قیمت سیمان امروز ۴ مهر ۱۴۰۵؛ ثبات در بازار ادامه دارد
بازار سیمان امروز در شرایطی فعالیت خود را آغاز کرده که قیمت اغلب محصولات عمده نسبت به روزهای گذشته تغییر محسوسی نداشته است. عرضه در بازار ادامه دارد و در شرایط فعلی نشانهای از کمبود گسترده سیمان در شبکه توزیع مشاهده نمیشود.
قیمت سیمان پاکتی تهران تیپ ۲ در معاملات عمده امروز ۲۵۳ هزار تومان اعلام شده است. سیمان پاکتی صوفیان تیپ ۲ نیز در سطح ۲۸۹ هزار تومان قرار دارد و همچنان یکی از نرخهای بالاتر میان محصولات مورد بررسی را به خود اختصاص داده است.
سیمان پاکتی ساوه تیپ ۲ با قیمت ۲۴۵ هزار تومان خرید و فروش میشود و سیمان پاکتی آبیک تیپ ۲ نیز در محدوده ۲۵۵ هزار تومان قرار گرفته است.
این ارقام نشان میدهد فاصله قیمت میان برخی برندهای پرمصرف بازار همچنان حفظ شده، اما در مجموع حرکت دستهجمعی و گستردهای به سمت افزایش قیمت دیده نمیشود.
چرا قیمت سیمان با وجود افزایش هزینه تولید ثابت مانده است؟
مهمترین پرسش بازار این است که چرا با وجود رشد هزینههای تولید و تداوم محدودیت انرژی، قیمت سیمان هنوز وارد یک موج صعودی جدید نشده است؟
بخشی از پاسخ را باید در وضعیت عرضه و تقاضا جستوجو کرد. حجم عرضه فعلاً به اندازهای بوده که اجازه شکلگیری کمبود محسوس در بازار مصرف را نداده است. اطلاعات منتشرشده از بازار سرمایه نیز نشان میدهد در هفته منتهی به ۲۷ شهریور، ۴ هزار و ۹۵۶ خریدار از ۳۰ استان کشور بیش از یک میلیون و ۲۱۵ هزار تن سیمان را از بورس کالای ایران تأمین کردهاند. تهران، اصفهان و خراسان رضوی بیشترین حجم خرید را داشتهاند.
این حجم از معاملات نشان میدهد مسیر رسمی تأمین سیمان همچنان فعال است و برخلاف دورههایی که اختلال در عرضه به سرعت باعث جهش نرخ بازار آزاد میشد، فعلاً کالا با کمبود فراگیر مواجه نیست.
از طرف دیگر، وضعیت تقاضای بخش ساختمان نیز نقش مهمی دارد. رکود نسبی ساختوساز و احتیاط سازندگان باعث شده افزایش هزینه تولید بهسرعت و بهطور کامل به مصرفکننده منتقل نشود. به بیان دیگر، تولیدکنندگان با افزایش هزینه مواجهاند، اما بازار مصرف ظرفیت نامحدودی برای پذیرش افزایش قیمت ندارد.
بحران انرژی همچنان تهدید اصلی صنعت سیمان است
ثبات قیمتها نباید به معنای برطرف شدن مشکلات صنعت سیمان تلقی شود. تازهترین اظهارات مسئولان این صنعت نشان میدهد مسئله تأمین انرژی حتی با پایان تابستان نیز بهطور کامل حل نشده است.
علیاکبر الوندیان، دبیر انجمن سیمان، در ۱۸ شهریور اعلام کرد واحدهای سیمانی برخلاف سالهای گذشته همچنان با محدودیت برق روبهرو هستند. به گفته او، انتظار فعالان صنعت این بود که از نیمه دوم شهریور محدودیتهای برق کاهش پیدا کند تا کارخانهها فرصت افزایش تولید پیش از ورود به فصل سرد را داشته باشند، اما این اتفاق مطابق انتظار رخ نداده است.
گزارشهای بعدی نیز از شدت بالای این محدودیتها حکایت دارد. در برخی واحدها محدودیت برق در مقاطعی به ۹۰ درصد رسیده و هنوز زمان مشخصی برای رفع کامل محدودیت اعلام نشده است.
این مسئله برای صنعتی مانند سیمان اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کارخانهها برای تولید کلینکر و سیمان به تأمین مستمر انرژی نیاز دارند و وقفههای طولانی میتواند مستقیماً ظرفیت تولید را کاهش دهد.
گاز کارخانههای سیمان به کمتر از یکپنجم نیاز صنعت رسید
فشار فقط از سمت برق نیست. تازهترین اطلاعات مربوط به تأمین گاز نیز تصویر نگرانکنندهای ارائه میکند.
دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان در ۲۴ شهریور اعلام کرد نیاز روزانه صنعت سیمان حدود ۲۸ میلیون مترمکعب گاز است، اما میزان گاز تحویلی به کارخانهها به کمتر از پنج میلیون مترمکعب در روز رسیده است. به این ترتیب، گاز در دسترس کمتر از یکپنجم نیاز اعلامشده صنعت است.
