شوک قیمتی رانا پلاس؛ سدان اقتصادی ایران‌خودرو به مرز ۱.۶ میلیارد تومان رسید

فهرست قیمت منتشرشده در ۲۷ خرداد ۱۴۰۵ نشان می‌دهد رانا پلاس TU5P با کد کلاس ۶۱۷۰۱، دارای ترمز عقب کاسه‌ای، با بهای کارخانه یک میلیارد و ۳۲۴ میلیون و ۴۳۳ هزار تومان قیمت‌گذاری شده است. مبلغ نهایی قابل‌پرداخت مصرف‌کننده با احتساب مالیات، بیمه، شماره‌گذاری و هزینه‌های قانونی به یک میلیارد و ۵۳۵ میلیون و ۸۲۱ هزار تومان می‌رسد.

نسخه مجهز به ترمز عقب دیسکی با کد کلاس ۶۱۷۰۲ نیز دارای بهای کارخانه یک میلیارد و ۳۶۳ میلیون و ۱۸۵ هزار تومان است. قیمت نهایی مصرف‌کننده برای این خودرو یک میلیارد و ۵۸۰ میلیون تومان اعلام شده است.

قیمت نهایی مصرف‌کننده، عددی است که باید در مقایسه با بازار آزاد یا بودجه واقعی خریدار مبنا قرار گیرد. بهای کارخانه پیش از اضافه‌شدن مالیات و هزینه‌های قانونی، مبلغ نهایی دعوت‌نامه نیست.

رانا پلاس دقیقاً چقدر گران شد؟

در فهرست سوم خرداد، بهای کارخانه رانا پلاس کد ۶۱۷۰۱ حدود یک میلیارد و ۴۲ میلیون تومان و قیمت مصرف‌کننده آن یک میلیارد و ۲۱۴ میلیون تومان بود. درنتیجه، بهای کارخانه در فهرست ۲۷ خرداد نزدیک به ۲۸۲ میلیون تومان و قیمت نهایی حدود ۳۲۱ میلیون تومان افزایش یافت. رشد قیمت نهایی این نسخه تقریباً ۲۶.۴ درصد است.

برای نسخه ترمز دیسکی، قیمت نهایی از یک میلیارد و ۲۴۲ میلیون تومان به یک میلیارد و ۵۸۰ میلیون تومان رسیده است؛ یعنی افزایشی نزدیک به ۳۳۸ میلیون تومان یا حدود ۲۷.۲ درصد. بهای کارخانه این تیپ نیز تقریباً ۲۹۶ میلیون تومان افزایش داشته است.

بنابراین عدد «افزایش ۳۳۹ میلیون تومانی» بیش از همه با رشد قیمت نهایی نسخه ترمز دیسکی هم‌خوانی دارد. برای نسخه معمولی، اگر فهرست سوم خرداد را مبنا بگیریم، افزایش نهایی حدود ۳۲۱ میلیون تومان است، نه ۳۳۹ میلیون تومان.

چرا بهای کارخانه با قیمت نهایی فرق دارد؟

فاصله بهای کارخانه تا مبلغ مصرف‌کننده در نسخه پایه بیش از ۲۱۱ میلیون تومان و در نسخه ترمز دیسکی حدود ۲۱۷ میلیون تومان است. این تفاوت شامل مالیات بر ارزش افزوده، بیمه شخص ثالث، عوارض شماره‌گذاری، خدمات پست و سایر هزینه‌های قانونی می‌شود.

انتشار هم‌زمان این دو عدد گاهی باعث سردرگمی خریداران می‌شود. ممکن است در یک خبر، رانا پلاس «یک میلیارد و ۳۲۴ میلیون تومانی» معرفی شود، اما متقاضی هنگام تکمیل وجه با رقمی بیش از یک میلیارد و ۵۳۵ میلیون تومان مواجه شود.

برای مقایسه قیمت کارخانه با بازار آزاد، محاسبه سود ثبت‌نام یا سنجش توان خرید خانوار، باید قیمت نهایی مصرف‌کننده در نظر گرفته شود.

قیمت رانا پلاس در بازار آزاد چقدر است؟

جدیدترین نرخ ثبت‌شده برای رانا پلاس TU5P مدل ۱۴۰۵ در بازار حدود یک میلیارد و ۶۹۰ میلیون تومان است. در همان منبع، قیمت کارخانه نسخه پایه یک میلیارد و ۵۳۵ میلیون تومان و نسخه ترمز دیسکی یک میلیارد و ۵۸۰ میلیون تومان درج شده است.

