشگاهی که کالای خود را چند هفته قبل با نرخ پایین‌تری تأمین کرده ممکن است مدتی محصول را ارزان‌تر از فروشگاهی بفروشد که تازه موجودی خود را جایگزین کرده است.

به همین دلیل مقایسه «همان برند، همان وزن و همان نوع محصول» اهمیت دارد. مقایسه یک هاشمی کشت دوم ممتاز با شیرودی پرمحصول فقط بر اساس قیمت، مقایسه دو کالای کاملاً هم‌سطح نیست.

عرضه محصول جدید می‌تواند قیمت برنج را پایین بیاورد؟

فصل برداشت می‌تواند به افزایش عرضه داخلی کمک کند، اما تصویر بازار از سمت تولید و واردات پیچیده است.

وزارت جهاد کشاورزی تولید برنج کشور را در سال جاری حدود ۲.۶ میلیون تن برآورد کرده و در عین حال کسری حدود ۸۰۰ هزار تنی نسبت به نیاز کشور را مطرح کرده است.

مسئولان بخش کشاورزی همچنین گفته‌اند حدود ۷۵ درصد نیاز برنج کشور از تولید داخلی تأمین می‌شود و برای باقی نیاز، واردات ضروری است. در عین حال، درباره سیاست واردات در فصل برداشت توضیح داده شده که محدودیت فصلی همچنان برقرار است و آنچه در برخی مقاطع مجاز شده، عمدتاً ترخیص محموله‌هایی بوده که پیش‌تر وارد بنادر شده بودند.

بنابراین محصول جدید شمال می‌تواند در کوتاه‌مدت عرضه را تقویت کند، اما بازار ایران همچنان به واردات برای پوشش بخشی از مصرف وابسته است.

آیا برنج ایرانی در شهریور ارزان می‌شود؟

چند عامل می‌تواند در شهریور فشار کاهشی ایجاد کند: افزایش ورود محصول تازه به شالیکوبی‌ها، بیشتر شدن عرضه کشاورزان و کاهش هیجان خرید.

در اوایل مرداد نیز رئیس اتحادیه بنکداران از کاهش قیمت هاشمی از حدود ۵۱۰ هزار تومان به ۴۳۰ تا ۴۴۰ هزار تومان در بازار عمده خبر داده بود؛ یعنی بازار قبلاً ظرفیت اصلاح قیمت را نشان داده است.

اما در سمت مقابل، هزینه تولید بسیار بالاست. گزارش‌های مازندران از افزایش هزینه نهاده‌ها، دستمزد و شالیکوبی حکایت دارند و نمایندگان این استان نیز درباره فشار هزینه بر شالیکاران هشدار داده‌اند.

در نتیجه کاهش شدید قیمت برنج ممتاز فقط به دلیل آغاز برداشت، سناریوی قطعی نیست.

احتمال محتمل‌تر این است که بازار شهریور شاهد رقابت بیشتر فروشندگان، تخفیف‌های مقطعی و اختلاف قیمت زیاد میان برندها باشد؛ به‌خصوص اگر عرضه محصول نو افزایش یابد.

قبل از خرید برنج چه چیزی را مقایسه کنیم؟

بازار ۳۱ مرداد نشان می‌دهد فقط مقایسه قیمت کیسه کافی نیست.

کشت دوم سورنا کیلویی ۶۰۰ هزار تومان و شیرودی پرچم‌دار کیلویی ۴۶۸ هزار تومان است؛ اما این دو محصول از نظر رقم و جایگاه کیفی نیز با یکدیگر متفاوت‌اند. حتی دو برنج هاشمی همین جدول نزدیک ۱۱۰ هزار تومان در هر کیلو اختلاف قیمت دارند.

بنابراین برای خرید اقتصادی، مهم‌ترین معیار مقایسه محصولاتی است که از نظر رقم، وزن، منطقه کشت، سورت و کیفیت واقعاً هم‌سطح باشند.

جمع‌بندی بازار برنج در پایان مرداد روشن است: قیمت برنج ایرانی همچنان بالاست، اما بازار یک نرخ واحد ندارد. کیسه‌های ۱۰ کیلویی مورد بررسی بین ۴.۶۸ تا ۶ میلیون تومان قیمت دارند و همین اختلاف بیش از یک میلیون تومانی نشان می‌دهد مقایسه فروشگاه‌ها می‌تواند مستقیماً هزینه سبد خانوار را کاهش دهد. با ورود محصول تازه در شهریور احتمال آرام‌تر شدن بخشی از بازار وجود دارد، اما هزینه بالای تولید و نیاز کشور به واردات اجازه نمی‌دهد کاهش قیمت را از حالا قطعی بدانیم.