شوک جدید ایران‌خودرو به بازار؛ تارا از ۲ میلیارد عبور کرد / سورن یک‌باره ۱۹۵ میلیون گران شد

ایران‌خودرو در تازه‌ترین نرخ‌گذاری خود قیمت تارا دستی V1 پلاس را از یک میلیارد و ۸۸۸ میلیون و ۲۳۱ هزار و ۹۰۰ تومان به دو میلیارد و ۶۳ میلیون و ۲۹۴ هزار و ۴۰۰ تومان افزایش داده است.

به این ترتیب، خریدار این محصول نسبت به قیمت قبلی باید ۱۷۵ میلیون و ۶۲ هزار و ۵۰۰ تومان بیشتر پرداخت کند؛ افزایشی معادل حدود ۹.۳ درصد.

سورن پلاس XU7P افزایش شدیدتری را تجربه کرده است. قیمت این خودرو از یک میلیارد و ۵۳۰ میلیون و ۲۳۱ هزار و ۹۰۰ تومان به یک میلیارد و ۷۲۵ میلیون و ۶۰۶ هزار و ۷۰۰ تومان رسیده است. بنابراین قیمت سورن در یک مرحله ۱۹۵ میلیون و ۳۷۴ هزار و ۸۰۰ تومان بالا رفته که معادل حدود ۱۲.۸ درصد است.

این تغییرات از آن جهت اهمیت دارد که ایران‌خودرو همین امروز، یکشنبه ۱۵ شهریور، شرایط فروش تارا V1 پلاس و سورن XU7P را با قیمت‌های جدید فعال کرده است. موعد تحویل در این طرح ۳۰ روزه اعلام شده و ثبت‌نام از طریق نمایندگی‌های شرکت انجام می‌شود.

تارا دستی رسماً وارد باشگاه دو میلیاردی‌ها شد

عبور تارا دستی از مرز دو میلیارد تومان شاید مهم‌ترین پیام روانی قیمت‌های جدید باشد.

تا همین چند سال قبل، عدد دو میلیارد تومان عمدتاً برای خودروهای وارداتی یا محصولات گران‌تر بازار استفاده می‌شد؛ اما اکنون نسخه دنده‌ای یک سدان تولید داخل نیز در کارخانه بیش از دو میلیارد تومان قیمت‌گذاری شده است.

این اتفاق در شرایطی رخ می‌دهد که ابتدای شهریور قیمت کارخانه تارا V1 پلاس حدود ۱.۸۸۸ میلیارد تومان بود و قیمت بازار آزاد آن در محدوده دو تا ۲.۰۲ میلیارد تومان گزارش می‌شد. تنها طی دو هفته، هم بازار آزاد صعود کرده و هم قیمت رسمی کارخانه با جهش تازه‌ای روبه‌رو شده است.

بررسی قیمت‌های امروز نیز تارا دستی را در بازار آزاد حوالی ۲.۲۶ میلیارد تومان نشان می‌دهد. بنابراین با قیمت رسمی جدید ۲.۰۶۳ میلیارد تومانی، هنوز حدود ۲۰۰ میلیون تومان اختلاف میان کارخانه و بازار وجود دارد؛ هرچند این فاصله نسبت به زمانی که قیمت کارخانه ۱.۸۸۸ میلیارد تومان بود، به شکل محسوسی کاهش یافته است.

فاصله کارخانه و بازار سورن هم کمتر می‌شود

وضعیت سورن XU7P نیز مشابه است.

جدول قیمت بازار امروز ۱۵ شهریور، بسته به نسخه و نوع رینگ، قیمت سورن XU7P را حدود ۱.۸۰۴ تا ۱.۸۴ میلیارد تومان نشان می‌دهد. با افزایش قیمت کارخانه به حدود ۱.۷۲۶ میلیارد تومان، فاصله قیمت رسمی و بازار آزاد این محصول اکنون به محدوده‌ای بسیار کمتر از گذشته رسیده است.

این کاهش شکاف می‌تواند رفتار بازار را از دو جهت تحت تأثیر قرار دهد.

از یک سو، اختلاف کمتر میان کارخانه و بازار انگیزه خرید صرفاً برای کسب سود از تفاوت قیمت را کاهش می‌دهد. از سوی دیگر، افزایش قیمت رسمی معمولاً برای فروشندگان بازار آزاد به‌عنوان یک سیگنال عمل می‌کند و آنها ممکن است تلاش کنند قیمت پیشنهادی خود را نیز در سطوح بالاتری تثبیت کنند.

بنابراین نزدیک شدن نرخ کارخانه و بازار لزوماً به معنای ارزان شدن خودرو در بازار نیست؛ ممکن است بخشی از این فاصله از طریق بالا آمدن قیمت کارخانه بسته شود.

هزینه اسقاط چقدر در گرانی جدید نقش دارد؟

ایران‌خودرو طی روزهای گذشته افزایش هزینه گواهی اسقاط را یکی از عوامل رشد قیمت مصرف‌کننده اعلام کرده است.

براساس مقررات جدید مربوط به ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو، تولیدکنندگان داخلی موظف شده‌اند در ازای تولید هر چهار خودرو، معادل یک گواهی اسقاط تأمین کنند. مقررات جدید از ۱۲ شهریور اجرایی شده و هزینه‌های مربوط به شماره‌گذاری و گواهی اسقاط مستقیماً وارد قیمت مصرف‌کننده می‌شود.

