بحران تیم امید ایران قبل از ناگویا؛ اردو با ۲ بازیکن شروع شد، هفته هفتم لیگ هم لغو شد

شاید هیچ تصویری بهتر از شامگاه شنبه ۷ شهریور نتواند وضعیت تیم امید را توضیح دهد. حسین عبدی ۲۳ بازیکن را برای آخرین مراحل آماده‌سازی پیش از بازی‌های آسیایی دعوت کرده بود، اما در موعد مقرر تنها سهیل صحرایی از گل‌گهر و مسعود محبی از خیبر خود را به هتل المپیک رساندند.

روز بعد پوریا شهرآبادی، دانیال ایری و پوریا لطیفی‌فر از پرسپولیس هم اضافه شدند، اما تعداد نفرات حاضر فقط به پنج بازیکن رسید؛ رقمی که حتی برای انجام یک تمرین معمولی فوتبال نیز کافی نبود.

در نهایت کادر فنی تصمیم گرفت اردو را تعطیل کند و بازیکنان حاضر به باشگاه‌هایشان بازگشتند. حسین عبدی نیز با لحنی صریح گفت وقتی تعداد نفرات به حداقل لازم نمی‌رسد و حتی دروازه‌بان در اختیار کادر فنی نیست، عملاً تیمی وجود ندارد که بتوان آن را آماده مسابقه کرد.

فدراسیون باشگاه‌ها را تهدید کرد؛ ماده ۸۳ چه می‌گوید؟

فدراسیون فوتبال پیش از این به باشگاه‌ها هشدار داده بود که جلوگیری از حضور بازیکنان دعوت‌شده در اردوهای ملی می‌تواند تبعات انضباطی داشته باشد.

کمیته انضباطی با استناد به ماده ۸۳ مقررات انضباطی مصوب ۱۳۹۷ اعلام کرده عدم حضور بازیکنان دعوت‌شده یا ممانعت باشگاه از همکاری با تیم‌های ملی تخلف محسوب می‌شود. در این بیانیه حتی از امکان محرومیت بازیکنان از مسابقات داخلی و جریمه باشگاه متخلف سخن گفته شده است.

اما ماجرا به همین سادگی نیست.

قانون فیفا چه می‌گوید؛ آیا باشگاه‌ها مجبورند بازیکن بدهند؟

بازی‌های آسیایی برخلاف مسابقاتی که در پنجره رسمی مسابقات ملی فیفا برگزار می‌شوند، در تقویم الزام‌آور فیفا برای آزادسازی بازیکنان قرار ندارند. نمونه‌های مشابه در فوتبال آسیا نیز نشان می‌دهد باشگاه‌ها، به‌ویژه باشگاه‌های خارجی، برای اعزام بازیکنان خود به بازی‌های آسیایی الزام فیفایی ندارند. در دوره‌های گذشته نیز باشگاه‌های اروپایی بر همین مبنا توانسته‌اند با آزادسازی بازیکنان مخالفت کنند.

بنابراین باید میان دو سطح حقوقی تفاوت قائل شد.

برای باشگاه‌های ایرانی، فدراسیون به مقررات داخلی و ماده ۸۳ استناد می‌کند و می‌تواند تلاش کند از ابزارهای انضباطی داخلی استفاده کند. اما این موضوع به معنای وجود الزام بین‌المللی فیفا نیست.

این تفاوت درباره لژیونرها مهم‌تر می‌شود. مبین دهقان تحت قرارداد الوحده امارات است و نام او نیز در فهرست نهایی تیم امید دیده می‌شود. فدراسیون ایران نمی‌تواند ماده انضباطی داخلی خود را مستقیماً بر یک باشگاه اماراتی تحمیل کند و در چنین مواردی، مذاکره و توافق باشگاه نقش تعیین‌کننده دارد.

در نتیجه بهتر است وضعیت موجود را نه «خلأ کامل قانونی»، بلکه تقابل میان الزام داخلی فدراسیون و نبود الزام فیفایی برای بازی‌های آسیایی توصیف کرد.

تراکتور چرا امیرحسین حسین‌زاده را نمی‌دهد؟

یکی از اصلی‌ترین نقاط اختلاف به امیرحسین حسین‌زاده مربوط می‌شود؛ ستاره‌ای که حسین عبدی او را به عنوان سهمیه بزرگسال در فهرست نهایی خود قرار داده است. از ۲۳ نفر فهرست نهایی، ۲۲ بازیکن زیر ۲۳ سال هستند و حسین‌زاده سهمیه بزرگسال تیم محسوب می‌شود.

حجت کریمی، مدیرعامل تراکتور، صراحتاً اعلام کرده بود این باشگاه با حضور حسین‌زاده و مهدی هاشم‌نژاد در برنامه تیم امید موافق نیست؛ دلیل هم فشردگی مسابقات تراکتور در لیگ برتر، جام حذفی و رقابت‌های آسیایی عنوان شد. در نهایت هاشم‌نژاد در فهرست نهایی عبدی قرار نگرفت، اما حسین‌زاده انتخاب شد.

از زاویه تراکتور نیز موضوع قابل فهم است. حسین‌زاده یکی از تأثیرگذارترین مهره‌های تیم است و در هفته دوم فصل جدید مقابل سپاهان هر دو گل پیروزی ۲ بر صفر تراکتور را به ثمر رساند.

