خبر مهم پزشکیان درباره کالابرگ ۱.۵ میلیون تومانی؛ افزایش اعتبار برای میلیونها ایرانی | یارانه چه کسانی حذف میشود؟
موضوع افزایش اعتبار کالابرگ الکترونیکی و اصلاح شیوه پرداخت یارانهها، در جلسه روز یکشنبه ۱۰ آبان ۱۴۰۵ شورای اطلاعرسانی دولت با حضور مسعود پزشکیان مورد بررسی قرار گرفت.
در این نشست، علاوه بر ارائه گزارشی از روند اجرای کالابرگ، موضوع شناسایی دقیق خانوارهای نیازمند، کاهش فشار تورمی و اصلاح نحوه توزیع منابع عمومی مطرح شد.
رئیسجمهوری با تأکید بر اینکه حمایتهای دولتی باید متناسب با شرایط اقتصادی خانوارها باشد، خواستار طراحی سازوکارهایی برای دسترسی ارزانتر اقشار آسیبپذیر به کالاهای اساسی شد.
این اظهارات در شرایطی مطرح شده که بخش مهمی از خانوارهای ایرانی با افزایش هزینه خوراک، مسکن و سایر نیازهای ضروری روبهرو هستند و هرگونه تغییر در میزان یا شرایط دریافت کالابرگ میتواند بر بودجه ماهانه آنها تأثیر بگذارد.
آخرین خبر کالابرگ امروز ۱۰ آبان ۱۴۰۵؛ افزایش ۵۰۰ هزار تومانی برای ۳۰ میلیون نفر
یکی از مهمترین محورهای جلسه دولت، گزارشی درباره اضافه شدن ۵۰۰ هزار تومان به اعتبار کالابرگ حدود ۳۰ میلیون نفر بود.
این رقم در حالی در گزارش نشست مطرح شد که پیش از آن، مقامهای مسئول از افزایش اعتبار برای جمعیت بزرگتری خبر داده بودند.
بر اساس اعلام سازمان هدفمندسازی یارانهها در اول آبان، منابع افزایش اعتبار کالابرگ برای ۳۵ میلیون و ۱۲۰ هزار نفر تأمین شده بود.
در این مرحله، اعتبار مشمولان از یک میلیون تومان به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان به ازای هر نفر افزایش یافت.
همچنین احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، روز هشتم آبان اعلام کرد که افزایش اعتبار برای حدود ۳۳ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر از ثبتنامکنندگان اعمال شده است.
بنابراین، رقم ۳۰ میلیون نفر در گزارش جلسه امروز را نباید به معنای تعیین سقف جدید مشمولان یا حذف پنج میلیون نفر از طرح دانست.
برای روشن شدن تفاوت ارقام، باید گزارشهای اجرایی دستگاههای مسئول و زمان محاسبه آمارها در نظر گرفته شود.
کالابرگ یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی به چه کسانی تعلق میگیرد؟
بر اساس توضیحات منتشرشده از سوی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، اعتبار کالابرگ برای گروههایی از مشمولان واجد شرایط افزایش یافته است.
این افزایش شامل افراد تحت پوشش نهادهای حمایتی و بخشی از خانوارهایی میشود که فرآیند خوداظهاری را در سامانه «دولت من» انجام داده و مشمول دریافت اعتبار تکمیلی شناخته شدهاند.
در مرحله اعلامشده، مبلغ ۵۰۰ هزار تومان به اعتبار قبلی یک میلیون تومانی هر نفر اضافه شده است.
به این ترتیب، برای یک خانوار چهار نفره که تمام اعضای آن مشمول اعتبار جدید باشند، مجموع کالابرگ ماهانه به شش میلیون تومان میرسد.
البته این مبلغ اعتبار خرید کالاهای مشمول طرح است و نباید آن را با واریز وجه نقد به حساب بانکی خانوار اشتباه گرفت.
همچنین برخورداری از اعتبار جدید برای همه دریافتکنندگان یارانه نقدی بهصورت یکسان و قطعی اعلام نشده است.
زمان واریز کالابرگ جدید؛ تکلیف جاماندگان چه میشود؟
یکی از مهمترین پرسشهای خانوارها، وضعیت افرادی است که هنوز افزایش ۵۰۰ هزار تومانی اعتبار کالابرگ را دریافت نکردهاند.
احمد میدری، وزیر کار، روز هشتم آبان اعلام کرد که بررسی درخواستهای باقیمانده با همکاری وزارت تعاون و سازمان برنامه و بودجه ادامه دارد.
او همچنین از برنامه اعمال افزایش اعتبار برای سایر متقاضیان تأییدشده در ۱۵ آبان ۱۴۰۵ خبر داد.