کاهش سهم گاز، کارخانهها را ناچار میکند برای حفظ تولید به سوختهای جایگزین متکی شوند؛ موضوعی که خود میتواند هزینه تولید، حمل و نگهداری سوخت را افزایش دهد.
همین شرایط باعث میشود بازار سیمان در آستانه فصل سرد با یک تناقض روبهرو باشد: در بازار مصرف فعلاً کمبود جدی وجود ندارد، اما در سمت تولید، فشار انرژی رو به افزایش است.
ذخایر کلینکر چگونه مانع کمبود سیمان شد؟
یکی از دلایلی که تاکنون اثر محدودیت انرژی به شکل کمبود گسترده در بازار دیده نشده، استفاده کارخانهها از ذخایر کلینکر است.
الوندیان در ۲۵ شهریور اعلام کرد محدودیت برق باعث کاهش ۳۷ درصدی تولید کلینکر شده است، اما کارخانهها برای پاسخ به نیاز بازار از ذخایر خود استفاده کردهاند. همچنین بخشی از برق مورد نیاز صنایع با خرید آزاد از بورس انرژی تأمین شده تا روند تولید و عرضه ادامه پیدا کند.
این موضوع توضیح میدهد که چرا باوجود محدودیت سنگین انرژی، ویترین بازار سیمان هنوز با کمبود جدی مواجه نشده است. با این حال، استفاده از ذخایر راهحلی دائمی نیست و اگر محدودیت انرژی برای مدت طولانی ادامه پیدا کند، توان کارخانهها برای جبران کاهش تولید نیز محدود خواهد شد.
عرضه سیمان در بورس کالا ادامه دارد
اطلاعات معاملات ابتدای مهر نیز نشان میدهد جریان عرضه همچنان برقرار است. در روز چهارشنبه اول مهر، بورس کالای ایران میزبان عرضه نزدیک به ۸۹۴ هزار تن انواع کالا بود که در تالار صادراتی کیش ۱۸۶ هزار و ۲۰۰ تن سیمان و ۲۸۶ هزار تن کلینکر برای عرضه در نظر گرفته شده بود.
وجود چنین عرضههایی یکی از عوامل مهم در کنترل بازار است. تا زمانی که عرضه منظم در بورس کالا ادامه داشته باشد و شبکه توزیع با اختلال جدی روبهرو نشود، احتمال شکلگیری جهش ناگهانی ناشی از کمبود فیزیکی کالا کاهش پیدا میکند.
با این حال، بازار همچنان به وضعیت تولید در هفتههای آینده حساس خواهد بود.
آیا قیمت سیمان در پاییز ۱۴۰۵ افزایش مییابد؟
در کوتاهمدت، دادههای موجود از بازاری نسبتاً باثبات حکایت دارد. عرضه برقرار است، کالا در بازار موجود است و تقاضای مصرفی نیز در سطحی قرار ندارد که فروشندگان بتوانند هر افزایش هزینهای را فوراً به خریدار منتقل کنند.
اما در افق میانمدت سه عامل باید با دقت دنبال شود: محدودیت گاز، وضعیت برق کارخانهها و میزان ذخایر کلینکر.
اگر محدودیت گاز همزمان با سردتر شدن هوا تشدید شود و کارخانهها نتوانند انرژی جایگزین مورد نیاز خود را با هزینه قابلقبول تأمین کنند، هزینه تمامشده تولید افزایش بیشتری خواهد یافت. در چنین شرایطی، کاهش موجودی کلینکر میتواند فشار سمت عرضه را نیز به بازار اضافه کند.
بنابراین ثبات امروز را نمیتوان به معنای حذف کامل ریسک افزایش قیمت دانست.
چشمانداز بازار سیمان؛ آرامش شکننده در ابتدای مهر
بازار سیمان در شنبه ۴ مهر ۱۴۰۵ در ظاهر آرام است. قیمت تهران تیپ ۲ در سطح ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان در محدوده ۲۸۹ هزار تومان، ساوه در سطح ۲۴۵ هزار تومان و آبیک در محدوده ۲۵۵ هزار تومان قرار دارد و نشانهای از موج گسترده افزایش قیمت مشاهده نمیشود.
اما در پشت این آرامش، شرایط صنعت همچنان شکننده است. محدودیت برق کاهش تولید کلینکر را به دنبال داشته، گاز تحویلی فاصله قابلتوجهی با نیاز کارخانهها دارد و تولیدکنندگان برای حفظ جریان عرضه ناچار به استفاده از ذخایر و منابع انرژی جایگزین شدهاند.
بر همین اساس، قیمت سیمان در ابتدای مهر فعلاً باثبات مانده است، اما مسیر پاییز بیش از هر چیز به سرنوشت تأمین انرژی کارخانهها وابسته خواهد بود. اگر عرضه انرژی بهبود پیدا کند، بازار میتواند همین مسیر آرام را ادامه دهد؛ در غیر این صورت، فشار هزینه تولید ممکن است دیر یا زود خود را در قیمت نهایی سیمان نشان دهد.