یکی از مهم‌ترین غایبان فوتبال ایران در ماه‌های منتهی به جام جهانی حالا بار دیگر به تیم ملی نزدیک شده است.

سردار آزمون که از مارس ۲۰۲۶ در اردوهای تیم ملی حضور نداشت و در نهایت نامش در فهرست ایران برای جام جهانی نیز قرار نگرفت، حالا دوباره وارد فهرست مورد استفاده کادر فنی شده است.

گزارش منتشرشده در ۱۸ شهریور می‌گوید نام آزمون در فهرست جدید رجیستری تیم ملی ثبت شده و در نتیجه امکان دعوت و حضور او در اردوی پیش‌رو فراهم شده است. برخی گزارش‌های تکمیلی نیز از «برطرف شدن مشکلات حضور» این مهاجم و برنامه کادر فنی برای استفاده از او در فیفادی بعدی خبر داده‌اند.

بازگشت سردار قطعی است یا هنوز باید منتظر لیست رسمی ماند؟

در این خبر یک تفاوت ظریف اما مهم وجود دارد.

برخی بازنشرها مستقیماً نوشته‌اند «سردار آزمون به تیم ملی برگشت»، اما منبع اولیه از حضور نام او در فهرست رجیستری صحبت می‌کند. تا زمان آخرین بررسی، فهرست رسمی کامل اردوی بزرگسالان برای مسابقات تدارکاتی پیش‌رو در سایت فدراسیون فوتبال منتشر نشده بود.

بنابراین دقیق‌ترین تعبیر این است که آزمون در آستانه بازگشت قطعی به اردو قرار گرفته و کادر فنی دوباره او را وارد برنامه‌های تیم ملی کرده است.

در عمل نیز ثبت نام او در رجیستری پس از ماه‌ها غیبت نشان می‌دهد مانعی که باعث دوری‌اش شده بود، دست‌کم در مسیر دعوت بعدی برطرف شده است.

سردار چگونه جام جهانی ۲۰۲۶ را از دست داد؟

غیبت آزمون یکی از جنجالی‌ترین اتفاقات پیش از جام جهانی بود.

او ابتدا از فهرست ایران برای دو دیدار تدارکاتی مقابل نیجریه و کاستاریکا کنار گذاشته شد. رسانه‌های بین‌المللی در آن مقطع گزارش دادند حذف او پس از انتشار تصویری از دیدارش با محمد بن راشد آل مکتوم، حاکم دبی، اتفاق افتاده و برخی رسانه‌های داخلی آن را به مسائل خارج از فوتبال مرتبط دانسته‌اند.

در اردیبهشت نیز وقتی امیر قلعه‌نویی فهرست مقدماتی جام جهانی را اعلام کرد، نام آزمون میان ۳۰ بازیکن دیده نشد. گزارش رویترز که الجزیره منتشر کرد، همزمان اشاره داشت که خبرگزاری رسمی ایران آسیب‌دیدگی را مطرح کرده، در حالی که گزارش‌های دیگری علت غیبت را به حواشی ماه‌های قبل مرتبط می‌دانستند. بنابراین درباره علت نهایی حذف آزمون روایت واحد و رسمی روشنی منتشر نشد.

نکته قطعی این بود که سردار به جام جهانی نرفت.

بعد از روسیه و قطر، جام جهانی سوم بدون آزمون برگزار شد

سردار آزمون در دو جام جهانی قبلی ایران یکی از چهره‌های اصلی تیم بود.

او در جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه مقابل مراکش، اسپانیا و پرتغال بازی کرد و چهار سال بعد نیز در هر سه مسابقه ایران در قطر مقابل انگلیس، ولز و آمریکا به میدان رفت.

جام جهانی ۲۰۲۶ می‌توانست سومین حضور متوالی او در مهم‌ترین تورنمنت فوتبال جهان باشد، اما نامش از فهرست ایران کنار ماند. آن غیبت اهمیت بیشتری داشت چون آزمون در تمام سال‌های پیش از مسابقات، یکی از ستون‌های اصلی خط حمله ایران محسوب می‌شد.

حالا بازگشت احتمالی او تنها چند ماه پس از جام جهانی، نشان می‌دهد دوران ملی این مهاجم برخلاف گمانه‌زنی‌های آن مقطع هنوز به پایان نرسیده است.

۹۱ بازی و ۵۷ گل؛ سردار هنوز یکی از بهترین گلزنان تاریخ ایران است

آمار آزمون نشان می‌دهد چرا بازگشت او از منظر فنی اتفاق کوچکی نیست.

او از سال ۲۰۱۴ وارد تیم ملی بزرگسالان شد و تاکنون ۹۱ بازی ملی و ۵۷ گل در کارنامه دارد. آخرین آمار ثبت‌شده پس از جام جهانی نشان می‌دهد مهدی طارمی به ۶۰ گل رسیده و آزمون با ۵۷ گل، پشت علی دایی و طارمی در رده سوم بهترین گلزنان تاریخ تیم ملی قرار گرفته است.