با این حال، این تاریخ به معنای تأیید خودکار همه درخواستهای ثبتشده نیست و وضعیت هر خانوار به نتیجه بررسی اطلاعات آن بستگی دارد.
در اطلاعیههای پیشین نیز اعلام شده بود که سرپرستان خانوار میتوانند فرآیند خوداظهاری را از طریق سامانه «دولت من» انجام دهند.
افرادی که امکان ثبت درخواست اینترنتی ندارند نیز میتوانند از مسیر دفاتر پیشخوان دولت اقدام کنند.
برای جلوگیری از سردرگمی، بهتر است خانوارها وضعیت اعتبار خود را تنها از طریق درگاهها و اطلاعیههای رسمی پیگیری کنند.
هشدار پزشکیان درباره حذف یارانه پردرآمدها؛ چه کسانی در اولویت هستند؟
یکی دیگر از موضوعات مهم جلسه شورای اطلاعرسانی دولت، اصلاح نظام شناسایی مشمولان یارانه بود.
پزشکیان با انتقاد از توزیع یکسان منابع عمومی میان خانوارهایی با توان مالی متفاوت تأکید کرد که حمایتهای دولت باید به سمت افراد نیازمند هدایت شود.
بر اساس موضع اعلامشده رئیسجمهوری، خانوارهایی که از تمکن مالی کافی برخوردار هستند نباید به همان میزان از منابع حمایتی استفاده کنند که خانوارهای کمدرآمد دریافت میکنند.
با این حال، در گزارش این جلسه فهرست تازهای از دهکهای مشمول حذف، معیارهای قطعی جدید یا تاریخ مشخصی برای قطع یارانه گروههای پردرآمد اعلام نشده است.
بنابراین، نباید سخنان پزشکیان را به معنای صدور دستور فوری حذف یارانه یک دهک یا گروه مشخص تلقی کرد.
بحث اصلی دولت در این نشست، ضرورت اصلاح شیوه توزیع یارانهها و افزایش سهم اقشار کمبرخوردار از منابع محدود بود.
آیا یارانه نقدی خانوارها حذف میشود؟
سخنان رئیسجمهوری درباره هدفمندسازی یارانهها ممکن است این نگرانی را ایجاد کند که پرداختهای نقدی نیز در معرض تغییر قرار گرفتهاند.
اما باید میان اصلاح سیاستهای حمایتی و اعلام تصمیم اجرایی جدید تفاوت قائل شد.
در نشست اخیر، پزشکیان بر ضرورت جلوگیری از تخصیص منابع حمایتی به افراد غیرنیازمند تأکید کرد، ولی جزئیات تغییر احتمالی در پرداخت یارانه نقدی ارائه نشد.
از منظر اقتصادی، حذف حمایت از خانوارهای برخوردار میتواند منابع بیشتری برای حمایت از افراد کمدرآمد آزاد کند، اما موفقیت چنین برنامهای به دقت شناسایی وضعیت مالی خانوارها وابسته است.
اگر شاخصهای درآمد، دارایی و هزینه زندگی بهدرستی محاسبه نشوند، احتمال حذف اشتباه برخی خانوارهای نیازمند وجود دارد.
به همین دلیل، وجود سازوکار شفاف برای اعتراض و بازبینی وضعیت مشمولان، یکی از پیشنیازهای اجرای عادلانه این سیاست خواهد بود.
تغییر مهم در یارانه آب، برق و گاز؛ برنامه دولت چیست؟
پزشکیان در بخش دیگری از سخنان خود به شیوه توزیع یارانههای انرژی انتقاد کرد.
او معتقد است در ساختار فعلی، خانوارهای برخوردار میتوانند به دلیل مصرف بیشتر آب، برق و گاز، از یارانه پنهان بیشتری بهرهمند شوند.
از این منظر، توزیع یارانه انرژی لزوماً متناسب با نیاز اقتصادی خانوارها نیست.
رئیسجمهوری خواستار آن شد که منابع حمایتی تا حد امکان به سمت اقشاری هدایت شود که به کمک بیشتری نیاز دارند.
با این حال، در این جلسه برنامه مشخصی برای افزایش تعرفه آب، برق یا گاز خانوارها اعلام نشده است.
اجرای هرگونه تغییر در یارانه انرژی میتواند آثار متفاوتی بر گروههای درآمدی و هزینه تولید کالاها داشته باشد و نیازمند بررسی دقیق پیامدهای اقتصادی و اجتماعی است.
دستور پزشکیان برای کاهش قیمت کالاهای اساسی در مناطق محروم
یکی از بخشهای قابلتوجه جلسه، تأکید رئیسجمهوری بر کاهش هزینه زندگی در استانهای مرزی و مناطق محروم بود.