با فرض قیمت یک میلیارد و ۶۹۰ میلیون تومانی بازار، فاصله نسخه پایه با کارخانه حدود ۱۵۴ میلیون تومان یا نزدیک به ۱۰ درصد است. البته این نرخ، برآورد بازار است و قیمت قطعی تمام معاملات محسوب نمی‌شود. رنگ، محل عرضه، تاریخ تحویل، وضعیت سند و میزان تخفیف فروشنده می‌تواند قیمت نهایی معامله را تغییر دهد.

افزایش شدید نرخ کارخانه، بخش بزرگی از فاصله بازار و کارخانه را از بین برده است. در گذشته خرید مستقیم از کارخانه می‌توانست حاشیه سود بسیار بیشتری ایجاد کند، اما اکنون این اختلاف برای رانا پلاس به محدوده‌ای رسیده که هزینه خواب سرمایه و تغییر قیمت تا زمان تحویل اهمیت زیادی پیدا می‌کند.

رانا پلاس جدید موتور TU5 دارد یا TU5P؟

نسخه‌های کد ۶۱۷۰۱ و ۶۱۷۰۲ به موتور TU5P مجهز هستند. براساس مشخصات رسمی ایران‌خودرو، این موتور ۱۵۸۷ سی‌سی، ۱۱۳ اسب‌بخار قدرت و ۱۴۴ نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند. انتقال نیرو نیز از طریق گیربکس دستی پنج‌سرعته انجام می‌شود. شتاب رسمی صفر تا صد ۱۱.۶ ثانیه و مصرف ترکیبی ۶.۴ لیتر در صد کیلومتر اعلام شده است.

موتور TU5 قدیمی با قدرت حدود ۱۰۵ اسب‌بخار در نسخه‌های پیشین خانواده رانا و محصولات قدیمی‌تر ایران‌خودرو استفاده می‌شد. تعمیم مشخصات آن به مدل‌های جدید قیمت‌گذاری‌شده، مقایسه فنی رانا و تارا را نادرست می‌کند.

همچنین نسخه فعلی رانا پلاس در صفحه رسمی ایران‌خودرو با فرمان هیدرولیک، تهویه دستی و رادیوپخش معرفی شده است؛ نه فرمان برقی و نمایشگر لمسی. هر دو کد جدید به کنترل پایداری، کنترل کشش، کمک حرکت در سربالایی، سیستم کمکی ترمز، پایش فشار باد تایرها و دو کیسه هوا مجهز هستند. تفاوت اصلی کد ۶۱۷۰۲، استفاده از ترمز دیسکی در چرخ‌های عقب است.

رانا پلاس یا تارا دنده‌ای؛ تفاوت فنی چقدر است؟

تارا دستی V1P نیز از موتور TU5P با قدرت ۱۱۳ اسب‌بخار و گشتاور ۱۴۴ نیوتن‌متر استفاده می‌کند. برخلاف رانا جدید که گیربکس پنج‌سرعته دارد، تارا V1P به گیربکس دستی شش‌سرعته مجهز است. شتاب رسمی تارا ۱۲.۵ ثانیه و مصرف ترکیبی آن حدود هفت لیتر در صد کیلومتر اعلام شده است.

بنابراین ادعای برتری محسوس تارا در قدرت موتور درست نیست؛ خروجی موتور دو خودرو تقریباً یکسان است. رانا به دلیل وزن و ابعاد کمتر، روی کاغذ شتاب بهتری دارد، درحالی‌که دنده ششم تارا می‌تواند در سرعت‌های جاده‌ای به کاهش دور موتور، صدای کابین و مصرف سوخت کمک کند.

رانا برای تردد شهری، پارک‌کردن و استفاده روزمره جمع‌وجورتر است. تارا با فاصله محوری بیشتر و صندوق بزرگ‌تر، برای خانواده و سفر انتخاب کاربردی‌تری محسوب می‌شود. مشخصات منتشرشده برای تارا، فاصله محوری ۲۶۵۲ میلی‌متری و فضای صندوق حدود ۶۴۰ لیتری را نشان می‌دهد.

آیا تارا واقعاً سواری و ایمنی بهتری دارد؟

تارا روی معماری جدیدتری نسبت به پلتفرم قدیمی خانواده پژو ۲۰۶ صندوقدار و رانا توسعه یافته است. بدنه بزرگ‌تر، فاصله محوری بیشتر و عرض بالاتر می‌تواند در فضای کابین و پایداری جاده‌ای مزیت ایجاد کند.

بااین‌حال، جدیدتر بودن پلتفرم به‌تنهایی برای اثبات ایمنی بالاتر کافی نیست. برای هیچ‌یک از این دو خودرو نتیجه جدید و مستقلی از آزمون‌های تصادف معتبر و قابل‌مقایسه بین‌المللی در دسترس عمومی نیست. بنابراین بهتر است به‌جای ادعای قطعی درباره ایمنی، تجهیزات فعال، کیفیت ساخت و رفتار واقعی خودرو بررسی شود.