این یعنی سردار با سه گل دیگر می‌تواند دوباره به طارمی برسد؛ البته رقابت میان دو مهاجمی که سال‌ها در کنار یکدیگر بازی کرده‌اند، بیشتر از آنکه رقابت شخصی باشد، سرمایه‌ای برای خط حمله تیم ملی است.

زوج طارمی – آزمون دوباره احیا می‌شود؟

یکی از مهم‌ترین سؤالات بعد از خبر بازگشت سردار همین است.

طارمی و آزمون در بخش بزرگی از یک دهه گذشته کنار یکدیگر بازی کرده‌اند. یکی معمولاً توانایی بیشتری در عقب آمدن، حفظ توپ و ایجاد فضا داشته و دیگری در عمق و محوطه جریمه تهدید اصلی بوده است.

در دوره‌ای که تیم ملی پس از جام جهانی وارد مرحله جدیدی از ساختن ترکیب شده، بازگشت آزمون دست قلعه‌نویی را بازتر می‌کند.

این الزاماً به معنی بازگشت خودکار به ترکیب اصلی نیست. مهاجمان جوان‌تر و بازیکنانی مانند علی علیپور و امیرحسین حسین‌زاده نیز در ماه‌های اخیر در برنامه تیم ملی حضور داشته‌اند و آزمون بعد از یک دوره نسبتاً طولانی دوری باید دوباره جایگاه خود را به دست بیاورد.

اما تجربه ۹۱ بازی ملی و ۵۷ گل چیزی نیست که کادر فنی بتواند به آسانی از آن عبور کند.

اولین آزمون سردار؛ ازبکستان و روسیه

فیفادی پیش‌رو می‌تواند اولین فرصت برای بازگشت عملی سردار به زمین با لباس ایران باشد.

فدراسیون فوتبال ازبکستان اعلام کرده ایران روز ۲۴ سپتامبر، برابر با ۲ مهر ۱۴۰۵ در ورزشگاه استقلال شهر فرغانه به مصاف ازبکستان می‌رود. مسابقه ساعت ۱۷:۳۰ به وقت ایران آغاز خواهد شد.

پنج روز بعد نیز ایران در کازان با روسیه روبه‌رو خواهد شد. فدراسیون فوتبال روسیه مسابقه را برای ۲۹ سپتامبر، برابر با ۷ مهر در کازان آره‌نا برنامه‌ریزی کرده است.

اگر نام آزمون در فهرست نهایی اردو نیز قرار بگیرد، این دو بازی اولین فرصت جدی قلعه‌نویی برای ارزیابی دوباره او بعد از چند ماه دوری خواهد بود.

هدف بعدی؛ جام ملت‌های آسیا

تیم ملی پس از پایان جام جهانی اکنون باید مسیر تازه‌ای را تا جام ملت‌های آسیا طی کند.

در چنین دوره‌ای معمولاً دو مسئله به صورت همزمان مطرح می‌شود: جوان‌سازی تیم و حفظ بازیکنان باتجربه‌ای که هنوز از نظر فنی توان تأثیرگذاری دارند.

آزمون دقیقاً در نقطه تلاقی این دو سیاست قرار گرفته است.

او در ۳۱ سالگی دیگر بازیکن جوان تیم ملی نیست، اما هنوز آن‌قدر مسن نیست که بازگشتش صرفاً یک تصمیم احساسی یا کوتاه‌مدت تلقی شود. اگر از نظر بدنی و باشگاهی در شرایط مناسب بماند، می‌تواند تا جام ملت‌های بعدی یکی از مهره‌های باتجربه خط حمله باشد.

از سوی دیگر، قلعه‌نویی باید مشخص کند آیا قصد دارد دوباره ساختار حمله را حول زوج آزمون و طارمی بسازد یا از سردار به‌عنوان یکی از چند گزینه رقابتی استفاده کند.

بازگشت بعد از یک جدایی پرحاشیه

مهم‌ترین معنای خبر جدید شاید همین باشد: پرونده ملی سردار آزمون بسته نشده است.

در اردیبهشت، وقتی او پس از ۹۱ بازی و ۵۷ گل از فهرست جام جهانی کنار ماند، حتی درباره پایان غیررسمی دوران حضورش در تیم ملی گمانه‌زنی شد. خودش نیز در پیامی پس از حذف از فهرست، بر علاقه‌اش به ایران و حمایت از ملی‌پوشان حاضر در جام جهانی تأکید کرد.

حالا فقط چند ماه بعد، نامش دوباره در فهرست رجیستری دیده می‌شود.

اگر دعوت رسمی او برای اردوی مهر نیز اعلام شود، سردار فرصت دارد داستان تیم ملی خود را از همان عدد ۹۱ بازی و ۵۷ گل ادامه دهد؛ این بار نه برای جام جهانی، بلکه برای ساختن تیمی که هدف بزرگ بعدی‌اش جام ملت‌های آسیاست.