بورس برگشت؛ شاخص ۸۹ هزار واحد بالا رفت / مذاکرات ایران و آمریکا جرقه رالی مهر می‌شود؟

معاملات چهارشنبه اول مهر در شرایطی آغاز شد که بازار سهام طی روزهای گذشته بخش قابل توجهی از رشد سریع نیمه دوم شهریور را از دست داده بود.

شاخص کل چهارشنبه هفته قبل در جریان معاملات حتی رکورد ۷ میلیون و ۶۴۸ هزار واحد را لمس کرد، اما فشار عرضه اجازه تثبیت در آن سطح را نداد و شاخص در پایان همان روز حوالی ۷ میلیون و ۵۵۷ هزار واحد بسته شد. سپس اصلاح بازار ادامه پیدا کرد تا شاخص پیش از معاملات امروز به محدوده ۷ میلیون و ۱۶۷ هزار واحد برسد.

به این ترتیب بازار از سقف درون‌روزی هفته گذشته تا کف پیش از بازگشت امروز حدود شش درصد اصلاح کرده بود؛ اصلاحی که زمینه را برای افزایش دوباره تقاضا در بخشی از سهام فراهم کرد.

شاخص بورس امروز ۱ مهر چقدر رشد کرد؟

شاخص کل بورس تهران امروز بیش از ۸۹ هزار واحد افزایش یافت و از هفت میلیون و ۱۶۷ هزار واحد به حدود هفت میلیون و ۲۵۶ هزار واحد رسید.

این رشد معادل حدود ۱.۲۵ درصد بود و چهار روز نزولی شاخص کل را متوقف کرد.

شاخص کل هم‌وزن نیز پس از پنج روز کاهش متوالی با رشد ۱۶ هزار و ۷۳۳ واحدی به حدود یک میلیون و ۹۳۹ هزار واحد رسید.

رشد همزمان شاخص کل و هم‌وزن نکته مهم معاملات امروز است؛ زیرا نشان می‌دهد تقاضا فقط روی چند نماد بزرگ و شاخص‌ساز متمرکز نبوده و بخش گسترده‌تری از بازار سبز شده است.

البته شاخص هم‌وزن هنوز حدود ۶۱ هزار واحد با مرز دو میلیون واحد فاصله دارد. برای بازپس‌گیری این سطح، شاخص باید بیش از سه درصد دیگر رشد کند؛ بنابراین عبور دوباره از دو میلیون واحد به ادامه قدرت تقاضا در روزهای آینده وابسته است.

۷۲ درصد بازار سبز شد؛ صف‌های خرید دوباره برگشتند

پهنای بازار امروز یکی از مثبت‌ترین نشانه‌های معاملات بود.

در پایان بازار ۶۸۲ نماد مثبت و ۲۶۶ نماد منفی بودند؛ یعنی بیش از ۷۲ درصد نمادهای معامله‌شده در محدوده مثبت قرار گرفتند. در همین حال ۳۴۷ نماد با صف خرید و ۷۷ نماد با صف فروش معاملات را به پایان رساندند.

این ترکیب نسبت به جلسات نزولی ابتدای هفته تغییر محسوسی محسوب می‌شود.

برای مثال در نخستین روز معاملاتی هفته، شاخص کل بیش از ۱۰۸ هزار واحد افت کرده بود، شاخص هم‌وزن حدود ۲۹ هزار واحد کاهش داشت و بیش از شش همت پول حقیقی از سهام و صندوق‌های سهامی خارج شده بود.

در نتیجه، معاملات امروز را می‌توان نخستین نشانه جدی کاهش فشار فروش پس از اصلاح سنگین هفته اخیر دانست؛ هرچند یک روز مثبت به تنهایی برای تأیید پایان اصلاح کافی نیست.

۱.۱ همت پول حقیقی وارد بورس شد

یکی دیگر از داده‌های مهم بازار، تغییر جهت جریان پول بود.

ارزش معاملات امروز حدود ۴۵.۱ همت و حجم معاملات نزدیک به ۷۷.۴ میلیارد سهم گزارش شد. همچنین حدود ۱.۱ همت پول حقیقی وارد بازار سهام شد.