پزشکیان اعلام کرد که هدف دولت باید ایجاد شرایطی باشد که تورم و هزینه زندگی در این مناطق از تهران کمتر شود.
او همچنین بر ضرورت طراحی سازوکارهایی برای رساندن کالاهای اساسی با قیمت مناسبتر به خانوارهای کمدرآمد تأکید کرد.
رئیسجمهوری از رایزنی با بنیاد مستضعفان و سازمان بسیج برای یافتن راهکارهای اجرایی در این زمینه خبر داد.
چنین سیاستی در صورت اجرا میتواند شامل بهبود شبکه توزیع، کاهش هزینه حمل کالا و توسعه دسترسی مناطق کمبرخوردار به اقلام ضروری باشد.
البته تحقق این هدف به برنامه عملیاتی، منابع مالی مشخص و نظارت مستمر بر قیمتها نیاز دارد.
چرا افزایش ۵۰۰ هزار تومانی کالابرگ بهتنهایی کافی نیست؟
افزایش اعتبار کالابرگ میتواند بخشی از فشار هزینه خوراک را کاهش دهد، اما اثر واقعی آن به روند قیمت کالاهای اساسی بستگی دارد.
اگر قیمت مواد غذایی با سرعت زیادی افزایش یابد، قدرت خرید اعتبار جدید نیز بهتدریج کاهش پیدا میکند.
برای مثال، خانواری که با اعتبار مشخصی در یک ماه مقدار معینی از کالاهای ضروری را تهیه میکند، ممکن است چند ماه بعد با همان مبلغ بتواند مقدار کمتری خریداری کند.
به همین دلیل، افزایش مبلغ کالابرگ و حفظ ثبات قیمتها باید در کنار یکدیگر بررسی شوند.
موضوع دیگر، دسترسی آسان خانوارها به فروشگاههای طرف قرارداد و موجودی کافی کالاهای مشمول است.
حتی اعتبار بیشتر نیز در صورتی که کالا در فروشگاهها کمیاب باشد یا اختلاف قیمت قابلتوجهی وجود داشته باشد، نمیتواند تمام نیازهای خانوار را پوشش دهد.
هزینه افزایش کالابرگ برای دولت چقدر است؟
افزایش ۵۰۰ هزار تومانی اعتبار برای ۳۰ میلیون نفر، در صورت پرداخت ماهانه، به منابعی معادل ۱۵ هزار میلیارد تومان در هر ماه نیاز دارد.
اگر جمعیت مشمول ۳۵ میلیون و ۱۲۰ هزار نفر باشد، هزینه افزایش اعتبار در یک ماه حدود ۱۷ هزار و ۵۶۰ میلیارد تومان خواهد بود.
این ارقام نشان میدهد استمرار طرح به تأمین منابع مالی پایدار وابسته است.
دولت پیشتر از بررسی راهکارهایی مانند بازتنظیم یارانههای دهکهای پردرآمد، صرفهجویی در مصرف سوخت و استفاده از برخی منابع وصولی برای تأمین اعتبار کالابرگ خبر داده بود.
با این حال، پایداری منابع اهمیت زیادی دارد؛ زیرا اگر اعتبار حمایتی از منابع نامطمئن تأمین شود، امکان تأخیر در پرداخت یا تغییر دامنه مشمولان افزایش خواهد یافت.
جمعبندی؛ سرنوشت کالابرگ و یارانهها در آبان ۱۴۰۵ چه میشود؟
جلسه شورای اطلاعرسانی دولت در ۱۰ آبان ۱۴۰۵ نشان داد که افزایش حمایت از خانوارهای کمدرآمد و اصلاح نظام یارانهها همچنان در دستور کار دولت قرار دارد.
در این جلسه، گزارشی درباره افزایش ۵۰۰ هزار تومانی اعتبار کالابرگ برای حدود ۳۰ میلیون نفر ارائه شد؛ در حالی که گزارشهای اجرایی پیشین از تأمین اعتبار برای بیش از ۳۵ میلیون نفر حکایت داشتند.
پزشکیان همچنین تأکید کرد که خانوارهای محروم، زنان سرپرست خانوار، افراد بیسرپرست، یتیمان، بیکاران و سایر گروههای آسیبپذیر باید در اولویت حمایت قرار گیرند.
مهمترین نکته برای خانوارها این است که افزایش کالابرگ به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان برای گروههای تأییدشده اجرا شده، اما در نشست امروز تصمیم تازهای درباره حذف فوری یارانه نقدی گروه مشخصی اعلام نشده است.
اکنون موفقیت برنامه دولت به سه موضوع اساسی وابسته خواهد بود: شناسایی دقیق مشمولان، تأمین مستمر اعتبار کالابرگ و جلوگیری از کاهش قدرت خرید خانوارها بر اثر افزایش قیمت کالاهای ضروری.