قیمت تخم‌مرغ به شانه‌ای ۷۰۰ هزار تومان رسید؛ خبر مهم درباره کاهش قیمت و صادرات تخم‌مرغ در مهر ۱۴۰۵

بازار تخم‌مرغ ایران در هفته‌های اخیر با نوسانات قیمتی همراه بوده و اختلاف نرخ میان فروشگاه‌ها، محصولات فله و بسته‌بندی، نگرانی مصرف‌کنندگان را افزایش داده است.

سید فرزاد طلاکش، دبیر فدراسیون طیور، در تازه‌ترین اظهارات خود اعلام کرد که قیمت هر شانه تخم‌مرغ برای مصرف‌کننده در مغازه‌ها به ۶۰۰ تا ۷۰۰ هزار تومان رسیده است.

او درعین‌حال تأکید کرد که با برگزاری جلسات متعدد با توزیع‌کنندگان تخم‌مرغ بسته‌بندی، انتظار می‌رود بازار در آینده نزدیک به ثبات برسد.

بررسی گزارش‌های پیشین نیز نشان می‌دهد که در شهریور ۱۴۰۵، قیمت هر شانه تخم‌مرغ فله در برخی مراکز عرضه بین ۴۸۰ تا ۷۰۰ هزار تومان اعلام شده بود. همچنین قیمت شانه ۳۰ عددی بسته‌بندی در فروشگاه‌های زنجیره‌ای حدود ۵۵۳ هزار تومان گزارش شده بود.

بااین‌حال، مقایسه قیمت‌ها بدون در نظر گرفتن وزن، تعداد، نوع بسته‌بندی و محل عرضه می‌تواند گمراه‌کننده باشد.

مبالغ دانه‌ای صرفاً از تقسیم قیمت شانه بر ۳۰ محاسبه شده‌اند و به معنای نرخ قطعی فروش تک‌عدد تخم‌مرغ نیستند.

تولید روزانه ۳۵۰۰ تن تخم‌مرغ؛ چرا بازار همچنان گران است؟

یکی از مهم‌ترین بخش‌های اظهارات دبیر فدراسیون طیور به وضعیت تولید اختصاص دارد.

طلاکش اعلام کرده که روزانه حدود ۳۵۰۰ تن تخم‌مرغ در کشور تولید می‌شود و این میزان برای پاسخ‌گویی به نیاز داخلی کافی است.

با فرض تداوم این سطح تولید در تمام روزهای ماه، ظرفیت تولید ماهانه به حدود ۱۰۵ هزار تن خواهد رسید؛ رقمی که نشان‌دهنده گستردگی صنعت مرغ تخم‌گذار کشور است.

بااین‌حال، فراوانی تولید لزوماً به معنای پایین بودن قیمت برای مصرف‌کننده نیست.

قیمت نهایی تخم‌مرغ تحت تأثیر هزینه نهاده‌های دامی، حمل‌ونقل، بسته‌بندی، نگهداری، توزیع و حاشیه سود حلقه‌های مختلف بازار قرار دارد.

حتی در شرایطی که عرضه از تقاضا بیشتر باشد، ممکن است هزینه‌های تولید و توزیع مانع کاهش محسوس قیمت خرده‌فروشی شود.

از سوی دیگر، تولید مازاد در سطح مرغداری اگر به شکل مناسب و با هزینه منطقی به شبکه توزیع منتقل نشود، الزاماً به معنای دسترسی ارزان‌تر خانوارها نخواهد بود.

مازاد تولید تخم‌مرغ در کشور؛ عرضه بیشتر چرا به کاهش قیمت منجر نشده است؟

بررسی اظهارات فعالان صنعت مرغ تخم‌گذار نشان می‌دهد که موضوع مازاد تولید از هفته‌های گذشته نیز مطرح بوده است.

محمد مرادی، مدیرعامل اتحادیه مرغداران میهن، روز ۱۱ شهریور ۱۴۰۵ اعلام کرده بود که بازار کشور با مازاد ماهانه حدود شش تا هفت هزار تن تخم‌مرغ روبه‌رو است.

او همچنین هشدار داده بود که برخی مرغداران محصول خود را پایین‌تر از هزینه تمام‌شده تولید عرضه می‌کنند.

