دانیال ایری واقعاً بازیکن هزار میلیاردی پرسپولیس است؟ پشت‌پرده قرارداد جنجالی بعد از اشتباه مقابل تراکتور

دیدار هفته سوم لیگ برتر میان تراکتور و پرسپولیس دوشنبه دوم شهریور در ورزشگاه یادگار امام تبریز تا دقیقه ۹۰ بدون گل دنبال می‌شد. مهدی تارتار دانیال ایری را به‌عنوان بازیکن تعویضی وارد زمین کرد و جواد نکونام نیز تومیسلاو اشترکالی را به ترکیب فرستاد. در واپسین لحظات، دفع ناموفق ایری توپ را در اختیار مهاجم تراکتور قرار داد و اشترکالی با ضربه‌ای سرضرب گل تنها مسابقه را به ثمر رساند. تراکتور با این نتیجه یک بر صفر پیروز شد.

اشتباه فنی یک مدافع در فوتبال اتفاق نادری نیست؛ اما درباره ایری یک عامل باعث بزرگ‌تر شدن واکنش‌ها شد: او تنها چند روز قبل از این مسابقه، پس از مذاکرات طولانی و پرداخت رضایت‌نامه‌ای سنگین به پرسپولیس پیوسته بود.

در نتیجه یک دفع اشتباه، ناگهان از موضوعی فنی به بحثی درباره اقتصاد فوتبال و هزینه نقل‌وانتقالات تبدیل شد.

قرارداد دانیال ایری با پرسپولیس چند ساله است؟

بخش قابل تأیید قرارداد این است که باشگاه پرسپولیس، ایری را با قرارداد ۴+۱ ساله جذب کرده است. تسنیم در زمان رونمایی رسمی از بازیکن همین مدت قرارداد را به نقل از باشگاه اعلام کرد. گزارش‌های قبلی نیز از قراردادی تا سقف پنج فصل و وجود بند فسخ ۲.۵ میلیون دلاری خبر داده بودند.

همین عبارت ۴+۱ اهمیت زیادی دارد. وقتی درباره «هزینه پنج‌ساله» صحبت می‌شود، نباید آن را الزاماً هزینه قطعی و اجتناب‌ناپذیر پنج فصل دانست؛ زیرا سال پنجم می‌تواند وابسته به سازوکار تمدید یا شرایط قرارداد باشد.

بنابراین حتی پیش از ورود به اعداد، عبارت «پرسپولیس هزار میلیارد تومان برای ایری پرداخت کرده است» دقیق نیست. بخش بزرگی از مبالغ مورد بحث مربوط به تعهدات احتمالی سال‌های آینده است.

روایت ۷۹۳ میلیارد تومانی از قرارداد ایری چیست؟

تابناک امروز به نقل از منابع خود در باشگاه پرسپولیس نوشته رقم رضایت‌نامه ایری بیش از ۱۶۰ میلیارد تومان بوده و قرارداد فصل نخست او ۷۰ میلیارد تومان است. طبق این روایت، مبلغ قرارداد در هر سال ۳۰ درصد افزایش پیدا می‌کند.

بر این مبنا، قرارداد به شکل تقریبی چنین محاسبه می‌شود: سال اول ۷۰ میلیارد، سال دوم ۹۱ میلیارد، سال سوم ۱۱۸.۳ میلیارد، سال چهارم حدود ۱۵۳.۸ میلیارد و سال پنجم حدود ۱۹۹.۹ میلیارد تومان.

جمع دستمزد پنج سال با این فرمول حدود ۶۳۳ میلیارد تومان می‌شود. اگر رضایت‌نامه ۱۶۰ میلیاردی را به آن اضافه کنیم، هزینه پایه احتمالی برای پنج فصل به حدود ۷۹۳ میلیارد تومان خواهد رسید.

بنابراین براساس این روایت، قرارداد پایه حتی با احتساب رضایت‌نامه هنوز حدود ۲۰۰ میلیارد تومان با رقم مشهور «یک هزار میلیارد تومان» فاصله دارد.

پس عدد هزار میلیارد تومان از کجا آمده است؟

روایت دیگری که پیش از انتقال رسمی ایری منتشر شد، اعداد بالاتری را مطرح می‌کند.

