قیمت نفت امروز ۹ مهر ۱۴۰۵؛ برنت از کف ۹۶ دلاری برگشت / بازار چشمانتظار اوپکپلاس
معاملات نفت امروز پنجشنبه ۹ مهر ۱۴۰۵ با فشار فروش آغاز شد. در مقطعی از بازار، قراردادهای آتی برنت با افت ۱.۱ درصدی به ۹۶ دلار و ۹۲ سنت در هر بشکه رسید و نفت خام آمریکا نیز با کاهش ۱.۴ درصدی روی ۸۹ دلار و ۱۸ سنت قرار گرفت.
اما بازار در ادامه تغییر مسیر داد. طبق تازهترین بهروزرسانی رویترز در ساعت ۰۷:۰۴ به وقت گرینویچ، برنت با جبران زیان اولیه به ۹۸ دلار و ۶۷ سنت رسید و WTI نیز تا ۹۰ دلار و ۹ سنت بالا آمد. هر دو شاخص در جریان جلسه معاملاتی نوسان بیش از یکدرصدی را تجربه کردهاند؛ نشانهای از اینکه بازار هنوز میان نگرانی از کمبود عرضه و نشانههای بهبود جریان صادرات گرفتار است.
بنابراین نرخهای ۹۶.۹۲ و ۸۹.۱۸ دلار را باید قیمتهای ثبتشده در بخش ابتدایی معاملات دانست، نه آخرین نرخ بازار.
نفت در سپتامبر چقدر گران شد؟
با وجود افت و خیزهای روزهای اخیر، سپتامبر ماهی قدرتمند برای بازار نفت بود.
برنت طی ماه گذشته حدود ۱۴ درصد رشد کرد که بیشترین افزایش ماهانه آن از ماه ژوئیه محسوب میشود. نفت وست تگزاس اینترمدیت نیز حدود ۵ درصد افزایش ماهانه را ثبت کرد. در معاملات چهارشنبه، قرارداد نوامبر برنت با ۹۱ سنت افزایش در ۱۰۳ دلار و ۵۰ سنت بسته شد و WTI نیز با رشد یک دلار و چهار سنتی به ۹۰ دلار و ۴۲ سنت رسید.
اختلاف قابل توجه میان عملکرد برنت و WTI نیز خود پیامی مهم دارد. بازار جهانی طی ماههای اخیر بیشتر تحت تأثیر ریسک عرضه خاورمیانه قرار گرفته و برنت، به عنوان شاخصی که حساسیت بیشتری به تجارت دریایی بینالمللی دارد، واکنش شدیدتری نشان داده است.
اما در آغاز اکتبر، بخشی از «پریمیوم ریسک» ناشی از نگرانی عرضه در حال تخلیه است.
عربستان صادرات نفت از ینبع را از سر گرفت
مهمترین عامل فشار بر قیمت نفت، بهبود نسبی جریان صادرات خلیج فارس است.
عربستان سعودی پس از راهاندازی مجدد خط لوله شرق به غرب، بارگیری نفتکشها از بندر ینبع در دریای سرخ را نیز از سر گرفته است. این مسیر به ریاض اجازه میدهد بخشی از نفت خود را بدون عبور از مسیرهای دریایی پرریسکتر منطقه صادر کند.
دادههای کپلر نشان میدهد صادرات نفت خام تولیدکنندگان خاورمیانه در سپتامبر به حدود ۱۶.۳۲۸ میلیون بشکه در روز رسیده؛ بالاترین سطح از زمان آغاز اختلالات شدید منطقهای در فوریه.
در عین حال، برآورد گلدمن ساکس تصویر گستردهتری ارائه میدهد. این بانک با احتساب صادرات موسوم به «تاریک» ــ محمولههایی که کشتیها در بخشی از مسیر فرستنده موقعیت خود را خاموش میکنند ــ جریان نفت خلیج فارس در هفته اخیر را حدود ۲۳.۳ میلیون بشکه در روز برآورد کرده که تقریباً با متوسط سال ۲۰۲۵ برابری میکند.
تفاوت این ارقام به تفاوت در تعریف محمولهها و محدوده جغرافیایی دادهها مربوط است، اما پیام مشترک آنها روشن است: عرضه نسبت به ماههای بحرانی قبل بهبود پیدا کرده است.
ذخایر نفت آمریکا برخلاف انتظار افزایش یافت
دومین فشار نزولی مهم از ایالات متحده آمده است.
