پرونده یاسر آسانی به سود استقلال تمام می‌شود؟ خطر اصلی شاید از لیگ نخبگان آسیا برسد

استقلال فصل جدید لیگ برتر را در شرایطی آغاز کرده که علاوه بر نتایج داخل زمین، پرونده یاسر آسانی نیز به یکی از مهم‌ترین سوژه‌های اطراف این تیم تبدیل شده است. استفاده از وینگر آلبانیایی در سه مسابقه اخیر اعتراض‌هایی را به همراه داشت و باشگاه مس شهر بابک پس از شکست ۴ بر صفر مقابل استقلال در هفته نخست، رسماً از حضور این بازیکن شکایت کرد. مدیرعامل مس نیز همان زمان تأیید کرد که شکایت باشگاه بلافاصله پس از مسابقه پیگیری شده است.

نساجی و سپاهان هم در مقاطعی به عنوان دو باشگاهی معرفی شدند که احتمال دارد مسیر مشابهی را طی کنند، اما براساس آخرین گزارش تسنیم در چهارم شهریور ۱۴۰۵، هیچ شکایتی از سوی این دو باشگاه به کمیته انضباطی نرسیده است. در نتیجه، فعلاً تنها پرونده رسمی علیه استقلال، همان شکایت مس شهر بابک است.

چرا ورق پرونده یاسر آسانی به سود استقلال برگشته است؟

مهم‌ترین برگ برنده استقلال، وضعیت ثبت‌شده قرارداد آسانی در سازمان لیگ است. حجت‌الله احمدی، سخنگوی سازمان لیگ، پیش‌تر اعلام کرده بود قرارداد این بازیکن با استقلال دو ساله بوده و آسانی اکنون در سال دوم همان قرارداد قرار دارد؛ به بیان دیگر، از نگاه سامانه داخلی فوتبال ایران، قرارداد تازه‌ای با این بازیکن منعقد نشده است.

این نکته برای استقلال اهمیت زیادی دارد، زیرا پنجره نقل‌وانتقالاتی باشگاه بسته است. اگر آسانی بازیکنی محسوب شود که قرارداد قبلی‌اش به پایان رسیده و بعد دوباره با استقلال قرارداد بسته، ثبت او می‌تواند به مانعی جدی برخورد کند؛ اما اگر قرارداد دوساله قبلی همچنان معتبر باشد، حضورش در فصل دوم ادامه همان رابطه قراردادی خواهد بود و نه یک نقل‌وانتقال جدید.

طبق تازه‌ترین گزارش تسنیم، سازمان لیگ نیز در پاسخ به استعلام کمیته انضباطی اعلام کرده هیچ فسخ قراردادی از سوی یاسر آسانی یا باشگاه استقلال در این سازمان به ثبت نرسیده است. علاوه بر این، براساس مصوبه هیئت‌رئیسه فدراسیون فوتبال در سال ۱۴۰۳، فسخ بازیکنان باید در سازمان لیگ ثبت شود و در غیر این صورت، در ساختار داخلی فوتبال ایران اعتبار قانونی نخواهد داشت.

همین مجموعه مدارک باعث شده شرایط فعلی پرونده در کمیته انضباطی بیشتر به سود استقلال ارزیابی شود؛ هرچند تا زمانی که رأی رسمی صادر نشده، نمی‌توان از «تبرئه قطعی» آبی‌ها سخن گفت.

اما نامه وکیل آسانی، پرونده را پیچیده می‌کند

در سوی دیگر پرونده، سندی وجود دارد که باعث شده ماجرا به این سادگی بسته نشود. تسنیم در ۲۸ مرداد متن نامه دوم مشاور حقوقی یاسر آسانی را منتشر کرد؛ نامه‌ای به تاریخ ۱۴ جولای ۲۰۲۶، برابر با ۲۳ تیر ۱۴۰۵، که در آن نماینده بازیکن صراحتاً تأکید کرده بود قرارداد استخدامی آسانی با «اثر فوری» فسخ شده است.

در این نامه ادعا شده بود استقلال در پرداخت تعهدات مالی خود ناکام مانده و بازیکن پس از چند مرحله مهلت دادن به باشگاه، قرارداد را براساس ماده ۱۴ مکرر مقررات وضعیت و انتقال بازیکنان فیفا فسخ کرده است. نکته کلیدی اینجاست که وکیل آسانی موضوع را نه تهدید به فسخ، بلکه فسخی انجام‌شده و دارای اثر فوری توصیف کرده است.

مقررات فعلی فیفا نیز در ماده 14bis پیش‌بینی کرده است که اگر باشگاهی حداقل دو حقوق ماهانه یک بازیکن را در موعد مقرر پرداخت نکند، بازیکن در صورت ارسال اخطار کتبی و اعطای حداقل ۱۵ روز فرصت برای پرداخت، تحت شرایط مقرر می‌تواند برای فسخ با دلیل موجه استناد کند.

البته وجود چنین نامه‌ای به‌تنهایی ثابت نمی‌کند فسخ آسانی حتماً از دید فیفا موجه بوده است؛ اینکه بدهی مورد ادعا وجود داشته، تشریفات قانونی دقیقاً رعایت شده یا باشگاه دفاع قابل قبولی داشته است، موضوعی است که در صورت اختلاف باید توسط مرجع صالح بررسی شود.

