معمای بزرگ تارتار برای خط حمله پرسپولیس؛ بیفوما کنار سرگیف یا عمری پشت مهاجم؟

پرسپولیس امروز جمعه ۱۷ مهر ۱۴۰۵ از ساعت ۱۷ در ورزشگاه شهدای شهر قدس میزبان صنعت نفت آبادان است؛ مسابقه‌ای از هفته هشتم لیگ برتر که برای شاگردان مهدی تارتار، با توجه به توقف استقلال و تراکتور در بازی روز گذشته، اهمیت جدولی ویژه‌ای پیدا کرده است. تساوی دو تیم بالای جدول این فرصت را در اختیار سرخ‌پوشان گذاشته تا با کسب سه امتیاز، فاصله خود را با صدر کمتر کنند.

اما سؤال مهم پیش از مسابقه این است که تارتار برای رسیدن به این سه امتیاز با چه ساختار هجومی وارد زمین خواهد شد؟

طبق آخرین گزارش‌ها، محمدمهدی محبی، محمد عمری، تیوی بیفوما و ایگور سرگیف از گزینه‌های جدی حضور در ساختار تهاجمی پرسپولیس هستند. ترکیب همین چهار بازیکن می‌تواند بدون حتی یک تعویض، به دو آرایش متفاوت تبدیل شود؛ انعطافی که در جریان مسابقه نیز می‌تواند ابزار مهمی برای تغییر شکل حملات باشد. 

سناریوی اول؛ زوج بیفوما و سرگیف در خط حمله پرسپولیس

اولین و شاید تهاجمی‌ترین انتخاب، قرار گرفتن تیوی بیفوما در کنار ایگور سرگیف است. در چنین شرایطی، محمد عمری می‌تواند از جناح چپ و محمدمهدی محبی از سمت راست بازی کنند و پرسپولیس عملاً با دو مهاجم مرکزی به قلب خط دفاع صنعت نفت حمله کند.

این آرایش برای تیم تارتار تازگی ندارد. پرسپولیس در سه مسابقه خانگی مقابل استقلال خوزستان، ملوان و ذوب‌آهن با حضور همزمان علی علیپور و سرگیف بازی را آغاز کرد و هر سه دیدار را با پیروزی پشت سر گذاشت. همین سابقه می‌تواند تارتار را به حفظ ایده دو مهاجمه ترغیب کند، حتی اگر این بار یکی از دو نفر زوج خط حمله بیفوما باشد. 

مزیت چنین ساختاری، اشغال همزمان هر دو مدافع میانی صنعت نفت است. سرگیف مهاجمی است که می‌تواند با حضور در محوطه جریمه، درگیر شدن با مدافعان و بازی مستقیم نقش مهاجم هدف را بر عهده بگیرد؛ در حالی که بیفوما الزاماً مجبور نیست کنار او ثابت بماند.

بیفوما می‌تواند مدام به کانال چپ یا راست حرکت کند، پشت مدافعان فرار بزند و با فاصله گرفتن از سرگیف، خط دفاع حریف را از شکل منظم خارج کند. اگر این حرکات با اضافه شدن محبی و عمری همراه شود، پرسپولیس می‌تواند در فاز نهایی حمله چهار بازیکن را در اطراف محوطه جریمه قرار دهد.

آزمایش ویژه تارتار؛ بیفوما و سرگیف قبلاً کنار هم بازی کرده‌اند

احتمال استفاده از این زوج صرفاً یک فرض روی کاغذ نیست. تارتار در تعطیلات لیگ و در دیدار تدارکاتی مقابل چادرملو، بیفوما و سرگیف را کنار یکدیگر امتحان کرد. هر دو بازیکن حدود ۴۰ دقیقه در زمین حضور داشتند و غیبت علی علیپور و حضور پوریا شهرآبادی در اردوی تیم ملی امید، فرصت مناسبی برای آزمایش این ترکیب ایجاد کرد. 

اهمیت مسابقه دوستانه چادرملو در این است که مربیان معمولاً در چنین دیدارهایی ایده‌هایی را آزمایش می‌کنند که امکان استفاده از آنها در مسابقات رسمی وجود دارد. بنابراین اگر بیفوما امروز در کنار سرگیف دیده شود، نمی‌توان آن را تصمیمی ناگهانی دانست؛ این ترکیب حداقل یک‌بار در شرایط مسابقه‌ای مورد آزمایش کادر فنی قرار گرفته است.

سناریوی دوم؛ بیفوما در چپ، عمری پشت سرگیف

انتخاب دوم شاید از نظر ساختار مالکیت توپ متعادل‌تر باشد. در این سیستم، تیوی بیفوما در جناح چپ قرار می‌گیرد، محمدمهدی محبی سمت راست را در اختیار دارد و محمد عمری پشت ایگور سرگیف بازی می‌کند.

نقش عمری در این آرایش بسیار مهم خواهد بود. او می‌تواند بین خط میانی و دفاع صنعت نفت صاحب توپ شود، رو به دروازه بچرخد و با پاس عمقی سرگیف یا وینگرها را صاحب موقعیت کند. از طرف دیگر، حرکت عمری از پشت مهاجم به داخل محوطه باعث می‌شود مدافعان حریف نتوانند تمام تمرکز خود را روی سرگیف قرار دهند. 

