قمار ۴ شهریور بیرانوند؛ ماندن در تراکتور یا رفتن به فجر سپاسی؟
تنها چند روز پس از پیروزی تراکتور برابر پرسپولیس و سلام نظامی خبرساز علیرضا بیرانوند، مهمترین سؤال درباره دروازهبان شماره یک تیم ملی دیگر به عملکرد او داخل زمین مربوط نیست.
بیرانوند از مهرماه بازیکن تراکتور خواهد بود یا باید پیراهن یک باشگاه نظامی را بپوشد؟
پاسخ به این سؤال شاید طی ساعات آینده مشخص شود، زیرا برخلاف مهلت کارت بازی بیرانوند که تا ۳۱ شهریور ادامه دارد، پنجره نقلوانتقالات تابستانی فوتبال ایران بسیار زودتر بسته میشود.
سازمان لیگ پیشتر رسماً اعلام کرده بود پنجره نقلوانتقالات فصل ۱۴۰۶-۱۴۰۵ از ۳۱ خرداد آغاز شده و تا روز چهارم شهریور ۱۴۰۵ ادامه دارد. همین فاصله زمانی، پرونده بیرانوند را به یک معمای پیچیده تبدیل کرده است.
آخرین وضعیت سربازی بیرانوند چیست؟
روایت فعلی دو بخش دارد.
از یک طرف، سردار زاهدی، معاون سازمان وظیفه عمومی، اعلام کرده است علیرضا بیرانوند از مهرماه ۱۴۰۵ مشمول خدمت سربازی خواهد بود و در صورت باقی ماندن این وضعیت دیگر نمیتواند برای تراکتور به میدان برود.
از طرف دیگر، امیرمهدی علوی، سخنگوی فدراسیون فوتبال، روز سوم شهریور توضیح داده که بر اساس آخرین نامه و کارت موجود در سازمان لیگ، مجوز بازی بیرانوند برای تراکتور تا ۳۱ شهریور اعتبار دارد.
نکته مهمتر در صحبتهای علوی این بود که این تاریخ لزوماً آخرین کلمه پرونده نیست. او گفت اگر استعلام تازهای از مراجع ذیصلاح برسد، کارت بیرانوند میتواند بهروزرسانی شود و حتی امکان ادامه حضورش در تراکتور تا جام ملتهای آسیا و نقلوانتقالات نیمفصل وجود خواهد داشت.
بنابراین در حال حاضر نمیتوان گفت جدایی بیرانوند از تراکتور قطعی شده است؛ همانطور که نمیتوان ماندنش را نیز تضمینشده دانست.
راهکار تازه بیرانوند برای نرفتن به سربازی چیست؟
راهکاری که بیرانوند روی آن حساب کرده به تحصیلات دانشگاهی او مربوط میشود.
طبق گزارش تسنیم، بیرانوند در مقطع کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد خرمآباد تحصیل کرده و ۳۰ بهمن ۱۴۰۴ از پایاننامه خود دفاع کرده است. او اکنون میخواهد به مقررات مربوط به مهلت معرفی فارغالتحصیلان برای خدمت استناد کند و تاریخ اعزام خود را تا دستکم ۳۰ بهمن ۱۴۰۵ عقب بیندازد.
اصل چنین مهلتی در قانون خدمت وظیفه عمومی وجود دارد. تبصره یک ماده ۳۴ قانون تصریح میکند که مشمولان پس از فراغت از تحصیل حداکثر یک سال برای معرفی خود فرصت دارند.
اما اینجا یک تفاوت مهم میان «وجود قانون عمومی» و «قابل اعمال بودن آن در پرونده بیرانوند» وجود دارد.
اینکه وضعیت تحصیلی، سوابق معافیت و تاریخهای ثبتشده در پرونده بیرانوند دقیقاً اجازه استفاده از این مهلت تا ۳۰ بهمن را میدهد یا نه، موضوعی است که سازمان وظیفه عمومی و مراجع ذیصلاح باید تعیین کنند.
بنابراین استناد بیرانوند یک مسیر حقوقی برای ماندن است، نه مجوز قطعی ماندن.
چرا چهارم شهریور برای بیرانوند حیاتی است؟
اینجاست که پرونده شکل یک قمار واقعی پیدا میکند.
اگر بیرانوند مطمئن باشد که درخواست تعویق تا بهمن پذیرفته خواهد شد، میتواند در تراکتور بماند و نیازی به انتقال فوری نخواهد داشت.
اما اگر پنجره نقلوانتقالات در چهارم شهریور بسته شود و پس از آن مراجع مربوط اعلام کنند بیرانوند از اول مهر باید سرباز شود، انتقال او به یک باشگاه نظامی در چهارچوب عادی بازار نقلوانتقالات بسیار پیچیدهتر خواهد شد.
به همین دلیل تسنیم نیز در گزارش امروز تأکید کرده که در صورت قطعی بودن اعزام از اول مهر، بیرانوند باید پیش از پایان پنجره تابستانی تکلیف انتقال خود را روشن کند.
در واقع او میان دو گزینه قرار گرفته است:
امنیت انتقال فوری به تیم نظامی یا ریسک ماندن در تراکتور به امید دریافت مجوز تازه.
آیا بیرانوند به فجر سپاسی میرود؟
در روزهای اخیر نام فجر سپاسی بیش از هر باشگاه دیگری کنار بیرانوند قرار گرفته است.
