وعده ۴۸ ساعته تاج برای نیمکت تیم امید؛ سرمربی جدید مأمور شکستن طلسم ۵۲ ساله المپیک میشود
فدراسیون فوتبال برای انتخاب جانشین حسین عبدی وارد مرحله نهایی شده است. مهدی تاج روز دوشنبه ششم مهر اعلام کرد که فدراسیون قصد دارد ظرف دو روز تکلیف کادر فنی تیم امید را روشن کند و سرمربی جدید را معرفی کند.
رئیس فدراسیون فوتبال در عین حال به پرسش درباره داخلی یا خارجی بودن سرمربی بعدی پاسخ مشخصی نداد و تنها تأکید کرد که معرفی این مربی باید هرچه سریعتر انجام شود تا تیم امید برای رقابتهای آینده آماده شود.
این سرعت عمل در حالی است که تیم امید تنها چند روز قبل یکی از ناامیدکنندهترین نتایج سالهای اخیر خود را تجربه کرد و با شکست چهار بر یک برابر کرهشمالی از صعود به مرحله حذفی بازیهای آسیایی ۲۰۲۶ آیچی–ناگویا بازماند.
پایان کار حسین عبدی بعد از حذف از ناگویا
حسین عبدی در اردیبهشت ۱۴۰۵ بهعنوان سرمربی تیم امید انتخاب شد. فدراسیون در آن مقطع اعلام کرده بود انتخاب عبدی صرفاً برای بازیهای آسیایی نیست و قرار است نسلی که او پیشتر در ردههای نوجوانان و جوانان با آن کار کرده بود، در مسیر تیم امید نیز همراهش باشد.
اما پروژه عبدی بسیار زودتر از آنچه تصور میشد متوقف شد.
ایران در مرحله گروهی بازیهای آسیایی ناگویا ابتدا برابر امارات و چین به تساوی رسید و سپس در دیدار تعیینکننده مقابل کرهشمالی، باوجود زدن گل نخست، چهار گل دریافت کرد و با شکست ۴ بر یک از مسابقات کنار رفت. عبدی بلافاصله پس از بازگشت تیم به ایران و در فرودگاه استعفای خود را اعلام کرد و فدراسیون نیز با این استعفا موافقت کرد.
نکته مهم آن است که ناگویا قرار بود تنها ایستگاه نخست پروژه المپیک باشد. خود عبدی پیش از مسابقات گفته بود بازیهای آسیایی یک «هدف کوتاهمدت» در مسیر آمادهسازی برای المپیک است.
حالا آن پروژه باید با یک مربی دیگر از نو طراحی شود.
سرمربی تیم امید اختیاراتی فراتر از یک تیم خواهد داشت
مهمترین بخش صحبتهای تازه مهدی تاج نه وعده معرفی سرمربی در ۴۸ ساعت آینده، بلکه تعریف تازهای است که برای مسئولیت این مربی ارائه شده است.
تاج گفته است فدراسیون به دنبال انتخاب سرمربیای است که علاوه بر هدایت تیم امید، «نظارت دقیقی» بر سایر تیمهای پایه داشته باشد و بتواند به آنها نیز کمک کند.
اگر این ایده در ساختار اجرایی فدراسیون عملی شود، سرمربی جدید عملاً نقشی فراتر از یک سرمربی معمولی خواهد داشت و میتواند در هماهنگی فنی میان تیمهای نوجوانان، جوانان و امید نقش ایفا کند.
چنین مدلی یک هدف روشن دارد؛ بازیکنی که از نوجوانان وارد سیستم ملی میشود، تا رسیدن به جوانان و امید در یک مسیر فنی نسبتاً منسجم حرکت کند و تغییر مربی یا رده سنی به معنای شروع دوباره از نقطه صفر نباشد.
البته اجرای چنین طرحی نیازمند تعیین دقیق حدود اختیارات سرمربی امید است، چراکه تیمهای پایه هرکدام سرمربی و برنامه مستقل خود را دارند. برای نمونه، قاسم حدادیفر در تابستان امسال مسئولیت تیم جوانان ایران را بر عهده گرفت.
هدف اصلی سرمربی جدید؛ المپیک ۲۰۲۸ لسآنجلس
فدراسیون فوتبال اکنون تمرکز اصلی خود را روی انتخابی المپیک ۲۰۲۸ قرار داده است.
این دوره اهمیت ویژهای دارد، چراکه کنفدراسیون فوتبال آسیا ساختار مسابقات زیر ۲۳ سال را تغییر داده است. براساس اعلام رسمی AFC، جام ملتهای زیر ۲۳ سال آسیا ۲۰۲۸ در ژاپن برگزار میشود و همین مسابقات بهعنوان رقابت انتخابی فوتبال آسیا برای المپیک لسآنجلس عمل خواهد کرد.
AFC همچنین اعلام کرده از سال ۲۰۲۸، جام ملتهای زیر ۲۳ سال بهجای برگزاری دوسالانه، هر چهار سال یک بار و در چرخه المپیک برگزار خواهد شد. آخرین دوره غیرالمپیکی این رقابتها در ژانویه ۲۰۲۶ در عربستان برگزار شد.
