قیمت سیمان قفل شد؛ تهران ۲۵۳ و صوفیان ۲۸۹ هزار تومان | آرامش قبل از موج تازه گرانی؟

بازار سیمان در نخستین روزهای نیمه دوم شهریور رفتاری متفاوت از بخش فولاد دارد. در حالی که قیمت میلگرد در برخی کارخانه‌ها بالا و پایین می‌شود و تیرآهن نیز طی هفته گذشته جهش‌هایی را تجربه کرده، سیمان همچنان در محدوده‌هایی معامله می‌شود که از ابتدای ماه تقریباً ثابت مانده‌اند.

همین موضوع سؤال مهمی را پیش روی خریداران و فعالان ساخت‌وساز قرار داده است: آیا بازار سیمان واقعاً به تعادل رسیده یا فقط فشار هزینه‌ها هنوز به قیمت نهایی منتقل نشده است؟

قیمت سیمان امروز ۱۸ شهریور ۱۴۰۵

براساس نرخ‌های عمده بازار، سیمان پاکتی تهران تیپ ۲ امروز ۲۵۳ هزار تومان معامله می‌شود.

سیمان پاکتی صوفیان تیپ ۲ در محدوده ۲۸۹ هزار تومان قرار دارد و همچنان یکی از گران‌ترین محصولات این فهرست محسوب می‌شود.

سیمان پاکتی ساوه تیپ ۲ نیز ۲۵۷ هزار تومان و سیمان پاکتی آبیک تیپ ۲ حدود ۲۵۵ هزار تومان قیمت دارد.

گزارش امروز بازار مصالح، علاوه بر تهران، صوفیان و آبیک، قیمت سیمان مازندران را ۲۶۳ هزار تومان، داراب را ۲۵۵ هزار تومان، هرمزگان را ۲۵۰ هزار تومان، مدلل را ۲۶۶ هزار تومان، کرمان را ۲۹۰ هزار تومان و ارومیه را ۲۸۰ هزار تومان ثبت کرده است.

بنابراین اختلاف قیمت میان برندهای مختلف همچنان قابل توجه است، اما جهت کلی بازار در ۱۸ شهریور ثابت بوده است.

سیمان یک ماه است تقریباً در همین قیمت‌ها مانده

نکته جالب‌تر زمانی مشخص می‌شود که نرخ‌های امروز را با ابتدای شهریور مقایسه کنیم.

در اول شهریور نیز سیمان تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۵۷ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان قیمت داشت. حتی گزارش‌های بازار نشان می‌داد همین چهار نرخ در ابتدای مرداد نیز تقریباً در همین محدوده ثبت شده بودند.

یعنی دست‌کم در این چهار محصول پرمراجعه، بازار عمده‌فروشی طی هفته‌های اخیر با وجود تمام تنش‌های انرژی وارد موج افزایش قیمت جدیدی نشده است.

این ثبات اما از یک زاویه دیگر عجیب است.

هزینه برق، سوخت، حمل‌ونقل، تعمیر تجهیزات و نیروی انسانی پایین نیامده و در برخی بخش‌ها افزایش نیز داشته است. پس چرا قیمت فروش حرکت نمی‌کند؟

چرا با وجود افزایش هزینه تولید، سیمان گران نشده است؟

یکی از مهم‌ترین پاسخ‌ها به وضعیت تقاضا برمی‌گردد.

بازار ساخت‌وساز در شرایطی قرار دارد که توان جذب جهش‌های مستمر قیمت محدود شده است. وقتی پروژه‌های جدید با احتیاط بیشتری آغاز می‌شوند و سازندگان نیز در خرید مصالح مرحله‌ای‌تر عمل می‌کنند، کارخانه و شبکه توزیع نمی‌تواند هر افزایش هزینه‌ای را فوراً به مصرف‌کننده منتقل کند.

در نتیجه ممکن است حاشیه سود تولیدکننده تحت فشار قرار گیرد، اما قیمت بازار برای مدتی ثابت بماند.

گزارش‌های بازار سیمان در روزهای گذشته نیز همین وضعیت را نشان می‌دهند؛ نرخ تهران، صوفیان و آبیک در ۱۴، ۱۶ و ۱۷ شهریور بدون تغییر باقی مانده است.

به بیان ساده، بازار فعلاً میان دو نیروی مخالف گیر کرده است: هزینه تولید قیمت را به سمت بالا هل می‌دهد، اما ضعف تقاضا جلوی جهش سریع را می‌گیرد.

برق همچنان مهم‌ترین ریسک صنعت سیمان است

مهم‌ترین تهدید سمت عرضه، تأمین انرژی است.

علی‌اکبر الوندیان، دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان، در روزهای اخیر اعلام کرده در مرداد ماه به دلیل محدودیت برق حدود ۷۰ درصد کوره‌های سیمان کشور متوقف شده بودند و در اوایل شهریور نیز حدود ۳۰ درصد کوره‌ها همچنان از مدار خارج بودند.

این آمار برای صنعتی مانند سیمان اهمیت ویژه‌ای دارد.

کوره سیمان تجهیزی نیست که بتوان آن را مثل یک وسیله معمولی هر زمان خاموش و دوباره روشن کرد. کاهش یا قطع ناگهانی انرژی می‌تواند علاوه بر توقف تولید، هزینه تعمیر و راه‌اندازی مجدد را بالا ببرد و برنامه تولید کلینکر را مختل کند.

دبیر انجمن سیمان پیش‌تر نیز هشدار داده بود محدودیت شدید برق می‌تواند بخش بزرگی از ظرفیت تولید کشور را از مدار خارج کند و صنعت تاب‌آوری محدودی در برابر محدودیت‌های طولانی‌مدت دارد.

