شوک جدید فیفا به استقلال؛ مسعود جمعه حکم ۳۰ هزار دلاری گرفت / خطر محرومیت نقلوانتقالاتی جدی است؟
مسعود جمعه که در فصل ۱۴۰۴-۱۴۰۳ پیراهن استقلال را بر تن داشت، پس از جدایی از این باشگاه برای دریافت باقیمانده مطالبات خود به فیفا شکایت کرد.
خبر محکومیت استقلال روز سهشنبه ۷ مهر منتشر شد و براساس پیگیری رسانههای ورزشی، فیفا حکم به پرداخت رقمی نزدیک به ۳۰ هزار دلار به مهاجم کنیایی داده است.
پیشینه این پرونده البته به چند ماه قبل بازمیگردد. در اردیبهشت ۱۴۰۵ گزارش شده بود که جمعه بابت طلبی حدود ۲۸ هزار دلار به فیفا شکایت کرده است. رقم نزدیک به ۳۰ هزار دلار در رأی فعلی میتواند شامل اصل مطالبه و احتمالا اجزای مالی دیگری باشد، هرچند متن کامل رأی در منابع عمومی منتشرشدهای که بررسی شد در دسترس نبود.
بنابراین رقم دقیق و جزئیات احتمالی شامل سود یا هزینههای جانبی باید از متن رسمی رأی مشخص شود.
این بدهی به پول ایران چقدر میشود؟
اگر رقم ۳۰ هزار دلار را با نرخ حدود ۲۵۰ تا ۲۵۴ هزار تومان برای دلار آزاد امروز محاسبه کنیم، ارزش ریالی آن تقریباً بین ۷.۵ تا ۷.۶ میلیارد تومان قرار میگیرد.
بازار ارز امروز سهشنبه ۷ مهر شاهد نرخهای مختلفی در طول معاملات بوده و دلار در برخی گزارشهای عصرگاهی حتی تا حوالی ۲۵۴ هزار تومان نیز رسیده است.
البته این محاسبه فقط برای نشان دادن ابعاد ریالی بدهی است. استقلال الزاماً بدهی فیفا را با نرخ بازار آزاد داخل کشور تسویه نمیکند و مبلغ تعهد اصلی به دلار تعیین شده است.
در نتیجه، آنچه برای پرونده حقوقی اهمیت دارد همان رقم ارزی مندرج در حکم خواهد بود.
مسعود جمعه چگونه به استقلال رسید؟
مسعود جمعه در نیمفصل فصل ۱۴۰۴-۱۴۰۳ و در دوره سرمربیگری پیتسو موسیمانه به استقلال پیوست.
این مهاجم کنیایی بهعنوان بازیکن آزاد جذب شد و قرار بود بخشی از مشکل استقلال در خط حمله را حل کند. آمار ثبتشده از دوران حضور او نشان میدهد جمعه در مجموع رقابتهای آن فصل ۱۷ بازی برای استقلال انجام داد و سه گل به ثمر رساند.
دو گل او در لیگ برتر و یک گل در جام حذفی ثبت شد.
براساس آمار FBref، جمعه در لیگ برتر ۱۱ مسابقه برای استقلال انجام داد و مجموعاً ۴۹۱ دقیقه در زمین حضور داشت.
دوران حضور این بازیکن در استقلال طولانی نبود و او پس از حدود نیمفصل از جمع آبیها جدا شد؛ اما ماجرای مالی قراردادش پس از جدایی ادامه پیدا کرد.
چرا استقلال پرونده را باخت؟
جزئیات کامل استدلال حقوقی فیفا هنوز در گزارشهای منتشرشده ارائه نشده است.
آنچه فعلاً میدانیم این است که جمعه مدعی دریافت نکردن بخشی از مطالباتش بوده و رسانهها نوشتهاند دفاعیات استقلال برای رد این ادعا مورد پذیرش قرار نگرفته است.
بنابراین تا زمانی که متن مستدل رأی منتشر نشود، نمیتوان با قطعیت گفت فیفا دقیقاً کدام بند قرارداد یا چه مستندی را مبنای محکومیت قرار داده است.
این نکته اهمیت زیادی دارد؛ زیرا در پروندههای فوتبالی، تفاوت میان حقوق پرداختنشده، پاداشهای قراردادی، غرامت فسخ یا جرایم دیرکرد میتواند مسیر حقوقی متفاوتی ایجاد کند.
آیا استقلال همین حالا از نقلوانتقالات محروم میشود؟
خیر؛ صرف صدور یک حکم مالی به معنای اعمال فوری پنجره بسته نقلوانتقالاتی نیست.
طبق توضیحات رسمی فیفا درباره تصمیمات Football Tribunal، زمانی که یک باشگاه به پرداخت وجه محکوم میشود، معمولاً ۴۵ روز برای پرداخت کامل مبلغ، شامل سود احتمالی، فرصت دارد؛ البته این مهلت در صورت درخواست دلایل کامل رأی یا تجدیدنظر در CAS میتواند متوقف شود.
اگر رأی نهایی و لازمالاجرا شود و باشگاه بدهکار در این مهلت مبلغ را نپردازد، در صورت درخواست طلبکار، محرومیت از ثبت بازیکن جدید میتواند فعال شود.
