ایران ۰ - ژاپن ۳؛ طلای آسیا و بلیت المپیک از دست رفت | نایب‌قهرمانی تلخ برای تیم پیاتزا

فینال قهرمانی آسیا در سالن کیتاکیوشو با برتری ژاپن آغاز شد. تیم میزبان ست نخست را ۲۵ بر ۲۱ برد و اجازه نداد ایران همان شروع قدرتمند مسابقات قبلی را تکرار کند.

اما ایران در ست دوم بسیار نزدیک‌تر شد. دو تیم تا امتیازات پایانی تقریباً شانه‌به‌شانه حرکت کردند و کار به امتیازهای اضافه کشید، ولی ژاپن ۲۶ بر ۲۴ پیروز شد.

ست سوم نیز با فاصله اندک دنبال شد. ایران تا پایان برای بازگشت به مسابقه جنگید، اما میزبان ۲۵ بر ۲۳ برنده شد و بازی را در سه ست تمام کرد.

Volleyball World نتیجه رسمی فینال را ۳ بر صفر با ست‌های ۲۵-۲۱، ۲۶-۲۴ و ۲۵-۲۳ ثبت کرده است. همان منبع می‌گوید بیش از ۶۵۰۰ تماشاگر در سالن حضور داشتند.

این دو ست ۲۶-۲۴ و ۲۵-۲۳ شاید بهترین توضیح برای کیفیت کلی مسابقه باشند: ژاپن برتر بود، اما ایران نیز در دو سوم فینال فاصله زیادی با میزبان نداشت.

چرا ژاپن فینال را برد؟

تفاوت اصلی دو تیم در لحظات حساس بود.

ژاپن با بازیکنانی مثل یوکی ایشیکاوا، ران تاکاهاشی و یوجی نیشیدا تجربه فراوانی از سطح اول والیبال جهان دارد و در امتیازهای پایانی ست‌ها کمتر دچار اشتباه شد.

یوجی نیشیدا یکی از مهم‌ترین عوامل برتری میزبان بود. طبق آمار رسمی، او با سه دفاع مستقیم، دو امتیاز سرویس و موفقیت ۶۵ درصدی در حمله، از عوامل اصلی برد ژاپن شد.

در طرف مقابل، علی حاجی‌پور ۱۸ امتیاز گرفت و همراه نیشیدا بهترین امتیازآور فینال شد. حاجی‌پور چهار دفاع مستقیم و یک امتیاز سرویس نیز ثبت کرد. ران تاکاهاشی هم ۱۷ امتیاز برای ژاپن به دست آورد و سه سرویس مستقیم داشت.

بنابراین ایران از نظر ستاره فردی کاملاً بی‌اثر نبود؛ مشکل اصلی این بود که ژاپن در مجموعِ سرویس، حمله و مدیریت لحظات پایانی، ثبات بیشتری داشت.

سهمیه مستقیم المپیک به ژاپن رسید

تلخ‌ترین بخش شکست فینال همین بود.

بر اساس سیستم جدید انتخابی المپیک، قهرمان هر یک از پنج قاره در سال ۲۰۲۶ مستقیماً سهمیه لس‌آنجلس ۲۰۲۸ را دریافت می‌کند. ژاپن با قهرمانی در آسیا نخستین سهمیه مردان این قاره را گرفت و در کنار آمریکا، میزبان المپیک، وارد فهرست تیم‌های قطعی مسابقات شد.

این یعنی ایران فرصت ساده‌تر و مستقیم‌تر خود را از دست داده است.

با این حال، مسیر المپیک برای تیم پیاتزا بسته نشده است.

طبق مقررات رسمی FIVB، سه تیم برتر مسابقات جهانی ۲۰۲۷ که پیش‌تر سهمیه المپیک نگرفته باشند به لس‌آنجلس می‌روند. سه سهمیه باقی‌مانده نیز پس از مرحله مقدماتی لیگ ملت‌های ۲۰۲۸ بر اساس رنکینگ جهانی به بالاترین تیم‌های صعودنکرده داده می‌شود.

بنابراین ایران حالا دو مسیر مهم دارد: عملکرد بزرگ در جهانی ۲۰۲۷ یا حفظ و ارتقای جایگاه جهانی تا پایان مرحله مقدماتی VNL ۲۰۲۸.

یک دستاورد مهم؛ ایران بلیت جهانی ۲۰۲۷ را دارد

اگرچه سهمیه المپیک از دست رفت، مسابقات فوکوئوکا بدون دستاورد بزرگ برای ایران تمام نشد.

ایران با شکست استرالیا در نیمه‌نهایی، یکی از سه سهمیه آسیایی مسابقات جهانی ۲۰۲۷ را به دست آورد. ژاپن، ایران و کره جنوبی سه تیم آسیایی هستند که از این مسابقات مستقیماً راهی تورنمنت جهانی سال آینده در لهستان شدند.

این موضوع برای برنامه بلندمدت پیاتزا بسیار مهم است.

مسابقات جهانی ۲۰۲۷ اکنون فقط یک تورنمنت بزرگ نیست؛ یکی از مسیرهای مستقیم المپیک نیز محسوب می‌شود. بنابراین تیم ملی فرصت دارد در فاصله یک سال ضعف‌های فینال آسیا را اصلاح کند و در لهستان برای جایگاهی بسیار بزرگ‌تر بجنگد.

سه ایرانی در تیم منتخب آسیا

نایب‌قهرمانی ایران با چند افتخار فردی نیز همراه شد.

در پایان مسابقات، علی حاجی‌پور به‌عنوان بهترین قطر پاسور، پوریا حسین‌خانزاده به‌عنوان یکی از بهترین دریافت‌کننده‌ها و سیدعیسی ناصری به‌عنوان یکی از بهترین مدافعان میانی در تیم منتخب رقابت‌ها قرار گرفتند.