در این چینش، بیفوما نیز آزادی بیشتری برای یکی مقابل یکی خواهد داشت. او می‌تواند توپ را در سمت چپ دریافت کند، به داخل بزند یا با استفاده از سرعت خود پشت مدافع کناری حرکت کند. گل او مقابل ملوان، زمانی که پس از تصاحب توپ فضای زیادی را با حمل توپ طی کرد و وارد محوطه شد، نمونه‌ای از ویژگی‌ای است که تارتار می‌تواند مقابل صنعت نفت روی آن حساب کند. 

وضعیت علی علیپور؛ گزینه‌ای که معادله حمله پرسپولیس را پیچیده می‌کند

علی علیپور نیز به تمرینات گروهی بازگشته، اما شرایط او باعث شده تصمیم تارتار کمی پیچیده‌تر شود. گزارش‌های اخیر حاکی از آن است که علیپور پس از دوره مصدومیت تنها بخشی از تمرینات گروهی را انجام داده و هنوز مشخص نیست کادر فنی بخواهد از ابتدای مسابقه روی او ریسک کند یا او را برای نیمه دوم نگه دارد.

اگر علیپور از ابتدا بازی کند، باز هم سؤال اصلی درباره بیفوما باقی می‌ماند. تارتار می‌تواند زوج آشنای علیپور ـ سرگیف را حفظ کرده و بیفوما را در جناح قرار دهد، یا با توجه به آمادگی علیپور، در مقاطعی شکل خط حمله را تغییر دهد.

برخی گزارش‌های ترکیب احتمالی حتی احتمال قرار گرفتن علیپور روی نیمکت و استفاده از گزینه‌های دیگری در شروع مسابقه را مطرح کرده‌اند؛ موضوعی که نشان می‌دهد انتخاب نهایی خط حمله تا لحظات نزدیک به مسابقه قطعی نیست. 

غیبت باکیچ چه اثری روی حملات پرسپولیس دارد؟

معمای تاکتیکی تارتار فقط به مهاجمان محدود نیست. مارکو باکیچ به دلیل بهبود نیافتن کامل مصدومیت زانو از فهرست دیدار با صنعت نفت کنار رفته و در میانه میدان، پویا پورعلی و پوریا لطیفی‌فر از گزینه‌های کادر فنی هستند. پورعلی در شش مسابقه ابتدایی فصل فیکس بوده و علاوه بر نقش دفاعی، در شروع حملات نیز تأثیرگذار ظاهر شده است. 

نبود باکیچ می‌تواند اهمیت تحرک عمری و بیفوما را بیشتر کند. اگر پرسپولیس در انتقال توپ از خط میانی به حمله با مشکل مواجه شود، حضور عمری در پست پشت مهاجم گزینه مناسبی برای ایجاد یک رابط میان هافبک‌ها و سرگیف خواهد بود.

در مقابل، اگر سرخ‌ها قصد داشته باشند سریع‌تر و مستقیم‌تر به دروازه صنعت نفت برسند، بازی با دو مهاجم و استفاده از بیفوما کنار سرگیف می‌تواند انتخاب منطقی‌تری باشد.

کلید تاکتیکی بازی؛ پرسپولیس می‌تواند بدون تعویض تغییر سیستم بدهد

مهم‌ترین مزیت نفراتی که تارتار در اختیار دارد، قابلیت تغییر آرایش بدون تعویض است. پرسپولیس می‌تواند مسابقه را با بیفوما در جناح و عمری پشت مهاجم شروع کند و چند دقیقه بعد، با جلو رفتن بیفوما و انتقال عمری به سمت چپ، عملاً به سیستم دو مهاجمه برسد.

برعکس این اتفاق نیز امکان‌پذیر است. اگر حضور دو مهاجم فضای خط میانی را کاهش دهد، بیفوما می‌تواند عقب‌تر برود و عمری دوباره پشت سرگیف قرار بگیرد. همین تغییرات کوچک، مدافعان صنعت نفت را مجبور می‌کند دائماً مسئولیت‌های یارگیری خود را تغییر دهند.

این دقیقاً همان نقطه‌ای است که بازی امروز را از نظر تاکتیکی جذاب می‌کند؛ اعلام اسامی یازده بازیکن اصلی شاید تمام نقشه تارتار را فاش نکند، زیرا محل استقرار بیفوما و محمد عمری در دقایق ابتدایی، بیشتر از خود ترکیب اولیه درباره برنامه واقعی سرمربی پرسپولیس اطلاعات خواهد داد. 

تارتار مقابل صنعت نفت کدام نسخه پرسپولیس را انتخاب می‌کند؟

بر اساس روند بازی‌های خانگی، آرایش دو مهاجمه برای تارتار یک گزینه جدی است. سه پیروزی با حضور همزمان علیپور و سرگیف و آزمایش زوج بیفوما ـ سرگیف در تعطیلات لیگ نشان می‌دهد سرمربی پرسپولیس به حضور دو مهاجم در چنین مسابقاتی بی‌میل نیست. با این حال ویژگی‌های محمد عمری در فضای پشت مهاجم نیز به اندازه‌ای مهم است که سیستم تک‌مهاجمه با سرگیف را نمی‌توان کنار گذاشت. 

در نتیجه، تیوی بیفوما احتمالاً مهم‌ترین مهره تاکتیکی پرسپولیس مقابل صنعت نفت خواهد بود؛ نه فقط به این دلیل که می‌تواند گل بزند یا موقعیت بسازد، بلکه چون جایگاه او تعیین می‌کند پرسپولیس با دو مهاجم بازی کند یا با یک شماره ۱۰ پشت سرگیف.