ورود پول حقیقی پس از خروج‌های سنگین چند روز قبل نشان می‌دهد بخشی از سرمایه‌گذاران، افت قیمت‌ها را فرصتی برای بازگشت به بازار دیده‌اند.

با این حال یک نکته احتیاطی نیز وجود دارد. سرانه خرید حقیقی حدود ۹۶ میلیون تومان و سرانه فروش حدود ۱۱۱ میلیون تومان بوده و نسبت قدرت خرید به فروش حقیقی در حوالی ۰.۹ قرار گرفته است.

به بیان ساده‌تر، با وجود ورود خالص پول، اندازه متوسط سفارش‌های فروش همچنان اندکی بزرگ‌تر از خرید بوده است. بنابراین نمی‌توان گفت تردید به‌طور کامل از بازار حذف شده است.

مذاکرات ایران و آمریکا بورس را سبز کرد؟

یکی از مهم‌ترین تفاوت‌های فضای سیاسی امروز با جلسات قبلی، انتشار خبرهای تازه درباره مذاکرات ایران و آمریکاست.

دونالد ترامپ اعلام کرده تماس‌ها و مذاکرات با ایران ادامه دارد و روز سه‌شنبه نیز گفت‌وگوهایی انجام شده است. رویترز نیز گزارش داده عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل با استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا، دیدار کرده و موضوعات مورد اختلاف از جمله شرایط ایران درباره تنگه هرمز مطرح شده است.

همچنین ویتکاف گفته مذاکرات مفصلی از طریق میانجی‌ها انجام شده و میانجی‌ها به تلاش‌های خود ادامه خواهند داد.

بنابراین برخلاف روزهای قبل که بازار عمدتاً با «احتمال مذاکره» معامله می‌کرد، اکنون اصل انجام یک دور گفت‌وگو تأیید شده است.

اما نسبت دادن تمام رشد بورس امروز فقط به مذاکرات دقیق نیست.

بعد از افت چندروزه، بسیاری از سهام نیز از منظر کوتاه‌مدت با کاهش قیمت روبه‌رو شده بودند و بازار ظرفیت یک بازگشت تکنیکی را داشت. بنابراین ترکیبی از اصلاح قبلی، کاهش فشار فروش و کاهش نسبی ریسک سیاسی می‌تواند توضیح کامل‌تری برای رشد امروز باشد.

اگر مذاکرات مثبت پیش برود کدام گروه‌ها حساس‌ترند؟

بازار سهام ایران بارها نشان داده به تغییر ریسک سیاسی واکنش سریعی دارد.

بانک، خودرو و حمل‌ونقل از جمله گروه‌هایی هستند که در سناریوی کاهش محدودیت‌های خارجی و بهبود روابط اقتصادی معمولاً بیشتر مورد توجه معامله‌گران قرار می‌گیرند؛ هرچند عملکرد واقعی شرکت‌ها در نهایت به جزئیات هر توافق و وضعیت بنیادی آنها بستگی دارد.

در معاملات امروز، گروه‌های شیمیایی، فلزات اساسی و بانک‌ها بیشترین ارزش معاملات را ثبت کردند و فلزات اساسی، بانک و خودرو نیز در صدر حجم معاملات قرار گرفتند.

اما جریان نقدینگی در همه این گروه‌ها یکسان نبود.

دارویی‌ها، صندوق‌های بخشی و صندوق‌های اهرمی بیشترین ورود پول را داشتند؛ در مقابل صندوق‌های درآمد ثابت، شیمیایی و فلزات اساسی با خروج پول روبه‌رو شدند.

این ترکیب جالب است؛ زیرا نشان می‌دهد بالا بودن ارزش معاملات در یک صنعت الزاماً به معنای ورود پول به آن صنعت نیست. در شیمیایی و فلزات، گردش بالای معاملات همزمان با خروج نقدینگی اتفاق افتاده که می‌تواند نشانه جابه‌جایی مالکیت و شناسایی سود توسط بخشی از سرمایه‌گذاران باشد.

پالایش و وپارس در صدر ورود پول

در سطح نمادها نیز تمرکز نقدینگی متفاوت بود.