رانا پلاس جدید به کنترل پایداری و کشش مجهز است و نسخه دیسکی نیز در عقب از ترمز دیسکی استفاده می‌کند. تارا نیز از تجهیزات ایمنی مشابه، بدنه بزرگ‌تر و فرمان برقی بهره می‌برد؛ اما کیفیت مونتاژ هر نمونه می‌تواند تجربه مالکیت را تغییر دهد.

اختلاف قیمت رانا و تارا چقدر است؟

قیمت نهایی کارخانه تارا دستی V1P در فهرست جدید حدود یک میلیارد و ۸۸۸ میلیون تومان است. بنابراین تارا در کارخانه حدود ۳۵۲ میلیون تومان از رانا پلاس پایه و ۳۰۸ میلیون تومان از نسخه ترمز دیسکی گران‌تر است.

قیمت بازار تارا دستی مدل ۱۴۰۵ نیز بسته به منبع حدود دو میلیارد و ۵۰ میلیون تا دو میلیارد و ۹۰ میلیون تومان برآورد شده است. در همین مقطع، رانا پلاس TU5P حدود یک میلیارد و ۶۹۰ میلیون تومان قیمت دارد؛ درنتیجه فاصله بازار دو خودرو تقریباً ۳۶۰ تا ۴۰۰ میلیون تومان است.

خریدار در برابر این مبلغ بیشتر، کابین جادارتر، صندوق بزرگ‌تر، گیربکس شش‌سرعته، فرمان برقی و پلتفرم جدیدتر دریافت می‌کند. اما موتور قوی‌تری در کار نیست و هزینه خرید، بیمه بدنه و برخی قطعات تارا نیز بالاتر خواهد بود.

کدام خودرو ارزش خرید بیشتری دارد؟

رانا پلاس برای خریدارانی منطقی‌تر است که بودجه محدودتر، مصرف شهری، هزینه نگهداری قابل‌کنترل و ابعاد جمع‌وجور را در اولویت قرار می‌دهند. موتور TU5P آن با تارا مشترک است و شتاب رسمی بهتری دارد، اما فضای ردیف عقب و صندوق محدودتر است.

تارا برای خانواده‌هایی که فضای کابین، سفرهای بین‌شهری، صندوق بزرگ و آرامش بیشتر در سرعت‌های جاده‌ای را مهم می‌دانند، انتخاب کامل‌تری است. فاصله چندصد میلیون تومانی دو خودرو باید در برابر این مزایا سنجیده شود.

نسخه ترمز دیسکی رانا فقط حدود ۴۴ میلیون تومان از نسخه پایه گران‌تر است. برای خرید مصرفی و نگهداری چندساله، پرداخت این اختلاف در ازای ترمز عقب دیسکی می‌تواند منطقی باشد؛ مشروط بر اینکه خریدار همان کدکلاس را در دعوت‌نامه و سند تحویل دریافت کند.

جمع‌بندی

قیمت نهایی رانا پلاس در اصلاح ۲۷ خرداد به یک میلیارد و ۵۳۵ میلیون تومان برای نسخه پایه و یک میلیارد و ۵۸۰ میلیون تومان برای نسخه ترمز دیسکی رسید. مقایسه با فهرست سوم خرداد نشان می‌دهد افزایش واقعی قیمت مصرف‌کننده حدود ۳۲۱ و ۳۳۸ میلیون تومان بوده است؛ بنابراین رقم ۳۳۹ میلیون تومان برای همه نسخه‌ها صدق نمی‌کند.

نسخه‌های جدید رانا به موتور TU5P با قدرت ۱۱۳ اسب‌بخار مجهزند و از نظر خروجی موتور تفاوتی اساسی با تارا دنده‌ای ندارند. رانا سبک‌تر، کم‌مصرف‌تر و ارزان‌تر است؛ تارا فضای بیشتر، گیربکس شش‌سرعته و کاربری خانوادگی بهتری ارائه می‌دهد.

جهش قیمت رانا پلاس، تعریف «خودروی اقتصادی» را بیش از گذشته زیر سؤال برده است. این خودرو هنوز از تارا ارزان‌تر است، اما زمانی که بهای یک سدان کوچک با کابین و پلتفرم قدیمی به مرز ۱.۶ میلیارد تومان می‌رسد، انتخاب خریدار دیگر فقط میان امکانات و مشخصات فنی نیست؛ توان پرداخت به مهم‌ترین عامل تصمیم‌گیری تبدیل می‌شود.