فجر یک باشگاه نظامی است و از نظر ساختاری میتواند مقصد احتمالی فوتبالیستی باشد که وارد خدمت سربازی میشود. با این حال، برخلاف برخی شایعات درباره قطعی شدن انتقال، مدیرعامل فجر سپاسی روز دوم شهریور اعلام کرد این باشگاه هنوز هیچ اقدام رسمی برای جذب بیرانوند انجام نداده است.
حاتم احمدی گفت باشگاه منتظر است وضعیت نظاموظیفه دروازهبان تیم ملی از سوی مراجع مسئول مشخص شود و پس از آن درباره جذب او تصمیم خواهد گرفت. او در عین حال تأیید کرد فجر در فهرست خود جای خالی دارد و جذب بازیکنان سرباز باکیفیت یکی از اولویتهای باشگاه است.
پس فجر سپاسی را میتوان یک مقصد کاملاً جدی و منطقی دانست، اما تا این لحظه انتقال بیرانوند به شیراز رسمی نشده است.
ملوان هم گزینه بیرانوند است؟
نام ملوان نیز به دلیل ساختار نظامی این باشگاه مطرح شده، اما طبق اظهارات مدیرعامل فجر، شرایط دو باشگاه یکسان نیست.
احمدی گفته است فجر سپاسی یک تیم کاملاً نظامی محسوب میشود، در حالی که وضعیت ملوان متفاوت است.
در گزارشهای اخیر نیز فجر بیش از ملوان بهعنوان مقصد احتمالی بیرانوند مطرح شده، هرچند تصمیم نهایی بدون تعیین وضعیت خدمت او امکانپذیر نیست.
چرا بیرانوند میخواهد تا جام ملتهای آسیا بماند؟
زمانبندی جام ملتهای آسیا دلیل اصلی اهمیت درخواست جدید بیرانوند است.
کنفدراسیون فوتبال آسیا رسماً اعلام کرده جام ملتهای آسیا ۲۰۲۷ عربستان از ۷ ژانویه تا ۵ فوریه ۲۰۲۷ برگزار خواهد شد؛ یعنی مسابقات در دی و بهمن ۱۴۰۵ انجام میشود.
اگر بیرانوند بتواند مهلت خود را تا ۳۰ بهمن ۱۴۰۵ تمدید کند، تمام این مسابقات را پشت سر خواهد گذاشت و در صورت انتخاب توسط کادر فنی، بدون تغییر باشگاه و شرایط مسابقهای میتواند تیم ملی را در عربستان همراهی کند.
از نگاه فنی این مسئله برای تیم ملی نیز اهمیت دارد. تغییر باشگاه دروازهبان اصلی ایران چند ماه مانده به مهمترین تورنمنت قارهای میتواند شرایط مسابقه، تمرین و آمادگی او را تغییر دهد.
اما این ملاحظات ورزشی جای مقررات سربازی را نمیگیرد و تصمیم نهایی همچنان باید در چهارچوب قوانین نظام وظیفه گرفته شود.
اگر درخواست بیرانوند پذیرفته شود چه اتفاقی میافتد؟
سناریوی نخست برای تراکتور ایدهآل است.
اگر مرجع ذیصلاح تاریخ مجاز فعالیت بیرانوند را تا بهمن تمدید و نامه مربوط را برای سازمان لیگ صادر کند، کارت بازی او به گفته سخنگوی فدراسیون قابل بهروزرسانی خواهد بود. در این صورت بیرانوند میتواند دستکم تا جام ملتهای آسیا و پنجره زمستانی در تراکتور بماند.
این سناریو به تراکتور فرصت میدهد بدون از دست دادن ناگهانی دروازهبان اصلیاش، برای نیمفصل دوم نیز برنامهریزی کند.
اگر درخواست پذیرفته نشود، سناریوی دوم فعال خواهد شد؛ یعنی بیرانوند باید از مهر برای انجام خدمت تعیین تکلیف شود و ادامه حضور او در تراکتور امکانپذیر نخواهد بود.
پروندهای که باید با یک نامه تمام شود
تقریباً تمام اخبار فعلی درباره سربازی بیرانوند به یک نقطه مشترک میرسند: صدور یا عدم صدور یک استعلام و مجوز تازه از سوی مرجع مسئول.
در حال حاضر سه تاریخ تعیینکننده وجود دارد: چهارم شهریور، پایان پنجره تابستانی؛ ۳۱ شهریور، پایان اعتبار فعلی کارت بازی بیرانوند؛ و ۳۰ بهمن، تاریخی که خود او امیدوار است با استناد به فراغت از تحصیل تا آن زمان مهلت داشته باشد.
همین سه تاریخ توضیح میدهند چرا موضوع سربازی بیرانوند در فاصله کوتاهی به یکی از داغترین پروندههای فوتبال ایران تبدیل شده است.
برای تراکتور، ماندن او به معنای حفظ دروازهبان اصلی و یکی از رهبران تیم است. برای فجر سپاسی، قطعی شدن سربازی بیرانوند میتواند فرصتی کمنظیر برای جذب شماره یک تیم ملی باشد. برای خود بیرانوند نیز تصمیم پیش رو ممکن است مسیر چند ماه آینده دوران حرفهایاش را تغییر دهد.
چهارم شهریور در این پرونده صرفاً آخرین روز نقلوانتقالات نیست؛ مرزی میان دو انتخاب است. بیرانوند یا باید برای بدترین سناریو آماده شود و مسیر تیم نظامی را باز بگذارد، یا روی استدلال حقوقی خود برای ماندن در تبریز حساب کند.
فعلاً تنها چیزی که قطعی است این است که کارت او تا ۳۱ شهریور اعتبار دارد؛ هر اتفاقی بعد از آن، به نامهای بستگی دارد که هنوز صادر شدنش قطعی نیست.