بر اساس گزارشی که جزئیات آن به ورزش سه نسبت داده شده، رضایت‌نامه ایری ۱۹۰ میلیارد تومان بوده و دستمزد فصل نخست او ۷۷ میلیارد تومان تعیین شده است. در این روایت، مبالغ فصول بعدی تقریباً ۱۰۰، ۱۳۰، ۱۷۰ و ۲۲۰ میلیارد تومان عنوان شده و مجموع حقوق پایه پنج فصل حدود ۶۹۷ میلیارد تومان می‌شود.

اگر آپشن‌هایی معادل حدود ۲۰ درصد نیز به این دستمزد اضافه شود، مجموع دریافتی احتمالی بازیکن به حدود ۸۳۶ میلیارد تومان می‌رسد. با اضافه کردن رضایت‌نامه ۱۹۰ میلیاردی، کل هزینه بالقوه به حدود یک هزار و ۲۶ میلیارد تومان می‌رسد. برخی گزارش‌ها این رقم را با گرد کردن، بیش از هزار یا حدود ۱۰۴۰ میلیارد تومان اعلام کرده‌اند.

پس عبارت «بازیکن هزار میلیاردی» فقط در یک حالت قابل توضیح است: جمع کردن رضایت‌نامه، کل دستمزد پنج‌ساله و همه آپشن‌های احتمالی.

این با «قرارداد هزار میلیاردی» به معنای پرداخت نقدی امروز تفاوت زیادی دارد.

کدام عدد قرارداد دانیال ایری درست است؛ ۷۹۳ میلیارد یا یک همت؟

فعلاً پاسخ قطعی در دسترس عموم نیست.

باشگاه پرسپولیس مبلغ مالی قرارداد را به‌صورت رسمی منتشر نکرده و آنچه درباره ۱۶۰ یا ۱۹۰ میلیارد تومان رضایت‌نامه و ۷۰ یا ۷۷ میلیارد تومان دستمزد سال نخست منتشر شده، اطلاعات رسانه‌ای و نقل از منابع نزدیک به مذاکرات است. بخش رسمی و قابل اتکاتر، مدت ۴+۱ ساله قرارداد و بند فسخ ۲.۵ میلیون دلاری است.

در نتیجه برای گزارش دقیق بهتر است نوشته شود: «برآوردهای رسانه‌ای هزینه احتمالی قرارداد ایری را بسته به نحوه محاسبه بین حدود ۷۹۳ میلیارد تا بیش از یک هزار میلیارد تومان قرار می‌دهند.»

عبارت «پرسپولیس برای ایری هزار میلیارد تومان پرداخت کرد» ادعایی فراتر از داده‌های موجود است.

آیا قرارداد ایری ۳ میلیون دلار ارزش دارد؟

این ادعا نیز با نرخ فعلی ارز نیازمند اصلاح است.

دلار آزاد امروز سه‌شنبه سوم شهریور در منابع مختلف بسته به ساعت معاملات حدود ۲۰۰ تا ۲۰۵ هزار تومان گزارش شده است.

با دلار ۲۰۵ هزار تومانی، یک هزار میلیارد تومان تقریباً معادل ۴.۹ میلیون دلار است، نه سه میلیون دلار. حتی عدد ۷۹۳ میلیارد تومانی نیز حدود ۳.۹ میلیون دلار ارزش دارد.

اگر هزینه یک هزار میلیاردی را روی پنج فصل تقسیم کنیم، میانگین اسمی آن حدود ۲۰۰ میلیارد تومان برای هر فصل یا نزدیک به یک میلیون دلار با نرخ فعلی می‌شود.

البته تبدیل یک قرارداد پنج‌ساله ریالی به دلار امروز نیز تصویر دقیقی از ارزش واقعی قرارداد در سال‌های آینده نمی‌دهد. اگر ارزش ریال طی پنج سال تغییر کند، معادل دلاری قرارداد در هر فصل نیز متفاوت خواهد بود.

دانیال ایری واقعاً بازیکن ملی‌پوش است؟

بله، اما این عنوان نیز نیازمند توضیح است.

ایری ۲۲ ساله در فهرست نهایی ۲۶ نفره ایران برای جام جهانی ۲۰۲۶ حضور داشت و شماره ۲۵ تیم ملی را در اختیار گرفت. فیفا نیز او را در فهرست ایران ثبت کرده بود.

با این حال، داده‌های مسابقات نشان می‌دهد ایری در سه دیدار مرحله گروهی ایران مقابل نیوزیلند، بلژیک و مصر روی نیمکت بود و به میدان نرفت. بنابراین او «عضو تیم ملی و بازیکن حاضر در جام جهانی» است، اما تجربه بازی در جام جهانی یا سابقه قابل توجه بازی ملی بزرگسالان ندارد.

