پاکدامن با دو جوان به جنگ غولهای آسیا میرود؛ سابر ایران بهدنبال ارتقای برنز هانگژو در ناگویا
تیم ملی سابر ایران در فاصله کوتاهی تا آغاز بازیهای آسیایی ۲۰۲۶، پنج روز تمرین مشترک با ترکیه را در برنامه قرار داده است. این اردو برای تیمی اهمیت زیادی دارد که در ماههای گذشته از نظر نتیجه با فرازونشیبهایی روبهرو بوده و حالا باید مقابل قدرتمندترین شمشیربازان آسیا قرار بگیرد.
ترکیب نهایی ایران را علی پاکدامن، محمد فتوحی، طاها کارگرپور و نیما زاهدی تشکیل میدهند. پاکدامن و فتوحی در بخش انفرادی نیز نمایندگان ایران خواهند بود و هر چهار نفر در مسابقه تیمی به میدان میروند. فهرست رسمی رقابت انفرادی ناگویا نیز نشان میدهد ۲۷ شمشیرباز از قدرتهایی مانند کرهجنوبی، ژاپن، چین، ازبکستان، قزاقستان و هنگکنگ در این بخش حاضر هستند.
ترکیب متفاوت سابر ایران؛ تجربه در کنار نسل تازه
مهمترین ویژگی تیم اعزامی ایران، کنار هم قرار گرفتن تجربه و جوانی است.
علی پاکدامن همچنان شناختهشدهترین چهره سابر ایران محسوب میشود. او سالها در بالاترین سطح مسابقات جهانی حضور داشته و تجربه المپیک، جام جهانی، قهرمانی آسیا و بازیهای آسیایی را در کارنامه دارد. محمد فتوحی نیز از بازیکنان باتجربهای است که مدتها در ترکیب اصلی تیم ملی حضور داشته است.
در سوی دیگر، طاها کارگرپور و نیما زاهدی قرار دارند که برای نخستین بار فضای بازیهای آسیایی را تجربه خواهند کرد. کارگرپور ۲۰ ساله در ماههای گذشته فرصت حضور در مسابقات بزرگسالان را به دست آورده و در قهرمانی آسیای ۲۰۲۶ نیز در ترکیب ایران حضور داشت. فهرست فدراسیون جهانی در مسابقات جهانی امسال، کارگرپور را در رتبه ۱۱۱ و زاهدی را در رتبه ۱۱۵ جهان ثبت کرده بود؛ اعدادی که نشان میدهد هر دو هنوز در ابتدای مسیر تثبیت خود در سطح اول جهان هستند.
این ترکیب، در واقع بخشی از فرآیند پوستاندازی سابر ایران است؛ تیمی که برای سالها روی نسل پاکدامن، محمد رهبری، مجتبی عابدینی و فرزاد باهر ارسباران تکیه داشت و حالا باید بدون از دست دادن تجربه، نسل بعد را وارد مسابقات بزرگ کند.
هدف اصلی ناگویا؛ تکرار یا ارتقای مدال هانگژو
محمد رهبری هدف تیمش را بهروشنی مشخص کرده است: ابتدا تکرار نتیجه دوره گذشته و سپس تلاش برای مدالی با رنگ بهتر.
سابر ایران در بازیهای آسیایی هانگژو در بخش تیمی به مدال برنز رسید. ملیپوشان ایران در نیمهنهایی با نتیجه ۴۵ بر ۴۱ برابر چین شکست خوردند و از صعود به فینال بازماندند.
نکته جالب اینجاست که رهبری امروز در جایگاه سرمربی، تجربه این رقابتها را از داخل پیست نیز بهخوبی میشناسد. او سالها یکی از اعضای اصلی نسل طلایی سابر ایران بوده و در دوران بازیگری بارها مقابل همان قدرتهایی قرار گرفته که اکنون باید برای شکست دادن آنها برنامهریزی کند.
بنابراین صحبت درباره ارتقای مدال، فقط یک شعار پیش از مسابقه نیست؛ اما آمارهای اخیر نشان میدهند تحقق آن به عملکردی فراتر از ماههای گذشته نیاز دارد.
زنگ خطر رنکینگ؛ ایران فعلاً تیم نهم آسیا است
جدیدترین ردهبندی تیمی فدراسیون جهانی، تصویر روشنی از سختی کار ایران ارائه میدهد.
تیم ملی سابر ایران پس از مسابقات جهانی هنگکنگ با یک پله صعود در رتبه ۲۷ جهان قرار گرفت. در میان تیمهای آسیایی، کرهجنوبی در جایگاه دوم جهان است، ژاپن هفتم، چین دهم، ازبکستان دوازدهم، قزاقستان هجدهم، هنگکنگ نوزدهم، عربستان بیستوچهارم و هند بیستوپنجم هستند. ایران بعد از همه این تیمها در رتبه ۲۷ قرار دارد.
یعنی ایران از نظر رنکینگ جهانی اکنون تنها یکی از مدعیان سنتی نیست؛ برای رسیدن به مدال باید احتمالاً چند تیمی را شکست دهد که بالاتر از آن قرار دارند.
