حردانی آخرین قربانی انضباط سهراب؛ از کوشکی و ۵ بازیکن استقلال تا ماجرای جنجالی رحمتی

استوری سهراب بختیاری‌زاده پس از دربی ۱۰۷ حالا معنای متفاوتی پیدا کرده است. سرمربی استقلال پس از تساوی برابر پرسپولیس در صفحه شخصی خود نوشت: «بدون انضباط هیچ موفقیتی پایدار نیست؛ ستاره‌ها می‌آیند و می‌روند، اما قوانین تیم باید سر جای خود باقی بماند.» در زمان انتشار این متن مشخص نبود مخاطب آن چه کسی است، اما چند روز بعد و پس از کنار گذاشته شدن صالح حردانی، ارتباط این پیام با اتفاقات داخلی استقلال پررنگ‌تر شد.

ماجرای حردانی فقط دعوا بر سر ضربه ایستگاهی نبود

ابتدا تصور می‌شد اختلاف سهراب بختیاری‌زاده و صالح حردانی به صحنه دربی و بحث بر سر زدن ضربه ایستگاهی مربوط است. سرمربی استقلال اما این روایت را صریحاً رد کرد.

بختیاری‌زاده در نشست خبری پیش از دیدار آلومینیوم گفت حردانی در یک ماه گذشته چندین رفتار غیرحرفه‌ای داشته و او سه بار به صورت مستقیم با این بازیکن جلسه گذاشته است. از نگاه سرمربی استقلال، حردانی به عنوان کاپیتان دوم تیم باید در صحنه جنجالی دربی مدیریت‌کننده بازیکنان می‌بود، اما خودش وارد حاشیه شد. در نهایت نیز جمله‌ای بسیار قاطع بر زبان آورد: تا زمانی که من در استقلال سمت داشته باشم، حردانی نمی‌تواند در تمرینات حاضر شود.

این موضع بعد از بازی آلومینیوم نیز اهمیت بیشتری پیدا کرد؛ استقلال بدون حردانی به اراک رفت و مسابقه را صفر بر صفر به پایان رساند. آبی‌ها پس از شش هفته هنوز شکست نخورده‌اند و با ۱۲ امتیاز در رده دوم قرار دارند، بنابراین بختیاری‌زاده فعلاً از نظر نتیجه نیز تحت فشار فوری برای عقب‌نشینی از تصمیم خود قرار نگرفته است.

کوشکی؛ اولین هشدار جدی فصل جدید

صالح حردانی نخستین بازیکنی نیست که در فصل جاری با برخورد انضباطی سهراب روبه‌رو شده است.

چند هفته قبل، علیرضا کوشکی پس از اعتراض به تعویض خود مقابل نساجی، با تصمیم بختیاری‌زاده در دیدار بعدی برابر سپاهان نیمکت‌نشین شد. سرمربی استقلال همان زمان جمله‌ای گفت که حالا می‌توان آن را بخشی از فلسفه مدیریتی او دانست: «اگر نظم نباشد، هیچ چیز نداریم.»

تفاوت مهم پرونده کوشکی با حردانی این بود که تنبیه اولی محدود و کوتاه‌مدت بود؛ بازیکن یک پیام روشن دریافت کرد، اما راه بازگشت برایش بسته نشد.

در پرونده حردانی، سهراب یک قدم جلوتر رفته و فعلاً امکان بازگشت را به‌طور کامل بسته است.

پنج بازیکن استقلال در یک روز کنار گذاشته شدند

اگر به فصل گذشته برگردیم، تصویر حتی روشن‌تر می‌شود.

تنها چند روز پس از بازگشت بختیاری‌زاده به نیمکت استقلال، پنج بازیکن در آستانه مسابقه با فجرسپاسی از تمرین یا فهرست تیم کنار گذاشته شدند. موسی جنپو به دلیل غیبت‌های غیرموجه، آرمین سهرابیان پس از اعتراض به وضعیت نیمکت‌نشینی و عارف غلامی و ابوالفضل جلالی به دلیل بگومگوی تمرینی با برخورد کادر فنی مواجه شدند. دوکنز نازون نیز پس از بازگشت از سفر و به دلیل شرکت نکردن در آخرین جلسه تمرینی، از فهرست مسابقه خط خورد.