فیفا تصریح کرده چنین محرومیتی میتواند هم ثبت داخلی و هم بینالمللی بازیکنان جدید را شامل شود و تا زمان پرداخت بدهی ادامه داشته باشد؛ حداکثر مدت آن نیز میتواند تا سه پنجره کامل و متوالی نقلوانتقالاتی باشد.
بنابراین استقلال هنوز در مرحلهای قرار ندارد که بتوان از «محرومیت قطعی و فوری» صحبت کرد.
استقلال برای جلوگیری از دردسر چه راهی دارد؟
سادهترین راه، پرداخت مبلغ در مهلت قانونی پس از نهایی شدن رأی است.
اگر استقلال نسبت به اصل رأی یا میزان مبلغ اعتراض حقوقی داشته باشد، امکان طی مسیر قانونی نیز وجود دارد. طبق مقررات فیفا، رأی Football Tribunal میتواند ظرف ۲۱ روز پس از ابلاغ دلایل رأی در دیوان داوری ورزش CAS مورد اعتراض قرار گیرد.
اما تجدیدنظر زمانی منطقی است که باشگاه مستندات حقوقی کافی برای تغییر رأی داشته باشد.
در پروندهای با رقم حدود ۳۰ هزار دلار، مدیریت باشگاه باید هزینه و ریسک ادامه دعوای حقوقی را نیز با رقم اصل بدهی مقایسه کند؛ بهویژه اینکه عدم پرداخت بهموقع میتواند اثر ورزشی بسیار بزرگتری نسبت به مبلغ اولیه ایجاد کند.
استقلال چند پرونده خارجی دارد؟
پرونده مسعود جمعه در خلأ اتفاق نیفتاده است.
ماهها قبل، با استناد به صورتهای مالی استقلال در سامانه کدال گزارش شده بود که این باشگاه با چند پرونده حقوقی در فیفا و CAS روبهرو است و مجموع تعهدات بالقوه ارزی این دعاوی به چند میلیون دلار میرسد. در گزارشی مربوط به اردیبهشت ۱۴۰۵، از شش پرونده حقوقی سنگین و تعهد بالقوه بیش از ۳.۳ میلیون دلار سخن گفته شده بود.
همین موضوع پرونده جمعه را مهمتر میکند.
رقم ۳۰ هزار دلار بهتنهایی در مقایسه با بودجه یک باشگاه بزرگ رقم بسیار بزرگی نیست، اما تعدد پروندههای خارجی میتواند هزینه حقوقی و ریسک مدیریتی باشگاه را افزایش دهد.
یک پرونده دیگر استقلال همین هفته خبرساز شد
همزمان با پرونده جمعه، ماجرای فابیو کاریله نیز در رسانهها مطرح شده بود.
باشگاه استقلال روز چهارم مهر رسماً اعلام کرد برخلاف برخی اخبار، هنوز هیچ رأیی علیه باشگاه در پرونده سرمربی برزیلی صادر نشده است و خبر محکومیت را تکذیب کرد.
این تفاوت مهم است: در مورد کاریله، خود باشگاه صدور رأی را تکذیب کرده، اما درباره مسعود جمعه چند منبع داخلی از صدور رأی نزدیک به ۳۰ هزار دلار خبر دادهاند.
تا زمان انتشار موضع رسمی باشگاه یا متن حکم، جزئیات نهایی پرونده جمعه همچنان باید با همین احتیاط گزارش شود.
پروندههای خارجی چرا برای استقلال خطرناک هستند؟
چالش اصلی فقط پرداخت اصل بدهی نیست.
باشگاهی که پروندههای متعدد خارجی دارد باید زمانبندی دقیق هر حکم را مدیریت کند. یک تأخیر ساده در پرداخت، در صورت طی شدن مراحل قانونی، میتواند به محدودیت نقلوانتقالاتی منجر شود؛ موضوعی که گاهی هزینه ورزشی آن چند برابر بدهی اصلی است.
فیفا نیز در مقررات خود روشن کرده است که محرومیت ثبت بازیکن ابزاری برای وادار کردن باشگاه بدهکار به اجرای احکام مالی است و پس از اثبات پرداخت کامل، امکان رفع آن وجود دارد.
به همین دلیل باشگاههای حرفهای معمولاً پیش از رسیدن پرونده به این مرحله، تسویه را در اولویت قرار میدهند.
استقلال با یک بدهی کوچک اما حساس روبهروست
در مجموع، مسعود جمعه در پرونده مطالبات خود مقابل استقلال به رأی مثبت فیفا رسیده و باشگاه تهرانی براساس گزارشهای امروز باید مبلغی نزدیک به ۳۰ هزار دلار پرداخت کند.
این رقم با نرخ فعلی ارز حدود ۷.۵ میلیارد تومان ارزش دارد، اما خطر اصلی برای استقلال نه خود مبلغ، بلکه مدیریت مهلت قانونی اجرای حکم است.
صدور رأی هنوز به معنای بسته شدن فوری پنجره نقلوانتقالات استقلال نیست؛ با این حال، اگر حکم نهایی شود و بدهی در مهلت قانونی پرداخت نشود، مقررات فیفا امکان اعمال محرومیت ثبت بازیکن را پیشبینی کرده است.
برای استقلال که در سالهای گذشته بارها با پروندههای خارجی روبهرو بوده، پرونده جمعه یک بار دیگر همان هشدار قدیمی را زنده کرده است: قرارداد بازیکن خارجی فقط زمانی تمام میشود که آخرین تعهد مالی آن نیز تسویه شده باشد.