تاریخ‌سازی کاراته ایران در ناگویا؛ برادران نعمتی ژاپن را کنار زدند و ایران برای نخستین بار قهرمان بازی‌های آسیایی شد

آخرین قطعه پازل قهرمانی ایران را محمود نعمتی در روز پایانی مسابقات تکمیل کرد.

نماینده وزن ۸۴+ کیلوگرم ایران ابتدا واتتانا زایاسان از لائوس را با نتیجه ۵ بر صفر شکست داد و سپس در نیمه‌نهایی با همین نتیجه تنزینگ شرپا از نپال را کنار زد تا بدون واگذاری امتیاز وارد مسابقه نهایی شود.

حریف او در فینال سناد صوفیانی از عربستان بود؛ رقیبی که نعمتی شناخت بسیار خوبی از او داشت. دو ورزشکار تنها چند ماه قبل در فینال رقابت‌های قهرمانی آسیا در بالی نیز برابر یکدیگر قرار گرفته بودند و آنجا محمود نعمتی با نتیجه ۴ بر صفر برنده شده بود.

این بار نیز نماینده ایران دست بالا را داشت و با پیروزی ۶ بر ۳ دومین مدال طلای کاراته و همچنین دومین طلای کاروان ایران در این دوره از بازی‌ها را به دست آورد.

اما اهمیت این مدال فقط به رنگ طلایی آن محدود نشد؛ نتیجه فینال سنگین‌وزن، ایران را به صدر جدول مدالی کاراته رساند و یک رکورد تاریخی را ثبت کرد.

برادران نعمتی؛ دو طلای ایران از یک خانواده

یکی از جذاب‌ترین روایت‌های کاراته در ناگویا به نام خانوادگی «نعمتی» گره خورد.

یک روز پیش از قهرمانی محمود، مرتضی نعمتی در وزن ۷۵- کیلوگرم نخستین طلای کاروان ایران را به دست آورده بود. مرتضی پس از یک دور استراحت، نورقانات آژیخانوف از قزاقستان را با نتیجه قاطع ۸ بر صفر شکست داد و در نیمه‌نهایی نیز آلوین باتیکان از فیلیپین را ۸ بر ۲ از پیش رو برداشت.

فینال برابر دولت نظمی‌رادوف از ترکمنستان بسیار نزدیک‌تر بود، اما نعمتی در نهایت ۴ بر ۳ پیروز شد و طلای وزن ۷۵- کیلوگرم را گرفت.

کمتر از ۲۴ ساعت بعد، محمود نیز روی سکوی نخست ایستاد.

به این ترتیب هر دو مدال طلای کاراته ایران در ناگویا توسط مرتضی و محمود نعمتی به دست آمد؛ دو مدالی که در نهایت بیشترین نقش را در تغییر جایگاه تاریخی ایران در جدول مدالی این رشته داشتند.

سه نقره‌ای که زمینه قهرمانی را ساختند

قهرمانی ایران فقط محصول دو طلا نبود.

روز ۳۱ شهریور، ایران چهار فینالیست داشت و از هر چهار فینال با مدال خارج شد؛ آماری که عمق عملکرد تیم را بهتر نشان می‌دهد. در کنار طلای مرتضی نعمتی، علی‌اصغر آسیابری، فاطمه‌زهرا سعیدآبادی و تیم کاتای بانوان هر سه مدال نقره گرفتند.

آسیابری در وزن ۸۴- کیلوگرم پس از عبور از عبدالله بابیکر قطری و عبدالله الخطیب فلسطینی، در فینال برابر محمد الجعفری اردنی قرار گرفت. الجعفری، یکی از مطرح‌ترین کاراته‌کاهای جهان، مسابقه را ۹ بر یک برد و آسیابری نایب‌قهرمان شد. شورای المپیک آسیا نیز نتیجه این فینال را تأیید کرده است.

فاطمه‌زهرا سعیدآبادی نیز در وزن ۵۵- کیلوگرم یکی از پدیده‌های ایران بود. او سه مسابقه ابتدایی خود را با اختلاف بالا برد و تا فینال پیش رفت، اما در مسابقه نهایی مقابل آدئولا فی رابرت از مالزی ۶ بر ۴ شکست خورد و نقره گرفت.

این نقره زمانی ارزش بیشتری پیدا می‌کند که بدانیم ناگویا نخستین تجربه او در این سطح با تیم ملی بزرگسالان بود.

نقره‌ای تاریخی برای کاتای تیمی زنان ایران

پنجمین مدال ایران را تیم کاتای بانوان با ترکیب فاطمه صادقی، سپیده امینی و زینب‌السادات حسینی به دست آورد.

سه ملی‌پوش ایران ابتدا تایلند و سپس فیلیپین را با رأی ۵ بر صفر داوران شکست دادند و به فینال رسیدند. در مسابقه پایانی، ویتنام عملکرد بهتری داشت و قهرمان شد تا ایران روی سکوی دوم قرار بگیرد.

