زلاتکو دالیچ سرمربی امارات شد؛ نایبقهرمان جهان برای پروژه جام جهانی ۲۰۳۰ برگشت
فدراسیون فوتبال امارات روز چهارشنبه ۱۲ اوت انتصاب دالیچ را اعلام کرد و با انتشار پیام خوشامدگویی، آغاز دوره جدید تیم ملی این کشور را رسمی کرد. کنفدراسیون فوتبال آسیا نیز روز پنجشنبه این انتصاب را تأیید کرد و نوشت دالیچ جانشین کازمین اولاریو شده است؛ مربی رومانیایی که حدود ۱۳ ماه هدایت امارات را در اختیار داشت و خود پیشتر جای پائولو بنتو را گرفته بود.
در اطلاعیه اولیه، جزئیات کامل قرارداد دالیچ منتشر نشد و فدراسیون امارات اعلام کرد مدت قرارداد، اعضای کادر فنی و برنامه آمادهسازی تیم در نشست خبری دوبی تشریح خواهد شد. با این حال رسانههای اماراتی و کروات گزارش دادهاند توافق مورد نظر تا سال ۲۰۳۰ ادامه خواهد داشت؛ مدتی که با پروژه بلندمدت امارات برای صعود به جام جهانی بعدی همخوانی دارد.
بنابراین بهتر است تا انتشار جزئیات نهایی قرارداد، مدت چهار ساله را بهعنوان گزارش رسانهای معتبر در نظر گرفت، هرچند اصل انتصاب دیگر هیچ ابهامی ندارد.
سه جام جهانی روی نیمکت کرواسی
دالیچ در اکتبر ۲۰۱۷ هدایت کرواسی را برعهده گرفت و خیلی زود یکی از موفقترین دورههای تاریخ فوتبال این کشور را ساخت. او کرواسی را به فینال جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه رساند؛ جایی که تیمش در مسابقه نهایی مقابل فرانسه شکست خورد و نایبقهرمان جهان شد. چهار سال بعد نیز کرواسی در جام جهانی قطر تا نیمهنهایی پیش رفت و در نهایت مقام سوم را به دست آورد.
دالیچ سومین جام جهانی خود را نیز در تابستان ۲۰۲۶ تجربه کرد. کرواسی این بار نتوانست موفقیت دو دوره قبل را تکرار کند و پس از عبور از مرحله گروهی، در مرحله یکسیودوم نهایی با شکست ۲ بر یک مقابل پرتغال حذف شد. اندکی بعد دالیچ از سمت خود کنارهگیری کرد و دوران تقریباً ۹ سالهاش با تیم ملی کرواسی پایان یافت.
رویترز هنگام استعفای او گزارش کرد دالیچ در ۱۱۱ مسابقه هدایت کرواسی را برعهده داشت و ۶۲ پیروزی به دست آورد؛ آماری که در کنار دو مدال جام جهانی و حضور در فینال لیگ ملتهای اروپا ۲۰۲۳، جایگاه او را در تاریخ تیم ملی کرواسی تثبیت کرده است.
بازگشت به جایی که دوران طلایی دالیچ از آن شروع شد
انتخاب امارات برای دالیچ یک مقصد کاملاً تازه نیست.
او در مارس ۲۰۱۴ هدایت العین را برعهده گرفت و تقریباً سه سال در این باشگاه ماند. مهمترین موفقیت او قهرمانی لیگ امارات در فصل ۱۵-۲۰۱۴ بود؛ همان قهرمانیای که رویترز نیز در گزارش انتصاب تازه دالیچ به آن اشاره کرده است.
کارنامه او در العین تنها به قهرمانی لیگ محدود نشد. دالیچ در همان ماههای ابتدایی حضورش جام رئیس دولت امارات را فتح کرد و بعدها العین را به فینال لیگ قهرمانان آسیا در سال ۲۰۱۶ رساند؛ تیم اماراتی در آن فینال مقابل چونبوک هیوندای کره جنوبی شکست خورد و نایبقهرمان آسیا شد.
این سابقه برای فدراسیون امارات اهمیت زیادی دارد. دالیچ برخلاف بسیاری از مربیان اروپایی که برای نخستین بار وارد فوتبال منطقه میشوند، با فضای باشگاهی امارات، فرهنگ فوتبال این کشور و فشار مدیریتی آن آشناست.
چرا امارات سراغ دالیچ رفت؟
تیم ملی امارات جام جهانی ۲۰۲۶ را در شرایطی دردناک از دست داد.
این تیم در مرحله پلیآف آسیایی ابتدا عمان را ۲ بر یک شکست داد و برای صعود مستقیم فقط به یک تساوی برابر قطر نیاز داشت، اما ۲ بر یک شکست خورد و به مرحله بعدی پلیآف رفت.
امارات سپس در پلیآف رفت و برگشت مقابل عراق قرار گرفت. بازی نخست در ابوظبی یک بر یک تمام شد، اما عراق در مسابقه برگشت در بصره با نتیجه ۲ بر یک پیروز شد و با برتری مجموع ۳ بر ۲ امیدهای امارات برای حضور در جام جهانی را پایان داد.
برای کشوری که از سال ۱۹۹۰ تاکنون به جام جهانی نرسیده، این ناکامی بسیار سنگین بود. امارات در سالهای اخیر بازیکنان باکیفیت و سرمایهگذاری قابل توجهی داشته، اما هنوز نتوانسته این منابع را به یک صعود دوباره به جام جهانی تبدیل کند.