این اتفاق در همان روزهای نخست سرمربیگری سهراب، پیام روشنی برای رختکن داشت: سابقه، نام و قرارداد هیچ بازیکنی تضمین‌کننده حضور در تمرین و ترکیب نیست.

البته در روایت دقیق این پرونده باید یک نکته را جدا کرد. خود بختیاری‌زاده بعداً توضیح داد همه این بازیکنان شرایط یکسانی نداشتند؛ او گفت درباره برخی نفرات، از جمله سهرابیان و جنپو، تنبیه موقت بوده و حتی حاضر است آنها را ببخشد، اما درباره غلامی و جلالی رفتار رخ‌داده در تمرین را جدی‌تر می‌دانست.

بنابراین برچسب «اخراج انضباطی» برای تمام این نفرات دقیق نیست؛ اما اصل ماجرا ثابت است: سهراب در همان شروع کار حاضر شد چند مهره نامدار را از برنامه تیم کنار بگذارد.

یک اصلاح مهم؛ ماجرای رامین رضاییان انضباطی نبود

در روایت‌های اخیر، جدایی رامین رضاییان نیز گاهی در کنار پرونده‌های انضباطی بختیاری‌زاده قرار گرفته است، اما بررسی اظهارات خود سرمربی استقلال نشان می‌دهد این دو پرونده باید از یکدیگر جدا شوند.

بختیاری‌زاده صراحتاً گفته بود رامین رضاییان جزو بازیکنانی است که قصد حفظ او را داشته و نامش را در کنار روزبه چشمی، کوشکی، اسلامی و یاسر آسانی به باشگاه داده بود. اختلافات مربوط به تمدید، شرایط مالی و روند مذاکرات باعث شد رضاییان در نهایت نماند؛ نه اینکه سرمربی او را به دلیل یک تخلف انضباطی اخراج کرده باشد.

همین توضیح درباره برخی خروجی‌های دیگر تابستان نیز ضروری است. بختیاری‌زاده گفته بود عارف غلامی، ابوالفضل جلالی و آرمین سهرابیان در تصمیم نهایی او برای فصل جدید جایی نداشتند، اما تأکید کرد آنها «مشکل انضباطی» نداشتند و تصمیمش بیشتر به مدل تیمی مورد نظرش مربوط می‌شد.

در نتیجه، برای تحلیل دقیق شخصیت مدیریتی سهراب باید میان تنبیه انضباطی و تصمیم فنی یا مدیریتی برای ادامه همکاری تفاوت گذاشت.

رحمتی؛ تصمیمی که برای سهراب گران تمام شد

شاید مهم‌ترین نمونه تاریخی سخت‌گیری بختیاری‌زاده به سال ۱۳۹۹ و دوران سرمربیگری شهرخودرو برگردد.

پس از شکست شهرخودرو برابر سپاهان، میان سیدمهدی رحمتی و بخشی از کادر فنی تنش ایجاد شد و بختیاری‌زاده تصمیم گرفت دروازه‌بان باتجربه تیمش را از تمرینات کنار بگذارد. گزارش‌های آن مقطع حتی از جمله‌ای بسیار شبیه به حرف امروز او درباره حردانی خبر می‌دادند: «تا وقتی من در شهرخودرو باشم، رحمتی در تیم جایی ندارد.»

اما سرنوشت پرونده عجیب بود.

پس از پایان لیگ، مدیریت شهرخودرو همکاری خود را با بختیاری‌زاده تمام کرد و مهدی رحمتی پس از خداحافظی از فوتبال، هدایت تیم مشهدی را برعهده گرفت.

این تجربه احتمالاً مهم‌ترین هشدار تاریخی برای سرمربی فعلی استقلال است: یک مربی می‌تواند از نظر اصول مدیریتی روی تصمیمش بایستد، اما در فوتبال نتیجه، حمایت مدیریت و موازنه قدرت داخل باشگاه نیز تعیین‌کننده است.

چرا سهراب تا این اندازه روی نظم حساس است؟

ریشه این حساسیت فقط به دوران مربیگری برنمی‌گردد.

