دلار ۲۰۸ هزار تومان را لمس کرد؛ جنگ ایران و آمریکا قیمت دلار را به کانال ۲۱۰ هزار میبرد؟
بازار ارز دوشنبه ۹ شهریور را با افزایش قیمت آغاز کرد و دلار آزاد در ساعات مختلف معاملات در محدوده ۲۰۷ تا ۲۰۸ هزار تومان قرار گرفت. اقتصادنیوز نرخ دلار را ۲۰۷ هزار و ۱۴۰ تومان گزارش کرده و دادههای شبکه اطلاعرسانی طلا و ارز نیز در بخشی از معاملات روز، قیمت حدود ۲۰۸ هزار و ۱۰۰ تومان را ثبت کرده است. اختلاف جزئی میان این ارقام ناشی از زمان ثبت قیمت و نوسان لحظهای بازار است.
این ارقام نشان میدهد دلار پس از نوسان در کانالهای پایینتر، بار دیگر به سمت ثبت سطوح بالاتر حرکت کرده است. تجارتنیوز در گزارش پیش از آغاز معاملات دوشنبه نیز نوشته بود دلار معاملات شنبه را با حضور در کانال ۲۰۴ هزار تومان آغاز کرده بود، در حالی که برخی دیگر از منابع در بخشهایی از معاملات همان روز نرخهای بالاتر از ۲۰۶ هزار تومان را ثبت کردند. بنابراین روند کلی بازار در چند روز اخیر، بدون توجه به اختلاف قیمت میان منابع، همچنان صعودی بوده است.
آنچه معاملات امروز را از نوسانات عادی بازار ارز متمایز میکند، بازگشت جدی ریسک سیاسی و نظامی به محاسبات معاملهگران است.
حملات ایران و آمریکا چگونه دلار را صعودی کرد؟
درگیریهای نظامی تازه میان ایران و آمریکا از مهمترین عوامل افزایش نااطمینانی در بازارهای داخلی و جهانی است. گزارش رویترز در روز دوشنبه ۳۱ اوت ۲۰۲۶، برابر با ۹ شهریور ۱۴۰۵، از ازسرگیری حملات میان دو طرف خبر داده است. بر اساس گزارشهای بینالمللی، نیروهای آمریکایی مواضعی مرتبط با پرتابگرهای موشکی ایران را هدف قرار دادند و ایران نیز حملاتی تلافیجویانه علیه مواضع آمریکا در منطقه انجام داد.
آسوشیتدپرس نیز افزایش تنش پس از حملات آمریکا به پرتابگرهای ایرانی و پاسخ موشکی ایران را تأیید کرده است. همزمان نگرانی درباره امنیت تردد در خلیج فارس و تنگه هرمز افزایش یافته؛ موضوعی که علاوه بر بازارهای داخلی ایران، بازار جهانی انرژی را نیز تحت تأثیر قرار داده است.
در چنین شرایطی رفتار بازار ارز ایران تا حد زیادی قابل پیشبینی است. افزایش ریسک سیاسی معمولاً انتظارات تورمی را تقویت میکند و بخشی از صاحبان نقدینگی برای حفظ ارزش دارایی خود به بازارهایی مانند ارز و طلا روی میآورند. افزایش تقاضای احتیاطی برای دلار نیز میتواند حتی پیش از آنکه آثار اقتصادی یک درگیری نظامی نمایان شود، قیمت ارز را بالا ببرد.
به همین دلیل است که در شرایط فعلی، خبر سیاسی ممکن است اثری سریعتر از بسیاری از متغیرهای اقتصادی بر قیمت دلار داشته باشد.
نفت بالای ۹۰ دلار؛ بازار جهانی هم از جنگ سیگنال گرفت
واکنش بازارهای جهانی نیز نشان میدهد افزایش تنش ایران و آمریکا فقط یک خبر سیاسی داخلی نیست. رویترز گزارش داده است که تشدید درگیریها قیمت نفت را افزایش داده و نفت برنت را به بالای ۹۰ دلار در هر بشکه رسانده است. نگرانی درباره امنیت عرضه نفت از منطقه خلیج فارس و تردد کشتیها از تنگه هرمز مهمترین دلیل حساسیت بازار جهانی انرژی به تحولات اخیر است.
برای بازار ارز ایران این موضوع دو وجه متفاوت دارد. افزایش قیمت نفت از یک سو میتواند بالقوه ارزش صادرات انرژی را افزایش دهد، اما از سوی دیگر، اگر تنش نظامی به اختلال در صادرات، حملونقل دریایی یا تشدید محدودیتهای اقتصادی منجر شود، بازار بیش از افزایش قیمت جهانی نفت به ریسک کاهش دسترسی ایران به منابع ارزی توجه خواهد کرد.
در کوتاهمدت نیز معمولاً همین «ریسک» است که جهت بازار را تعیین میکند، نه محاسبه درآمدهای احتمالی بلندمدت.
دلار ۲۱۰ هزار تومانی تا پایان هفته ممکن است؟
اکنون پرسش اصلی معاملهگران این است که آیا دلار میتواند در روزهای آینده وارد محدوده ۲۱۰ هزار تومان شود؟
فاصله قیمت فعلی تا این سطح چندان زیاد نیست و از نظر عددی، بازار برای رسیدن به کانال ۲۱۰ هزار تومان نیاز به جهش بزرگی ندارد. با این حال، تحقق این سناریو بیش از هر چیز به تحولات سیاسی وابسته است.