این وضعیت یک تناقض اقتصادی را آشکار می‌کند؛ از یک سو برخی تولیدکنندگان از پایین بودن قیمت فروش محصول در مرغداری گلایه دارند و از سوی دیگر مصرف‌کنندگان با قیمت‌های بالا در فروشگاه‌ها مواجه هستند.

بخشی از این اختلاف می‌تواند به هزینه‌های حمل، بسته‌بندی و توزیع مربوط باشد، اما تعیین سهم دقیق هر عامل نیازمند انتشار اطلاعات شفاف از قیمت خرید در مرغداری تا فروش نهایی است.

اگر فاصله قیمت تولیدکننده و مصرف‌کننده بیش از هزینه‌های متعارف زنجیره باشد، بررسی عملکرد شبکه توزیع اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

بنابراین افزایش تولید، هرچند برای تأمین امنیت غذایی ضروری است، اما به‌تنهایی تضمین‌کننده کاهش قیمت مصرف‌کننده نخواهد بود.

صادرات روزانه ۱۰۰ تن تخم‌مرغ؛ آیا بازار داخلی دچار کمبود می‌شود؟

دبیر فدراسیون طیور در بخش دیگری از اظهارات خود از امکان صادرات روزانه ۵۰ تا ۱۰۰ تن تخم‌مرغ خبر داده است.

به گفته طلاکش، با توجه به حجم تولید و میزان مصرف داخلی، صادرات در این محدوده آسیبی به تنظیم بازار وارد نخواهد کرد.

بررسی ارقام اعلام‌شده نشان می‌دهد که صادرات ۵۰ تن، حدود ۱.۴ درصد تولید روزانه کشور را شامل می‌شود. این سهم برای صادرات ۱۰۰ تن به حدود ۲.۹ درصد افزایش پیدا می‌کند.

از منظر اقتصادی، صادرات مازاد محصول می‌تواند به ایجاد بازار فروش پایدار برای تولیدکنندگان و کاهش فشار ناشی از انباشت محصول کمک کند.

تخم‌مرغ کالایی فسادپذیر است و نگهداری طولانی‌مدت آن به زیرساخت مناسب نیاز دارد. بنابراین وجود مسیر صادراتی می‌تواند برای مرغدارانی که با مازاد عرضه مواجه هستند، اهمیت داشته باشد.

بااین‌حال، حفظ تعادل میان صادرات و نیاز داخلی ضروری است. اگر میزان تولید کاهش پیدا کند یا تقاضای داخلی افزایش یابد، شرایط صادرات نیز باید متناسب با وضعیت بازار بازنگری شود.

نکته مهم اینکه رقم ۵۰ تا ۱۰۰ تن، ظرفیت قابل صادرات از نگاه دبیر فدراسیون طیور است و الزاماً به معنای ثبت صادرات واقعی با همین حجم در روزهای اخیر نیست.

افزایش تقاضا برای تخم‌مرغ؛ فشار گرانی گوشت و مرغ بر بازار

یکی از دلایل اهمیت بازار تخم‌مرغ، جایگاه این محصول در سبد غذایی خانوارهاست.

طلاکش معتقد است تخم‌مرغ در شرایط فعلی بیشترین تقاضا را در میان محصولات پروتئینی دارد.

از نظر اقتصادی، هنگامی که قیمت گوشت قرمز، مرغ و سایر منابع پروتئینی افزایش پیدا می‌کند، برخی خانوارها ممکن است برای مدیریت هزینه‌های تغذیه، سهم بیشتری به تخم‌مرغ اختصاص دهند.

این جابه‌جایی تقاضا می‌تواند بر بازار اثر بگذارد؛ حتی زمانی که تولید به اندازه کافی انجام می‌شود.

البته تخم‌مرغ جایگزین کامل تمام مواد غذایی نیست و تنوع در منابع پروتئینی همچنان اهمیت دارد.

موضوع اصلی برای مصرف‌کنندگان، حفظ قدرت خرید و امکان دسترسی پایدار به محصولات ضروری است؛ مسئله‌ای که با افزایش قیمت مواد غذایی حساسیت بیشتری پیدا کرده است.

قیمت تخم‌مرغ بسته‌بندی چرا با تخم‌مرغ فله متفاوت است؟

یکی از عوامل مؤثر در اختلاف نرخ فروشگاه‌ها، نوع عرضه محصول است.

تخم‌مرغ بسته‌بندی علاوه بر هزینه تولید، مخارج مربوط به شانه، بسته‌بندی، درجه‌بندی، حمل و توزیع را نیز دربرمی‌گیرد.