اداره اطلاعات انرژی آمریکا اعلام کرد ذخایر تجاری نفت خام در هفته منتهی به ۲۵ سپتامبر ۹۲۲ هزار بشکه افزایش یافته و به ۴۲۷.۳ میلیون بشکه رسیده است. این در حالی بود که تحلیلگران شرکتکننده در نظرسنجی رویترز انتظار کاهش ۲۶۴ هزار بشکهای ذخایر را داشتند.
به بیان ساده، بازار منتظر کاهش ذخایر بود اما با افزایش موجودی مواجه شد؛ سیگنالی که از نظر قیمت نفت خام ماهیت نزولی دارد.
افزایش موجودی بهویژه در شرایطی اهمیت دارد که نگرانی از محدودیت عرضه خاورمیانه یکی از دلایل اصلی رشد برنت در سپتامبر بوده است. هر نشانهای از افزایش ذخیرهسازی در بزرگترین مصرفکننده نفت جهان میتواند بخشی از نگرانی کمبود را کاهش دهد.
اما بازار گازوئیل هنوز بحرانی است
تصویر ذخایر آمریکا وقتی به فرآوردههای نفتی میرسیم کاملاً متفاوت میشود.
موجودی بنزین آمریکا هفته گذشته ۱.۷ میلیون بشکه کاهش یافت و به ۲۰۴.۴ میلیون بشکه رسید. ذخایر فرآوردههای میانتقطیر، شامل گازوئیل و نفت گرمایشی، نیز ۲.۳ میلیون بشکه افت کرد و به ۱۰۵.۲ میلیون بشکه رسید.
این تفاوت برای بازار بسیار مهم است.
نفت خام بیشتری در مخازن وجود دارد، اما فرآوردههای آماده مصرف کمتر شدهاند. در نتیجه ممکن است قیمت نفت خام تحت فشار قرار گیرد، در حالی که حاشیه سود پالایشگاهها و قیمت گازوئیل همچنان بالا باقی بماند.
همین وضعیت توضیح میدهد چرا با وجود افت امروز نفت، نگرانی درباره بازار انرژی کاملاً از بین نرفته است.
گازوئیل ۶.۵۳ دلاری و تصمیم حساس ترامپ
قیمت خردهفروشی گازوئیل در آمریکا هفته گذشته به رکورد ۶ دلار و ۵۳ سنت در هر گالن رسید و قیمت بنزین نیز نسبت به یک سال قبل بیش از ۴۰ درصد افزایش یافته است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز چهارشنبه گفت موضوع محدود کردن صادرات گازوئیل بهطور مرتب در دولت بررسی میشود. او در عین حال اذعان کرد که ممنوعیت صادرات میتواند اثر منفی بر قیمت بنزین داشته باشد، هرچند ممکن است فشار قیمت گازوئیل داخلی را کاهش دهد. دولت آمریکا گزینههای دیگری نظیر محدودیت داوطلبانه صادرات توسط پالایشگاهها و گسترش استفاده از گازوئیل معاف از مالیات را نیز بررسی کرده است.
این مسئله میتواند برای نفت WTI اهمیت بیشتری داشته باشد.
تحلیلهای بازار نشان دادهاند که اگر صادرات گازوئیل آمریکا محدود شود، پالایشگاهها ممکن است به دلیل انباشت محصول، میزان فرآورش نفت خام را کاهش دهند. چنین سناریویی میتواند تقاضای داخلی پالایشگاههای آمریکا برای نفت خام را پایین بیاورد و فشار بیشتری بر WTI وارد کند.
بنابراین تصمیم دولت آمریکا درباره صادرات فرآوردهها میتواند شکاف قیمت برنت و WTI را بیشتر کند.
اوپکپلاس روز یکشنبه چه تصمیمی میگیرد؟
بازار اکنون نگاه خود را به نشست یکشنبه اوپکپلاس دوخته است.
دو منبع مطلع به رویترز گفتهاند هفت عضو اصلی اوپکپلاس احتمالاً اهداف تولید ماه نوامبر را بدون تغییر حفظ خواهند کرد؛ هرچند هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده است. این گروه شامل عربستان سعودی، روسیه، عراق، کویت، الجزایر، قزاقستان و عمان است.
اوپکپلاس در ماه سپتامبر روند بازگرداندن کاهش عرضه ۱.۶۵ میلیون بشکهای را که از سال ۲۰۲۳ آغاز شده بود تکمیل کرد، اما حدود ۲ میلیون بشکه در روز از کاهشهای دیگر همچنان تا پایان ۲۰۲۶ پابرجاست.
نکته مهم این است که حتی با افزایش اهداف تولید، تولید واقعی اعضای خلیج فارس هنوز پایینتر از سطح قبل از جنگ است.
