باشگاه اینتر در بیانیهای رسمی، درگذشت ساندرو ماتزولا را تأیید کرد و او را نه فقط یکی از بزرگترین بازیکنان تاریخ باشگاه، بلکه یکی از چهرههای ماندگار فوتبال جهان خواند. جوزپه ماروتا، خاویر زانتی، کریستین کیوو، بازیکنان و دیگر اعضای باشگاه نیز با خانواده ماتزولا ابراز همدردی کردند.
برای هواداران اینتر، ماتزولا تنها یک بازیکن قدیمی نبود. او از دوران نوجوانی وارد این باشگاه شد و تا پایان دوران بازیگریاش پیراهن دیگری نپوشید؛ اتفاقی که در فوتبال مدرن بسیار نادر شده است.
ماتزولا از سال ۱۹۶۱ تا ۱۹۷۷ در تیم بزرگسالان اینتر حضور داشت و در مجموع ۱۷ فصل و ۵۶۵ مسابقه رسمی برای نراتزوری به میدان رفت. اینتر در بیانیه تازه خود آمار ۱۵۸ گل را نیز برای دوران حضور او با پیراهن آبیومشکی ثبت کرده است.
پسر والنتینو ماتزولا چگونه خودش به یک اسطوره تبدیل شد؟
داستان زندگی ساندرو ماتزولا بدون اشاره به پدرش کامل نمیشود. او فرزند والنتینو ماتزولا، کاپیتان افسانهای «گراند تورینو» بود؛ تیمی که بخش بزرگی از بازیکنانش در سانحه هوایی سوپرگا در سال ۱۹۴۹ جان باختند.
ساندرو هنگام مرگ پدر تنها شش سال داشت. نام خانوادگی ماتزولا از همان دوران بار بزرگی بر دوش او گذاشته بود، اما او به جای باقی ماندن در سایه شهرت پدر، مسیر مستقلی برای خود ساخت. اینتر در روایت رسمی زندگی او نوشته است که چهرههایی چون جوزپه مهآتزا و بنیتو لورنزی در سالهای نوجوانی نقش مهمی در پیشرفت فنی ماتزولا داشتند.
اولین بازی او برای تیم بزرگسالان اینتر نیز داستانی عجیب داشت. در مسابقه معروف ژوئن ۱۹۶۱ مقابل یوونتوس که اینتر با تیمی بسیار جوان وارد زمین شد و ۹ بر یک شکست خورد، ماتزولای ۱۸ ساله تنها گل نراتزوری را به ثمر رساند. همان گل شروع یکی از بزرگترین دورانهای فردی تاریخ باشگاه شد.
شبی که ماتزولا رئال مادرید را شکست داد
یکی از مهمترین شبهای دوران حرفهای ماتزولا به فینال جام باشگاههای اروپا در سال ۱۹۶۴ بازمیگردد.
اینتر در ورزشگاه پراتر وین مقابل رئال مادرید پرستارهای قرار گرفت که فرنتس پوشکاش و آلفردو دیاستفانو را در اختیار داشت. ماتزولا در آن مسابقه دو بار گلزنی کرد و اینتر با نتیجه ۳ بر یک پیروز شد تا برای نخستینبار قهرمان اروپا شود.
یک سال بعد، اینتر دوباره جام باشگاههای اروپا را فتح کرد. نراتزوری در همان دوره دو مرتبه نیز قهرمان جام بینقارهای شد و خود را بهعنوان یکی از قدرتهای اصلی فوتبال جهان معرفی کرد.
ماتزولا در مجموع با اینتر چهار قهرمانی سری A، دو جام باشگاههای اروپا و دو جام بینقارهای به دست آورد. او در فصل ۱۹۶۵ نیز با ۱۷ گل عنوان آقای گلی سری A را کسب کرد و در جام باشگاههای اروپا ۱۹۶۴ نیز با هفت گل بهترین گلزن مسابقات شد.
ماتزولا و «گراند اینتر»؛ تیمی که اروپا را تغییر داد
بخش بزرگی از شهرت ماتزولا به حضورش در تیم مشهور هلنیو هررا بازمیگردد؛ تیمی که بعدها با عنوان Grande Inter یا «اینتر بزرگ» وارد تاریخ فوتبال شد.
در آن تیم، چهرههایی مانند جیاچینتو فاکتی، لوئیس سوارز، تارچیزیو بورنیچ و جولیو سارتی در کنار ماتزولا قرار داشتند. ماتزولا با توانایی بازی بین خط میانی و حمله، سرعت، دریبل و قدرت گلزنی به یکی از مهمترین عناصر تاکتیکی هررا تبدیل شد.