این مدال برای کاتای تیمی زنان ایران اهمیت تاریخی داشت؛ تیمی که برای نخستین بار به چنین جایگاهی در بازی‌های آسیایی رسید.

نکته جالب اینکه همین تیم چند ماه قبل در مسابقات قهرمانی آسیا توانسته بود ویتنام را در فینال شکست دهد. یعنی حضور ایران در جمع قدرت‌های اصلی کاتای تیمی زنان دیگر به یک نتیجه اتفاقی محدود نیست.

پایان سلطه تاریخی ژاپن و قزاقستان

برای درک اهمیت قهرمانی ایران باید تاریخ کاراته بازی‌های آسیایی را مرور کرد.

کاراته نخستین بار در بازی‌های آسیایی هیروشیما ۱۹۹۴ وارد برنامه رسمی شد و از آن زمان در همه دوره‌ها حضور داشته است.

ژاپن قدرت تاریخی این رشته بوده و پیش از ناگویا با ۳۳ مدال طلا در صدر جدول تمام ادوار کاراته بازی‌های آسیایی قرار داشت؛ ایران نیز دومین کشور موفق تاریخ این رشته از نظر تعداد طلا بود.

در هفت دوره نخست، ژاپن تیم برتر جدول مدالی کاراته بود. این روند سرانجام در هانگژو شکسته شد؛ جایی که قزاقستان با ۳ طلا، ۳ نقره و ۲ برنز قهرمان شد و ژاپن با سه طلا و یک برنز در رتبه بعدی قرار گرفت. ایران آن دوره یک طلا و دو برنز گرفته بود و هشتم جدول رشته کاراته شد.

حالا چهار سال بعد، ایران از رتبه هشتم هانگژو به صدر جدول ناگویا رسیده است.

از یک طلا در هانگژو تا پنج فینالیست مدال‌آور در ناگویا

جهش ایران فقط در تعداد مدال طلا خلاصه نمی‌شود.

در هانگژو، کاراته ایران مجموعاً سه مدال داشت؛ اما در ناگویا پنج مدال به دست آورد که همه آنها طلا یا نقره بودند. این یعنی هر پنج مدال‌آور ایران حداقل تا مسابقه فینال پیش رفته‌اند.

چنین آماری شاید مهم‌ترین نشانه کیفیت عملکرد تیم باشد.

یک قهرمان می‌تواند حاصل درخشش فردی یک ورزشکار باشد، اما پنج حضور در فینال در اوزان و بخش‌های مختلف نشان می‌دهد موفقیت ایران میان چند ورزشکار توزیع شده است؛ از کومیته مردان تا کومیته زنان و کاتای تیمی.

شهرام هروی نیز پس از روزی که ایران یک طلا و سه نقره گرفت، گفته بود تیم ظرفیت کسب طلای بیشتری داشته و هدف روز پایانی، دومین طلا و قهرمانی کاراته بازی‌هاست. آن هدف در نهایت با طلای محمود نعمتی محقق شد.

نتیجه‌ای فراتر از پیش‌بینی پیش از بازی‌ها

کادر مدیریتی کاراته ایران پیش از اعزام نیز روی مدال‌های طلای ناگویا حساب ویژه‌ای باز کرده بود.

اما بین «هدف‌گذاری برای دو طلا» و تبدیل آن به نخستین قهرمانی تاریخ فاصله زیادی وجود داشت؛ به‌خصوص در رشته‌ای که ژاپن میزبان، قزاقستان قهرمان دوره قبل و کشورهایی مانند چین، اردن، کویت، ویتنام و ازبکستان نیز مدعیان جدی آن هستند.

مسابقات روزهای نخست همین پراکندگی قدرت را نشان داد. شورای المپیک آسیا گزارش کرد ژاپن، چین و ازبکستان در روز دوم رقابت‌ها صاحب طلا شدند و محمد الجعفری اردنی نیز روز بعد عنوان ۸۴- کیلوگرم را گرفت.

در چنین رقابتی، دو طلای ایران کافی بود تا همراه با سه نقره، توازن جدول را به سود تیم ملی تغییر دهد.

ناگویا؛ نقطه عطف تازه کاراته ایران

کاراته سال‌ها یکی از منابع مهم مدال ایران در بازی‌های آسیایی بوده است، اما تا پیش از ناگویا هیچ‌گاه ایران در پایان مسابقات این رشته بالاتر از تمام رقبای آسیایی قرار نگرفته بود.

این بار اتفاق متفاوتی افتاد.

مرتضی نعمتی طلا گرفت، محمود نعمتی طلا گرفت، علی‌اصغر آسیابری و فاطمه‌زهرا سعیدآبادی نقره‌ای شدند و کاتای تیمی بانوان نیز با یک نقره تاریخی به کار خود پایان داد. حاصل نهایی: دو طلا، سه نقره و نخستین قهرمانی ایران در جدول مدالی کاراته بازی‌های آسیایی.

قزاقستان در هانگژو به سلطه هفت‌دوره‌ای ژاپن پایان داده بود و حالا ایران در ناگویا نام سومین کشور را به فهرست قهرمانان این رشته اضافه کرد.