اطلاعیه مربوط به اجرای مقررات جدید نشان می‌دهد برای خودروهای سواری تولید داخل، حداکثر اثر اعلام‌شده تغییر گواهی اسقاط بر قیمت مصرف‌کننده حدود ۴۲ میلیون و ۵۰ هزار تومان بوده است. همچنین ارزش گواهی اسقاط از ۳۵ میلیون تومان به ۶۰ میلیون تومان افزایش یافته و تعداد گواهی‌های مورد نیاز نیز در برخی گروه‌های خودرویی تغییر کرده است.

اینجا یک پرسش مهم شکل می‌گیرد.

اگر اثر مستقیم اعلام‌شده هزینه اسقاط برای سواری تولید داخل حدود ۴۲ میلیون تومان باشد، افزایش ۱۷۵ میلیون تومانی تارا و ۱۹۵ میلیون تومانی سورن به‌تنهایی با این عامل توضیح داده نمی‌شود.

بر مبنای همین ارقام، هزینه اسقاط تقریباً معادل ۲۴ درصد افزایش تارا و حدود ۲۲ درصد افزایش سورن است. بنابراین بخش عمده جهش قیمت این دو خودرو باید به سایر مؤلفه‌های قیمت مصرف‌کننده یا به‌روزرسانی‌های دیگر قیمت پایه مربوط باشد؛ هرچند در اطلاعیه‌های منتشرشده جزئیات کاملی از سهم تک‌تک عوامل ارائه نشده است.

آیا قیمت بقیه محصولات ایران‌خودرو هم بالا می‌رود؟

نگرانی مهم بازار اکنون به آینده سایر محصولات ایران‌خودرو مربوط می‌شود.

گزارش‌هایی در ۱۱ شهریور منتشر شد که از ارائه درخواست تازه ایران‌خودرو برای افزایش یا اصلاح قیمت محصولات به مراجع مربوط حکایت داشت. در این گزارش‌ها، افزایش نرخ ارز و رشد هزینه‌های تولید از دلایل درخواست جدید عنوان شده است.

با این حال باید میان درخواست افزایش قیمت و تصویب افزایش قیمت تفاوت قائل شد.

تا زمانی که فرآیند قانونی طی نشده و نرخ‌های تازه به شکل رسمی اعلام نشود، نمی‌توان گفت تمامی محصولات ایران‌خودرو قرار است حتماً گران شوند. سابقه بازار نیز نشان داده درخواست‌های خودروسازان لزوماً بدون تغییر مورد پذیرش قرار نمی‌گیرد؛ سازمان حمایت در دوره‌های قبلی حتی برخی درخواست‌های افزایش قیمت ایران‌خودرو را رد کرده است.

بنابراین احتمال افزایش بیشتر وجود دارد، اما میزان، زمان و محصولات مشمول آن هنوز قطعی نیست.

بازار خودرو چه واکنشی نشان می‌دهد؟

افزایش قیمت تارا و سورن در زمانی اتفاق افتاده که بازار آزاد خودرو نیز طی هفته‌های گذشته تحت فشار رشد نرخ ارز قرار گرفته است. داده‌های روز شنبه ۱۴ شهریور نشان می‌داد بخش قابل توجهی از خودروهای داخلی وارد مدار صعودی شده‌اند و قیمت برخی محصولات افزایش قابل توجهی داشته است.

امروز نیز قیمت تعدادی از محصولات ایران‌خودرو در سطوح بالایی قرار دارد؛ برای مثال دنا پلاس اتوماتیک حدود ۳.۲۹ میلیارد تومان، تارا اتوماتیک V4 حدود ۳.۱ میلیارد تومان و ری‌را حدود ۴.۳۸ میلیارد تومان در بازار گزارش شده‌اند.

در چنین فضایی افزایش قیمت رسمی کارخانه می‌تواند مانع از اصلاح جدی بازار شود؛ زیرا فروشندگان به جای مقایسه با نرخ قبلی کارخانه، قیمت‌های جدید را مبنای انتظارات خود قرار می‌دهند.

گرانی تارا و سورن؛ یک تغییر قیمت ساده یا آغاز موج جدید؟

افزایش قیمت امروز دو پیام مهم برای بازار خودرو دارد.

پیام نخست این است که فاصله میان قیمت رسمی کارخانه و بازار آزاد در حال کاهش است؛ اما این کاهش بیش از آنکه حاصل افت بازار باشد، نتیجه افزایش نرخ کارخانه است.

پیام دوم نیز به احتمال تداوم اصلاح قیمت‌ها مربوط می‌شود. اجرای مقررات تازه اسقاط، افزایش هزینه قطعات و تولید و نوسان نرخ ارز، مجموعه‌ای از فشارهای هزینه‌ای را برای خودروسازان ایجاد کرده است.

به همین دلیل افزایش ۱۷۵ میلیون تومانی تارا و ۱۹۵ میلیون تومانی سورن ممکن است آخرین تغییر قیمت شهریور نباشد.

با این حال، آنچه فعلاً قطعی است این است که تارا V1 پلاس با قیمت کارخانه بیش از دو میلیارد تومان وارد مرحله جدیدی شده و سورن XU7P نیز با جهش نزدیک به ۱۳ درصد، یکی از سنگین‌ترین افزایش‌های اخیر را تجربه کرده است.

اکنون توجه خریداران به فهرست بعدی ایران‌خودرو معطوف خواهد شد؛ زیرا اگر درخواست تازه افزایش قیمت برای سایر محصولات تأیید شود، شهریور ۱۴۰۵ می‌تواند به یکی از مهم‌ترین ماه‌های تغییر قیمت کارخانه‌ای خودرو در سال جاری تبدیل شود.