اینجا سؤال اصلی متوجه نحوه برنامه‌ریزی فوتبال ایران است: وقتی از ماه‌ها قبل مشخص بوده بازی‌های آسیایی خارج از فیفادی برگزار می‌شود و باشگاه‌های بزرگ نیز درگیر لیگ و آسیا هستند، چرا توافق درباره زمان تحویل بازیکنان پیش از آغاز فصل نهایی نشده است؟

حسین عبدی هم باشگاه‌ها را مقصر نمی‌داند

نکته جالب اینکه خود سرمربی تیم امید نیز برخلاف لحن تند برخی مواضع فدراسیون، همه تقصیر را متوجه باشگاه‌ها نکرده است.

عبدی گفته باشگاه‌ها برای بازیکنان خود هزینه می‌کنند و طبیعی است که بخواهند آنها را در مسابقات مهم در اختیار داشته باشند. از نگاه او مشکل اصلی این است که فوتبال باشگاهی و تیم امید نباید در مقابل یکدیگر قرار داده شوند و با برنامه‌ریزی قبلی می‌شد منافع هر دو طرف را حفظ کرد.

او حتی هشدار داده بود اگر لازم باشد با ۱۰ بازیکن و یک دروازه‌بان نیز به ناگویا خواهد رفت، اما در چنین شرایطی نمی‌توان همان میزان موفقیت را از کادر فنی مطالبه کرد.

این جمله عمق بحران را بهتر از هر بیانیه‌ای نشان می‌دهد.

بحران تیم امید بالاخره برنامه لیگ را تغییر داد

تازه‌ترین تحول، صبح سه‌شنبه ۱۰ شهریور رخ داده است.

پس از جنجال‌های چند روز اخیر، برنامه لیگ برتر تغییر کرده و مسابقات پس از پایان هفته ششم در ۱۷ شهریور متوقف خواهد شد. هفته هفتم که در برنامه اولیه پیش از اعزام تیم امید قرار داشت، در موعد قبلی برگزار نمی‌شود و به زمان دیگری انتقال خواهد یافت.

این تصمیم عملاً پذیرفتن یک ایراد مهم در برنامه قبلی است.

پیش از این قرار بود لیگ تا ۲۲ شهریور ادامه پیدا کند، در حالی که تیم امید فقط سه روز بعد باید نخستین مسابقه خود را انجام می‌داد. عبدی توضیح داده بود با توجه به زمان سفر به ژاپن و اختلاف زمانی، بازیکنی که تا روزهای پایانی در لیگ بازی کند عملاً فرصت مناسبی برای هماهنگی و آماده‌سازی نخواهد داشت.

حالا با حذف هفته هفتم، چند روز زمان اضافی برای جمع کردن تیم ایجاد می‌شود؛ تصمیمی که شاید اگر چند هفته زودتر اتخاذ می‌شد، اردو به یک تجمع پنج‌نفره تبدیل نمی‌شد.

ایران چه زمانی در ناگویا بازی می‌کند؟

تیم امید ایران در گروه B بازی‌های آسیایی با امارات، چین و کره شمالی همگروه است.

نخستین مسابقه ایران روز ۲۵ شهریور برابر امارات برگزار می‌شود. شاگردان عبدی روز ۲۹ شهریور به مصاف چین می‌روند و روز اول مهر نیز مقابل کره شمالی قرار خواهند گرفت. هر سه مسابقه ایران در ورزشگاه WAVE KARIYA برگزار می‌شود.

فاصله اندک تا اولین مسابقه باعث شده هر روز از دست‌رفته برای کادر فنی اهمیت زیادی داشته باشد.

مشکل تیم امید فقط بازیکن نیست؛ مشکل «تقویم» است

بحران ناگویا یک اختلاف ساده میان حسین عبدی و چند باشگاه نیست. آنچه رخ داده، نتیجه برخورد سه برنامه متفاوت است: منافع تیم ملی امید، مسابقات داخلی و تعهدات آسیایی باشگاه‌ها.

فدراسیون از یک طرف انتظار دارد باشگاه‌ها به تیم ملی اولویت بدهند، اما سازمان لیگ تا چند روز قبل تقویمی در اختیار همان باشگاه‌ها گذاشته بود که آنها را تا سه روز پیش از نخستین بازی ایران درگیر مسابقه نگه می‌داشت.

باشگاه‌ها هم از سوی دیگر برای بازیکنان قراردادهای سنگین می‌بندند و در حالی از آنها خواسته می‌شود ستاره‌های خود را تحویل دهند که بازی‌های آسیایی حتی مشمول الزام آزادسازی فیفا نیست.

نتیجه همان صحنه عجیب هتل المپیک بود: ۲۳ دعوت‌نامه، دو بازیکن در شب اول، پنج بازیکن در روز دوم و اردویی که قبل از شروع واقعی تعطیل شد.

لغو هفته هفتم لیگ شاید بخشی از مشکل را حل کند، اما سؤال مهم‌تر همچنان باقی است؛ فوتبال ایران برای تورنمنتی که تاریخ آن از مدت‌ها قبل مشخص بوده، چرا باید در فاصله دو هفته تا مسابقه تازه به فکر هماهنگ کردن تقویم، باشگاه و تیم ملی بیفتد؟

اگر تیم امید در ناگویا موفق شود، این بحران شاید خیلی زود فراموش شود. اما اگر نتیجه مطلوب به دست نیاید، بعید است بتوان همه مسئولیت را متوجه حسین عبدی و بازیکنانی دانست که حتی فرصت یک اردوی کامل پیش از مسابقات را هم نداشته‌اند.