بختیاری‌زاده در دوران بازی یکی از مدافعان مهم فوتبال ایران بود و در جام جهانی ۲۰۰۶ نیز مقابل آنگولا گلزنی کرد، اما در مجموع تنها ۳۸ بازی ملی و چهار گل برای تیم ملی ثبت کرد. آمارهای تیم ملی این عدد را تأیید می‌کنند.

او در صحبت‌هایی که اخیراً دوباره بازنشر شده، یکی از دلایل محدود شدن فرصت‌های حرفه‌ای خودش را تصمیم‌های احساسی و ضعف در رعایت انضباط دانسته و از بازیکنان جوان خواسته تجربه او را تکرار نکنند. در همان صحبت‌ها تأکید کرده بود مطیع بودن نسبت به ساختار تیم و رعایت نظم، پایه موفقیت در فوتبال حرفه‌ای است.

از این منظر، سخت‌گیری‌های امروزش را می‌توان تا حدی حاصل تجربه شخصی دانست؛ مربی‌ای که می‌گوید خودش زمانی هزینه برخی تصمیم‌های احساسی را داده، حالا نمی‌خواهد بازیکنانش همان مسیر را بروند.

نظم یا خودزنی؛ خطر بزرگ استقلال چیست؟

سخت‌گیری انضباطی در فوتبال حرفه‌ای یک مزیت جدی دارد: هیچ بازیکنی احساس نمی‌کند بالاتر از سرمربی و قوانین تیم است.

اما این سیاست یک خطر هم دارد.

استقلال در شرایطی قرار دارد که پنجره نقل‌وانتقالاتی‌اش مشکل دارد و عمق ترکیب در بعضی پست‌ها محدود است. صالح حردانی نیز در پنج هفته نخست یکی از بازیکنان اصلی تیم و کاپیتان دوم استقلال بود. حذف چنین بازیکنی از نظر فنی هزینه دارد؛ به‌ویژه در فصلی طولانی که مصدومیت و محرومیت اجتناب‌ناپذیر است.

به همین دلیل چالش واقعی بختیاری‌زاده نه در «تنبیه» بلکه در مرحله بعدی است.

اگر بازیکن عذرخواهی کند، تعهد بدهد و حاضر به پذیرش جریمه باشد، آیا بازگشت او نشانه عقب‌نشینی سرمربی است یا می‌تواند نمونه‌ای از مدیریت موفق بحران باشد؟

در فوتبال حرفه‌ای، اقتدار فقط با اخراج کردن ساخته نمی‌شود؛ توانایی بازگرداندن یک بازیکن پس از پذیرش مسئولیت نیز می‌تواند بخشی از اقتدار باشد.

حردانی آخرین نفر خواهد بود؟

مرور پرونده کوشکی، پنج بازیکن فصل گذشته، ماجرای قدیمی رحمتی و اکنون صالح حردانی یک الگوی روشن می‌سازد: سهراب بختیاری‌زاده حاضر نیست برای حفظ یک بازیکن، قوانینی را که برای رختکن تعیین کرده کنار بگذارد.

اما هم‌زمان باید دقت کرد همه خروجی‌ها یا اختلافات او را نمی‌توان در یک دسته قرار داد. رامین رضاییان پرونده‌ای عمدتاً قراردادی و مالی داشت و خود بختیاری‌زاده نیز درباره برخی بازیکنان جداشده تأکید کرده که مسئله انضباطی نداشته‌اند.

آنچه درباره حردانی متفاوت است، صراحت سرمربی است. این بار خود سهراب از «بی‌نظمی‌های متعدد»، سه جلسه مستقیم و بی‌نتیجه ماندن تذکرها صحبت کرده است.

به همین دلیل صالح حردانی را می‌توان جدی‌ترین آزمون انضباطی بختیاری‌زاده در استقلال فعلی دانست.

سهراب فعلاً روی اصولش ایستاده و استقلال هم بدون حردانی در اراک شکست نخورد؛ اما قضاوت نهایی درباره این تصمیم نه امروز، بلکه زمانی انجام خواهد شد که تیم با مصدومیت، محرومیت یا نتیجه ضعیف روبه‌رو شود. آن زمان مشخص می‌شود سخت‌گیری بختیاری‌زاده ستون موفقیت استقلال بوده یا هزینه‌ای که تیم در یک مقطع حساس مجبور به پرداخت آن می‌شود.