دالیچ دقیقاً با همین ماموریت وارد شده است؛ ساختن تیمی که فقط در منطقه رقابتی نباشد، بلکه بتواند در چرخه انتخابی ۲۰۳۰ مسیر صعود را تا انتها طی کند.
نخستین آزمون بزرگ؛ جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷
با وجود اینکه جام جهانی ۲۰۳۰ هدف بلندمدت است، دالیچ خیلی زود با یک آزمون بزرگ مواجه خواهد شد.
امارات در جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ عربستان در گروه E با کره جنوبی، ویتنام و یمن همگروه است. کنفدراسیون فوتبال آسیا این ترکیب را رسماً تأیید کرده است.
کره جنوبی طبیعتاً جدیترین رقیب امارات در این گروه خواهد بود، اما فرمت تورنمنت و سطح رو به رشد تیمهای آسیایی باعث میشود هیچ مسابقهای برای دالیچ ساده نباشد.
این رقابت میتواند نخستین معیار جدی برای سنجش میزان تأثیر مربی کروات باشد. فدراسیون امارات احتمالاً انتظار دارد تیم نهتنها از مرحله گروهی عبور کند، بلکه در مراحل حذفی نیز مدعی باشد.
برای دالیچ نیز جام ملتهای آسیا فرصتی است تا قبل از ورود به چرخه مقدماتی جام جهانی ۲۰۳۰، ترکیب مورد نظر، ساختار دفاعی و هسته اصلی تیم را تثبیت کند.
دالیچ چه چیزی به امارات اضافه میکند؟
مهمترین سرمایه دالیچ تجربه مسابقات ملی است.
فوتبال باشگاهی و ملی دو جهان متفاوتاند. مربی تیم ملی فرصت محدودی برای تمرین دارد و باید در فاصله چند روز تیمی منسجم برای مسابقات حساس آماده کند. دالیچ تقریباً یک دهه این شرایط را در بالاترین سطح تجربه کرده است.
کرواسی زیر نظر او بارها در مسابقات حذفی و بازیهای نزدیک عملکرد موفقی داشت. مدیریت فشار، حفظ انسجام رختکن و استفاده از بازیکنان باتجربه در کنار نسل جدید از مشخصههای دوران حضور او در کرواسی بود. نتایج سالهای ۲۰۱۸ و ۲۰۲۲ نیز نشان داد تیمش در مسابقات تورنمنتی توانایی زیادی برای بقا و مدیریت لحظات حساس داشت.
برای امارات که در مسیر جام جهانی ۲۰۲۶ در چند مسابقه تعیینکننده با فاصله بسیار کم شکست خورد، همین ویژگی میتواند یکی از دلایل اصلی انتخاب او باشد.
یک تفاوت مهم با دوران العین
دالیچ بیش از یک دهه قبل در امارات مربی باشگاهی بود؛ حالا شرایط بسیار متفاوت است.
در العین تقریباً هر روز بازیکنانش را در اختیار داشت و میتوانست سیستم مورد نظرش را در طول فصل پیاده کند. در تیم ملی چنین فرصتی وجود ندارد. علاوه بر این، سطح انتظار امروز بسیار بالاتر است؛ او دیگر یک مربی کروات موفق در فوتبال خلیج فارس نیست، بلکه سرمربیای است که سابقه نایبقهرمانی و سومی جهان دارد.
همین اعتبار باعث میشود فشار از روز نخست روی او بالا باشد.
اگر پروژه واقعاً تا سال ۲۰۳۰ ادامه پیدا کند، فدراسیون امارات باید برخلاف چرخههای قبلی به مربی خود زمان بدهد. تغییرات متوالی از پائولو بنتو به اولاریو و سپس دالیچ نشان میدهد نیمکت امارات در سالهای اخیر ثبات زیادی نداشته است. AFC نیز تأیید کرده دالیچ پس از دوره ۱۳ ماهه اولاریو وارد این سمت شده است.
از العین تا فینال جام جهانی و دوباره امارات
مسیر حرفهای زلاتکو دالیچ یک حلقه جالب ساخته است.
او زمانی از فوتبال امارات و العین به سطح بالاتر رسید، سپس با کرواسی به فینال جام جهانی رفت و یکی از شناختهشدهترین مربیان فوتبال ملی جهان شد؛ حالا پس از سه دوره حضور در جام جهانی، دوباره به امارات برگشته است.
اما این بار هدف فقط قهرمانی در لیگ یا رسیدن به فینال آسیا نیست.
فدراسیون امارات مربیای را انتخاب کرده که میداند صعود و موفقیت در جام جهانی چه سازوکاری دارد. نخستین ماموریت او جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ است، اما هدف واقعی جایی دورتر قرار دارد: جام جهانی ۲۰۳۰ و پایان انتظار طولانی امارات برای بازگشت به بزرگترین تورنمنت فوتبال جهان.
اگر دالیچ بتواند بخشی از نظم، شخصیت تورنمنتی و مقاومت ذهنی کرواسی را به تیم ملی امارات منتقل کند، بازگشت او به فوتبال این کشور میتواند بسیار فراتر از یک انتصاب پرسروصدا باشد؛ اما کارنامه نهایی این پروژه را نه نام بزرگ مربی، بلکه نتیجه امارات در ریاض ۲۰۲۷ و مسیر مقدماتی ۲۰۳۰ مشخص خواهد کرد.