قیمت دلار امروز ۱۵ مهر ۱۴۰۵؛ دلار آزاد تا ۲۶۵ هزار تومان عقب نشست / دلار توافقی گران‌تر شد

بازار ارز چهارشنبه را با نوساناتی متفاوت از روزهای گذشته آغاز کرد. برخی تابلوهای بازار در ساعات ابتدایی دلار را حدود ۲۶۸ هزار و ۸۲۰ تومان ثبت کردند و دامنه معاملات صبح حتی تا محدوده ۲۷۰ هزار و ۵۲۰ تومان نیز بالا رفت. اما در ادامه معاملات، فشار خرید کاهش یافت و نرخ‌های بازار به سمت سطوح پایین‌تر حرکت کردند.

طبق نرخ لحظه‌ای مورد بررسی در ادامه روز، دلار آزاد تا حدود ۲۶۵ هزار تومان عقب‌نشینی کرد؛ یعنی نسبت به نرخ پایانی حدود ۲۶۷ هزار تومانی روز قبل حدود دو هزار تومان کاهش. این رفت‌وبرگشت درون‌روزی نشان می‌دهد بازار هنوز به تعادل باثبات نرسیده و قیمت‌ها می‌توانند با حجم نسبتاً محدودی از عرضه یا انتشار اخبار سیاسی چند هزار تومان جابه‌جا شوند.

جدول قیمت دلار و ارز امروز چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵

نکته مهم این است که نرخ‌های بازار آزاد در طول روز به سرعت تغییر می‌کنند. برای نمونه، داده‌های صبحگاهی نرخ دلار آزاد را ۲۶۸ هزار و ۸۲۰ تومان و یورو را ۳۰۳ هزار و ۲۱۰ تومان ثبت کرده بودند؛ بنابراین نرخ‌های ۲۶۵ و ۲۹۶ هزار تومانی، عقب‌نشینی محسوس بازار در ادامه همان روز را نشان می‌دهند.

دلار آزاد پایین آمد، دلار توافقی بالا رفت

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های بازار امروز حرکت مخالف دو نرخ است.

در حالی که دلار آزاد از سقف‌های صبح فاصله گرفته، نرخ فروش دلار در مرکز مبادله به ۱۷۷ هزار و ۳۴۰ تومان رسیده است. طبق داده‌های منتشرشده از مرکز مبادله، این نرخ روز گذشته ۱۷۶ هزار و ۲۸۱ تومان بوده؛ بنابراین افزایش واقعی نرخ فروش امروز حدود یک هزار و ۵۹ تومان است، نه ۵۳۰ تومان. نرخ خرید نیز از ۱۷۴ هزار و ۶۹۵ تومان به ۱۷۵ هزار و ۷۴۴ تومان رسیده و حدود ۱۰۴۹ تومان افزایش داشته است.

این اصلاح عدد مهم است، زیرا نشان می‌دهد نرخ رسمی با سرعت بیشتری از آنچه در برخی گزارش‌های اولیه عنوان شده، در حال حرکت است.

رشد دلار مرکز مبادله در چند روز گذشته نیز پیوسته بوده است. نرخ فروش دلار در ۱۱ مهر به ۱۷۵ هزار و ۲۲۸ تومان رسیده بود و اکنون در کانال ۱۷۷ هزار تومان قرار دارد.

شکاف دلار آزاد و رسمی هنوز ۸۷ هزار تومان است

با فرض دلار آزاد ۲۶۵ هزار تومانی و نرخ فروش ۱۷۷ هزار و ۳۴۰ تومانی مرکز مبادله، فاصله دو بازار حدود ۸۷ هزار و ۶۶۰ تومان به ازای هر دلار است.

یعنی نرخ بازار آزاد حدود ۴۹ درصد بالاتر از نرخ مرکز مبادله قرار دارد. از زاویه دیگری، نرخ رسمی تقریباً معادل ۶۷ درصد قیمت دلار آزاد است.

این شکاف همچنان بسیار بزرگ است.

وجود چنین فاصله‌ای می‌تواند انگیزه تقاضا برای ارزهای ارزان‌تر رسمی را افزایش دهد و در عین حال بر قیمت‌گذاری کالاهایی که واردات آنها با نرخ‌های مختلف انجام می‌شود اثر بگذارد.

به همین دلیل یکی از مسائل اصلی سیاست ارزی نه فقط کاهش نرخ آزاد، بلکه نزدیک کردن تدریجی بازارهای مختلف به یکدیگر است.

چرا دلار امروز عقب نشست؟

سه عامل می‌تواند کاهش امروز را توضیح دهد.

اولین عامل، بازارسازی بانک مرکزی است. طی روزهای اخیر بانک مرکزی عرضه ارز را افزایش داده و همزمان مسیر فروش ارز از طریق شبکه بانکی را نیز فعال‌تر کرده است. افزایش عرضه لزوماً نمی‌تواند روند بلندمدت دلار را تغییر دهد، اما در کوتاه‌مدت قدرت خریداران را کاهش می‌دهد.

دومین عامل، کاهش انگیزه معامله‌گران برای ورود در قیمت‌های نزدیک به ۲۷۰ هزار تومان است. دلار در چند روز اخیر چند بار به این محدوده نزدیک شده، اما هر بار با افزایش عرضه روبه‌رو شده است. همین موضوع باعث شده بخشی از معامله‌گران کوتاه‌مدت برای شناسایی سود یا کاهش ریسک از بازار خارج شوند.

عامل سوم نیز انتظار برای اخبار سیاسی است. بازار در شرایطی قرار دارد که یک خبر درباره مذاکرات، تنش منطقه‌ای یا روابط خارجی می‌تواند ظرف چند ساعت جهت معاملات را تغییر دهد.