«پالایش»، «وپارس» و «دوایکس» بیشترین ورود نقدینگی را ثبت کردند، در حالی که «نوری»، «وبملت» و صندوق «اهرم» با بیشترین خروج پول مواجه شدند. همچنین بیشترین ارزش خرید حقیقی در تابان، اهرم و جهش و بیشترین ارزش خرید حقوقی در تابان، نوری و فارس ثبت شد.

وجود همزمان خرید حقیقی بالا و خروج پول در برخی ابزارها مانند اهرم نشان می‌دهد معاملات امروز بسیار پرگردش بوده و نمی‌توان صرفاً بر اساس حجم خرید، جهت نهایی جریان سرمایه را تشخیص داد.

بورس هنوز ۳۹۰ هزار واحد زیر سقف هفته قبل است

رشد ۸۹ هزار واحدی امروز قابل توجه است، اما تصویر بزرگ‌تر بازار را نباید نادیده گرفت.

شاخص کل هنوز حدود ۳۹۰ هزار واحد پایین‌تر از رکورد درون‌روزی ۷ میلیون و ۶۴۸ هزار واحدی هفته گذشته قرار دارد.

به همین دلیل بازار برای بازگشت به سقف تاریخی اخیر باید چند مقاومت مهم را پشت سر بگذارد.

اولین محدوده مهم همان کانال ۷.۳ میلیون واحد است. پس از آن ۷.۵ میلیون و نهایتاً محدوده رکورد هفته گذشته می‌تواند محل افزایش عرضه باشد.

رفتار بازار در این سطوح مشخص می‌کند رشد امروز صرفاً یک بازگشت پس از اصلاح بوده یا شروع موج صعودی تازه.

پیش‌بینی بورس بعد از تعطیلات؛ رالی جدید در راه است؟

سناریوی بازار در هفته آینده بیش از هر زمان دیگری به اخبار سیاسی وابسته شده است.

اگر مذاکرات ایران و آمریکا ادامه پیدا کند و طرفین از پیشرفت واقعی در موضوعات مورد اختلاف خبر دهند، احتمال کاهش ریسک سیاسی و افزایش تقاضا در بازار سهام بیشتر خواهد شد. در چنین شرایطی شاخص می‌تواند برای بازپس‌گیری محدوده‌های از دست‌رفته تلاش کند.

اما هنوز نتیجه مشخصی از مذاکرات اعلام نشده و اختلافات جدی پابرجاست. ترامپ نیز همزمان با سخن گفتن از مذاکره، مواضع سخت خود درباره ایران را تکرار کرده است.

بنابراین سناریوی معکوس نیز باید دیده شود: شکست مذاکرات یا افزایش دوباره تنش می‌تواند خیلی سریع فشار فروش را به بازار بازگرداند.

از نظر داخلی نیز ارزش معاملات و جریان پول اهمیت زیادی خواهد داشت. اگر ورود پول حقیقی ۱.۱ همتی امروز در جلسات آینده تکرار شود و ارزش معاملات در سطوح بالا باقی بماند، اعتبار حرکت صعودی افزایش پیدا می‌کند. در مقابل، کاهش دوباره ارزش معاملات همراه با خروج پول می‌تواند رشد امروز را به یک بازگشت کوتاه‌مدت محدود کند.

بورس مهر را با یک پیام مهم آغاز کرد

معاملات اول مهر یک تغییر قابل توجه نسبت به چهار جلسه قبلی بود.

شاخص کل ۱.۲۵ درصد رشد کرد، هم‌وزن بعد از پنج روز مثبت شد، ۷۲ درصد نمادها سبز شدند، تعداد صف‌های خرید به ۳۴۷ رسید و حدود ۱.۱ همت پول حقیقی وارد سهام شد.

در کنار این آمار، مذاکرات ایران و آمریکا در نیویورک مهم‌ترین متغیر تازه‌ای است که معامله‌گران در روزهای آینده دنبال خواهند کرد.

با این حال بورس هنوز از رکورد هفته گذشته فاصله دارد و برای تأیید یک موج صعودی تازه، به تداوم ورود نقدینگی، عبور شاخص هم‌وزن از محدوده‌های مقاومتی و مهم‌تر از همه روشن‌تر شدن نتیجه مذاکرات سیاسی نیاز دارد. رشد امروز امید را به بازار برگرداند؛ اما آزمون اصلی بورس در معاملات بعدی آغاز خواهد شد.