ران تاکاهاشی نیز جایزه ارزشمندترین بازیکن مسابقات را گرفت. هیدئومی فوکاتسو بهترین پاسور شد، تایشی اونودرا دیگر مدافع میانی منتخب بود و پارک کیونگ‌مین از کره جنوبی عنوان بهترین لیبرو را گرفت.

حضور سه بازیکن ایران در ترکیب منتخب نشان می‌دهد تیم پیاتزا با وجود شکست در فینال، از نظر کیفیت فردی در سطح بالایی قرار داشت.

به‌خصوص حسین‌خانزاده در طول مسابقات یکی از مهم‌ترین مهره‌های ایران بود و در مراحل قبلی نیز بار زیادی از حمله را بر دوش کشید.

ژاپن به یازدهمین قهرمانی رسید

ژاپن پیش از این مسابقات نیز پرافتخارترین تیم تاریخ قهرمانی مردان آسیا بود.

این تیم در سال ۲۰۲۳ در ارومیه ایران را در فینال سه بر صفر شکست داده و دهمین عنوان خود را گرفته بود. حالا با تکرار قهرمانی در خانه، تعداد طلاهایش به ۱۱ رسید.

ایران نیز همچنان چهار قهرمانی آسیا در سال‌های ۲۰۱۱، ۲۰۱۳، ۲۰۱۹ و ۲۰۲۱ دارد. نقره فوکوئوکا چهارمین نایب‌قهرمانی تاریخ ایران شد و همراه یک برنز، مجموع مدال‌های تیم ملی در این رقابت‌ها را به ۹ رساند.

از نظر تعداد حضور روی سکو، ژاپن و کره جنوبی همچنان بالاتر از ایران قرار دارند، اما ایران در حدود یک دهه و نیم اخیر یکی از ثابت‌ترین مدعیان اصلی قاره بوده است.

تکرار یک خاطره تلخ؛ ژاپن دوباره ایران را در فینال برد

این فینال یادآور سال ۲۰۲۳ نیز بود.

سه سال پیش ژاپن در ارومیه مقابل ایران قرار گرفت و با نتیجه ۳ بر صفر قهرمان شد. آن مسابقه با امتیازهای ۲۵-۲۰، ۲۵-۱۸ و ۲۵-۱۸ تمام شد.

فینال ۲۰۲۶ از نظر نتیجه نهایی همان سه بر صفر بود، اما از نظر روند بازی متفاوت به نظر می‌رسید. ایران در دو ست پایانی بسیار نزدیک‌تر شد و تنها با اختلاف دو امتیاز شکست خورد.

این تفاوت می‌تواند برای پیاتزا یک نکته امیدوارکننده باشد؛ فاصله ایران با ژاپن غیرقابل عبور نیست، اما برای شکست این تیم باید کیفیت در امتیازهای حساس بالاتر برود.

کره جنوبی برنز گرفت؛ استرالیا چهارم شد

دیدار رده‌بندی نیز یک مسابقه پنج‌سته بود.

کره جنوبی بعد از فراز و نشیب فراوان استرالیا را با نتیجه ۳ بر ۲ شکست داد؛ ست‌ها با نتایج ۱۶-۲۵، ۲۵-۱۸، ۲۲-۲۵، ۲۵-۱۸ و ۱۵-۹ تمام شدند.

این برد علاوه بر مدال برنز، سهمیه جهانی ۲۰۲۷ را نیز برای کره جنوبی قطعی کرد. هئو سوبونگ با ۲۸ امتیاز یکی از چهره‌های اصلی این پیروزی بود.

به این ترتیب سه سهمیه آسیا برای جهانی لهستان به ژاپن، ایران و کره جنوبی رسید.

نایب‌قهرمانی برای پیاتزا شکست است یا پیشرفت؟

پاسخ را باید در دو سطح دید.

از نظر نتیجه نهایی، ایران برای گرفتن طلا و سهمیه مستقیم المپیک به فوکوئوکا رفته بود و در مهم‌ترین مسابقه شکست خورد. بنابراین نمی‌توان ناکامی در فینال را نادیده گرفت.

اما از منظر پروژه تیم ملی، ایران به فینال رسید، سهمیه جهانی را گرفت، سه بازیکن در تیم منتخب داشت و در دو ست پایانی مقابل ژاپن نشان داد فاصله‌اش با یکی از قدرت‌های سطح اول دنیا قابل مدیریت است.

حالا مسئله اصلی این است که این نقره به سقف تیم تبدیل نشود.

ایران دیگر سهمیه مستقیم قاره‌ای المپیک را ندارد و برای رسیدن به لس‌آنجلس باید کار سخت‌تری انجام دهد. مسابقات جهانی ۲۰۲۷ در لهستان اولین فرصت بعدی خواهد بود؛ جایی که قرار گرفتن در میان سه تیم برترِ هنوز صعودنکرده می‌تواند بلیت المپیک را صادر کند. در غیر این صورت، همه چیز به رنکینگ پس از لیگ ملت‌های ۲۰۲۸ کشیده خواهد شد.

فینال فوکوئوکا با شکست تمام شد؛ ایران نقره آسیا و بلیت جهانی را گرفت، اما طلا و سهمیه مستقیم لس‌آنجلس را به ژاپن واگذار کرد. حالا پروژه پیاتزا وارد مرحله سخت‌تری می‌شود: تبدیل این نایب‌قهرمانی به پلی برای جهانی ۲۰۲۷ و نهایتاً المپیک ۲۰۲۸.