فدراسیون فوتبال ایتالیا نیز در معرفی او، ماتزولا را یکی از نمادهای فوتبال دهه ۱۹۶۰ و یکی از بازیکنان کلیدی گراند اینتر معرفی کرده است.
او در سال ۱۹۷۱ در رأیگیری توپ طلا نیز در جایگاه دوم قرار گرفت و تنها یوهان کرویف بالاتر از او ایستاد؛ نشانهای از جایگاهی که ماتزولا در فوتبال اروپا داشت.
قهرمانی یورو ۱۹۶۸ با تیم ملی ایتالیا
موفقیت ماتزولا تنها محدود به اینتر نبود. او ۷۰ بار پیراهن تیم ملی ایتالیا را پوشید و ۲۲ گل برای آتزوری به ثمر رساند. مهمترین افتخار ملی او نیز قهرمانی جام ملتهای اروپا در سال ۱۹۶۸ بود.
ایتالیا در فینال آن مسابقات ابتدا مقابل یوگسلاوی یک بر یک مساوی کرد و طبق قوانین آن زمان، مسابقه فینال دو روز بعد تکرار شد. ماتزولا که در مسابقه نخست به دلیل مصدومیت حضور نداشت، برای بازی تکراری بازگشت و ایتالیا با گلهای لوئیجی ریوا و پیترو آناستازی ۲ بر صفر برنده شد و جام را بالای سر برد. یوفا از ماتزولا بهعنوان یکی از مهرههای کلیدی ایتالیا در آن دیدار یاد کرده است.
ماتزولا در سه جام جهانی و فینال تاریخی ۱۹۷۰
ساندرو ماتزولا در سه دوره جام جهانی نیز برای ایتالیا به میدان رفت و مهمترین آنها جام جهانی ۱۹۷۰ مکزیک بود.
ایتالیا در آن رقابتها به فینال رسید و پس از عبور از آلمان غربی در دیدار مشهور نیمهنهایی که بعدها «بازی قرن» نام گرفت، در مسابقه نهایی مقابل برزیل پله شکست خورد و نایبقهرمان شد.
آن جام جهانی همچنین با ماجرای مشهور رقابت ماتزولا و جیانی ریورا همراه بود. فروچو والکارجی، سرمربی ایتالیا، برای استفاده از هر دو ستاره سیستم معروف «staffetta» یا تعویض برنامهریزیشده آنها را به کار میبرد؛ تصمیمی که هنوز هم از روایتهای کلاسیک تاریخ تیم ملی ایتالیا محسوب میشود.
۵۶۵ بازی با یک پیراهن؛ میراثی فراتر از تعداد جامها
در دوران فعلی فوتبال، شاید یکی از قابلتوجهترین بخشهای کارنامه ماتزولا این باشد که تمام دوران باشگاهیاش را در اینتر گذراند.
او ۵۶۵ بار برای نراتزوری به میدان رفت، چند نسل مختلف تیم را تجربه کرد و پس از پایان دوران بازی نیز ارتباطش با باشگاه قطع نشد. ماتزولا بعدها مسئولیتهای مدیریتی مختلفی در اینتر برعهده گرفت و در دوره مدیریت نیز در تصمیمهای مهم باشگاه حضور داشت. اینتر از نقش او در بازگرداندن والتر زنگا و همچنین تلاش برای جذب ستارگانی چون رونالدو برزیلی یاد کرده است.
او همچنین به تالار مشاهیر اینتر و تالار مشاهیر فوتبال ایتالیا راه یافت؛ جایگاهی که اهمیت او را نه فقط در تاریخ یک باشگاه، بلکه در تاریخ فوتبال کشورش نشان میدهد.
خداحافظی فوتبال ایتالیا با یکی از آخرین چهرههای نسل طلایی
درگذشت ساندرو ماتزولا در ۸۳ سالگی، بخشی دیگر از پیوند زنده فوتبال امروز ایتالیا با دوران طلایی دهههای ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ را از بین برد.
او بازیکنی بود که از زیر سایه نام بزرگ پدرش بیرون آمد، با اینتر بر فوتبال ایتالیا و اروپا حکومت کرد، در فینال مقابل رئال مادرید دو گل زد، قهرمان اروپا با آتزوری شد و بیش از پانصد بار تنها یک پیراهن باشگاهی را پوشید.
شاید بهترین توصیف از جایگاه ماتزولا همان جملهای باشد که اینتر در پیام خداحافظی خود نوشته است: او فقط بخشی از تاریخ اینتر نبود؛ خودش تاریخ اینتر بود. میراثی که با دو جام باشگاههای اروپا، چهار اسکودتو، قهرمانی یورو ۱۹۶۸ و صدها بازی در سنسیرو همچنان در حافظه فوتبال ایتالیا باقی خواهد ماند.