همچنین وزن و اندازه تخم‌مرغ‌ها در بسته‌های مختلف یکسان نیست و همین مسئله می‌تواند مقایسه دو شانه ظاهراً مشابه را دشوار کند.

برای نمونه، نرخ‌نامه منتشرشده از سازمان میادین میوه و تره‌بار تهران در ۱۲ مهر، قیمت شانه ۳۰ عددی بسته‌بندی خمیری را ۵۳۰ هزار تومان و نوع درب‌دار را ۵۳۵ هزار تومان اعلام کرده بود.

این قیمت‌ها مربوط به تاریخ و کانال عرضه مشخص هستند و نباید به‌عنوان نرخ جاری همه فروشگاه‌های کشور در ۲۷ مهر معرفی شوند.

ازاین‌رو، خریداران بهتر است هنگام مقایسه قیمت، علاوه بر تعداد تخم‌مرغ‌ها، وزن خالص و نوع بسته‌بندی را نیز بررسی کنند.

پیش‌بینی قیمت تخم‌مرغ در آبان ۱۴۰۵؛ کاهش قیمت در راه است؟

مهم‌ترین پرسش خانوارها این است که آیا قیمت تخم‌مرغ در روزهای آینده کاهش پیدا می‌کند یا بازار در همین محدوده باقی خواهد ماند؟

اظهارات تازه دبیر فدراسیون طیور از امیدواری به تثبیت قیمت‌ها حکایت دارد، اما تثبیت با ارزان شدن تفاوت دارد.

اگر جلسات برگزارشده با توزیع‌کنندگان به کاهش نوسان قیمت‌ها منجر شود، ممکن است نرخ فروش در مغازه‌ها از ثبات بیشتری برخوردار شود، بدون آنکه الزاماً کاهش چشمگیری اتفاق بیفتد.

در مقابل، افزایش هزینه نهاده‌های دامی، حمل‌ونقل و بسته‌بندی می‌تواند فشار تازه‌ای بر قیمت‌ها ایجاد کند.

برای کاهش پایدار قیمت مصرف‌کننده، حفظ تولید کافی، بهبود کارایی شبکه توزیع و کنترل هزینه‌ها اهمیت دارد.

همچنین زیان‌ده شدن مداوم مرغداران می‌تواند در بلندمدت بر انگیزه تولید و سرمایه‌گذاری در این صنعت اثر منفی بگذارد.

در نتیجه، سیاست تنظیم بازار باید هم‌زمان از قدرت خرید مصرف‌کنندگان و استمرار فعالیت تولیدکنندگان حمایت کند.

تا زمان انتشار این گزارش، نرخ رسمی و قطعی تازه‌ای برای آبان ۱۴۰۵ که کاهش قیمت را تضمین کند، اعلام نشده است.

جمع‌بندی؛ بازار تخم‌مرغ آرام می‌شود، اما گرانی همچنان مسئله اصلی است

بازار تخم‌مرغ ایران در ۲۷ مهر ۱۴۰۵ با قیمت ۶۰۰ تا ۷۰۰ هزار تومانی هر شانه در خرده‌فروشی‌ها مواجه است؛ درحالی‌که تولید روزانه کشور به گفته دبیر فدراسیون طیور، حدود ۳۵۰۰ تن است.

این میزان تولید از نگاه فعالان صنفی برای نیاز داخلی کافی بوده و حتی امکان صادرات محدود روزانه را نیز فراهم کرده است.

بااین‌حال، اختلاف میان قیمت تولیدکننده و مصرف‌کننده، هزینه‌های زنجیره توزیع و فشار تقاضا همچنان از عوامل مهم در تعیین نرخ نهایی هستند.

مهم‌ترین نکته آن است که وعده تثبیت قیمت تخم‌مرغ هنوز به معنای کاهش قطعی نرخ هر شانه به کمتر از ۶۰۰ هزار تومان نیست.

اکنون باید دید مذاکرات فعالان صنفی با توزیع‌کنندگان تا چه اندازه می‌تواند نوسانات خرده‌فروشی را کاهش دهد و آیا مصرف‌کنندگان در آبان ۱۴۰۵ شاهد ارزان‌تر شدن واقعی تخم‌مرغ خواهند بود یا قیمت‌ها تنها در سطوح بالای فعلی تثبیت می‌شوند.