تفاوت بزرگ؛ «ثبت نشدن فسخ» یا «بی‌اعتبار بودن فسخ»؟

گره اصلی پرونده دقیقاً همین‌جاست. استدلال استقلال در مراجع داخلی بر این پایه استوار است که فسخ آسانی در سازمان لیگ ثبت نشده و بنابراین قرارداد دوساله همچنان در سیستم داخلی معتبر است.

اما در یک پرونده بین‌المللی ممکن است پرسش متفاوتی مطرح شود: آیا یک الزام اداری داخلی برای ثبت فسخ، می‌تواند به‌تنهایی تعیین کند که فسخ انجام‌شده براساس مقررات فیفا از اساس هیچ اثر حقوقی نداشته است؟

پاسخ قطعی به این سؤال درباره پرونده آسانی هنوز منتشر نشده است. حتی تسنیم نیز تأکید کرده استعلامی که استقلال از فیفا در اختیار کمیته انضباطی قرار داده، مشخصاً درباره یاسر آسانی نیست؛ بلکه به‌صورت کلی می‌گوید باشگاهی که پنجره‌اش بسته است نمی‌تواند بازیکن جدید ثبت کند، اما بازیکنان فصل گذشته‌اش برای ادامه حضور منع ندارند.

بنابراین این استعلام زمانی استقلال را کاملاً پوشش می‌دهد که ابتدا پذیرفته شود آسانی همچنان همان «بازیکن فصل گذشته» و تحت همان قرارداد قبلی است؛ همان نقطه‌ای که نامه وکیل بازیکن درباره آن ابهام ایجاد کرده است.

چرا لیگ نخبگان آسیا می‌تواند خطرناک‌تر باشد؟

اهمیت این اختلاف با حضور استقلال در لیگ نخبگان آسیا ۲۰۲۷-۲۰۲۶ چند برابر می‌شود. استقلال یکی از نمایندگان ایران در این رقابت‌هاست و برنامه مسابقات آسیایی این تیم نیز مشخص شده است.

مقررات رسمی لیگ نخبگان آسیا در فصل ۲۰۲۷-۲۰۲۶ یک نکته بسیار مهم دارد. ماده ۲۵ تأکید می‌کند بازیکن باید هم طبق مقررات فدراسیون عضو و دوره‌های ثبت آن به‌درستی برای باشگاه ثبت شده باشد و هم شرایط مقررات وضعیت و انتقال بازیکنان فیفا را رعایت کند. مهم‌تر اینکه AFC صراحتاً می‌گوید صرف تأیید ثبت یک بازیکن توسط دبیرخانه کنفدراسیون به معنای تضمین واجد شرایط بودن او برای بازی نیست و مسئولیت استفاده از بازیکن مجاز بر عهده خود باشگاه است.

این بند برای استقلال بسیار مهم است؛ یعنی حتی قرار گرفتن نام آسانی در فهرست آسیایی، به‌تنهایی سپر حقوقی قطعی برای باشگاه ایجاد نمی‌کند.

در مقررات AFC برای برخی تخلفات مرتبط با وضعیت و ثبت بازیکنان، حتی باخت مسابقه و مجازات‌های انضباطی نیز پیش‌بینی شده است، هرچند نوع دقیق مجازات کاملاً به ماهیت تخلفی بستگی خواهد داشت که احراز می‌شود و نمی‌توان از حالا حکم داد هر شکایتی الزاماً به شکست انضباطی استقلال منجر خواهد شد.

استقلال فعلاً در ایران دست بالا را دارد؛ آسیا همچنان علامت سؤال است

برآیند اطلاعات موجود در چهارم شهریور نشان می‌دهد وضعیت استقلال در پرونده داخلی یاسر آسانی نسبت به روزهای ابتدایی جنجال بسیار بهتر شده است. قرارداد دوساله در سازمان لیگ ثبت شده، فسخی در این سازمان وجود ندارد، سخنگوی سازمان لیگ ادامه قرارداد را تأیید کرده و نساجی و سپاهان نیز تاکنون شکایتی مطرح نکرده‌اند. این مجموعه می‌تواند مسیر صدور رأی به سود استقلال در کمیته انضباطی را هموار کند.

اما پرونده یک نیمه دوم هم دارد؛ نامه صریح مشاور حقوقی آسانی درباره فسخ قرارداد و مقررات بین‌المللی فیفا. مقررات جدید و بازطراحی‌شده نقل‌وانتقالات فیفا قرار است از اول ژانویه ۲۰۲۷ اجرایی شود، بنابراین اختلاف فعلی آسانی همچنان باید بر مبنای مقررات جاری بررسی شود.

برای استقلال، کم‌ریسک‌ترین مسیر پیش از شروع لیگ نخبگان این است که وضعیت اختصاصی یاسر آسانی ـ نه صرفاً وضعیت کلی بازیکنان فصل قبل ـ در سطح حقوقی کاملاً تعیین تکلیف شود. زیرا یک رأی مثبت در کمیته انضباطی ایران الزاماً به این معنا نیست که در صورت طرح اختلاف نزد فیفا یا AFC نیز دقیقاً همان تحلیل حقوقی پذیرفته خواهد شد.

فعلاً آبی‌ها به تبرئه داخلی نزدیک‌تر به نظر می‌رسند، اما تا زمانی که تکلیف حقوقی نامه فسخ ۲۳ تیر و اثر آن در چارچوب مقررات فیفا روشن نشود، پرونده یاسر آسانی را نمی‌توان کاملاً بسته‌شده دانست؛ به‌خصوص حالا که مهم‌ترین مسابقات آسیایی استقلال هنوز در پیش است.