همین مسئله یکی از دلایل بحث درباره قیمت انتقال اوست: پرسپولیس برای بازیکنی ۲۲ ساله و آینده‌دار هزینه کرده، نه یک مدافع تثبیت‌شده با ده‌ها بازی ملی.

چرا پرسپولیس حاضر شد برای ایری چنین هزینه‌ای کند؟

سیاست نقل‌وانتقالاتی پرسپولیس در تابستان امسال بر جذب بازیکنان جوان‌تر با قراردادهای طولانی استوار بوده است. تسنیم گزارش کرده باشگاه برای بازیکنان زیر ۲۵ سال که بابت آنها رضایت‌نامه پرداخت کرده، قراردادهای چهار یا پنج‌ساله و بندهای فسخ بالا در نظر گرفته تا علاوه بر استفاده ورزشی، امکان درآمد از فروش آینده آنها را داشته باشد. بند فسخ ایری نیز ۲.۵ میلیون دلار اعلام شده است.

از نگاه اقتصادی باشگاه، این هزینه فقط «دستمزد مدافع» نیست؛ نوعی سرمایه‌گذاری روی بازیکنی ۲۲ ساله است که در صورت پیشرفت می‌تواند چند سال برای پرسپولیس بازی کند یا با پیشنهاد خارجی فروخته شود.

مشکل این مدل زمانی ایجاد می‌شود که عملکرد بازیکن پایین‌تر از انتظار باشد؛ زیرا قرارداد بلندمدت، هزینه خروج یا کنار گذاشتن او را نیز افزایش می‌دهد.

آیا یک اشتباه می‌تواند ارزش ایری را زیر سؤال ببرد؟

نه از نظر فنی.

قضاوت درباره یک مدافع ۲۲ ساله براساس نخستین اشتباه جدی‌اش، آن هم در شروع حضور در یک باشگاه جدید، منطقی نیست. حتی مهدی تارتار نیز پس از مسابقه بر هزینه و ریسک استفاده از بازیکنان جوان تأکید داشت. اشتباه برابر تراکتور ممکن است نتیجه یک بازی را تغییر داده باشد، اما برای ارزیابی یک قرارداد چهار یا پنج‌ساله باید عملکرد بازیکن در بازه بسیار طولانی‌تری سنجیده شود.

اما از منظر مدیریتی سؤال مشروع دیگری وجود دارد: آیا قیمت پرداخت‌شده با تجربه، کارنامه و ارزش بازار ایری تناسب دارد؟

پاسخ به این سؤال فقط با بازی‌های آینده و احتمال ترانسفر او روشن می‌شود.

ماجرای «اشتباه هزار میلیاردی» چه واقعیتی دارد؟

توصیف گل تراکتور به‌عنوان «اشتباه هزار میلیاردی» تیتر جذابی است، اما از نظر مالی دقیق نیست.

ایری در یک مسابقه هزار میلیارد تومان هزینه ایجاد نکرده و باشگاه نیز یک همت را یکجا بابت انتقال او نپرداخته است. عدد هزار میلیارد تومان، در بالاترین برآورد رسانه‌ای، حاصل جمع رضایت‌نامه، پنج فصل حقوق و همه آپشن‌هایی است که ممکن است در آینده فعال شوند. روایت دیگری از منابع نزدیک به باشگاه همین هزینه را حدود ۷۹۳ میلیارد تومان برآورد کرده است.

در نتیجه تعبیر دقیق‌تر این است: دانیال ایری بازیکنی با قرارداد بلندمدت و یکی از گران‌ترین سرمایه‌گذاری‌های نقل‌وانتقالاتی پرسپولیس است؛ اما «هزار میلیارد تومان» هنوز یک برآورد حداکثری و رسانه‌ای است، نه رقم رسمی پرداخت‌شده.

اشتباه دقیقه ۹۰ مقابل تراکتور فقط باعث شد این اعداد دوباره زیر ذره‌بین بروند. آنچه مشخص خواهد کرد قرارداد ایری گران بوده یا یک سرمایه‌گذاری موفق، نه همان یک دفع توپ، بلکه عملکرد او در چند فصل آینده و ارزشی است که در زمین یا بازار نقل‌وانتقالات برای پرسپولیس ایجاد می‌کند.