پشت پرده ناکامی پرسپولیس در بازگرداندن مهدی طارمی؛ مشکل ۴۰۰ هزار دلار نبود، قرارداد الوصل بود
پروژه بازگشت مهدی طارمی به پرسپولیس پیش از آنکه به یک انتقال بزرگ و احساسی تبدیل شود، در برخورد با واقعیت اقتصاد فوتبال منطقه متوقف شد.
الوصل امارات رسماً اعلام کرده طارمی را از المپیاکوس به خدمت گرفته است. باشگاه اماراتی جزئیات مالی قرارداد را منتشر نکرد، اما منابع آماری و گزارشهای متعدد مبلغ انتقال مهاجم ایرانی از المپیاکوس را حدود ۴۰۰ هزار یورو یا دلار ثبت کردهاند. رویترز نیز انتقال طارمی را تأیید کرده، هرچند تأکید دارد جزئیات مالی از سوی دو باشگاه رسماً اعلام نشده است.
همین عدد، بحث درباره ناکامی پرسپولیس را جذابتر میکند؛ زیرا ۴۰۰ هزار دلار برای باشگاهی که در همین پنجره نقلوانتقالات صدها میلیارد تومان صرف رضایتنامه بازیکنان کرده، رقم غیرقابل دسترسی به نظر نمیرسد.
پس چرا طارمی به تهران برنگشت؟
طارمی چرا از المپیاکوس جدا شد؟
طارمی یک فصل دیگر با المپیاکوس قرارداد داشت، اما آیندهاش در تیم یونانی عملاً به پایان رسیده بود.
مهاجم ۳۴ ساله فصل گذشته در ۳۹ مسابقه برای المپیاکوس ۱۶ گل و ۶ پاس گل ثبت کرد؛ آماری که در ظاهر برای ادامه همکاری مناسب به نظر میرسید، اما نام او در فهرست اروپایی المپیاکوس برای فصل جدید قرار نگرفت و باشگاه نیز در حال بازسازی خط حمله خود بود.
همین شرایط باعث شد جدایی طارمی از هفتهها قبل محتمل باشد.
او در نهایت تمرینات المپیاکوس را ترک کرد، با بازیکنان و اعضای کادر فنی خداحافظی کرد و راهی دبی شد تا مذاکرات نهایی با الوصل را انجام دهد. انتقال رسمی نیز در ۲۲ اوت نهایی شد و الوصل یک روز بعد خرید مهاجم تیم ملی ایران را رسماً اعلام کرد.
پرسپولیس توان پرداخت رضایتنامه طارمی را داشت؟
اینجاست که ماجرا پیچیدهتر میشود.
طبق گزارشی که امروز درباره مذاکرات پرسپولیس منتشر شده، مدیران سرخپوش از حدود یک ماه قبل وضعیت طارمی را دنبال میکردند و حتی آمادگی داشتند برای رضایتنامه او بیش از یک میلیون دلار هزینه کنند. این ادعا تاکنون از سوی باشگاه پرسپولیس بهصورت رسمی تأیید نشده و باید آن را در حد گزارش رسانهای دانست.
اما اصل اینکه پرسپولیس توان ورود به چنین محدودهای از هزینه را دارد، با اعداد رسمیتر تابستان این باشگاه چندان دور از ذهن نیست.
پیمان حدادی، مدیرعامل پرسپولیس، اخیراً اعلام کرده باشگاه در نقلوانتقالات تابستانی حدود ۵۰۰ میلیارد تومان فقط بابت رضایتنامه بازیکنان جدید پرداخت کرده است.
برای نمونه، پرسپولیس برای جذب مهدی زارع از احمد گروژنی روسیه حدود ۸۰۰ تا ۹۰۰ هزار دلار هزینه کرده است. قرارداد این مدافع نیز چهار ساله بسته شده و بند آزادسازی ۱.۸ میلیون دلاری در آن قرار گرفته است.
این عدد یک نتیجه روشن دارد: اگر رضایتنامه طارمی واقعاً در محدوده ۴۰۰ هزار دلار بوده، مانع اصلی انتقال او به پرسپولیس نمیتوانسته صرفاً پولی باشد که باید به المپیاکوس پرداخت میشد.
مشکل اصلی؛ دستمزدی که فوتبال ایران توان رقابت با آن را ندارد
تفاوت واقعی از جایی آغاز میشود که به جای رضایتنامه، درباره قرارداد شخصی بازیکن صحبت کنیم.
باشگاه الوصل رقم دستمزد طارمی را اعلام نکرده است و گزارشهای منتشرشده درباره رقم قرارداد او یکسان نیستند؛ برخی رسانهها از حدود ۸۰۰ هزار دلار نوشتهاند و برخی دیگر رقمی نزدیک به ۲.۵ میلیون دلار در فصل را مطرح کردهاند. بنابراین نمیتوان فعلاً هیچیک از این اعداد را بهعنوان رقم رسمی قرارداد طارمی معرفی کرد.
اما حتی بدون دانستن رقم دقیق، اصل ماجرا تغییر نمیکند.
قرارداد بازیکنان بزرگ در لیگ امارات به ارز خارجی پرداخت میشود و باشگاههای این کشور در تأمین دستمزدهای چندمیلیون دلاری قدرتی دارند که باشگاههای لیگ برتر ایران عملاً نمیتوانند به شکل پایدار با آن رقابت کنند.
پرسپولیس شاید بتواند یک بار برای رضایتنامه بازیکنی یک میلیون دلار هزینه کند، اما ماجرا زمانی دشوار میشود که باشگاه باید دستمزد چندساله، پاداشها و سایر تعهدات قراردادی را نیز با نرخ ارز تأمین کند.
