فولاد ایرانیان
شوک تازه به قیمت تخم‌مرغ؛ هر عدد ۲۰ هزار تومان می‌شود؟ هشدار مرغداران درباره بحران تولید
بازار تخم‌مرغ در حالی با درخواست افزایش قیمت روبه‌رو شده که تولید این محصول همچنان بیشتر از نیاز مصرف داخلی است. حمیدرضا کاشانی، رئیس هیئت‌مدیره اتحادیه مرغداران میهن، از پیشنهاد افزایش قیمت هر کیلوگرم تخم‌مرغ درب مرغداری به ۳۳۳ هزار تومان خبر داده و قیمت منطقی هر عدد تخم‌مرغ را حدود ۲۰ هزار تومان اعلام کرده است. این درخواست در شرایطی مطرح می‌شود که مرغداران از زیان سنگین تولید، دو برابر شدن هزینه مواد اولیه و سقوط صادرات خبر می‌دهند. اکنون این پرسش مطرح است که آیا قیمت شانه تخم‌مرغ در روزهای آینده جهش می‌کند یا مازاد تولید مانع گرانی بیشتر خواهد شد؟
۱۶:۴۸ - ۱۷ مهر ۱۴۰۵
وانانیوز|
بررسی تازه‌ترین گزارش‌های بازار کالاهای اساسی در روز جمعه ۱۷ مهر ۱۴۰۵ نشان می‌دهد قیمت تخم‌مرغ در بازار خرده‌فروشی با توجه به وزن، کیفیت و شیوه عرضه تفاوت قابل توجهی دارد.
براساس گزارش منتشرشده از رصد بازار کالاهای اساسی، قیمت هر شانه ۳۰ عددی تخم‌مرغ در مراکز مورد بررسی بین ۲۷۰ هزار تا ۵۳۰ هزار تومان اعلام شده است. این اختلاف قیمت نشان می‌دهد وضعیت بازار مصرف‌کننده با قیمت درب مرغداری یکسان نیست و بخشی از هزینه نهایی به شبکه توزیع مربوط می‌شود.
از سوی دیگر، داده‌های بازار عمده در ۱۶ مهر نشان می‌دهد میانگین قیمت ثبت‌شده هر کیلوگرم تخم‌مرغ در مناطق مورد بررسی حدود ۲۳۵ هزار تومان بوده است؛ رقمی که فاصله قابل توجهی با نرخ پیشنهادی جدید اتحادیه دارد.
جدول قیمت تخم‌مرغ و پیشنهاد جدید مرغداران در مهر ۱۴۰۵
| نوع قیمت یا شاخص | مبلغ یا مقدار |
|---|---|
| قیمت اعلامی درب مرغداری | ۲۲۰ تا ۲۳۰ هزار تومان برای هر کیلو |
| میانگین ثبت‌شده بازار عمده ۱۶ مهر | حدود ۲۳۵ هزار تومان برای هر کیلو |
| قیمت پیشنهادی جدید اتحادیه | ۳۳۳ هزار تومان برای هر کیلو |
| نرخ محاسباتی مصرف‌کننده با افزایش ۲۳ درصدی | حدود ۴۱۰ هزار تومان برای هر کیلو |
| قیمت منطقی اعلامی هر عدد | حدود ۲۰ هزار تومان |
| قیمت مشاهده‌شده شانه ۳۰ عددی | ۲۷۰ تا ۵۳۰ هزار تومان |
نکته مهم آن است که نرخ ۳۳۳ هزار تومان هنوز یک پیشنهاد برای قیمت درب مرغداری است و نباید آن را قیمت مصوب یا نرخ قطعی بازار تلقی کرد.
چرا مرغداران خواستار افزایش قیمت تخم‌مرغ شدند؟
حمیدرضا کاشانی مهم‌ترین دلیل پیشنهاد افزایش قیمت را رشد بی‌سابقه هزینه تولید عنوان کرده است.
به گفته او، قیمت مواد اولیه مورد نیاز مرغداری‌ها طی ۴۰ روز گذشته تقریباً دو برابر شده و همین مسئله هزینه تمام‌شده تولید تخم‌مرغ را به شدت افزایش داده است.
خوراک مرغ تخم‌گذار سهم مهمی در هزینه تولید دارد. ذرت، کنجاله سویا، مکمل‌های معدنی و ویتامینی، دارو، انرژی، بسته‌بندی و حمل‌ونقل از جمله نهاده‌هایی هستند که افزایش قیمت آنها مستقیماً بر هزینه تولید اثر می‌گذارد.
وابستگی بخشی از نهاده‌ها به واردات نیز باعث شده نوسانات نرخ ارز فشار مضاعفی بر مرغداران وارد کند.