بنابراین حتی اگر مصرف‌کننده امروز تغییری روی تابلو قیمت نبیند، فشار انرژی در پشت صحنه همچنان متغیری تعیین‌کننده است.

آیا خطر کمبود سیمان وجود دارد؟

در کوتاه‌مدت، شواهد بازار از کمبود گسترده حکایت نمی‌کند.

اگر عرضه به‌طور جدی کاهش یافته بود و تقاضا ثابت می‌ماند، انتظار می‌رفت قیمت بازار آزاد خیلی سریع واکنش نشان دهد. ثبات چند هفته‌ای نرخ‌ها نشان می‌دهد فعلاً شبکه عرضه توانسته نیاز جاری بازار را تأمین کند.

اما صنعت نسبت به استمرار این وضعیت هشدار داده است.

الوندیان گفته مصرف داخلی سیمان کشور در محدوده ۶۵ میلیون تن قرار دارد و اگر محدودیت‌های تولید باعث شود تولید واقعی به حدود ۷۰ میلیون تن نزدیک شود، فاصله امن میان تولید و مصرف به شکل معناداری کاهش خواهد یافت. در چنین شرایطی هم صادرات تحت فشار قرار می‌گیرد و هم توان بازار برای مقابله با شوک‌های ناگهانی پایین می‌آید.

در نتیجه خطر اصلی امروز «کمبود فوری» نیست؛ بلکه کاهش حاشیه اطمینان عرضه در صورت تکرار محدودیت‌های انرژی است.

ثبات سیمان در مقابل رشد سهام سیمانی

یک تناقض جالب دیگر نیز در بازار دیده می‌شود.

در حالی که نرخ عمده سیمان تقریباً ثابت مانده، شاخص گروه «سیمان، آهک و گچ» در بازار سهام تا پایان ۱۷ شهریور حدود ۱۴ درصد نسبت به یک ماه قبل رشد کرده و نسبت به سه ماه قبل نزدیک ۴۰ درصد افزایش نشان می‌دهد.

این تفاوت لزوماً تناقض اقتصادی نیست.

بازار سهام فقط قیمت امروز محصول را نمی‌بیند؛ انتظارات نسبت به نرخ‌های آینده، ارزش دارایی کارخانه‌ها، نرخ ارز، سودآوری صادرات و احتمال تغییر قیمت محصولات نیز در ارزش سهام منعکس می‌شوند.

بنابراین ممکن است بازار فیزیکی سیمان فعلاً بدون تغییر باشد، اما سرمایه‌گذاران بورسی انتظار شرایط متفاوتی را برای ماه‌های آینده قیمت‌گذاری کنند.

سیمان صوفیان همچنان گران‌ترین گزینه این فهرست

در بین چهار نرخ اصلی مورد بررسی، صوفیان با قیمت ۲۸۹ هزار تومان بالاترین نرخ را دارد.

فاصله آن با سیمان تهران حدود ۳۶ هزار تومان در هر پاکت است. ساوه و آبیک نیز به ترتیب تنها چهار و دو هزار تومان از تهران گران‌تر هستند.

این اختلاف قیمت الزاماً به معنی کیفیت بالاتر یا پایین‌تر یک محصول نیست. فاصله کارخانه تا مقصد، هزینه حمل، شرایط عرضه منطقه‌ای، برند و حجم سفارش می‌تواند روی قیمت نهایی اثر بگذارد.

به همین دلیل خریداران عمده در پروژه‌های بزرگ معمولاً باید قیمت تحویل در محل پروژه را مقایسه کنند، نه فقط نرخ اعلامی در مبدأ یا کارخانه.

گاهی سیمانی که روی تابلو چند هزار تومان ارزان‌تر است، با اضافه شدن کرایه حمل به گزینه گران‌تری تبدیل می‌شود.

آیا سیمان در روزهای آینده گران می‌شود؟

در کوتاه‌مدت سه عامل مسیر قیمت را تعیین می‌کنند: وضعیت برق کارخانه‌ها، میزان عرضه در بازار و قدرت تقاضای ساخت‌وساز.

اگر محدودیت‌های انرژی کاهش پیدا کند و کوره‌های بیشتری به مدار برگردند، احتمال حفظ همین ثبات بیشتر خواهد شد. حتی برخی گزارش‌های روز ۱۷ شهریور از کاهش فشار قطع برق و انتظار برای آرام‌تر شدن بازار سخن گفته‌اند.

اما اگر دوباره محدودیت شدید انرژی اعمال شود، ذخایر کلینکر پایین بیاید یا هزینه‌های حمل و سوخت جهش کند، تولیدکنندگان برای حفظ سطح فعلی قیمت تحت فشار بیشتری قرار خواهند گرفت.

از سوی دیگر، ضعف تقاضا همچنان مهم‌ترین سد مقابل افزایش شدید است.

بنابراین در شرایط فعلی نمی‌توان از «موج قطعی گرانی سیمان» صحبت کرد؛ اما ثبات امروز نیز تضمینی برای هفته‌های آینده نیست.

آرامش بازار سیمان تا کجا دوام می‌آورد؟

بازار ۱۸ شهریور یک تصویر دوگانه دارد.

از یک طرف، مصرف‌کننده با نرخ‌هایی تقریباً ثابت روبه‌روست: تهران ۲۵۳ هزار تومان، آبیک ۲۵۵ هزار تومان، ساوه ۲۵۷ هزار تومان و صوفیان ۲۸۹ هزار تومان.

از طرف دیگر، پشت این آرامش، صنعتی قرار دارد که تنها چند هفته قبل بخش بزرگی از کوره‌هایش به دلیل محدودیت برق متوقف شده بود.