این تفاوت، همان دیوار اقتصادی است که بازگشت بسیاری از ستارههای ایرانی را به لیگ برتر به تعویق میاندازد.
وقتی پرسپولیس برای جوانان هم نزدیک یک میلیون دلار میپردازد
اتفاقاً سیاست نقلوانتقالاتی امسال پرسپولیس نشان میدهد باشگاه حاضر به پرداخت رضایتنامههای سنگین بوده است.
گزارش تسنیم درباره فعالیت تابستانی سرخها تأکید دارد پرسپولیس برای بازیکنان جوان زیر ۲۵ سال هزینه رضایتنامه انجام داده و تلاش کرده با قراردادهای چهارساله یا پنجساله و تعیین بند فسخ دو یا سه برابری، این هزینه را به نوعی سرمایهگذاری تبدیل کند.
یعنی اگر برای بازیکنی جوان نزدیک ۸۰۰ تا ۹۰۰ هزار دلار پرداخت میشود، صرف ۴۰۰ هزار دلار برای مهاجمی با سابقه پورتو، اینتر، المپیاکوس و تیم ملی از نظر ارزش ورزشی عجیب نبود.
اما تفاوت در مدل اقتصادی قرارداد است.
پرسپولیس برای یک بازیکن جوان هزینه اولیه میکند و امیدوار است چند سال از او استفاده کند یا در آینده از فروشش درآمد به دست آورد. طارمی ۳۴ ساله اما بازیکنی در سالهای پایانی دوران حرفهای است که ارزش اصلی قراردادش در دستمزد بالا و کیفیت فوری خلاصه میشود، نه امکان ترانسفر بعدی.
آیا طارمی پول را به پرسپولیس ترجیح داد؟
این روایت جذاب است، اما کمی سادهسازی ماجراست.
طارمی نه میان «پرسپولیس و پول» بلکه میان دو مسیر حرفهای متفاوت تصمیم گرفت. از یک طرف بازگشت به ایران، فشار رسانهای بسیار بالا، شرایط اقتصادی متفاوت و لیگ برتری قرار داشت که سالها از آن دور بوده است. در طرف دیگر، لیگ امارات با قرارداد ارزی، امکانات حرفهایتر و ادامه حضور در سطحی از فوتبال منطقهای که برای بسیاری از ملیپوشان ایران جذاب است.
نمونههای مشابه هم کم نیستند.
سردار آزمون، مهدی قایدی، احمد نوراللهی، سعید عزتاللهی و چند بازیکن مطرح دیگر ایران در سالهای اخیر حضور در فوتبال امارات را به بازگشت به لیگ برتر ترجیح دادهاند.
بنابراین مسئله فقط وفاداری یا خاطره نیست؛ فوتبال حرفهای برای بازیکنی در این سن، مجموعهای از قرارداد، آینده مالی، کیفیت زندگی، امکانات و سطح مسابقات است.
طارمی دوباره مقابل تیمهای ایرانی قرار میگیرد
انتقال طارمی به الوصل یک جذابیت ویژه برای فوتبال ایران نیز دارد.
الوصل در فصل جدید لیگ نخبگان آسیا با تراکتور و استقلال روبهرو خواهد شد. طبق برنامه مسابقات، الوصل در هفته پنجم برابر تراکتور و در هفته هشتم مقابل استقلال قرار میگیرد.
به این ترتیب، طارمی که سالها یکی از چهرههای اصلی پرسپولیس بود، حالا احتمالاً مقابل دو رقیب مهم داخلی سرخها به میدان خواهد رفت.
تقابل احتمالی او با بازیکنانی مانند علیرضا بیرانوند و شجاع خلیلزاده در تراکتور نیز از داستانهای جذاب فصل جدید لیگ نخبگان خواهد بود؛ بازیکنانی که سالها در تیم ملی و باشگاهی کنار طارمی حضور داشتهاند.
پرسپولیس چه چیزی را در پرونده طارمی باخت؟
اگر گزارش علاقه پرسپولیس به بازگرداندن طارمی را مبنا قرار دهیم، سرخها در این پرونده بیشتر از آنکه در یک رقابت نقلوانتقالاتی شکست خورده باشند، با محدودیت ساختاری فوتبال ایران روبهرو شدند.
پرسپولیس توانسته برای بازیکنان جدید حدود ۵۰۰ میلیارد تومان رضایتنامه پرداخت کند و برای مهدی زارع نزدیک به یک میلیون دلار هزینه کند؛ بنابراین ۴۰۰ هزار دلار مورد نیاز المپیاکوس مسئله بزرگی نبود.
مشکل از جایی شروع میشود که قرارداد بازیکن با ارز خارجی بسته شود و طرف مقابل باشگاهی از امارات باشد.
الوصل حتی رقم قرارداد طارمی را علنی نکرده، اما همین که یک مهاجم ۳۴ ساله با سابقه هفت فصل فوتبال اروپا ترجیح میدهد راهی امارات شود، نشاندهنده قدرت اقتصادی فوتبال این کشور است.
پرسپولیس شاید میتوانست پول رضایتنامه مهدی طارمی را بدهد، اما رقابت اصلی بر سر رضایتنامه نبود؛ بر سر قراردادی بود که باید طارمی را برای بازگشت به تهران قانع میکرد.
و دقیقاً همینجا تفاوت فوتبال ایران با امارات خودش را نشان میدهد: خاطره پرسپولیس برای طارمی ارزشمند است، اما در فوتبال حرفهای امروز، خاطره زمانی برنده میشود که اعداد قرارداد هم اجازه بدهند.