مسابقات قهرمانی آسیا در دهلی نیز همین هشدار را داد. تیم ایران در بخش تیمی سابر فقط نهم شد؛ کرهجنوبی قهرمان، ژاپن نایبقهرمان، قزاقستان سوم و چین چهارم شدند. ازبکستان نیز در رده پنجم ایستاد.
پس وقتی رهبری از کرهجنوبی، ژاپن و ازبکستان بهعنوان رقبای جدی صحبت میکند، باید چین و حتی قزاقستان را نیز به این فهرست اضافه کرد.
کره و ژاپن؛ دیوار بلند مقابل ایران
رقیب اول تقریباً مشخص است: کرهجنوبی.
در قهرمانی آسیا ۲۰۲۶، کره قهرمان بخش تیمی شد و در رقابت انفرادی نیز او سانگاوک عنوان قهرمانی را به دست آورد. ژاپن در مسابقه تیمی نقره گرفت و شیدو تسوموری نیز در انفرادی به مدال برنز رسید.
این یعنی دو قدرت نخست قاره نه فقط در یک یا دو ستاره، بلکه در عمق ترکیب برتری دارند.
علی پاکدامن در مسابقات انفرادی قهرمانی آسیا تا مرحله یکهشتم نهایی پیش رفت و در نهایت دهم شد. محمد فتوحی نیز در همان رقابتها در جدول ۶۴ نفره با نتیجه ۱۵ بر ۱۴ حذف شد.
برای گرفتن مدال در ناگویا، عملکرد انفرادی پاکدامن و فتوحی باید یک سطح بالاتر از قهرمانی آسیا باشد.
چرا اردوی ترکیه برای سابر ایران مهم است؟
اردوی مشترک با ترکیه فقط یک برنامه تمرینی معمولی نیست.
شمشیربازی برخلاف بسیاری از رشتهها شدیداً به تنوع حریف تمرینی وابسته است. وقتی یک شمشیرباز ماهها با نفرات ثابت داخل اردو تمرین میکند، به سبک حمله، ریتم و واکنش آنها عادت میکند. تمرین با تیم خارجی باعث میشود ملیپوشان با ریتم متفاوت، فاصلههای جدید و سبکهای تصمیمگیری غیرقابل پیشبینیتر روبهرو شوند.
ایران پیش از این چند مرحله اردو از جمله اردوی ۱۰ روزه یزد را پشت سر گذاشته بود. محمد فتوحی، نیما زاهدی، طاها کارگرپور و دیگر نفرات زیر نظر محمد رهبری و فرزاد باهر ارسباران در آن اردو تمرین کردند.
حالا آنکارا آخرین فرصت جدی برای محک زدن ترکیب نهایی است.
چشمها روی علی پاکدامن؛ مرد اول ایران در ناگویا
بخش بزرگی از امید ایران در انفرادی همچنان به علی پاکدامن وابسته است.
فدراسیون جهانی در تازهترین پروفایل او، پاکدامن را در رتبه ۴۱ جهان ثبت کرده است. او ۳۶ ساله است و تجربهاش بزرگترین مزیت تیم ایران محسوب میشود.
اما همین سن، ناگویا را برای پاکدامن به تورنمنتی ویژه تبدیل میکند. او در دورهای از دوران حرفهای خود قرار دارد که فرصتهای باقیمانده برای کسب مدال بازیهای آسیایی محدودتر شدهاند.
در هانگژو، مدال تیمی به برنز رسید. این بار پاکدامن هم در انفرادی و هم در تیمی شانس دارد تا نتیجهای بزرگتر ثبت کند؛ اتفاقی که میتواند یکی از مهمترین دستاوردهای سالهای پایانی دوران حرفهای او باشد.
ناگویا؛ آزمون واقعی نسل جدید سابر ایران
نتیجه ناگویا فقط برای جدول مدالهای ایران اهمیت ندارد.
این مسابقات مشخص خواهد کرد که فرآیند انتقال نسل در سابر تا چه اندازه موفق بوده است. اگر کارگرپور و زاهدی بتوانند در بخش تیمی فشار رقابتهای بزرگ را تحمل کنند، ایران میتواند با خیال آسودهتری به آینده بعد از نسل فعلی نگاه کند.
اما اگر همچنان بار اصلی نتیجهگیری فقط روی پاکدامن و فتوحی باشد، مسئله جانشینی نسل طلایی دوباره به یکی از دغدغههای جدی شمشیربازی تبدیل خواهد شد.
ایران برای مدال گرفتن راه آسانی ندارد؛ رتبه ۲۷ جهان، نهمی قهرمانی آسیا و حضور کره، ژاپن، چین و ازبکستان نشان میدهد مسیر سکو بسیار دشوار است. با این حال سابقه سابر ایران ثابت کرده که این تیم بارها در مسابقات بزرگ بالاتر از رتبه روی کاغذ ظاهر شده است.
اردوی آنکارا آخرین مرحله آمادهسازی است و پس از آن دیگر فرصتی برای اصلاح باقی نمیماند؛ پاکدامن و فتوحی باید تجربه را به پیست بیاورند و کارگرپور و زاهدی ثابت کنند نسل تازه آماده گرفتن مسئولیت است. اگر این دو بخش کنار هم قرار بگیرند، رویای تبدیل برنز هانگژو به مدالی درخشانتر در ناگویا دور از دسترس نخواهد بود.