به همین دلیل، مربی جدید تیم امید فرصت چندانی برای آزمونوخطای طولانی نخواهد داشت. او باید همزمان نسل مناسب برای سال ۲۰۲۸ را شناسایی کند، اردوهای مستمر داشته باشد و ارتباط خود را با باشگاههایی که بازیکنان جوان را در اختیار دارند، تقویت کند.
طلسمی که از المپیک ۱۹۷۶ ادامه دارد
اهمیت مأموریت سرمربی جدید زمانی بیشتر مشخص میشود که سابقه فوتبال ایران در انتخابی المپیک مرور شود.
براساس سوابق رسمی کنفدراسیون فوتبال آسیا، آخرین حضور فوتبال ایران در بازیهای المپیک به مونترال ۱۹۷۶ بازمیگردد. ایران پیش از آن نیز در المپیکهای ۱۹۶۴ و ۱۹۷۲ حضور داشت، اما از سال ۱۹۷۶ به بعد هر بار در مسیر انتخابی ناکام مانده است. بنابراین اگر تیم امید بتواند به لسآنجلس ۲۰۲۸ راه پیدا کند، انتظار بیش از نیمقرنی فوتبال ایران برای بازگشت به المپیک پایان خواهد یافت.
همین سابقه باعث شده انتخاب مربی جدید تنها یک تغییر معمول روی نیمکت نباشد.
آیا افشین قطبی به تیم امید میرسد؟
همزمان با صحبتهای تاج، نام چند گزینه برای هدایت تیم امید در رسانهها مطرح شده است.
در میان این نامها، افشین قطبی بیش از سایر گزینهها مورد توجه قرار گرفته است. برخی گزارشهای رسانهای مدعی شدهاند مذاکرات اولیه با سرمربی سابق تیم ملی ایران انجام شده و او یکی از گزینههای جدی برای جانشینی حسین عبدی است.
قطبی سابقه هدایت پرسپولیس و تیم ملی ایران را در کارنامه دارد و سالها نیز در فوتبال شرق آسیا فعالیت کرده است.
با این حال، نکته مهم این است که فدراسیون فوتبال تاکنون نام هیچ گزینهای را بهصورت رسمی اعلام نکرده است و مهدی تاج نیز در پاسخ به سؤال درباره ایرانی یا خارجی بودن سرمربی بعدی از تأیید نام خاصی خودداری کرده است. بنابراین تا زمان اعلام رسمی فدراسیون، مطرحشدن قطبی یا هر مربی دیگر را باید در حد گزارشهای رسانهای دانست. Tasnim News
مشکل تیم امید فقط انتخاب سرمربی نیست
تغییر مربی به تنهایی تضمینی برای موفقیت پروژه المپیک نیست.
حسین عبدی در هفتههای منتهی به بازیهای آسیایی بارها درباره مشکل در اختیار گرفتن بازیکنان صحبت کرده بود. او گفته بود تغییر برنامه لیگ و همکارینکردن کامل برخی باشگاهها باعث شده برنامه اردوهای تیم امید با اختلال مواجه شود.
این مسئله یکی از مشکلات قدیمی تیمهای امید ایران است. بسیاری از بازیکنان این رده سنی عضو تیمهای لیگ برتری هستند و باشگاهها بهخصوص در مسابقاتی که در تقویم رسمی فیفا قرار ندارند، الزام همیشگی برای آزادکردن بازیکنان ندارند.
بنابراین مربی جدید علاوه بر مسائل تاکتیکی باید با چالش هماهنگی با سازمان لیگ و باشگاهها نیز روبهرو شود.
اگر فدراسیون قصد دارد پروژه لسآنجلس ۲۰۲۸ را جدی دنبال کند، تعیین تقویم اردوها، مسابقات تدارکاتی و نحوه در اختیار گرفتن بازیکنان باید از مدتها قبل مشخص شود.
۴۸ ساعت سرنوشتساز برای پروژه جدید فوتبال پایه
وعده مهدی تاج، شمارش معکوس برای معرفی یکی از مهمترین مربیان تیمهای ملی ایران را آغاز کرده است.
فدراسیون پس از حذف تیم امید در ناگویا تصمیم گرفته خیلی سریع وارد مرحله تازهای شود و به گفته رئیس فدراسیون، مربی بعدی تنها مسئول نتایج تیم زیر ۲۳ سال نخواهد بود، بلکه باید بر مسیر سایر تیمهای پایه نیز نظارت داشته باشد.
این تصمیم در صورت اجرای واقعی میتواند نشاندهنده تلاش برای ایجاد یک ساختار پیوسته در فوتبال پایه باشد؛ با این حال معیار اصلی موفقیت آن در نهایت نتایج عملی خواهد بود.
جام ملتهای زیر ۲۳ سال آسیا ۲۰۲۸ در ژاپن، ایستگاه اصلی انتخابی المپیک است و فوتبال ایران برای پایان دادن به غیبت خود از المپیک از سال ۱۹۷۶، کمتر از دو سال برای ساختن تیمی رقابتی فرصت دارد.