اگر درگیریهای نظامی ادامه پیدا کند، حملات جدیدی اعلام شود یا نگرانی درباره گسترش جنگ و اختلال در مسیرهای تجاری منطقه افزایش یابد، تقاضای احتیاطی ارز احتمالاً همچنان بالا خواهد ماند. در چنین سناریویی، معاملهگران میتوانند محدوده ۲۱۰ هزار تومان را بهعنوان یکی از سطوح بعدی بازار آزمایش کنند.
اما سناریوی معکوس نیز کاملاً ممکن است. انتشار خبر درباره توقف حملات، آغاز مذاکرات، میانجیگری کشورهای منطقه یا کاهش تنش میتواند بخشی از تقاضای هیجانی را از بازار خارج کند. تجربه بازار ارز ایران بارها نشان داده است که قیمت دلار در دورههای تنش سیاسی میتواند در فاصله زمانی کوتاهی هم جهش شدید و هم اصلاح قابل توجه داشته باشد.
بنابراین ورود دلار به کانال ۲۱۰ هزار تومان یک «پیشبینی قطعی» نیست؛ بلکه سناریویی است که احتمال تحقق آن با ادامه تنشهای نظامی افزایش پیدا میکند.
فاصله دلار آزاد و توافقی همچنان قابل توجه است
در سوی رسمی بازار نیز قیمت ارز افزایش یافته است. در معاملات امروز تالار حواله مرکز مبادله ارز و طلای ایران، نرخ فروش دلار با افزایش ۴۷۵ تومانی به ۱۵۸ هزار و ۹۵۵ تومان رسید و نرخ خرید آن نیز ۱۵۷ هزار و ۵۲۴ تومان اعلام شد. بنابراین دلار حوالهای اکنون تنها ۴۵ تومان با سطح ۱۵۹ هزار تومان فاصله دارد.
مقایسه این نرخ با دلار بیش از ۲۰۷ هزار تومانی بازار آزاد نشان میدهد همچنان شکاف قابل توجهی میان دو بازار وجود دارد. این فاصله برای فعالان اقتصادی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا هرچه فاصله نرخ رسمی و آزاد بیشتر شود، انتظارات نسبت به سیاست ارزی دولت و توان بازارساز برای مدیریت نوسانات نیز پررنگتر خواهد شد.
درهم حواله نیز امروز صعودی بود و نرخ فروش آن به ۴۳ هزار و ۲۸۲ تومان رسید. در بازار آزاد نیز درهم در محدوده بالاتری معامله میشود؛ ارزی که به دلیل نقش بازار امارات در مبادلات تجاری ایران، معمولاً یکی از متغیرهای مهم برای معاملهگران دلار محسوب میشود.
یورو هم با دلار صعود کرد
موج افزایشی تنها محدود به دلار نیست. گزارشهای بازار امروز نرخ یورو آزاد را در حوالی ۲۴۰ هزار تومان نشان میدهند و سایر ارزهای مهم نیز عمدتاً تحت تأثیر افزایش تقاضا و ریسک سیاسی در مسیر صعودی قرار گرفتهاند. برای نمونه، یکی از گزارشهای معاملات امروز یورو آزاد را حدود ۲۳۹ هزار و ۸۴۰ تومان ثبت کرده است.
حرکت همزمان ارزهای مختلف نشان میدهد افزایش قیمت دلار صرفاً ناشی از یک نوسان محدود در بازار اسکناس آمریکا نیست و افزایش تقاضای عمومی برای داراییهای ارزی در شکلگیری روند فعلی نقش دارد.
پیشبینی قیمت دلار؛ بازار در انتظار خبر بعدی است
بازار ارز در دوشنبه ۹ شهریور ۱۴۰۵ بیش از هر زمان دیگری «خبرمحور» شده است. عبور دلار از محدوده ۲۰۷ هزار تومان، رشد نرخ حواله دلار تا آستانه ۱۵۹ هزار تومان و افزایش قیمت سایر ارزها همزمان با تشدید درگیری ایران و آمریکا نشان میدهد معاملهگران ریسک سیاسی جدیدی را وارد قیمتها کردهاند.
در کوتاهمدت، سه عامل میتواند جهت قیمت دلار را تعیین کند: شدت و مدت درگیریهای نظامی، وضعیت تنگه هرمز و مسیر صادرات و تجارت منطقه، و نوع واکنش دیپلماتیک ایران، آمریکا و کشورهای میانجی.
اگر اخبار نظامی بر فضای بازار غالب بماند، محدوده ۲۱۰ هزار تومان بیش از گذشته در دسترس دلار قرار خواهد گرفت. اما هر سیگنال معتبر از کاهش تنش میتواند زمینه عقبنشینی قیمت را فراهم کند.
به همین دلیل، مهمترین نکته برای بازار امروز نه یک عدد مشخص برای دلار، بلکه افزایش شدید حساسیت قیمت به خبرهای سیاسی است. در چنین فضایی، ممکن است مسیری که در شرایط عادی طی چند هفته شکل میگیرد، تنها با انتشار یک خبر در چند ساعت تغییر کند؛ وضعیتی که ریسک خرید و فروش هیجانی ارز را نیز به شکل محسوسی افزایش داده است.