در چنین شرایطی، تولیدکننده ممکن است با وجود افزایش قیمت فروش، همچنان نتواند هزینه‌های خود را جبران کند؛ زیرا سرعت رشد هزینه نهاده‌ها بیشتر از افزایش درآمد حاصل از فروش محصول است.
زیان ۱۱۰ هزار تومانی در هر کیلو؛ تولید تخم‌مرغ دیگر صرفه ندارد؟
یکی از نگران‌کننده‌ترین بخش‌های اظهارات رئیس اتحادیه مرغداران میهن به میزان زیان تولیدکنندگان مربوط می‌شود.
کاشانی اعلام کرده مرغداران در شرایط فعلی هر کیلوگرم تخم‌مرغ را حدود ۲۲۰ تا ۲۳۰ هزار تومان می‌فروشند، در حالی که فاصله قیمت فروش با هزینه تمام‌شده به ۱۰۰ تا ۱۱۰ هزار تومان می‌رسد.
اگر این ارقام را مبنا قرار دهیم، تولیدکنندگان بخش قابل توجهی از هزینه تولید را از محل درآمد فروش جبران نمی‌کنند.
این وضعیت در کوتاه‌مدت ممکن است تنها به کاهش سود یا افزایش بدهی مرغداری‌ها منجر شود، اما استمرار آن پیامدهای جدی‌تری خواهد داشت.
کاهش سرمایه در گردش، افت توان خرید نهاده، تعویق در جایگزینی گله‌های پیر و کاهش سرمایه‌گذاری برای دوره‌های آینده از مهم‌ترین خطرهای ادامه زیان است.
به همین دلیل، هشدار مرغداران بیش از آنکه نشانه کمبود فوری تخم‌مرغ باشد، ناظر بر احتمال آسیب دیدن ظرفیت تولید در ماه‌های آینده است.
آیا قیمت هر عدد تخم‌مرغ واقعاً به ۲۰ هزار تومان می‌رسد؟
اعلام قیمت منطقی ۲۰ هزار تومانی برای هر عدد تخم‌مرغ، توجه مصرف‌کنندگان را به خود جلب کرده است؛ اما برای بررسی این عدد باید وزن تخم‌مرغ و قیمت پیشنهادی تولیدکننده را در نظر گرفت.
اگر پیشنهاد ۳۳۳ هزار تومانی برای هر کیلوگرم درب مرغداری مبنا قرار گیرد و ۲۳ درصد به عنوان افزایش قیمت در زنجیره توزیع به آن اضافه شود، نرخ محاسباتی مصرف‌کننده به حدود ۴۰۹ هزار و ۵۹۰ تومان در هر کیلو می‌رسد.
در این حالت، اگر یک شانه ۳۰ عددی حدود یک کیلو و ۵۰۰ گرم وزن داشته باشد، قیمت آن تقریباً ۶۱۴ هزار تومان و بهای هر عدد نزدیک به ۲۰ هزار و ۵۰۰ تومان خواهد بود.
البته این محاسبه صرفاً برای نشان دادن اثر پیشنهاد اتحادیه است و به معنای تصویب قیمت جدید نیست. وزن تخم‌مرغ‌ها، نوع بسته‌بندی و ضوابط قیمت‌گذاری می‌توانند رقم نهایی را تغییر دهند.
بنابراین ادعای گران‌فروشی برای هر تخم‌مرغ بالاتر از ۲۰ هزار تومان نیز باید براساس قیمت لازم‌الاجرا، وزن محصول و شرایط فروش بررسی شود.
تولید ۱۱۵ هزار تن تخم‌مرغ در مهر؛ پس چرا خطر گرانی وجود دارد؟
در شرایطی که مرغداران از افزایش هزینه تولید گلایه دارند، آمار عرضه نشان می‌دهد کمبودی در بازار وجود ندارد.
برآورد اتحادیه مرغداران میهن حاکی از آن است که تولید تخم‌مرغ در مهرماه به حدود ۱۱۵ هزار تن خواهد رسید.
از این میزان، حدود ۱۰۲ تا ۱۰۵ هزار تن به مصرف داخلی اختصاص پیدا می‌کند و بین ۱۰ تا ۱۳ هزار تن مازاد تولید باقی خواهد ماند.
این ارقام بیانگر آن است که مشکل فعلی بازار بیشتر از جنس هزینه تولید، ضعف صادرات و فاصله قیمت فروش با هزینه تمام‌شده است، نه کمبود فیزیکی محصول.