هفت عضو اصلی اوپکپلاس در ماه اوت حدود ۲۵ میلیون بشکه در روز نفت تولید کردند؛ ۶۳۰ هزار بشکه بیشتر از ژوئیه، اما هنوز نزدیک ۵ میلیون بشکه در روز کمتر از سطح فوریه.
به همین دلیل ثابت ماندن سهمیهها لزوماً به معنای عرضه فراوان نیست.
چرا برنت با وجود بازگشت صادرات هنوز نزدیک ۱۰۰ دلار است؟
اگر صادرات خلیج فارس در حال بهبود است و موجودی نفت آمریکا هم بالا رفته، چرا برنت هنوز نزدیک ۱۰۰ دلار قرار دارد؟
پاسخ در شکنندگی بازار است.
بخشی از صادرات منطقه احیا شده، اما ظرفیت مازاد واقعی هنوز محدود است. در بازار فرآوردهها کمبود جدی وجود دارد، هزینه حمل نفت بالا مانده و اختلال جدید در مسیرهای صادراتی میتواند دوباره توازن عرضه را بهسرعت برهم بزند.
نظرسنجی ماه سپتامبر رویترز از ۳۰ اقتصاددان و تحلیلگر نشان میدهد متوسط برآورد آنها برای قیمت برنت در کل سال ۲۰۲۶ اکنون ۸۹ دلار و ۵ سنت است؛ رقمی بالاتر از برآوردهای قبلی، زیرا تحلیلگران هنوز احتمال بازگشت کامل صادرات خلیج فارس در کوتاهمدت را پایین میدانند.
این یعنی بازار حتی بعد از افت امروز، ریسک عرضه را کاملاً کنار نگذاشته است.
پیشبینی قیمت نفت؛ برنت به زیر ۹۵ دلار میرود؟
در کوتاهمدت، محدوده ۹۵ تا ۱۰۰ دلار برای برنت اهمیت زیادی پیدا کرده است.
اگر روند احیای صادرات عربستان و سایر کشورهای خلیج فارس ادامه پیدا کند، ذخایر نفت خام آمریکا دوباره افزایش یابد و اوپکپلاس نیز روز یکشنبه تولید نوامبر را بدون کاهش جدید حفظ کند، فشار فروش میتواند برنت را دوباره به سمت محدوده ۹۵ تا ۹۷ دلار سوق دهد.
در مقابل، عبور پایدار قیمت از ۱۰۰ دلار به محرک تازهای در سمت عرضه نیاز دارد؛ برای مثال اختلال دوباره در صادرات منطقه، کاهش غیرمنتظره ذخایر یا تصمیم انقباضیتر اوپکپلاس.
برای WTI نیز محدوده ۸۸ تا ۹۰ دلار به حمایت کوتاهمدت تبدیل شده است. احتمال اعمال محدودیت بر صادرات گازوئیل آمریکا میتواند بهطور خاص فشار بیشتری بر نفت خام آمریکا وارد کند، زیرا چنین سیاستی ریسک کاهش فعالیت پالایشگاهها را افزایش میدهد.
بازار نفت وارد اکتبر شد؛ کاهش قیمت هنوز به معنای پایان بحران نیست
پیام اصلی معاملات امروز این است که نگرانی فوری درباره کمبود نفت خام کمی کاهش یافته، اما بازار انرژی هنوز از بحران عرضه فرآوردهها عبور نکرده است.
افزایش ۹۲۲ هزار بشکهای ذخایر نفت آمریکا و بازگشت محمولههای عربستان از ینبع به نفع سناریوی کاهش قیمت نفت خام است. در مقابل، افت ۲.۳ میلیون بشکهای ذخایر فرآوردههای میانتقطیر، گازوئیل ۶.۵۳ دلاری آمریکا و تولید پایینتر از ظرفیت کشورهای خلیج فارس، اجازه نمیدهد بازار نسبت به عرضه کاملاً آسوده باشد.
بنابراین پس از رشد ۱۴ درصدی برنت در سپتامبر، شروع اکتبر احتمالاً با نوسانات شدید و تقابل دو نیروی متفاوت همراه خواهد بود: بازگشت تدریجی عرضه از یک سو و تداوم شکنندگی بازار سوخت از سوی دیگر.
نشست یکشنبه اوپکپلاس، مسیر صادرات خلیج فارس و گزارش بعدی ذخایر آمریکا سه متغیری هستند که میتوانند مشخص کنند افت امروز مقدمه اصلاح عمیقتر نفت است یا تنها استراحتی در روند پرنوسان قیمتهای نزدیک به ۱۰۰ دلار.