بازار وارد فاز انتظار شده است

رفتار امروز نشان می‌دهد نه خریدار با قدرت سابق وارد می‌شود و نه فروشنده حاضر است در هر قیمتی دلار خود را عرضه کند.

این همان شرایطی است که معمولاً به «بازار انتظار» تعبیر می‌شود.

خریدار تصور می‌کند ممکن است بانک مرکزی نرخ را پایین‌تر ببرد یا خبر سیاسی مثبت منتشر شود؛ بنابراین خرید را عقب می‌اندازد. فروشنده نیز نگران بازگشت ناگهانی قیمت است و حاضر نیست در کف‌های کوتاه‌مدت حجم بالایی عرضه کند.

نتیجه چنین رفتاری معمولاً کاهش حجم معاملات و نوسانات رفت‌وبرگشتی در یک محدوده مشخص است.

کاهش یورو شدیدتر از دلار بود

یورو نیز طبق نرخ‌های بعدی بازار از حدود ۳۰۳ هزار تومان در ساعات ابتدایی به حوالی ۲۹۶ هزار تومان رسیده است.

داده‌های صبح بازار یورو را ۳۰۳ هزار و ۲۱۰ تومان ثبت کرده بودند و بنابراین افت تا ۲۹۶ هزار تومان به معنای کاهش بیش از هفت هزار تومانی از سطوح اولیه روز است.

در مرکز مبادله اما یورو نیز مانند دلار افزایش داشته و نرخ فروش آن به ۱۹۹ هزار و ۷۱۸ تومان رسیده است؛ حدود ۱۳۳۸ تومان بیشتر از روز گذشته.

بنابراین همان الگوی دلار در یورو نیز مشاهده می‌شود: بازار آزاد نزولی و بازار رسمی صعودی.

آیا بانک مرکزی در حال کم کردن فاصله دو نرخ است؟

حرکت همزمان کاهش نرخ آزاد و افزایش نرخ رسمی از نظر تئوریک می‌تواند شکاف بازارها را کاهش دهد.

اگر این روند ادامه پیدا کند، دو نتیجه ممکن است ایجاد شود: نخست، کاهش جذابیت تقاضای رانتی برای ارز رسمی؛ دوم، افزایش انگیزه صادرکنندگان برای عرضه ارز در بازار رسمی.

اما این سیاست یک محدودیت جدی دارد. افزایش سریع نرخ رسمی می‌تواند هزینه تأمین ارز واردکنندگان را بالا ببرد و نهایتاً بخشی از آن به قیمت کالا منتقل شود.

به همین دلیل سیاست‌گذار با یک انتخاب ساده روبه‌رو نیست؛ کاهش شکاف ارزی باید به نحوی انجام شود که همزمان فشار تورمی تازه‌ای به کالاهای وارداتی وارد نکند.

محدوده حساس دلار کجاست؟

رفتار چند روز اخیر نشان می‌دهد محدوده ۲۶۷ تا ۲۷۰ هزار تومان یکی از مناطق مهم بازار است.

امروز نیز دلار در ابتدای معاملات تا ۲۷۰ هزار و ۵۲۰ تومان بالا رفت، اما نتوانست آن سطح را حفظ کند.

عقب‌نشینی تا ۲۶۵ هزار تومان اکنون این سطح را به حمایت کوتاه‌مدت تبدیل کرده است.

اگر دلار زیر ۲۶۵ هزار تومان تثبیت شود، احتمال حرکت به سمت محدوده‌های پایین‌تر افزایش می‌یابد. اما بازگشت سریع بالای ۲۶۸ هزار تومان می‌تواند بار دیگر سطح ۲۷۰ هزار تومان را به هدف خریداران تبدیل کند.

پیش‌بینی قیمت دلار فردا ۱۶ مهر ۱۴۰۵

سناریوی نخست، ادامه بازارسازی و نبود خبر منفی سیاسی است. در این حالت دلار می‌تواند بین ۲۶۳ تا ۲۶۷ هزار تومان نوسان کند و حتی کف‌های پایین‌تری را آزمایش کند.

سناریوی دوم، انتشار خبر سیاسی منفی یا کاهش عرضه بازارساز است. در چنین شرایطی عبور دوباره از ۲۶۸ هزار تومان و حمله به مرز ۲۷۰ هزار تومان دور از انتظار نخواهد بود.

سناریوی سوم نیز ادامه وضعیت انتظار است؛ یعنی دلار در یک دامنه محدود بین ۲۶۵ تا ۲۶۸ هزار تومان باقی بماند تا بازار محرک تازه‌ای پیدا کند.

فعلاً داده‌های امروز از غلبه نسبی فروشندگان و بازارساز حکایت دارند، اما افت دو هزار تومانی در بازاری که طی هفته‌های گذشته نوسانات چندین هزار تومانی داشته، هنوز به تنهایی برای اعلام آغاز یک روند نزولی پایدار کافی نیست.

مهم‌ترین سیگنال ۱۵ مهر این است که دلار آزاد همزمان با عقب‌نشینی تا حوالی ۲۶۵ هزار تومان، شاهد رشد دلار رسمی به ۱۷۷ هزار و ۳۴۰ تومان است. اگر این دو مسیر چند روز دیگر ادامه پیدا کنند، شکاف ارزی کوچک‌تر خواهد شد؛ اما اگر تنها کاهش بازار آزاد موقتی باشد، دلار می‌تواند دوباره به سمت سقف‌های اخیر برگردد. بنابراین بازار از فاز «رکوردزنی سریع» فعلاً وارد فاز «انتظار و آزمون قدرت بازارساز» شده است.