حتی مازاد تولید می‌تواند در کوتاه‌مدت فشار بیشتری به تولیدکنندگان وارد کند؛ زیرا تخم‌مرغ کالایی فسادپذیر است و تولیدکننده امکان نگهداری نامحدود آن را ندارد.
در نتیجه، وقتی عرضه داخلی بیشتر از تقاضا باشد و مسیر صادرات نیز محدود شود، مرغدار ممکن است برای تأمین نقدینگی ناچار به فروش زیر قیمت تمام‌شده شود.
سقوط صادرات تخم‌مرغ؛ چرا بازارهای خارجی از دست رفتند؟
یکی دیگر از محورهای مهم گزارش جدید، کاهش شدید صادرات است.
به گفته کاشانی، صادرات تخم‌مرغ در نیمه نخست سال گذشته حدود ۶۰ هزار تن بود، اما در شش‌ماهه نخست سال جاری این رقم به تنها هفت هزار تن رسیده است.
این ارقام در صورت تأیید نهایی، از کاهش حدود ۸۸ درصدی صادرات تخم‌مرغ حکایت دارند.
چنین افتی برای صنعتی که با مازاد تولید روبه‌روست، پیامدهای قابل توجهی دارد.
صادرات می‌تواند بخشی از محصول مازاد را جذب کند و مانع انباشت عرضه در بازار داخلی شود. در مقابل، محدود شدن بازارهای خارجی باعث می‌شود فشار فروش بر مرغداری‌ها افزایش پیدا کند.
البته صادرات تنها زمانی می‌تواند راهکار پایداری باشد که هزینه تولید، حمل‌ونقل، مقررات تجاری و قیمت نهایی محصول امکان رقابت در بازار کشورهای مقصد را فراهم کند.
پیش‌بینی قیمت تخم‌مرغ در روزهای آینده؛ افزایش قیمت قطعی است؟
بررسی وضعیت عرضه و هزینه تولید نشان می‌دهد بازار تخم‌مرغ با دو نیروی متضاد مواجه است.
از یک سو، مازاد تولید حدود ۱۰ هزار تنی و ضعف صادرات می‌تواند مانع افزایش سریع قیمت درب مرغداری شود. از سوی دیگر، افزایش هزینه نهاده‌ها و زیان تولیدکنندگان فشار قابل توجهی برای اصلاح قیمت ایجاد کرده است.
در سناریوی نخست، اگر نهاده‌ها با قیمت مناسب‌تری تأمین شوند و صادرات تخم‌مرغ افزایش پیدا کند، امکان کاهش فشار بر تولیدکنندگان بدون جهش سنگین قیمت مصرف‌کننده وجود خواهد داشت.
اما اگر هزینه مواد اولیه همچنان صعودی باشد و راهکاری برای جبران زیان مرغداری‌ها ارائه نشود، احتمال افزایش قیمت پیشنهادی و فشار برای اصلاح نرخ فروش در هفته‌های آینده بیشتر می‌شود.
در این میان، وزارت جهاد کشاورزی و نهادهای مسئول تنظیم بازار با چالشی دوگانه روبه‌رو هستند؛ حمایت از استمرار تولید و جلوگیری از تحمیل فشار بیشتر بر سبد غذایی خانوارها.
جمع‌بندی؛ تخم‌مرغ فراوان است، اما خطر گرانی از بین نرفته است
بازار تخم‌مرغ ایران اکنون در موقعیتی قرار دارد که فراوانی عرضه الزاماً به معنای پایداری قیمت در بلندمدت نیست.
پیش‌بینی تولید ۱۱۵ هزار تنی در مهرماه نشان می‌دهد نگرانی فوری درباره کمبود محصول وجود ندارد، اما زیان اعلامی مرغداران، افزایش قیمت نهاده‌ها و سقوط صادرات می‌تواند تداوم تولید را با مشکل مواجه کند.
پیشنهاد افزایش قیمت درب مرغداری به ۳۳۳ هزار تومان و برآورد قیمت حدود ۲۰ هزار تومانی برای هر عدد تخم‌مرغ، هنوز به معنای اجرای نرخ جدید نیست.
با این حال، اگر چالش هزینه تولید و صادرات برطرف نشود، احتمال تداوم فشار برای افزایش قیمت وجود دارد.
مهم‌ترین پرسش این است که آیا سیاست‌گذار می‌تواند پیش از آسیب دیدن تولید، تعادلی میان هزینه مرغداران و توان خرید خانوارها ایجاد کند یا تخم‌مرغ نیز در ماه‌های آینده به یکی دیگر از کالاهای پروتئینی با افزایش شدید قیمت تبدیل خواهد شد؟
لینک کپی شد
ارسال نظر
جدیدترین اخبار
روی خط
